PROIEKTUA

Egilea Ikasmaila Data

LANDER ETA AMAIA LH6B 03/04/09

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

AURKIBIDEA
Orr. AURKIBIDEA Zer da materia? Aireak ba al du bolumenik? Materiaren propietateak Solido baten masa neurtu Likido baten bolumena neurtu Materiaren egoerak 2 3 4 5 6 7 8

2

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

ZER DA MATERIA?
Definizioa

Masa duen eta espazioan lekua okupatzen duen edozer.

Materiaren definizioa kontuan hartuta, zerrendako hitzen sailkapena. kobrea beroa gorrotoa bitxilorea arroka airea argia maitasuna hotza zura kea ura kortxoa pagoa denbora arraina oxigenoa denbora elektrizitat ea askatasuna adimena Gauzak kobrea beroa gorrotoa bitxilorea arroka airea airgia maitasuna hotza zura kea ura kortxoa pagoa denbora arraina oxigenoa elektrizitatea askatasuna adimena BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI BAI
3

Materia da? x EZ EZ EZ x x x EZ EZ EZ EZ EZ EZ x x x x x x x x EZ EZ EZ EZ EZ EZ EZ EZ EZ EZ EZ x x x x x x x x

Biziduna

Bizigabea x x x

x x x x x x x x x x x x x x x x x

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

AIREA MATERIA AL DA?
1. esperimentua: 03/04/09

AIREAK BA AL DU BOLUMENIK?
Taldekideak: Lander Perez Amaia Moreno

Data:

Helburua Airea bolumena al duen ikustea.

Materiala Xiringa

Azaldutako hipotesiak Airea ezingo da atera xiringatik eta komprimitu egingo da geroz eta presiokoa bihurtzen.

4

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Prozedura (pausoz pauso) 1 xiringa hartu eta behatza puntan jarri 2 bultzatu

Bildutako datuak - Ondorioak Aireak ezin du xiringatik atera, barruan gelditzen da presio askorekin

5

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

2.

esperimentua: 19/04/09

AIREAK BA AL DU BOLUMENIK?
Taldekideak: Lander Perez Amaia Moreno

Data:

Helburua Airea dagoen espazioan beste materia sar al daitekeen ikustea.

Materiala Gomazko hodia Saio hodia Xiringa Hontzia Ura

Azaldutako hipotesiak Airea xiringatik bultzatuta hoditik joango da eta saio hodiaren goialdean geldituko da urari beherantz bultzatzen.

Prozedura (pausoz pauso) Airea saio hodira joaten da gomazko hoditk eta ura behera bultzatzen du.

6

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Airea saio hodian ura behera bultzatzen du bera goiean egonez.

7

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

3.

esperimentua: 19/04/09

AIREAK BA AL DU BOLUMENIK?
Taldekideak: Lander Perez Amaia moreno

Data:

Helburua Airea masa al duen ikustea.

Materiala 2 puxtarri balantza

Azaldutako hipotesiak Airez betetako puxtarria dagoen aldea jaitsiko da eta beste puxtarria gora joango da.

Prozedura (pausoz pauso) 1 puxtarri bat airez bete 2 bi puxtarriak balantzaren alde banatan jarri

8

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Beteta dagoen puxtarria behera doa eta bestea gora doa.

9

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

MATERIAREN PROPIETATEAK

OROKORRAK

-Masa -Bolumena -Sartezintasuna

MATERIAREN EGOERAK -elastizitatea -gogortasuna -biskositatea BEREZIAK -likatasuna -hauskortasuna -erregaitasuna -disolbagarritasuna -eroankortasuna -harikortasuna -xaflagarritasuna

10

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

4.

esperimentua:

SOLIDO (HARRI) BATEN MASAREN NEURKETA
Taldekideak: Lander eta Amaia

Data:

Helburua Solidoaren masaren neurketa egitea.

Materiala Harria Balantza

Azaldutako hipotesiak Harria balantzan jarriko dugu eta harria dagoen aldea behera jaitsiko da.

Prozedura (pausoz pauso)

11

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

1 harria balantzan jarri 2 ondorioak hartu

Bildutako datuak - Ondorioak Balantzarekin harria pisatu eta harria dagoen aldea behera doa.

12

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

5.

esperimentua:

LIKIDO BATEN MASAREN NEURKETA
Taldekideak: Lander eta Amaia

Data:

Helburua Likido baten neurketa gramotan egitea

Materiala Ura pipeta balantza

Azaldutako hipotesiak Pipeta eta ura pisatu .Ondoren uraren pisuari pipetara kendu eta aterako da uraren pisua

Prozedura (pausoz pauso) 1. 2. 3. 4. Pipeta pisatru pipeta urez bete pipeta eta ura pisatu uraren pisuari pipetarena kendu

13

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Uraren pisua atera da pipetarena urari kenduta

Argazkia(k)

14

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

6.

esperimentua:

GAS BATEN (BUTANO-GASA) MASAREN NEURKETA
Taldekideak:

Data:

Helburua

Materiala

Azaldutako hipotesiak

Prozedura (pausoz pauso)

15

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

7.

esperimentua: 24/04/09

LIKIDO BATEN BOLUMENAREN NEURKETA
Taldekideak: Lander eta Amaia

Data:

Helburua Likido baten bolumena neurtzea.

Materiala Probeta ura

Azaldutako hipotesiak Probetarekin uraren bolumena neurtuko dugu.

Prozedura (pausoz pauso) 1. Ura probetan jarri 2. bolumena ikusi.

16

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Uraren bolumena atera dugu probetarekin.

17

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

8.

esperimentua: 30/04/09

SOLIDO (HARRI) BATEN BOLUMENAREN NEURKETA
Taldekideak: Lander eta Amaia

Data:

Helburua Solido baten bolumena neurtu

Materiala Harria pipeta ura

Azaldutako hipotesiak Harria urez betetako pipetan sartuko dugu eta uraren maila igo egingo da

Prozedura (pausoz pauso) 1. Pipeta urez beteko dugu 2. harria urez betetako pipetan sartu 3. mailaren igoera kalkulatu

18

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Harriak uraren maila igo du.

Argazkia(k)

19

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

9.

esperimentua:

GAS BATEN (AIREAREN) BOLUMENAREN NEURKETA
Taldekideak:

Data:

Helburua

Materiala

Azaldutako hipotesiak

Prozedura (pausoz pauso)

20

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak

Argazkia(k)

21

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

MATERIAREN ITXURA
MATERIAREN EGOERAK Hemen, materia osatzen duten partikulek, egoeraren arabera (solido, likido ala gas) duten itxura eta portaera azaldu behar duzu, laburlabur.

Solidoen partikulak elkarren ondoan daude orden batez

Likidoen partikulak elkarren ondoan daude, orden zehatzik gabe Gasetan berriz partikulak alde batetik bestera

22

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

MATERIAREN EGOERA ALDAKETAK Hemen, materiaren egoera aldatekei buruz azalpen laburra egin behar duzue.

23

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

SUBSTANTZIA PURUAK ETA NAHASTEAK Hemen, koadernoan egina duzun eskema osatuko duzu, lauki-testuak eta forma automatikoak (giltzak) erabiliz.

24

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

MATERIAREN ALDAKETAK
10 . esperimentua: 01/05/09

OLIOA ETA URA NOLA BEREIZI?
Taldekideak: Lander eta Amaia

Data:

Helburua Olioa eta ura bereiztea

Materiala Pipeta ura olioa

Prozedura (pausoz pauso) 1. Olioa eta ura pipetan sartu 2. utzi dembora batez lasai

25

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

26

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

11. 1 Data:

esperimentua:

NOLA BEREIZI .. URA ETA LURRA (hondarra, harritxoak… erreka bazterreko ur zikina)?
Taldekideak: Lander eta Amaia

Helburua Ura eta lurra bereiztu

Materiala Ura ondarra pipeta

Azaldutako hipotesiak Ura eta ondarrak nahastu

Prozedura (pausoz pauso) 1. Ura eta honadarrak nahastu 2. dembora batez lasai utzi

27

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Area bekoaldean geratu da grhiago pisatzen duelako

28

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

11. 2 Data:

esperimentua:

NOLA BEREIZI … HONDARRA ETA BURDIN HAUTSA?
Taldekideak: Lander eta Amaia

Helburua Hondarra eta burdin hautxak bereizi

Materiala Hondarra burdin hautxa imana

Azaldutako hipotesiak Burdin hautxa imanean geratuko da

Prozedura (pausoz pauso) 1. Imana nahasketa gainetik pasa

29

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Burdin autxak imanean geratu dira

30

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

11. 3 Data:

esperimentua:

NOLA BEREIZI … KANDELA ZATITXOAK ETA HARRI TXINTXORRAK?
Taldekideak: Lander eta Amaia

Helburua Kandela zatitxoak eta harritxoak bereiztea

Materiala Zera harriak ura

Azaldutako hipotesiak Kandelak flotatzen geratuko dira

Prozedura (pausoz pauso) 1. Zera eta harritxoak uretan jarri

31

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Harriak bera joan dira eta zera gollan geratu da

32

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

11. 4 Data:

esperimentua: 07/05/09

NOLA BEREIZI … URA ETA GATZA (edo itsasoko ura)?
Taldekideak: Lander eta amaia

Helburua Ura eta gatza bereiztea

Materiala Ura gatza bote bat

Azaldutako hipotesiak Ura nahastu eta gatza bereiziko da.

Prozedura (pausoz pauso) 1. Ura eta gatza nahastu 2. dembora batez utzi 3. ondorioak ikusi

33

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

Bildutako datuak - Ondorioak Ura eta gatza nahastu ondoren bereizi egin dira

34

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

NAHASTEN BEREIZTE METODOAK Hemen, koadernoan egina duzun eskema osatuko duzu, lauki-testuak eta forma automatikoak (giltzak) erabiliz.

1. Decantazioa:ur zikina geldirik utzi eta ura beera doa. 2.

35

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

36

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

12 .

esperimentua: 07/05/09

AZUKREAREN KRISTALIZAZIOA
Taldekideak: Lander eta amaia

Data:

Helburua Azukrearen kristalizazioa ikustea.

Materiala Azukrea ura pipeta kristalizadorea irabiagailua

Prozedura (pausoz pauso) 1. 2. 3. 4. 5. Jarri ura pipetan eta bota azukrea disolbatu azukrea uretan malatsa erabiliz. Dastatu disoluzioa azukrearen zaporea eta gozotasuna dituen jakiteko. Ipini disoluzioa kritalizadore batean estali paper batekin eta utzi lurruntzen. Ikusi eta aztertu kristalizadorean geratzen den solidoa.

Bildutako datuak - Ondorioak Azukrea solidotu eta kristalizatu da.

Argazkia(k)

37

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

38

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

13 .

esperimentua: 07/05/09

AZUKREAREN ERREKUNTZA
Taldekideak: Lander eta amaia

Data:

Helburua Azukrea erretzea.

Materiala Azukre koskorra burdinazko matxardak metxeroa

Prozedura (pausoz pauso) 1. Hartu azukre koskorra eta erre 2. erretako azukrea aztertu

Bildutako datuak - Ondorioak Azukrea likidotu eta gozoki bihurtu da. Argazkia(k)

39

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

MATERIAREN PROPIETATE BEREZIAK

gogortasuna

elastikotasuna

plastikotasuna Propietate berezia arikortasuna

xaflagarritasuna erregaitasuna

40

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

14 .

esperimentua:

NOLA JAKIN GORPUTZ BAT EROALEA DEN ALA EZ?
Taldekideak: Lander eta amaia

Data:

07/05/09

Helburua Gorputz bat eroalea den jakitea

Materiala Petaka-pila hariak bonbila txikia torlojuak

Prozedura (pausoz pauso) 1. Lotu pila bonbila eta torlojuak hariarekin 2. lotu pilaren beste aldea bonbilarekin 3. konektatu.

Bildutako datuak - Ondorioak Bonbilan argia piztu da. Argazkia(k)

41

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

AUTOEBALUAZIOA
Proiektua gauzatu ahala hainbat zeregin eta alderdi landu ditut unitate honetan. Egindako lan guztiak honela baloratzen ditut:

LABORATEGIKO LANA ……………………………………………………………………. Hipotesiak formulatzea Saiakuntzak gauzatzea Informazio-bilketa Materialen erabilpen egokia Talde-lana Partaidetza Saiakuntzak prestatzea Ekin aurretik pentsatzea Materiala eskuratzea Antolamendua Garbitasuna …

LAN MONOGRAFIKOA …………………………………………………………………..... Bildutako informazioaren egokitasuna Bildutako txosten zientifikoaren baliagarritasuna Aurkezpena Antolamendua Garbitasuna …

EZTABAIDAK ……………………………………………………………………………….... Parte-hartzearen prestaketa Parte-hartzea Elkarrizketarako arauak Egoki eta zuzen hitz egitea Hainbat eginkizun (solaskidea, behatzailea, bozeramalea) egoki betetzea …

ZURE JARRERA ETA JOKABIDEA …………………………………………………….....

42

Txanela LH 6-5

“…saiatze horretan ezin gelditu”

1

Bakarka egindako lanak-3 Lanerako gogoa-2 Gozamena-2
Hobetu beharreko lana 2

-

Jakin-mina-3 Elkartasuna-2 Autonomia, zeure kabuz ekitea-3
3 Lan bikaina

Nahiko lan ona

43

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful