Está en la página 1de 4

Hans H. RBERG: LINGVA LATINA PER SE ILLVSTRATA pars I: Familia Rmna.

cnspectus grammaticus cap. I-XXXIV Accademia Vivarium novum, 2012, Ji A. epelk

CONSPECTVS GRAMMATICVS CAP. XXXII

QU POTA ISTA SCRPSIT? NESCI QU POTA ISTA SCRPSERIT


(coninctvus temporis perfect)

vx ctva vx passva
sg. pl. 1. us a sim
1. ~eri|m ~eri|mus 2. ss
2. ~eri|s ~eri|tis 3. um sit
3. ~eri|t ~eri|nt 1. ae smus
2. stis
3. a sint
Mrcus Dvum interrogat: Aperuistne fenestram?
Mrcus Dvum interrogat an fenestram aperuerit.
Mrcus, qu dormre vult, Dvum interrogat: Estne aperta fenestra?
Mrcus Dvum interrogat an fenestra aperta sit.
Guberntor: Qu pota ista scrpsit? > Nesci qu pota ista scrpserit. (v. 106).
Ilius dubitat num Mrcus magistr laudtus sit (= num magister Mrcum laudverit).

- regit tempus praesns (sci, mror, ignr, dubit, interrog...)


Dxne ita? Haud sci an ita dxerim... (v. 84)
Unde pecniam smpsist? Mror unde pecniam smpseris... (v. 132)
Cr id nbs nrrvist? Ego mror cr id mihi nrrveris. (v. 134)
Cr hoc vbs nrrv? Sed nesci cr hoc vbs nrrverim... (v. 155)
Quantum pecniae prtae postulvrunt? Scsne quantum pecniae prtae Ili Caesare
capt postulverint... (v. 169)
Quis es et quid fcist? Milits ignrant qu hom ss et quid ante fceris. (v. 216)
- regit tempus perfectum praesns (nvisse, disse, obltum esse, meminisse)
Quid modo dxist? Iamne obltus es quid modo dxeris? (v. 82, = iamne obltus es et adhc
memori nn tens quid modo
dxeris?)
- regit tempus futrum:
Amcum servitte redm atque ipse servus factus sum. Nrrb vbs breviter qumodo
amcum servitte redmerim atque ipse ob eam grtiam servus factus sim. (vv. 138139).

N.B. N TIMUERIS! N TIMUERITIS!


N timueris! = Nl timre. N timueritis! = Nlte timre.
N dsprveris! (v. 162)
N eum abiceris! (v. 182)
N oblta ss! (v. 211)

67
Hans H. RBERG: LINGVA LATINA PER SE ILLVSTRATA pars I: Familia Rmna.
cnspectus grammaticus cap. I-XXXIV Accademia Vivarium novum, 2012, Ji A. epelk

UTINAM ALIQUAND LBER PATRIAM VIDEAM! UTINAM N PRTAE M


OCCDANT! (coninctvus temporis praesentis opttvus)

N.B. (Opt ut) vvat fortissimus quisque, vvant fminae amandae! = (Utinam) vvat fortissimus
quisque! (Utinam) vvant fminae amandae! (cap. XXXI, v. 172).

Utinam n prtae m occdant! (v. 179).


Utinam aliquand lber patriam videam! (v. 157).
Utinam ille nulus vtam tuam servet! (v. 182183)
Utinam salv in Graeciam perveniant! (v. 223).

- TIME N PRTAE M OCCDANT


PERCULUM EST N PRTAE M OCCDANT
Mdus nvem prtrum videt, prts timet, sprat s prts nn occsum r, et dcit:
Utinam n prtae m occdant! (v. 179). = Time n prtae m occdant (cf. vv. 212213).
Cr timet Mdus? Mdus timet, quia perculum est n eum prtae occdant.
Mdus nvem mlitum videt, mlits timet, sprat s prts nn Rmam abductum r, et dcit:
Utinam n m mlits Rmam abdcant! = Time n mlits m captum Rmam abdcant. (vv.
212213)
Cr timet Mdus? Mdus timet, quia perculum est n eum mlits Rmam abdcant.

Time n... Metu n.... Vereor n.... Perculum est n... + coni.

UTINAM IN GRAECIAM SALV PERVNERINT (coni. temporis perfect - opttvus)

Mdus et Ldia in Graeciam profect sunt. Fortasse iam in Graeciam pervnrunt, fortasse nn
Post dus mnss Drippa s ipsa interrogat: Pervnruntne iam in Graeciam Mdus et Ldia?
Drippa, quae sla dom est, nescit an Mdus cum Ldi in Graeciam salv pervnerint.
Drippa nescit, sed tamen sprat es salvs pervnisse et dcit: Utinam Mdus cum Ldi in
Graeciam salv iam pervnerint!

TIME N ES PRTAE CPERINT

...et pergit: Utinam n es prtae cperint! = Time n es prtae cperint!


= fortasse es cprunt, fortasse nn. Ldia nescit an es prtae cperint, sed sprat prts es
nn cpisse.

PRAEDNS MARITIM TANT AUDCI SUNT UT (abltvus qulittis)

Praedns maritim tant audci sunt ut n arms quidem Rmnrum dterreantur. (v. 49)
Cf. Haec fbula ns monet ut semper bon anim smus (29. kap., v. 123).

68
Hans H. RBERG: LINGVA LATINA PER SE ILLVSTRATA pars I: Familia Rmna.
cnspectus grammaticus cap. I-XXXIV Accademia Vivarium novum, 2012, Ji A. epelk

ITA CAESAR PRAEDNS CONTEMNBAT, CUM IN ERUM POTESTTE ESSET


(cum concessvum)

Ita Caesar praedns contemnbat, cum in erum potestte esset (v. 174-175, = quamquam in
erum potestte erat).

Cf. cum nrrtvum et causle (cap. XXIX) et abltvus absoltus:


Cane ltrante, canis dormibat. > Cum canis ltrret, stirius dormibat. > Quamquam canis
ltrbat, tabellrius dormibat.
Cane ltrante, stirius somn excittus est. > Cum canis ltrret, stirius somn excittus
est. > Quoniam canis ltrbat, stirius somn excittus est.
Patre vv, filius saepe domum venibat. > Cum pater vvus esset, flius saepe domum venibat.

NT BENE!
ALI-: Quand? Ali-quand (: nesci quand). Quis? Ali-quis (: nesci quis). Quid? Ali-quid (:
nesci quid). Quantum? Ali-quantum (: nesci quantum). Quot? Ali-quot (: nesci quot).
S/NUM/N... QUIS/QUID: Nihil cuiquam nrrv d e r, n quis m glrisum exstimret
(v. 135); S quis vllam intrre vult, inuam pulsat... (cap. XXII, v. 7); Num quid tcum fers?
(cap. XXII, v. 104-105).
FIT UT... + coni.: Rr fit ut nvis praednum in mar Intern appreat (vv. 4243)
LBERRE + abl. sprtinis: servitte lberbantur (v. 6), ptts lberre
OPUS ESSE + abl. nstrment: Quid opus est arms? (v. 78, cf.. vv. 118, 195).
OBLVSC, REMINSC, MEMINISSE + gen.: eius temporis reminscor (v. 156),
beneficirum meminisse (v. 126);
MEMIN (audv/lg/vd et adhc memori tene) OBLTUS SUM
MLIA + gen. partitvus: duo mlia annrum, tria mlia hominum
SSTERTIUS et NUMMUS in genetv plurl habent -um loc -rum: tria mlia sstertium
(nummum).
VS: in numer singulr habet nom. vs, acc. vim (Tanta erat vs et audcia erum ut vim
Rmnrum contemnents..., v. 13), abl. v (v et arms resistere, v. 77) . In plrl numer
(vrs -ium) omns frms habet et vrs corporis significat: nautae omnibus vribus rmigant
(v. 53).

69
Hans H. RBERG: LINGVA LATINA PER SE ILLVSTRATA pars I: Familia Rmna.
cnspectus grammaticus cap. I-XXXIV Accademia Vivarium novum, 2012, Ji A. epelk

70

Intereses relacionados