Está en la página 1de 82

AGATHA CHRISTIE zehiri kim verdi TRKES Gnl SUVEREN Kitabn Orijinal Ad MURDER IS EASY Trkesi GNL SUVEREN

Kapak YKSEL ETN Kapak Filmi KOMB GRAFK Dizgi Z DZG MATBAASI Bask ALTIN KTAPLAR MATBAASI -1985 Adres Celal Ferdi Gkay Sok. Nebiolu han Caalolu - stanbul ASHE KYNDEKLER : Luke Fitzwilliam: Dou'da polislik yapmt. ngiltere'ye dnd gn bir cinayet olayna kart. Livinia Fullerton: Grnte hafif bunam bir ihtiyard. Oysa katil onun ok ey bildiinden kukulanyordu. Bridget Conway: Esmer gzeli bir kz. Patronuyla evlenmesinin iyi birey olacan dnyordu. Lord Gordon Easterfield: Bridget'in nianls. Adam kendisinin ok nemli bir kimse olduuna iyice inanyordu. Alfred Wake: Ashe kynn rahibi. Dedikodudan holanyor, kydeki lmlerden ve dmanlklardan habire szedi-yordu. Mr. Abbot: Avukat. Neeli, abuk fkelenen, abuk yatan bir adamd. Honoia Flete.- Lavinia Fullerton'un arkada. Ashe'deki kazalardan kukulanyor ama bu konuda konumak da istemiyordu. Mr. Sorty: Antikac. Bu acayip adam, Orta alara zg ayinlere meraklyd. Mr. Horton: Emekli binba. Hain ve aksi bir kadn olan karsnn lmnden sonra biraz rahata kavumutu. Dr. Geoffrey Thomas: ocuksu halli gen bir adamd. Cinayet ilemenin ok kolay olduunu sylyordu. Rose Humbleby: Dr. Humbleby'nin gzel kz. Babasnn lmnden sonra sevgilisine kavumutu. Jessie Humbleby: Dr. Humbleby'nin kars. Kocasnn ani lm kadn ok sarsmt. Sir William Ossington: Scotland Yard'dandi. Luke'un kuku uyandrmayan sekiz cinayet hakkndaki szlerini srf onunla arkada olduu iin dinlemiti. Ba Mfetti Battle: Sakin bir adamd ama gznden de kolay kolay bir ey kamyordu. Luke'un elinde u ip ular vard: Yal bir kadnn szleri Gazetedeki bir ilan apka boyas ksrk urubu l bir horoz Kzl salar Tatan oyulmu bir saks Ahlksz bir ocuk Kanl eller Cinayetlerin esranm zebilmek iin Luke'un u sorulan cevaplandrmas gerekiyordu. Lavinia Fullerton aslnda hayali geni bir kadn myd? Araba yal kadna kazara m arpmt? Amy intihar m etmiti? ,Lord Easterfield, dmanlarn tanrsal bir gcn ortadan kaldrdna gerekten inanyor muydu? ki doktor birbirleriyle neden geinemiyorlard? Honoria Flete neden kukulanyordu? Sorty, ne gibi kirli ilerle ilikiliydi? Tommy dm myd? Yoksa onu itmiler miydi? Carter nehre yuvarlanm myd? Yoksa biri onu suya m atmt? Bridget gerekten paragz bir kz myd? I Luke Fitzwilliam, yllardan sonra ngiltere'ye dnyordu artk. Vapurdan inerek, gmre girdii srada, Acaba buraya yeniden alabilecek miyim? diye dnd. Dier yolcularla birlikte vapuru beklemi olan Londra trenine binerken hl bu soru vard aklnda. im yok artk... Kk bir gelirim var. Bol vaktim olacak. Ne yapacam? Neyle oyalanacam? Gen adam, bu sorulan kafasndan kovmaya alarak, gazetesini at. Bir iki dakika sonra nemli haberlere dalp gitmiti. Tam yanm saat sonra tren yavalad ve nihayet durdu. Luke, ban kaldrarak pencereden dar bakt. Kk bir istasyona gelmilerdi. Geride bir bfe vard.

Gen adam, ani bir kararla yerinden kalkarak dar kt. Bfeye giderek, bir kahve istedi. Aklna yine o soru gelmiti. Buraya yeniden alabilecek miyim? ngiltere houma gidecek mi? Kahveyi iip, parasn dedi. Dnd ve hayretle olduu yerde kald. O farkna varmadan tren kalkp gitmiti. - Luke, ask suratl bir hamala, Tren nereye gitti? diye sordu. Hangi tren? 3.14 postasndan sonra buradan hi tren kalkmad. Demin burada bir tren durdu. Londra ekspresi. Ben de ondan indim. Londra ekspresi hi bir yerde durmaz. Luke, Durdu ama, diye cevap verdi. Ben ondan indim diyorum. Hamal bu kez sitem eder gibi ban sallad. nmeme-liydiniz. Ekspres burada durmaz. Ama durdu. O durmak saylmaz. Ekspres ileride krmz k olduu iin burada bir an duraklad yalnzca. Dorusu inmemeniz gerekirdi. Bunu ben de kabul ediyorum, dedi Luke. Ama artk olan oldu. imdi hangi trene binmemi nerirsiniz? Her halde 4.25'e binmeniz iyi olur. Eer tren Londra'ya gidiyorsa, ben de dediiniz gibi yaparm... Luke, peronda bir aa bir yukar dolamaya balad. stasyonun yukarsmdaki tabelada Fenny Clayton Kava yazlyd. Ashe'e gitmek iin buradan aktarma yaplr. Bir iki dakika sonra eski tip bir lokomotifin geri geri ittii bir tek vagon istasyonda durdu. Banliy treninin kklnden dolay adet byk utan duynyormu gibi 'bir hali vard. Daha sonra Londra treni ne kadar nemli olduunu belirtmek istercesine homurdana homurdana gzkt ileriden. Tren durur durmaz Luke tella kapya atld. Bunu da karmak niyetinde deildi. Gen adam, koridordan ilerleyerek dikkatle kompartmanlara bakt. lkinde ukal tavrl bir adam sigara iiyordu. Luke, nc kompartmanda karar kld. Burada tek bir yolcu vard. Yal bir kadn. Luke onu halalarndan birine benzetti. Mildred halaya. Kadn, Luke on 8 yandayken byk bir yreklilik gstererek onun zararsz bir ylan beslemesine raz olmutu. Evet, iyi bir kadnd Mildred halack. Tren be dakika sonra hareket etti. Luke de cidd bir tavrla gazetesini at. Ama tek satr okuyamyacann da farkndayd. Bir sr yal halas ve teyzesi olduu iin, kompartmandaki yolcunun da Londra'ya kadar sessiz sedasz oturmayacan biliyordu. Gerekten de yal kadn nce kendisinden cam kapamasn rica etti, sonra da treni vmeye balad. Bir saat on dakikada Londra'ya varyor. Bu da fevkalde bir ey. Evet, bu tren sabah kalkandan daha iyi. O bir saat krk dakika sonra Londra'ya varyor. Tabi ok kii sabah trenini tercih ediyor. Ben de ona binecektim ama bizim Pooh kayboldu. Pooh benim kedimdir. Acem kedisi. Pek gzel bir hayvandr o. Ama son zamanlarda kula aryor. Pooh'u bulamadka evden ayrlamazdm kukusuz. Luke, Tabii, tabii, diye mrldanarak, ban gazetesine edi ama bunun bir yaran olmad. Yal kadn, konumasn srdrd. te bu yzden ben de bu trene bindim. Bir frakma daha da iyi oldu. nk bu tren tenha. Ben de Londra'ya ok nemli bir i iin gidiyorum. Neler syleyeceimi nceden tasarlamam gerek. Tabi aslnda insan birinci mevkiye bindii zaman kalabalktan fazla rahatsz da olmuyor. Dedim ya ben de bu kez ok nemli bir i iin Londra'ya gidiyorum. O yzden bu kadar masraf edebilirim, diye dndm. Luke'un gneten bronzla-m olan yzne bakt. ((Tabi izinli olan subaylarmzn da her zaman birinci mevkiye binmeleri gerekiyor. Luke, yal kadnn parlak gzlerindeki ltya dayanamad. Zaten eninde sonunda mesleini reneceini de biliyordu bandan beri. Ben subay deilim, dedi. Ah, zr dilerim. Gneten iyice yanm olduunuz iin Dou'dan izinli olarak evinize dndnz sandm. 9

Luke, Gerekten Dou'dan dnyorum ama izinli deilim. Yal kadnn daha fazla soru sormamas iin gerei olduu gibi syledi. Ben polisim. Polis misiniz? te bu ok ilgi ekici... Dorusu insan byle rastlantlara baya aryor. nk ben de Scotland Yard'a gidiyorum. Luke, kalarn kaldrd. Sahi mi? Yal kadn neeyle, Evet, diye cevap verdi. Ama dediim gibi Pooh'un yznden sabah trenini kardm. Ama umarm ge kalmam. Scotland Yard'dakilerin belirli saatleri yok deil mi? Luke; Onlarn saat drtte kaplarn kapattklarn sanmyorum, dedi. Yal kadmm yznde endieli bir ifade belirmiti imdi. Ben oldum olas en yksek memura ba vurmay tercih ederim, John Reed, yani Ashe'deki polis memuru iyi bir adamdr Nazik ve terbiyelidir. Ama onun nemli bir sorunu halledebilecek bir insan olduunu sanmyorum. O yalnzca fazla ien, arabalarn hzl sren kimselerle (baa kabilir. Akas John Reed bir cinayet meselesini halledemez! Luke, hayretle ban kaldrd. Cinayet meselesini mi? Yal kadn, heyecanla bam sallad. Evet cinayet meselesini... ardnz belli. Balangta ben de ok ardm. Bir trl inanamadm. Hayalimin fazla geni oduunu dndm. Luke, efkatle sordu. Hayalinizin gerekten geni olmadndan emin misiniz? Kadn, kesin bir tavrla, Tabi eminim, diye cevap verdi. Belki ilk seferinde emin deildim. Ama ikinci, nc ve drdnc cinayetlerden sonra iin kuku grr yan kalmad. Luke, Yani dedi. ey birden fazla cinayet mi ilendi? 10 Yal kadn, o sakin ve tatl sesiyle, Korkarm yle, diye mrldand. te bu yzden gidip durumu Scotland Yard'a haber vermenin doru olacam dndm. Luke, dnceli bir tavrla ona bakt. Haklsnz... Bir taraftan da Scotland Yard'dakiler ona nasl davranacaklarn bilirler, diye dnyordu. Her halde onlara her hafta bir sr yal kadn gelip, hayali cinayetleri haber veriyordur. Yal kadm, konumasn srdrd; Bir keresinde gazetede bir cinayeti okuyordum... u birka kiiyi zehirleyen adam. Biri, adamn bir kimseye tuhaf bir biimde bakt m, onun ok gemeden zehirlenip ldn sylediydi. Ben buna o zaman inanmamtm. Oysa imdi o szlerin doru olduunu anlyorum. Doru olan nedir? (Katilin yznde tuhaf bir ifadenin belirdii... Luke, hayretle kadma bakt. Zavall titremeye balam, pembe yanaklar da biraz solmutu. nce o ifadeyi Amy Gibbs olaynda farkettim. Gerekten de ok gemeden Amy Gibbs ld. Sonra Carter. En sonunda da Tommy Pierce Dn de srann Doktor Humbleby'e geldiini anladm. ok: jyi bir adamdr o. Gerekten olaanst bir insandr. Carter, fazla iki ierdi. Tommy Pierce ise pek kstah ve terbiyesiz bir eydi.. Kk ocuklar korkutur, kollarn kvrr, onlan imdiklerdi. Akas onlarn lm beni o kadar sarsmad. Ama Doktor Humbleby baka. Onun kurtarlmas gerek. in kts gidip durumu kendisine anlattm takdirde bana inanmayacak, glp geecek. Bizim polis memuru John Reed de yle. Oysa Scotland Yard'da durum byle olmayacak. nk oradakiler cinayetlere alklar.. Pencereden dar bir gz att. A, gelmiiz bile, Telala antasn ve emsiyesini ald. Sizinle konuunca baya rahatladm. ok naziksiniz. Scotland Yard'a gitmekle iyi ettiimi dnmenize de ayrca sevindim. 11 ' . Luke cidd bir tavrla, Scotland Yard'da size yararla nerilerde bulunacaklarndan eminim, diye cevap verdi. Sahi mi? te bu ok iyi. antasn kartrd. Size kartm vereyim. A, yalnzca bir tane kalm. Onu da Scotland Yard iin saklamalrym. Adm Miss Lavinia Fullerton. Luke, glmsedi. Tantmza memnun oldum, Miss Fullerton. Benim adm da Luke Fitzwilliam... Tren perona girerken ekledi. Size bir taksi bulaym m?

Hayr, teekkr ederim. Bu msrife fikir Lavinia Ful-lerton'u pek artm gibiydi. Metroya bineceim. Trafalgar Alan'nda iner, oradan Whitehaira yrrm. Luke, ansnz ak olsun, dedi. Miss Lavinia Fullerton gen adamn elini byk bir dostlukla skt. ok iyisiniz... Biliyor musunuz nce bana inanmadnz sanmtm. Luke, kzard. ey... O kadar ok cinayet. Bir sr cinayet ileyip de yakalanmamak biraz zor deil mi? Miss Fullerton, ban sallad. Hayr, hayr, yavrum, ite bunda yanldnz. Sizden kimse kukulanmad srece istediinizi ldrmek o kadar kolaydr ki. Szn ettiim katilden kukulanmak da kimsenin aklna gelmiyor. Luke, ansnz ak olsun, diye yineledi. Miss Lavinia Fullerton, kalabala kararak kayboldu. Luke ise ekspresle gelen eyalarn' aramaya gitti. Bir taraftan da, Acaba biraz deli mi? diye dnyordu. Hayr, hi sanmyorum. Yalnzca hayali ok geni, o kadar. Scotland Yard'da ii onu krmadan halledeceklerini umarm. Zira Lavinia Fullerton, pek tatl bir ihtiyarck. D 12 Jimmy Lorimer, Luke'un okul arkadayd. Gen adamt. Londra'ya eriir erimez hemen Jim'e gitti. O gece birlikte; elenmeye ktlar. Ertesi sabah da Luke, ba atlayacak-m gibi arrken Jim'in yapt kahveyi iti. Ondan sonra da gazeteyi okumaya balad. Kk bir haber zellikle dikkatini ekmiti. Hatt tou yzden arkadann kendisiyle konumaya altn bile farketmedi. Sonra da kendisine gelerek, zr dilerim Jim, diye mrldand. Ne dedin? Gazeteye ok daldn. Okuduun nedir? Siyaset haberleri mi? Hayr, diye yantlad Luke. ok garip bir ey oldu... Pn trende birlikte yolculuk ettiim yal bir kadncaz araba inemi. Jimmy, Zavall, dedi. Peki ama len kadnn o olduunu nereden anladn? O olmayabilir tabi. Fakat ad ayn Fullerton. Wni-tehaH'i geerken kendisine bir araba arpm. Zavall hemen* orackta oluvermi. Kazay yapan otomobil durmayarak, uzaklam. ofr nasl olsa yakalar ve cezalandrrlar... D Bir hafta sonra, kaytsz bir tavrla gazetenin n sahife-sine gz gezdiren Luke, birdenbire hayretle bard. Hay Allah! Jimmy Lorimer ona dnd. Ne var? Luke, bam kaldrd. Yznde ylesine garip bir ifade-vard ki arkada baya ard. Ne oldu Luke? Hortlak grm gibi bir halin var. 13 \ X Luke, gazeteyi bir tarafa brakarak arkadan doru eildi. Jim, ngiltere'ye dndm gn trende birlikte yolcu-uk yaptm yal bir kadndan szetmitim, hatrlyorsun .ieil mi? Mildred halana benzettiin kadn m? Evet. Sonra onu araba arpmt galiba? Evet. Dinle Jim. htiyarck bana Scotland Yard'a gide-. ceini, onlara bir sr cinayetin ilendii haber vereceini anlatmt. ddiasna gre oturduu kyde bir katil vard ve durmadan adam ldryordu. Jimmy, Bana kadnn bunam olduunu sylememitin, diye mrldand. Ben onun bunak olmadndan emindim. Aksine, gayet akl bandayd. Katilin bir iki kurbannn adlarn syledi. Kendisini caninin imdi kimi ldreceini bildiini, bunun iin de ok tellandn anlatt. E? Sonra? Adamn ad Humbleby'di. Doktor Humbleby. Yal kadn katilin yaknda onu ldreceinden emindi. Doktor Humbleby iyi bir adam olduu iin de buna zlyordu. Jimmy, yine, E? dedi. Al, una bak. Luke, gazeteyi arkadana brakarak parmayla bir lm ilnn iaret etti. Jessie Humbleby'nin sevgili kocas Doktor John Ward Humbleby, 12

haziran gn Ashe kyndeki villsnda birdenbire lmtr. Cenazesi Cuma gn kaldrlacaktr. iek yollanmamas rica olunur. Gryor musun, Jimmy? Yal kadn da Ashe kyn-deydi ve bana Dr. Humbleby'nin ldrleceini syledi. Jimmy akn akn Belki, diye yutkundu. Garip bir raslant bu. Luke, ayaa frlad. Ya o zavall ihtiyarcm btn anlattklar doruysa? Ya o garip hikye gerekse? 14 Yapma canm, olmaz yle ey. (Nereden biliyorsun? Belki de byle eyler sk sk oluyor. Yine polisliin tuttu galiba. stifa edip, ngiltere'ye dinlenmeye dndn unuttun galiba? Luke, nsan polis olduunu kolay kolay unutamyor galiba, diye mrldand. Beni dinle, Jimmy. Bana garip bir yk anlatld. Ama bir delil var ortada yani Dr. Humbleby'nin lm bu hikyenin doru olabileceini gsteriyor. Ayrca nemli birey daha var. Lavinia Fullerton o inanlmayacak hikyesini Scotland Yard'dakilere anlatmaya gidiyordu. Ne var ki oraya eriemedi. Kendisini bir araba ineyip ldrd. stelik otomobil durmad da. Jimmy, itiraz etti. Kadnn Scotland Yard'a eriip erimediini biliniyordun. Belki o, Yard'dan karken ld. Olabilir... Anla sanmyorum... Bu da varsaym. in akas u: sen bu melodrama inanyorsun. Luke bam sallad. O kadar da deil. Ama bence bu meselenin yine de incelenmesi gerek. Yani Scotland Yard'a m gideceksin? Hayr, henz gitmeyeceim. Dediin gibi Dr. Humbleby'nin lm raslantsal olabilir. O halde plnn nedir? Ashe'e gidip, olay tahkik edeceim. Ya... Jimmy bir an dnd. Peki bir plnn var m? Birdenbire kye gitmeni oradakilere nasl aklayacaksn? Bir eyler uydururum elbet. yle ama... Sen kk ngiliz kylerinin nasl yerler olduklarn bilmiyor musun? Bir yabanc orada hemen dikkati eker... 15 Luke, gld. O halde kim olduumu gizlemem gerek. stersen ressam olduumu ileri sreyim ama dorusu hi resim yapmasn bilmem. Jim ona gururla bakt. Ben bu ii kolaylkla halledebilirim. Ne o? Ashe'de bir arkadan m var? Daha da iyisi. Bildiin gibi hala, amca, ve kuzen bakmndan ok zenginim ben. Yalnz babamn on iki kardei var-A. imdi beni iyi dinle, Ashe'de bir kuzenim var. Jimmy, sen bir harikasn. Kuzenimin ad Bridget. Bridget Conway. Kendisi iki yldan beri Lord Easterfield'in sekreteriydi. u iren haftalk gazetelerin sahibinin mi? Ta kendisi. Adamn kendisi de pek sinir bir tiptir, lfak tefek, ukal, kendini beenmi bir ey. Lord Easter-field, Ashe'de domu. Zengin olduktan sonra da dnp kydeki en byk evi satn alm. Yani Bridget'in ailesine ait olan evi ve evresindeki tm araziyi. Demek kuzenin Bridget onun sekreteri. Jimmy, zntyle, Sekteri idi, dedi. Sonra kalkp Xord Easterfield'le nianland. Luke, aalamt. Ya! Jimmy, Bir bakma Lord Easterfield yal bir kuyruk caylyor, diye cevap verdi. Byk serveti var. Bridget eski sevgilisi yznden ok ac ekti. Ondan sonra da aktan nefret etti. Lord Easterfield'le evlenirse mutlu olacan satnyorum. Her halde adam efkatle ama dikkatle ynetecek. Lord da onun her isteini yerine getirecek. Peki ben oraya nasl gideceim?

Jimmy, hemen cevap verdi. Sen de bizim kuzenlerden biri olacak ve gidip Ashe'de oturacaksn. Bridget'in o kadar ok kuzeni var ki, bir eksik, bir fazla fark etmez. Ben bu ii :Bridget'le kararlatrrm. ocukluktan beri birbirimizi ok 16 severiz. Gelelim Ashe'e gitmenin nedenine... By bu, olum. By m? Evet. Blgeye zg batl inanlar, byler, folklor. Bu bakmdan Ashe'in byk hreti vardr. Geen yzylda bile orada bycleri yakarlarm. Sen de bu konuda bir kitap yazacan iddia edersin, olur biter. Elinde bir defterle evrede dolap, kyn en yallaryla konuursun. Oradakiler byle eylere alktrlar. Hele Ashe maliknesinde oturduun iin sana ellerinden geldii kadar yardmc olmaya alrlar. Ya Lord Easterfield? O bakmdan da bir endien olmasn. Kendi kendini yetitirmi, zengin olduktan sonra asalet payesi satn alm bir adamdr o. Tahsili yoktur. Her eye abucak inanr. Hatt kendi gazetesinde okuduklarna bile. Bridget onunla konuur. Kuzenim iyi ve kukulanlmayacak bir kzdr. Ona kefilim. Luke, derin bir soluk ald. Jimmy, galiba bu ii kolaylkla halledeceiz. Sen olmasaydn ne yapardm bilmem? Jimmy, Katili yakalayacan zaman beni muhakkak ar diye cevap verdi. O anda Ashe'de olmay isterdim. Sonra birdenbire bard. Ne var? Luge ar ar ban sallad. Yal kadn bana cinayet ilemenin ok kolay olduunu sylemiti. Acaba gerekten yle mi Jimy? Luke, arabasn Ashe maliknesinin nnde durdurarak, hayretle evresine baknd. Kuleli, ahniinli bina inanlmayacak kadar irkindi. Birdenbire evin kesinden bir kz kt. Hafif rzgrda siyah salar uuuyordu. Luke'a 17 Zefairi Kim Verdi/F : 2. doru geldi. Siz Luke Fitzwilliam olacaksnz. Bridget Con-way'im. Luke, gen kzn uzatt eli skt. Bridget, ince, uzun boylu, biimli yzl, siyah sal, kara gzl bir kzd. Yzne hafif alayc bir anlam veren ince kalar vard. Elmack kemikleri hafife kkt. Luke, Gzelliinde insann iine dokunan bir eyler var, diye dnd. Sonra da, Naslsnz? dedi. Sizi byle rahatsz ettiim iin zr dilemem gerek. Ama Jimmy sizin byle eylere aldrmayacanz srarla syledi. Gerekten aldrmayz. Bu ziyaretiniz de ok houmuza gitti. Birdenbire glmsedi. Jimmy'le ben birbirimizi oldum olas destekleriz. Folklorla ilgili bir kitap hazrladnza gre buras tam size uygun bir yer. Efsaneler... lgi ekici keler... Luge mrldand. Fevkalde. Birlikte eve doru gittiler. Luge yeniden binaya bakt. Vaktiyle sade bir yer olduu, sonradan tamir edilip, ilveler yapld ve iyice sslenildii anlalyordu. Luke, Bu Lord Easterfield'in ii olmal, diye dnd, Bridget'le beraber ieri girdiler. Gen kz onu rahat koltuklar ve kitaplarla dolu bir odaya gtrd. Pencerenin nndeki masaya ay tepsisi konulmutu, banda iki kii oturuyordu. Bridget, nianlsna, Gordon, dedi. -Bu Luke... Kendisi kuzenim oluyor. Lord Easterfield, ufak tefek, salar yar dklm bir adamd. Yuvarlak, tombul bir yz, ufack bir az, patlak gzleri vard. Kye uysun diye biimsiz tvid bir elbise giymi, bu da bir hayli gbekli olan Lord'a pek yakmamt. Adam Luke'u nezaketle karlad. Tantmza memnun oldum. ok memnun oldum. Duyduuma gre Dou'dan gelmisiniz. Mayang ilgi ekici bir yer olmal. Bridget bana bir kitap hazrladnz syledi. Herkes son zamanlarda bir s 18 r kitap yazldndan ikyet ediyor. Ben o grte deilim. Bence iyi bir kitaba her zaman yer vardr. Bridget Bu da halam Mrs. Anstruther, dedi. Luke, aptalca suratl bir kadn olan halann elini skt. Gen adam, ok gemeden Mrs. Anstruther'in baheye ok merakl olduunu anlad. Kadn bir iki kelime konutuktan sonra, O yeni gller bu iklimde yetiiyor mu, diyerek elindeki iek kataloguna dald gitti.

Lord Easterfield, koltuuna oturarak, ayndan bir yudum ald. Bir yandan da Luke'u szyordu. Demek ki siz kitap yazyorsunuz?... Sonra nemli birey sylyormu gibi bir tavrla ekledi. Akas ben de kitap yazmay isterdim. Ama iin kts hi zamanm yok. im bamdan akn. Tabii... Lord Easterfield, Omuzumdaki ykn arln tahmin edemezsiniz, diye mrldand. Yaynladm her gazeteyle yakndan ilgileniyorum. Halkn kafasnn yorulmasndan kendimi sorumlu tutuyorum tabi. Gelecek hafta milyonlarca insan, benim istediim eyleri dnecek ve hissedecekler. te bu ok cidd bir dnce benim iin. Sorumluluk demek bu. Ama bundan korkmuyorum. Lord Easterfield gsn iirerek, karnn ieri ekmeye alt. Patlak gzleriyle Luke'a dosta bir tavrla bakt. Bridget Conway, usulca, Sen byk bir adamsn, Gordon dedi. Biraz ay daha i. Lord Easterfield ksaca cevap verdi. Ben gerekten byk bir adamm. Sonra ykseklerden sradan lmllerin seviyesine inerek konuuna Bu taraflarda tandklarnz var m? diye sordu. Luke, Hayr, diye cevap verdi. Ama Ashe'de bir arkadamn ahbab var. Ona dostunu arayacama dair de sz verdim. Adamn ad Humbleby. Kendisi doktormu. 19 Ya? Lord, koltuundan dorulup oturdu. Dr. Humb-leby mi? Yazk. Neden yazk? Lord Easterfield, Humbleby, bir hafta nce ld, dedi. Luke, Vah vah, diye mrldand. Buna zldm. Lord Easterfield, Doktordan pek holanmayacaktnz, diye mrldand. Ukal, aksi, bunak herifin biriydi. Bridget atld. Yani doktor Gordon'a itiraz etmek cretinde bulunmutu. Lord Easterfield aklamaya alt: Su meselesiyle ilgiliydi bu. Ben memleketimin iyiliini isteyen bir adamm, Mr. FitzwIIliam. zellikle kye elimden gelen yardm yapyorum. Aslnda Ashe'liyim ben. Yani burada dodum. Lu-ke'a uzun uzun yaamn, nasl ykseldiini anlatt. Sonra, Nihayet bu evi aldm, dedi. Arka arkaya ka mimar tuttum bilseniz. Bir mimar istediimi yapmad m, onu kovup hemen yerine bir bakasn buldum. Bridget, gld. Adamlar senin o korkun hayal gcne hizmet ettiler, dedi. Lord, kzn koluna vurdu. Bridget, burasnn olduu gibi kalmasn istiyordu. Oysa gemite yaamann insana hibir yarar yoktur. Ben hep bir atom olsun istedim. Sonunda da bu arzuma kavutum. Luke, biraz armt. ey... nsann ne istediini bilmesi iyi bir eydir. Lord, gld. Ayrca ben her istediimi elde etmesini de Bridget hatrlatt. Ama o su meselesinde az kalsn istediin olmuyordu. Lord, omuzunu silkti. Ha, u mesele. Humbleby, budalann biriydi. Yal adamlar biraz inat oluyorlar. Lf anlamyorlar. 20 Luke, bo a;tp dolu vurmaya alt. Dr. Humbleby, ak azl bir adamd, deil mi? Her halde bu yzden ok kiiyi kendisine dman etmi olacak. Lord Easterfield, tereddtle burnunu outurdu. Dorusu bunu pek iddia edemem. yle deil mi, Bridget? Gen kz, Herkes onu ok severdi, sanrm, diye cevap verdi. Ben onu bileime bakmaya geldii zaman, yani bir kez grdm. Gerekten tonton bir adamd. Lord Easterfield, itiraf etti. Evet, Dr. Humbleby sevilen bir adamd. Ama ona dman olan bir iki kii olduunu da biliyorum. Byle kk yerlerde bazan dmanlklar olur. Her halde... Luke, bir an durdu. Ne soracan pek bilmiyordu! Ashe'de nasl kimseler oturuyor? Bu sradan bir soruydu ama hemen cevabm ald. Bridget, Daha ziyade asan atikalar, dedi. ((Rahiplerin kzlar, kanlan, kardeleri... Doktorlarn kanlan, kzlan... Her erkee alt kadn dyor. Luge, mrldand. Ama her halde erkek de var. Tabii tabii. Szgelimi, avukat Mr. Abbot... Dr. Humb-leby'nin yardmcs Dr. Thomas... Rahip Mr. Wake... Baka kim var, Gordon? Ha, Mr. Sorty... Onun antikac dkkn var. Sonra Binba Horton. O da buldog kpeklerine merakldr.

Luke, Arkadam burada oturan birinden daha szet-miti sanmm, dedi. Yal, irin ama biraz fazla konuan trir kadndan. Ad neydi acaba? Hah, tamam! Fullerton. Lord Easterfield, bouk bir kahkaha att. Dorusu hi ansnz yok. O da ld. Geenlerde Londra'da kendisini bir araba inedi. Kadncaz hemen ld. Luke, neeyle, Burada da ok len var galiba? dedi. Lord, hemen dikleti. Hi de deil. Buras ngiltere'nin salna en iyi gelen yerlerinden biridir. Kazalar dikkate alnmamaldr. Zira bu herkesin bana gelebilir. 21 Ama Bridget Conway, dnceli dnceli, Ama Gordon, diye mrldand. Eu son bir yl iersinde gerekten ok kii ld. Arka arkaya cenaze trenleri yapld. Sama, yavrum. Luke, sordu. Dr. Humbleby de kaza sonunda m ld? Bridget, bam sallad. Aslnda doktorlar kendi dertlerine pek aldrmyorlar. Sonra bazan balarna byle iler alyor... Yazk... Doktorun kars ok zld... Lord Easterfield, rahat bir tavrla, Allann iradesine kar gelinmez, dedi. D Luke, daha sonra smokinini giyerken, kendi kendine,. Aslnda bu Allahm ii miydi? diye dnd. Septisemi?... Belki. Ama doktor da birdenbire lm... Sonra gen adamn aklna Bridget'in szleri geldi. . Bu son bir yl ierisinde gerekten ok kii ld... Luke, hareket plnm iyice kararlatrmt. Ertesi sabah kahvaltya indii zaman hemen harekete geti. Baheye dkn hala ortalarda yoktu. Lord Easterfield, bbrek yiyor ve kahve iiyordu. Kahvaltsn bitirmi olan Bridget ise pencerenin nnde durmu, dary seyrediyordu. Luke,. Gnaydn, diyerek sofraya oturdu. Bir tabak dolusu yumurtal jambonu yerken de konumaa balad. Artk almalarma balamam art. Ama insanlar konumaya ikna etmek zor bir ey. Ne demek istediimi anlyorsunuz. Siz ve ey Bridget gibi kimseleri kasdetmiyo-rum. Kzdan 'Miss Conway' diye szetmemeyi, onun szde* kuzeni olduunu tam zamannda hatrlamt. Siz bana b 22 tn bildiklerinizi anlatrsnz. Ama iin kts sizin benim iime yarayacak eyleri bilmeniz olanaksz. Yani blgesel batl ininlar filn... Bilmezsiniz uzak kelerde yaayan insanlar nelere inanyorlar. rnein Devonshire'da bir ky var. Orann rahibi kilisenin yanndaki byk talan kaldrtmak zorunda kald. Kyde biri ld zaman kyller muhakkak o talarn etrafnda bir ka kez dnyorlard da ondan. nsan o eski putperest ayinlerinin izlerine rastlaynca baya aryor. Luke ondan sonra bu konuda okuduu kitabn bir sahi-fesini olduu gibi ezberden tekrarlad, Szlerini, En ie yarayan cenaze trenleri ve bunlarla ilgili detler, diye bitirdi. Bu detler dierlerinden daha ge ortadan kalkyor. Sonra, her ne sebeptense, kyller lmlerden szetmekten holanyorlar. Pencerenin nnde duran Bridget, bam sallad. Gerekten. Cenaze trenleri holarna gidiyor onlarn. Luke, devam etti. Ben de ie oradan balamaya karar verdim. Kyde son zamanlarda J enlerin listesini alrsam, gidip akrabalarn bulur, onlar konuturmaya alrm. Bu bilgiyi kimden alabilirim? Rahipten mi? Bridget, atld. Rahip Mr. Wake, bu ile ilgilenir sanrm. ok tatl bir ihtiyardr o. Eski eylere de merakldr. Sana bir hayli bilgi verebilir sanrm. Luke, <tAllah vere de, diye dnd. Rahip, bu folklor konusunda benim bir arlatan olduumu ortaya karacak kadar bilgili olmasa. Sonra da yksek sesle ve neeyle, yi, dedi. Herhalde siz ikiniz geen yl kyde kimlerin ldn pek bilmiyorsunuz? Bridget, mrldand. Dur bakaym. Tabi Carter. Nehrin, kysndaki o kt meyhanenin yani 'Yedi Yldz'm sahibiydi. Lord Easterfield, Sarho ve ahlksz herifin biriydi. -Gayet kfrbazd. Zenginlere de dmand. Geberdi gitti de kurtulduk, diye ekledi.

23 Bridget, devam etti. Sonra amarc Mrs. Bose... Kk Tommy Pierce. O da pek kt bir ocuktu. A, sonra Amy denilen kz var. Soyad neydi? Bu son szleri sylerken sesi biraz deimiti. Luke, Amy mi? dedi. Amy Gibfos. O burada hizmetilik ediyordu. Sonra kp Mrs. Flete'in yanma girdi. Onun lmnden sonra resm soruturma da yapld. Neden? Lord Easterfield, Budala, karanlkta ieleri "birbirine kartrd iin, diye cevap verdi. Bridget, Kz, ksrk ilc itiini sanm. Oysa itii aslnda apka boyasym, diye aklad. Luke, kalarn kaldrd. Bir faciaya benziyor bu. Bridget, Bazlar onun zehiri mahsus itiini sylediler, diye mrldand. Bir gen yznden intihar ettiini iddiaya kalktlar. Kz, ar ar, deta istemeye istemeye konuuyordu. Ksa bir sessizlik oldu. Luke, aklanlmayan! baz duygalann varln sezer gibi oldu. Gen adam, Amy Gibbs? diye dnd. Evet, Miss; Lavinia Fullerton'un syledii adlardan biri de buydu. Kadn, pek de holanmad kk bir ocuktan, Tommy adl bir ocuktan da szetti. Bridget'in de Yommy konusunda onunla ayn fikirde olduu belli. Sonra... yanlmyorsam. Miss Fullerton Carter adn da syledi... Luke, ayaa kalkarak, neeyle gld. Bu ekilde konutuum iin kendimi, mezarlklarda dolaan bir hortlaa benzetiyorum. Evlilik grenekleri de ilgi ekicidir. Ama insan bu konuyu kaytsz bir tavrla aamaz. Bridget'in dudaklarnn kenarnda hafif bir glmseme-uutu. Gerekten yle... Luke, yalanc bir heyecan ve ilgiyle, Lanetlemek ve nazar da ilgi ekici konulardr, dedi. Eski tip yerlerde bunla 24 ra da ok rastlanr. Burada bunlarla ilgili dedikodular dolayor mu? Lord Easterfield, ar ar ban sallad. Hayr. Bridget, Kulamza byle eylerin gelmesi biraz olanaksz, diye cevap verdi. Luke, hemen, Haklsn, dedi. Haklsn. Benim de istediklerimi renebilmem iin daha ok aa tabakadan kimselerle konumam gerek. nce rahibe gideyim bakaym. Belki ondan bir eyler renebilirim. Ondan sonra da meyhanenin ad 'Yedi Yldz' myd? Oraya kadar bir uzanmal. Ya da o kimsenin holanmad o kk ocuk? Onun arkasndan alayan akrabalar var m? Tommy'nin annesi Mrs. Pierce'in ana yolda ttnc dkkn var. Orada kt filn da satyor. Luke, glmsedi. te bu ok iyi. Neyse... Artk kalkp yola koyulaym. Bridget, ani ve zarif bir hareketle pencerenin nnden ona doru geldi. Ben de seninle geleceim... Tabi bunun sence bir sakncas yoksa. Ne mnasebet! Sakncas olur mu hi? Gen adam bu szleri elinden geldiince olduu kadar neeli bir tavrla sylemiti. Ama bir yandan da, Acaba bir an ne kadar aaladm farketti mi? diye dnyordu. Yanmda Bridget gibi ok zeki bir kz olmadan rahiple daha rahata konuur, onu folklor peinde olduuma inandrabilirim... Neyse,.. Rolm elimden geldii kadar iyi yapmaya almalym. Bridget, Biraz bekler misin, Luke? dedi. Gidip ayak-' kablarm deitireyim... Gen kzn, 'Luke' demesi, kk adn bu kadar rahatlkla sylemesi adamn iini stt deta. Ama sonra da kendi kendine, Beni baka trl nasl arabilirdi? dedi. Jimmy'nin istedii gibi Bridget'in kuzeni roln oynuyorum. Herhalde kz artk bana, resm bir tavrla, 'Mr. Fitz-william,' diye seslenemez. Luke, birdenbire endieyle, Brid 25 get, btn bunlar konusunda ne dnyor? diye sordu kendi kendine. Aklndan neler geiyor onun? Jimmy, Bridget'ten szettii zaman Luke onun patronunu avlayacak kadar zeki, sarn bir vamp olduunu dnmt. Oysa Bridget hayalinde canlandrd tipten tmyle bakayd. Bridget'in kuvvetli bir kiilii vard. Kz, kafal ve

zekiydi. Luke, onun kendisi hakknda neler dndn e bilmiyordu. Gen adam, Bridget'i kandrmak kolay olmasa gerek, dedi kendi kendine. Hazrm ite... Gen kz yanma o kadar sessizce yaklamt ki, Luke onun geldiini farketmemiti bile. Bridget, apka giymemi, salarna file de takmamt. Kuleli acayip evin byk kapsndan kar kmaz, rzgrda uzun siyah salar uumaya balad. Luke, omuzunun zerinden mazgallara bakarak, deta fkeyle, Hay Allah, diye homurdand. Ne iren ey bu. Lord'a kimse engel olamad m? Bridget, cevap verdi. Bir ngilizin evi, onun atosu saylr. Buras da Gordon'un atosu. O evine baylyor. Luge, terbiyesizlik yaptnn farknda olmasna ramen dilini de tutamad. Buras eskiden senin evin deil miydi? Onun imdiki hali houna gidiyor mu? Bridget o zaman dnp Luke'a bakt. Yznde hafif alayc bir anlam vard. Gen kz, usulca mrldand. Hayalinde canlandrdn dramatik tabloyu bozmak istemezdim, ama aslnda ben buradan iki buuk yandayken ayrldm. Onun iin 'eski yuva' konusu beni hi ilgilendirmiyor. Ben burann eski halini hatrlamyorum bile. Luke, Haklsn, dedi. Filmlerdeki kahramanlar gibi konutuum iin zr dilerim. Gen kz, bir kahkaha att. Gerek genellikle romantik deildir. Sesinde birdenbire ac va karsndakini kk gren bir tonlama belirmiti. Luke, ard. Bronz tenli yz 26 kpkrmz da kesilmiti. Ama az nceki o ifadenin kendisine yneltilmemi olduunu anlad. Bridget o szleri daha ok kendi kendisine sylemiti. Luke, aklllk ederek hi sesini karmad. Ne ki Bridget Conway tgide ilgisini ekiyordu. Be dakika sonra kilise ve ona bitiik olan rahibin evinin nndeydiler. Mr. Wake, ktphanedeydi. Rahip Alfred Wake, kamburu km, ufak tefek, sevecen mavi gzl, dalgn ve nazik bir adamd. Bu ziyaret hem houna gitmi, hem de kendisini biraz artm gibiydi. Bridget, Mr. Fitzwilliam, bizimle birlikte Ashe maliknesinde oturuyor, dedi. Sizinle yazd bir kitap konusunda konumak istedi. Alfred Wake, biraz merakla dolu sevecen mavi gzlerini gen adama dikti. Luke, hemen aklamaya giriti. yice endielenmiti. Hem de iki nedenden. Bir kere rahip hi kukusuz folklor, batl inanlar, eski grenekler konusunda Lu^ ke'un bir, iki kitaptan abucak rendii eylerden ok daha fazlasn biliyordu. Sonra Luke, Bridget Conway yannda oturduu ve dikkatle kendisini dinledii iin de sklyordu. Ama neyseki rahip Alfred Wake'i daha ok eski Roma kalijilan ilgilendirmekteydi. Luke bunu renince derin bir soluk ald. Rahip, incelikle ortaa folkloru ve byclk konusunda fazla birey bilmediini itiraf etti. Tabi' Ashe kynn tarihesiyle ilgili baz eyler renmiti. Luke'u, Cadlarn topland iddia edilen kk tepeye gtrebileceini de syledi. Ama bu konuda zel bir bilgisi yoktu. in iin iyice rahatlam olan Luke, hayal krklna uram gibi bir tavrla, Yazk... diye mrldand. Ondan sonra da lmle ilgili batl inanlar konusunda sorular sormaya balad. Mr. Wake, usulca bam sallad. Korkarm bu grenekleri en son ben duyanm. Cemaat, dinimizle ilgili olmayan, paganca eyleri benden gizlemek iin elinden gelen her eyi yapar. 27 Oras yle tabi. Buna ramen kyde batl inantan da bol bir ey olmadn sanyorum. Bu evredekiler bu bakmdan bir hayli geriler. Luke, btn cesaretini toplad. Miss Conway'e son zamanlarda lenlerin adlarn hatrlayp hatrlamadn sordum. Bu ekilde istediim kadar bilgi edinebileceimi sanyorum. Her halde bana lenlerin bir listesini verebilirsiniz. Ben de bunun iinden iime gelecekleri seerim. Evet, evet, bu mmkn. Yardmcm Giles bu konuda size yardm edebilir. Kendisi sardr ama ok iyi bir insandr. Durun bakaym... Son zamanlarda gerekten ok

kiiyi kaybettik... etin bir k, sonra tehlikeli bir bahar neden oldu buna... Ayrca birok kaza olduunu da sylemeliyim. Galiba kydekilerin ans dnd. Luke, Bazan ansszlk devam etti mi, diye bam sallad, Kyller bunu bir kimseye yklerler. Evet, evet... Eski Yunus hikyesi... Ama kye yabanclar geldiini sanmyorum. Yani dikkati ekecek birileri... Ayrca kulama kyllerin bir kimseyi uursuz bulduklarna dair bir dedikodu da gelmedi. Ama demin de dediim gibi her halde byle bir eyi bana sylemeye de pek cesaret edemezler... Kim... Durun bakaym... Son zamanlarda Doktor Humblebyle zavall Lavinia Fullerton'u kaybettik... Doktor Humbleby ok iyi bir admd. Bridget, atld. Mr. Fitzwilliam, doktorun bir ahbabn tanyor. Ya, yle mi? ok ac bir olay bu. Hepimiz de bu kayb derinden hissedeceiz. Doktorun birok dostu vard. Luke, Ama dmanlar da olmas gerek, dedi Bu szleri arkadamdan duyduklarma dayanarak sylyorum. Rahip, iini ekti. Doktor, her zaman dncelerini aka syleyen, biraz da karsndakinin duygularna aldr28 mayan bir adamd. Bam sallad. Tabi byle eyler insanlar fkelendirir. Ama yoksul halk kendisini ok severdi. Luke, kaytszca mrldand. Biliyor musunuz, bence layatta karlatmz en dayanlamayacak gereklerden biri u: muhakkak her lm baka birinin iine yaryor. Tabi bununla yalnz paraca kazancn, mirasn kasdetmiyo-xum. Rahip, dnceli dnceli ban sallad. Evet, ne demek istediinizi anlyorum. lm ilnlarnda bir kimsenin lmne birok kiinin zldn okuyoruz. Ama korkarm bu ender olarak gerei yanstyor. Doktor Humbleby olaynda da byle bu onun lm yardmcs Doktor Tho-mas'm ok iine yarayacak. Neden? Anladma gre Thomas iyi bir doktor. Zaten Humbleby de bunu hep sylerdi. Ne var ki gen adam burada fazla ilerleyemiyordu. Gl bir kiilie sahip olan Doktor Humbleby kendisini her zaman glgede brakyordu sanrm. Onun yamnda Thomas silik ve renksiz kalyordu. Dr. Thomas, hastalarnn zerinde iyi bir etki yaratmyordu yani. Bu yzden endieleniyordu sanrm. Tabi bu durumu dala da ktletiriyordu. Dr. Thomas, bsbtn fkeleniyor, eli aya birbirine dolayor, hastalarn yannda deta dili tutuluyordu... Akas Dr. Thomas'm Humbleby'nin lmnden sonra alacak kadar deitiini farkettim. Daha bir kiilik sahibi imdi. Daha sakin. Yanlmyorsam gen adam artk kendisine gvenebiliyor. Yanlmyorsam, Dr. Humbleby'le Thomas her zaman ayn fikirde deillerdi. Thomas, tedavide yeni yntemlerin uygulanmasndan yanayd. Humbleby ise eski yntemlerden vazgemek istemiyordu. Bu yzden ve daha gizli bir nedenden tr Humbleby'le Thomas zaman zaman tartp dururlard. Neyse neyse... Dedikoduya balamayalm. Bridget, usulca, ama kelimelere basa basa, Yanlmyorsam Mr. Fitzwilliam sizin dedikodu yapmanz istiyor, dedi. Luke, gen kza endieyle, abucak bir gz att. Rahip Wake, kukuyla ban sallad. Sonra da szlerine nem verilmemesini istermi gibi hafife glmseyerek, konumasn srdrd. Korkann insan komulannm ileriyle haddinden fazla ilgilenmeye alyor. Doktor Humbleby'in bir kz var: Rose Humbleby. Gerekten pek gzel. Onun iin Dr. Geoffrey Thomas'm ona k olmasna amamak gerek. Tabi Dr. Humbleby'nin dncelerine de hak vermek lzm. Rose ok gen. Bu kyde bir mnzevi gibi yayor. Baka erkeklerle tanma frsatn da bulamyor. Dr. Humbleby, Thomas'm kzyla evlenmesine raz olmad m? Olmad ya. Buna iddetle kar kt. kisinin de ok gen olduklann syledi. Tabi genler kendilerine byle bir-ey sylenmesine fena halde kzarlar. Bu yzden iki adamn arama soukluk girdi. Hem de belirgin bir biimde. Fakat Humbleby'nin lmnn Dr. Thomas' ok sarstndan da eminim. Lord Easterfield bana onun septisemi'den ldn syledi. Evet. Elindeki kck bir izik mikrop kapm. Doktorlar meslekleri gerei byk tehlikelerle karlayorlar, Mr. Fitzwilliam.

Luke, Gerekten yle, diye yantlad. Mr. Wake, birdenbire irkildi. Korkanm ilgilendiiniz konudan bir hayli uzaklatk. Ben dedikodu merakls yalnn biriyim. Pagan lm grenekleri ve son zamanlarda aramzdan aynlan dostlanmzdan szediyorduk... Bunlann arasnda Lavinia Fullerton var. Pek iyi bir kadnd o. Sonra o zavall kz Amy Gibbs yani. Onun lmnde sizi ilgilen. 30 direcek taraflar olabilir, Mr. Fitzwilliam. Baznar Kzn nt-har ettiinden kukulandlar. Bu tip lmlerle ilgili acayip ayinler yapldn da biliyorum. Kzn bir halas var. Ama korkanm o da pek fazla gvenilecek bir kadn deil. Yeenini de fazla sevmezdi. Gevezenin tekidir stelik. Luke, te bu iime yarar, dedi. Sonra Tommy Pierce de ld. Bir zamanlar kilise korosunda ark sylerdi. Melek gibi bir sesi vard. Ama br ynleri asndan korkanm meleklerle hi ilgisi yoktur. Sonunda onu kilise korosundan atmak zorunda kaldk. Zira dier ocuklann da yaramazlk etmelerine neden oluyordu. Zavall... Korkanm kendisini pek seven yoktu. Ona postanede i bulduk. Telgraflar datacakt. Ama oradan da kovuldu. Bir ara avukat Mr. Abbot'un yannda alt. Orada da tutanamad. Baz gizli ktlan kantrmaya kalkt iin kendisini attlar. Sonra bir sre Ashe maliknesinde alt. yle deil mi, Miss Conway? Bahvana yardm ediyordu. Son derece kstah olduu iin sonunda Lord Eadterfield onu kovmak zorunda kald. Tommy'nin zavall annesine ok acyorum. Pek alkan, iyi bir kadncazdr o. Miss Flete, ocua acd iin Tomy'e i de bulduydu. Cam temizleme ii. Lord Easterfield nce buna itiraz etti. Sonra da raz oldu. Keke raz olmasayd. Neden? nk ocuk i srasnda ld. Ktphaneni st camlarn siliyordu. Budalaca bir oyuna kalkt. Pencerenin, kenarnda dansa balad. Sonra da dengesini yitirdi. Veya ba dnd. Aa yuvarland. Fec bir olayd bu. Tommy, kendisine geldi ve hastaneye kaldnldktan birka saat sonra ld. Luke, ilgiyle sordu: Onun dtn gren oldu mu? Hayr. Tommy, evin n tarafnda deil, baheye bakan blmndeydi. Anlaldna gre ocuu dtkten yazm saat kadar sonra buldular. 31 Kendisim kim buldu? Miss Lavinia Fullerton... Hani demin szn ettiim yal hanm. Ne yazk ki o da geenlerde araba kazasnda l-8... Zavall Miss Fullerton, Tom'un olay onu ok sarsmt. Baz ieklerden kopanp daldrmak iin izin almt. Baheye girince Tomy'nin dm olduu yerde yattn grd. Luke, dnceli bir tavrla mrldand. Hoa gitmeyecek bir ey bu... Miss Fullerton muhakkak ok geirdi... inden de ekledi: Sandmzdan daha byk bir ok. Bridget, atld. Tommy iren ve hain bir ocuktu. yle olduunu siz de biliyorsunuz, Mr. Wake. Kedilere, yavru-sokak kpeklerine ikence etmekten ok holanrd. Kendisinden kk ocuklar imdikler dururdu. Biliyorum, biliyorum... Rahip kederle ban sallad. Ama Miss Conway bildiiniz gibi bazan zalimlik karaktere deil de, kafann, hayal gcnn ok ar olgunlamasna baldr. Szgelimi ocuk zekal bir adam ele aln. Herhalde bu szkonusu kimse kendisinde bir delinin hainliinin olduunun farknda bile deildir. Bence bugn dnyadaki hainlik ve budalaca zalimliin nedeni, baz kafalarn olgunlamam olmasnda. nsan ocuka eyleri bir yana brakmal... Ban sallayarak, ellerini at. Evet, haklsnz... Bridget'in sesi birdenbire boukla-mt. Ne demek istediinizi anlyorum. ocuk kalm bir insan dnyann en korkun yaratdr. Luke Fitzwilliam, Acaba Bridget kimi kasdediyor? diye dnmekten kendisini alamad. Mr. Wake, kendi kendine birka ad daha mrldand. Durun bakaym... Zavall Mrs. Bose... Yal Bel... 32 Elkins'lerin ocuu... Ve Harry Carter... Onlarn hepsi de benim kiliseme bal deillerdi. Mrs. Bose'le Carter, baka mezheptendiler. Marttaki o souk dalgas en sonunda zavall yal Ben Stanbury'i aramzdan ald. Doksaniki yandayd.

Bridget, Amy GJbbs nisanda ld, dedi. Evet, zavall kz... zlecek bir yanllkt o. Luke ban kaldrd ve Bridget'in kendisini dikkatle szdn farketti. Gen adam, hafif bir fkeyle, Bu ite anlyamadm bir eyler var, diye dnd. stelik bu Amy Gibbs adl kzla da ilgili. Rahiple vedalaarak, dar ktklar zaman gen adam Bridget'e Amy Gibbs kim ve neydi? diye sordu. Bridget, uzun bir sessizlikten sonra cevap verdi. Amy imdiye kadar grdm hizmetilerin en beceriksiziydi.'.. Luke, kzn sesinde hafif bir soukluk olduunu farketti. Amy bu yzden mi kovuldu? Hayr... Kz, geceleri ge vakte kadar darda kalr, bir genle dolar dururdu. Gordon'un ahlk konusunda geri kafal bir adam olduunu sylemeliyim. Onun kafasnda gnah ancak gece on birden sonra ilenir. Bu yzden kovdu Amy'i. Kz da ona kstaha bir takm lflar syledi. Luke, ksrk urubu yerine yanllkla apka boyasn ien Amy'di deil mi? dedi. Evet. Luke, mrldand. Budalaca bir yanllk bu. Hem de ok budalaca. Amy, aptal myd? Hayr. Bilkis. ok zekiydi. Luke, yan gzle Bridget'e bakt. Gen adam, biraz ar-:mt. Kiz, sakin bir tavrla, hatt kaytszca konuuyordu. Ama Luke, Bridget'in aklamad bir takm eyleri dndn de seziyordu. 33 Zehiri Kim Verdi/F : 3 Ayn anda gen kz," apkasn kararak kendisini neeyle selmlayan bir adamla konumak iin duraklad. Onunla bir iki kelime konutuktan sonra da adam Luke'la tan-tirdi. Bu kuzenim Mr. Fitzwilliam. Kendisi Ashe maliknesinde kalyor. Buraya kitap yazmaya geldi. Luke, bu da avukat Mr. Abbot. Luke, Mr. Abbot'a ilgiyle bakt. Tommy Pierce'i tutan avukat buydu demek. Mr. Abbot, allagelmi avukatlara hi benzemiyordu. Ne zayf, ne kuru, ne ufak tefek, ne de yalyd. Tam tersine, krmz yzl iri yar bir adamd Mr. Abbot. Tvid bir elbise giymiti. Gayet neeli ve konukand. Gzlerinin evresinde krklklar vard. Bu gzler insann ilk anda sandndan daha zeki ve kurnazd. Demek kitap yazyorsunuz? Roman m? Bridget, Folklor, dedi. Avukat ban sallad. O halde tam yerine geldiniz. Bu ky gerekten pek ilgi ekicidir. Luke, ban sallad: Bana da yle sylediler. Her halde bu konuda siz de bana yardm edebilirsiniz. Muhakkak ki eski, garip anlamalara rastlamsnzdr. Veya eskiden kalma garip detlerin farkna varmsmzdr. Dorusu 'bunu pek bilmiyorum. Belki belki... Burada hayaletti ev filn yok mu? Hayr. Byle bir ey duymadm. Luke, glmsedi. Tabi ocuklarla ilgili batl inanlar da unutmayalm. rnein bir erkek ocuk, feci bir ekilde lmse, onun hayaletinin srekli ortalkta dolatna inanlr. Ama kz ocuklar konusunda byle bir ey yoktur. ok ilgi ekici deil mi? Mr. Abbot, Gerekten yle, dedi. Byle bir eyi imdiye dek duymamtm. Bunu Luke uydurduuna gre avukatn duymam olmasna da amamak gerekti. __ 04 __ Gen adam, Galiba bir ara burada Tommy adnda bir ocuk varm... diye mrldand. Ad Tommy mi neymi? Bir ara sizin bronuzda alm. Zannedersem onun hayaletinin de geceleri evrede dolatna inanlyor. Mr. Abot'un krmz surat hafife morard. Tommy Pierce'den mi szediyorsunuz? Onun kadar sinsi, terbiyesiz ve kstah bir yaratk daha olamazd. Tommy'nin hayalini kim grm? Nasl bir hikye bu?

Luke, Byle eyleri kesin olarak renmek ok g tabi, diye cevap verdi. Kimse olaydan ak ak szetmiyor. Yalnzca kulaktan kulaa baz fsltlar dolayor. Evet, evet, anlyorum... Luke, konuyu ustalkla deitirdi. Asl konumam gereken kyn doktoru. Yoksullar tedavi ederken her halde bir sr ey duyuyordur. Batl inanlar... Muskalar... Hatt ak iksirleri... O halde gidip Dr. Thomas'la konuun. yi bir adamdr Thomas. Tptaki btn yenilikleri de izler. Zavall ihtiyar Humbleby gibi deildir. Demek o geri kafalyd? Hem de nasl? stelik ok da inatyd. Bridget, sze kart. Onunla su meselesinde iyice takmtnz deil mi? Abot'un yz yeniden morard. ert bir sesle. Humbleby, her trl ilerlemenin karsndayd. dedi. Bu plna da karyd. stelik benimle konuurken gayet kaba eyler syledi. Lfn saknmayan bir adamd o. Bana syledii szlerin bazlar yznden aleyhine dava bile aabilirdim. Bridget, mrldand. Ama avukatlar hibir zaman yasaya ba vurmazlar. yle deil mi? Bu konuda ok tecrbelidirler nk. Abbot, uzun uzun kahkahalarla gld. fkesi birdenbire gei vermiti. Aferin size. Miss Bridget! Yanldnz pek iddia edemem. Biz avukatlar yasalar gayet iyi biliriz. Hah 35 hah hah hah! Neyse, gideyim artk. Size yardm edebileceim bir konu Varsa bana telefon edin, Mr. ey... Luke, Fitzwilliam, dedi. Teekkr ederim. Byle bir-ey olursa sizi ararm. Yollarna devam ederlerken, Bridget ona dnd. Amy Gibbs konusunda daha fazla bilgi almak istiyorsan, seni birine gtrebilirim. O herhalde sana yardm edebilir. Kimmi o? Miss Flete. my, Ashe maliknesinden ayrldktan sonra onun yanna girdi. ld zaman da oradayd. Ya, anlyorum... Luke, biraz armt. ey... ok teekkr ederim. Miss Flete ilerideki evde oturuyor... Ky meydanndan geiyorlard. Bridget ilerideki byk evi iaret etti. Oras eskiden Wych konayd. Ama artk ktphane haline sokuldu. Ktphanenin yannda kck bir ev vard. Byk binann yannda bir bebek gibi duruyordu. Kapnn nnde ki basamaklar gz alacak kadar beyazd. Pirin tokmak prl prl, pencerelerdeki beyaz perdeler kolal ve tiril tirildi. Bridget, kk bahe kapsn iterek ieri girdi. Ayn anda. evin kaps ald ve yal bir kadn dar kt. Luke, Tam kylerde rastlanlan tipik yal kzlardan, diye dnd. Zayf kadn, izgili bir etekle ceket giymiti. Gri ipek buluzunun yakasnda da (bir bro vard. Ftr apkasn biimli bana tas gibi geirmiti Miss Flete. Yz gayet tatl ifadeli, kelebek gzlklerinin arkasndan parlayan gzleri de zek doluydu. Bridget, Gnaydn, Miss Flete, dedi. Bu, Mr. Fitzwilliam, Luke eilerek selm verdi. Kendisi kuzenim oluyor. Buraya da lmler, ky grenekleri ve benzeri skc eyler konusunda bir kitap yazmak iin geldi. __ ve __ Miss Flete, Ya... diye glmsedi. ok ilgi ekici. Luke'a cesaret vermek istiyormu gibi bir tavrla tatl tatl glmsedi. Luke'un aklna Miss Lavinia Fullerton gelmiti. Bridget, mrldand: Ona Amy haknda baz eyler anlatabileceinizi dndm... Luke, gen kzn sesinin yine birdenbire ifadesizleivermi olduunu farketti. Honoria Flete, Amy hakknda m? dedi. Evet... Amy Gbbs hakknda demek? Luke, yal kadnn yznde deiik bir anlam belirdiini grd. Honoria Flete, dnceli bir tavrla kendisini tartyormu gibiydi. Sonra kesin bir kararlkla bam sallad. Kararn vermiti anlalan, Geri ekilerek, kk evin holne girdi. Ltfen buyurun, Ben daha sonra da kabilirim. Luke'un itiraza kalktn grerek, bam sallad. Hayr, hayr. Zaten nemli bir iim yoktu.

Biraz al veri yapacaktm. Kk misafir odas gayet temizdi. Hafife lavanta iei kokuyordu. Miss Flete, koltuklar gstererek oturmalarn syledi. Sonra da, Ben sigara imiyorum. Onun iin korkarm size de ikram edemeyeceim. Ama siz istiyorsanz iebilirsiniz, dedi. Luke, bunun nemli olmadn syledi. Oysa Bridget hemen bir sigara yakt. Honoria Flete, kollar oymal bir koltua dimdik oturarak, bir iki dakika misafirini szdkten sonra, gzlerini yere dikti. Zavall Amy hakknda bir eyler mi renmek istiyorsunuz? Onun lm ok ac oldu. Ben de bir hayli zldm. Ne fec bir hatayd o. Luke, sordu. Amy'nin intihar etmi olmas zerinde de duruldu deil mi? Honoria Flete, ban sallad. Hayr, hayr, buna hibir zaman inanamam. Amy, intihar edecek bir kz deildi. Luke, aka sordu. O halde nasl bir kzd o? Bana onun hakknda bilgi vermenizi rica edeceim. 37 Miss Flete, Aslnda Amy iyi bir hizmeti deildi, dedi. Ama son zamanlarda insan fazla ince eleyip sk doku-yamyor. Bir hizmeti bulduuna seviniyor. Amy, ileri iyice iirirdi. Akl fikri gezmekteydi. Ama tabi genti o. imdiki kzlar byle. Aldklar paraya karlk almalar gerektiini dnmyorlar bile. Luke, yal kadna hak veriyormu gibi bir tavr taknd. Honoria Flete, konuyu geniletmeye devam etti. Amy, evresindeki insanlarn hayranln uyandrmaya meraklyd. Kendisini bir hayli beenirdi. Mr. Sorty bir antikac dkkn var ama aslnda gerek bir 'centilmendir Mr. Sorty, biraz sulu boya resim yapar. Bir ara Amy'nin de bir iki portresini yapt sanrm. O zaman kzn burnu byd. Balad nianls Ham Harvey'le kavgaya. Harvey, garajda alyor. Amy'i de ok seviyordu... o... Honoria Flete, bir an durdu. Sonra yeniden szlerini srdrd. O geceyi hibir zaman unutamayacam. Amy biraz hastayd. Durmadan ksryordu. O incecik ucuz naylon oraplardan, kt gibi tabanl topuklu ayakkablardan ok holanrd. Bu yzden de souk almt tabi. Hatt o akam zeri doktora da gitti. Luke, abucak sordu. Dr. Humbleby'e mi? Yoksa Dr. Thomas'a m? Doktor Thomas'a. Doktor, Amy'e ksrk urubu vermiti. Kz, elinde ie eve geldi. Zararsz bir ilt bu sanrm. Herkesin itii ksrk uruplarndan. Amy o akam erkenden yatt. Ama gece bire doru o korkun grlt balad. Amy boulurmu gibi sesler karyor, baryordu. Kalkarak, odasna gittim. Kapy ieriden kilitlemiti. Seslendim, bardm, bir yant alamadm. Ah da yanmdayd. kimiz de fena halde ardk, korktuk. Nihayet, aaya inerek n kapya gittik. Neyseki o srada bizim polis Reed geiyordu. Hemen ona seslendik. Reed, evin arka tarafna geerek 38 garajn damna trmand. Amy'nin penceresi ak olduu iin de oradan kolaylkla ieri girdi. Kapy at. Zavall Amy'nin hali korkuntu. Ama onu kurtaramadlar. Amy, birka saat sonra hastanede ld. Honoria Flete, sustu. Bir kedininkini andran zeki gzleriyle Luke'a bakt. Gen adam, bu baklarn gizli bir anlam tadnn farkndayd. Luke, Hikyenin bir blmn zellikle atlad, diye dnd. stelik bilmediim bir nedenden tr benim bunu farketmemi de istiyor. Bir sessizlik oldu. Uzun ve olduka skntl bir sessizlik. Luke, kendisini birdenbire roln unutmu bir aktr gibi hissediyordu. Nihayet akn akn mrldand. Siz Amy' nin intihar etmediinden eminsiniz demek? Miss Flete, hemen, Tabi eminim, diye cevap verdi. Eer Amy intihara karar verseydi, herhalde zehir ierdi. O boya iesi yllardan beri yanndayd sanrm. Ayrca demin de sylediim gibi Amy intihar edecek bir kz deildi. Luke, ak ak, O halde siz ne dnyorsunuz? dedi. Honoria Flete, hemen, Bunun zlecek bir olay olduunu, dedi. Sonra da dudaklarn bzerek srarla Luke'a bakt. Luke, Bu kadn ne sylememi bekliyor? diye dn-* d. ((imdi ne demem gerek? Gen adam, mitsizlie kapld srada baka bir olay oldu. Bir kedi dardan kapy trmalayarak, ikyet dolu bir sesle miyavlad. Miss Flete, hemen ayaa frlad. Gidip kapy at. eriye portakal rengi harikulade bir

Acem kedisi girdi. Duraklayarak, azametle Luke'u szdkten sonra Miss Flete'in koltuunun kenarna srad. Yal kadn tatl bir sesle, Pooh'cuum... dedi. Pooh'cuum, sabahtan beri neredeymi? Luke, hafife irkildi. Pooh adl Acem kedisinden sze-dildiini bir yerde duymutu. Ama nerede? ok gzel bir kedi. Onu kkten mi byttnz? 39 Honoria Flete, ban sallad. Hayr. Kedi eski bir ar-kadamnd. Lavinia Fullerton'un... Zavallc o korkun otomobillerden biri inedi. Tabi ben de Pooh'un yabanclarn yamna gnderilmesine dayanamazdm. Lavinia buna ok zlrd herhalde. O bu kediye tapard. Pooh ok gzel bir hayvan deil mi? Luke, hayran hayran kediye bakt. Gerekten yle. Sonra uzand. Honoria Flete, Kulaklarna dikkat edin, dedi. Son zamanlarda aryor onlar. Luke, kediyi ihtiyatla okamaya balad. Bridget ise ayaa kalkmt. Artk gitmemiz gerek. Miss Flete, Luke'un elini skt. Belki ok gemeden sizinle yine grrz. Luke, neeyle cevap verdi. Tabii, tabii. Gen adama, yal kadm biraz arm ve hayal krklna uram gibi geliyordu. Honoria Flete, abucak Brid-get'a bir gz att. Baklaryla kza bir soru sorar gibiydi. Luke, kisinin arasnda bir anlama var sanki, diye dnd. Buna dahil deilim. Bu durum gen adam sinirlendirdi. Ama Luke daha sonra iin i yzn renecei konusunda kendi kendisine sz verdi. Miss Honoria Flete de onlarla birlikte dar kt. Luke bir iki dakika kapnn nndeki basamaklarda durarak kyn yeil meydanna ve rdeklerin yzd kk su birikintisine bakt. Sonra da, Neyse, dedi. Kentlerin o lzumsuz etkisi burada grlmemi. Honoria Flete'in yz aydmlanverdi. Kadn, heyecanla, Gerekten yle, diye bard. Buras ocukluumda anmsadm gibi. Biz o zamanlar Wych konanda otururduk. Ama babam lp, konak aabeyime kalnca o orada oturamayacan syledi. Zaten konakta oturmas ok mas__ 40 _ . rafl olacakt. Oysa o kadar paramz yoktu. Onun iin Wych satla karld. Bir mteahhit kona almaya kalkt. Binay ykp, yerine kck evler yapacakt sanrm. Neyse-ki ie Lord Easterfield kart. Kona ald ama onu yktrmad. Binay ktphane ve mze haline soktu. Konan hemen hi bir tarafna da dokunmad. Ben haftada iki gn ktphanede alyorum. Tabi para almyorum bu i iin. Bilmezsiniz eski evimde almak ve orasn kimsenin ykmayacan bilmek beni ne kadar mutlu ediyor. Oras tam mze ve ktphaneye uygun bir yer. leride bir gn kk mzemizi gezmelisiniz, Mr. Fitzwilliam. eride kyle ilgili gzel eyler var. zellikle gelip mzeyi gezeceimden emin olabilirsiniz, Miss Flete. Honoria Flete, mrldand. Lord Easterfield, Ashe kynn kurtarcs saylr. O olmasayd ne yapardk bilmem? Baz kimselerin nankrl beni ok zyordu. Susarak, dudaklarn bzd. Luke, tedbirli davranarak, kadna soru sormad. Yemden vedalatlar. Kk bahe kapsndan knca Bridget, Aratrmalarna devam etmek istiyor musun? diye sordu. Yoksa nehrin yamndaki yoldan eve dnelim mi? O blge ok gzeldir. Luke, hemen cevap verdi. Nehrin yamndaki yoldan eve dnelim. Gen adam, Bridget yannda oturur ve kendisini dinlerken bakalarn kolaylkla sorguya ekemiyeceini anlamt. Ana yoldan ilerlediler. En sondaki evin nnde eski tip yaldzl harflerle yazlm bir tabela vard: (Antikalar. Luke duralayarak, pencerelerden birinden lo dkknn iine bakt. uradaki tabak pek gzel. Onun halalarmdan birinin houna gideceinden eminim. Acaba ne fiat konmutur? 41 eri girip soralm m? Zahmet olmazsa. Antikaclar dolamay ok severim. Bazan insan gzel eyler bulur. stelik bunlar ucuza da alr.

Bridget, hafif bir alayla, Burada yle kelepir bulacan sanmyorum, diye cevap verdi. Sorty dkkanndaki eyalarn deerini ok iyi biliyor sanrm. Kap akt. Holde stlerine porselen ve madeni eyalar konulmu olan iskemleler, kanapeler ve komedinler vard. Luke soldaki odaya girerek beendii o taba ald. Ayn anda dipte Kralie Ann stili bir yaz masasnn banda oturmakta olan bir adam ayaa kalkarak ona doru geldi. Ah, sevgili, Miss Conway. Sizi grdme ne kadar se vindiimi bilemezsiniz. Gnaydn, Mr. Sorty. Kzl kahve rengi elbiseler giymi olan Mr. Sorty zayf, uzun siyah sal, gen bir adamd. Uzun, uuk renkli bir yz vard. Bridget Luke'u tantrnca hemen ona doru dnd. Gerek ngiliz porseleni bu. Tabak ok gzel deil mi? Burada ok gzel paralar var. nanr msnz, onlar satmay hemen hi istemiyorum. Hep kk bir kyde yaamay ve gzel bir antikac dkknmn olmasn arzu ettim. Ashe, fevkalde bir yer. Buraya tam anlamyla gemi yzyllara zg bir hava hkim. Bridget, mrldand. Sanatkr anlay... Sorty, gen kza dnerek, uzun beyaz parmakl ellerini sallad. Aman o korkun kelimeyi kullanmayn, Miss Con-way. Ben yalnzca bir esnafm. Hepsi bu. Luke, Ama siz aslnda sanatkrsnz, deil mi? diye sordu. Yani sulu boya resimler yapyorsunuz sanrm. Miss-Honoria Flete bize Amy Gibbs adl kzn sulu boya resimlerini yaptnzdan szetti. 42 A, Amy'nin mi? Sorty bir adm geriledi. arpt bira barda hafife salland. Onun resmini mi yapmm? Ah, her halde yle... O eski sakin hali pek kalmam gibiy-di. Bridget, Amy gzel bir kzd, dedi. Mr. Sorty, kendisini toplamt. Ah, yle mi dnyorsunuz? Ben oldum olas onun pek baya olduunu dnrdm... Luke'a dnd. Eer porselenle ilgileniyorsanz, size bir ka ku biblosu gsterebilirim. Luke, kularla biraz ilgilendi. Sonra da adama taban fiatn sordu. Sorty, bir rakam syledi. Luke o zaman glmseyerek Teekkr ederim... Sizi tabanzdan ayrmamak daha doru olacak, dedi. Sorty de glmsedi. Sat yapmadm zaman iim ne kadar rahatlar bilemezsiniz. Ne budalalk deil mi? Buraya takn. Fiat bir sterlin indirebilirim. Halinizden porselenden anladnz belli. Byle eylerden holanyorsunuz. Bu da benim iin ok nemli. Neticede buras da bir dkkn. Luke, ban sallad. Hayr, teekkr ederim. Sorty, onlarla birlikte dkknn kapsna kadar gitti. ZiUke, Bridget'le uzaklarken, gen kza usulca, Bu Sorty .garip bir adam, diye fsldad. Bridget, Byyle urayor sanrm, dedi. Tabi eytanla ilgili ayinler yapmyor ama byye merakl. Tabi kyn hretinin de yardm oluyor buna. Luke, beceriksiz bir tavrla, bard. Sahi mi? O halde o tam aradm adam. Keke onunla bu konuyu konu-saydm. Bridget, Demek yle dnyorsun, dedi. Galiba o gerekten bu konular iyi biliyor. Luke, endieyle mrldand. Baka gn gelip onunla kokuurum. Bridget cevap vermedi. Artk kyden kmlard. Gen 43 kz bir kei yoluna sapt. Bir sre ilerlediler ve sonunda nehrin kysna vardlar. Yrrken ufak tefek, pos bykl bir adamn yanndan getiler. Adam bouk bir sesle evresinde kouan buldog kpeine seslenip duruyordu. Neron, buraya gel!... Nelly, brak onu! At onu diyorum sana!... Auqustus. Augustus Durup, apkasn kararak Bridget'i selmlad. Luke'a da merakla baktktan sonra adam yeniden kpeklerine seslenerek yoluna devam etti. Luke, Binba Horton ve buldog kpekleri deil mi? dedi. Tamam. Galiba bu sabah Ashe kynn btn ileri gelenlerini grdk? Hemen hemen...

Luke, iini ekti. Bana biraz fazla dikkat ekiyormuum gibi geliyor... Arkada Jimmy Loring'in szlerini hatrlayarak, hafife glmsedi. ((ngiliz kylerinde yabanclar hemen farkediliyor sanrm. Bridget, Horton merakn gizlemek gereini bile duymad, diye cevap verdi. Sana fazla dikkatle bakt. Oras yle... Bridget, birdenbire, Nehrin kysnda biraz oturalm m? diye sordu. Vaktimiz bol. Devrilmi bir aa ktnn zerine yerletiler. Bridget, Biliyor musun, dedi. Horton'un yle aksi, yle aa-ron bir kars vard ki... Adamcaza yapmadn brakmazd. Zavall... Oysa Binba Horton, ona hep kibar davranrd. Bir 'centilmen' olduunu hibir zaman unutmazd. Kadnn paras vard. zellikle herkesin iinde bundan szetmekten hi kanmazd. Akas adamn kadn bir gn baltayla neden ldrmediine hl aarm. __ 44 __ Anlalan kydekiler de kadn pek sevmiyorlard. Mrs. Horton'dan herkes nefret ederdi. Gordon'a hakaret eder bana ise emirler vermeye kalkard. Nereye giderse gitsin, muhakkak herkesin sinirini bozacak bir ey yapard. Anladma gre mfik Tanr onu ortadan kaldrm. Evet, Mrs. Horton bir yl nce had gastritten ld. Kadnn kocasna, Doktor Thomas'a ve iki hemireye yapmad kalmad. Ama sonunda ld gitti. O can verir vermez de buldoglarm keyifleri yerine geldi. Zeki hayvanlar... Bir sessizlik oldu. Bridget, dalgn dalgn uzun otlar ko-paryordu. Luke ise kalarn atm, grmeyen gzlerle kar kyya bakyordu. Yine giritii iin tuhafln hatrlamt. Lavinia Fullerton'un anlattklarnn ne kadan gerek, ne kadan hayaldi? diye dnyordu. nsann her rastladna bakarak, 'O katil olabilir,' demesi kt bir ey deil mi? irkin birey bu... Allah kahretsin... Polislik damarma ilemi benim! Birdenbire irkilerek dald dncelerden uyand. Bridget, o sakin ve tatl sesiyle, konumaya balamt. Luke, sen aslnda buraya ne iin geldin? Luke tam kibritle sigarasn yakmak zereydi. BU beklenmedik soru yznden eli birdenbire felce urad deta. Bir iki saniye hi kmldamadan durdu. Bu yzden kibritin alevinden eli yand. Gen adam, Allah kahretsin! diye homurdanarak kibriti att. Tella elini sallad. Sonra da Brid-get'e dnd. Afedersin. Beni birdenbire fena arttn. zntyle hafife glmsedi. __ 45 __ yle mi? Evet. Gen adam, iini ekti. Neyse... Zeki bir insann rolme kanmayaca, durumu anlayaca meydandayd. Herhalde folklorla ilgili bir kitap hazrladma bir an bile inanmadn? Seni grdkten sonra bunun imknsz olduunu anladm. Yani bende kitap yazacak kafa yok mu? Beni incitmekten kanma. Gerei olduu gibi renmem daha doru olur. Sen bir kitap yazabilirsin ama szn ettiin trden bir yapt olmaz bu. Eski batl inanlar, gemie geri dnmek! Sen gemie fazla nem veren insanlardan deilsin. Hatt belki gelecee de aldrmyorsun. Senin iin nemli olan u an. Hm.. Anlyorum... Luke, yzn buruturdu. Hay Allah! Buraya geldiimden beri sana bakp bakp endieleniyordum. O kadar zeki bir halin vard ki. Bridget, hafif alayc bir tavrla, Kusura bakma, diye cevap verdi. Baka ne bekliyordun? ey.. Dorusu bunu pek dnmemitim... Ama gen kz, sakin bir tavrla szlerini srdrd. Patronuyla evlenmesinin iyi birey olacan dnebilecek ve frsatlardan yararlanmaya alacak kadar zeki, tpt bir sarn olduumu sanyordun deil mi? Luke, akn akn bir eyler mrldand.

Bridget, alayl bir tavrla ona bakt. Anlyorum... Ama zarar yok. Sana kzm da deilim. Luke, en iyi savunmann saldr olduunu bilenlerdendi. Onun iin, Belki buna benzer bireyler dndm, dedi. Ama dorusunu sylemek gerekirse bu meselenin zerinde fazla durmadm. Bridget, bam sallad. Oras muhakkak ...Sen bireyi - 46 grmedike onun hakknda kesin karar verenlerden deilsin. Bir an durdu. Ashe kyne neden geldin, Luke? te yine dnm dolam ve ilk soruya gelmilerdi. Luke, byle olacan tahmin de etmiti zaten. Gen adam, son bir iki saniye sresince de karar vermeye almt. Ban kaldrd ve Bridget'le gz gze geldiler. Kendi baklar sakin ve kararlyd. Bridget'inki ise zeki ve merakl. Ayrca kzn gzlerinde Luke'un ummad bir ciddilik de vard. Gen adam, dnceli bir tavrla ar ar, Herhalde sana daha baka yalanlar uydurmamam ok iyi olur. Gerekten yle. Ama gerek ylesine tuhaf ki! Buraya bak. Sen bu konuda ne dnyorsun? Yani buraya neden geldiimi tahmin edebiliyor musun? Bridget, ban sallad. Evet. Tahminin nedir? Bunu bana syler misin? Fikirlerinin bana yararl olacan sanyorum. Bridget, usulca, Zannedersem buraya o kzn lm yznden geldin, dedi. Yani Amy Gibbs'in lm yznden. Demek mesele buydu. Kzn ad geer gemez senin deimenin nedeni buydu. Bu yzden iin iinde bir i olduunu dndm. Demek buraya Amy Gibbs'in lm yznden geldiimi sandn? Bir bakma evet. Luke, susarak kalarn att. Yannda oturan kz da hi sesini karmyor, yerinden kmldamyor, gen adam dald dncelerden uyandracak birey yapmyordu. Nihayet, Luke kararn verdi. Ben buraya acayip bir hikye yznden geldim. Garip, hatt belki de gln, melodrama kaan bir inan yznden. Amy Gibbs'in lm de bu konuyla ilgili. Onun nasl ldn renmek istiyorum. Tahmin etmitim. 47 'Hay Allah.' Nereden tahmin ettin? Amy'nin lmn-de senin ilgini eken ne var? Bridget, Kzn lmnde bir gariplik olduunu dndm hep, diye cevap verdi. Zaten seni o yzden Honoria Flete'e gtrdm. Neden? nk Miss Flete de yle dnyor. Ya... Luke, Honoria Flete'le yaptklar konumay hatrlamaya alt. Artk o zeki yal kzn tavrlarnn ne mnaya geldiini anlamt. Demek o da senin fikrinde? Amy Gibbs'in lmnde bir gariplik olduunu dnyor? Bridget, ban sallad. Evet. Peki, neden? Bir kere apka boyas yznden... Ne demek 'apka boyas' yznden? Yirmi yl nce herkes hasr apkalarm boyarm. Bu mevsim pembe bir apka alrmm. Gelecek yaza onu koyu maviye boyarmm. Bir ie apka boyasna bakarm bu. Sonra bir ie daha ve siyah bir hasr apka... Artk son zamanlarda byle eylerle uraanlar yok. Hasr apkalar ucuz. Bunlar bir mevsim kullanyor, sonra da kaldrp atyorsun. Amy Gibbs gibi kzlar da bunu yapabiliyorlar m? apka boyama iine gelince... Her halde bunu Amy deil, daha ok ben yapardm. yleleri para biriktirmek peinde deiller artk... Sonra birey daha var. iedeki krmz apka boyasym. E? Amy Gibbs'in havu rengi salar vard. Yani havu rengi saa krmz apka yakmaz m demek istiyorsun?

Bridget, ban sallad. Bir kz havu rengi salarnn zerine parlak krmz bir apka giymez. Bir erkek byle bir eyi pek farketmez ama __ 40 __ Luke, anlaml bir tavrla gen kzn szn kesti. Doru. Bir erkek byle bir eyin farkna varmaz. Uyuyor, hep^ si de birbirine uyuyor. Bridget, Kuzenim Jimmy'nin Scotland Yard'dan acayip arkadalar vardr, dedi. Yoksa sen de... Luke, abucak, Ben resmen polis deilim, diye cevap verdi. Ayrca Baker sokanda brosu olan tannm bir zel hafiye olduumu da sanma. Jimmy'nin sana bu konuda syledikleri doruydu. Mayang'da polislik ettim. Sonra iten ekildim. Bu ie burnumu sokmamn nedeni Londra'ya giderken trende olan acayip bir olay. Bridget'e, trende Lavinia Fullerton'la yapt konumay ve sonra onu Ashe'e gelmeye srkleyen olaylar anlatt. Szlerini, Gryorsun ya, diye bitirdi. Tuhaf bir durum bu! Ben bir adam aryorum, bir katili. Bu adam Ashe'de oturuyor ve belki de herkesten sayg gryor. Eer Lavinia Fullerton, sen ve ad neydi Honoria Flete haklysanz, o zaman Amy Gibbs'i de o adam* ldrd. Bridget, mrldand. Anlyorum... Tabii bunu bir yabanc da yapm olabilir. yle dei mi? Yani biri dardan eve girmitir... Bridget, ar ar, Evet, olabilir, dedi. Polis Reed, garajn damna karak Amy'nin penceresine trmanm, Pencere ackm. O pencere biraz yksekte sanrm. Ama atletik-bir adam ieri kolaylkla girebilirdi. eri girdi diyelim... Ondan sonra ne yapt? ksrk urubunu alp, yerine apka boyasn brakt. Kzn umduu gibi hareket edeceini dnyordu. Yani uyanp, apka boyasn ieceini... Ondan sonra da herkesin kzn bir hata yaptn veya onun intihar ettiini sanacandan emindi. Evet. Resmi Soruturma'da cinayet olasl zerinde durulmad m? 49 Zehiri Kim Verdi/F : 4 Hayr. Tabii nk soruturmay yapanlar erkeklerdi. yle deil mi? apka boyas meselesinin zerinde durulmad m? Hayr. Ama bu senin aklna geldi deil mi? Evet. Miss Honoria Flete'in de yle. Bunu onunla oturup konutun mu? Bridget, hafife glmsedi. Hayr, hayr. Senin dndn anlamda konumadk. Yani ak ak bu meseleden szetmedik. htiyarn bu konuda phelerinin nereye vardn da bilmiyorum. Sanrm kadn balangta biraz endielendi. Sonra da bu gitgide artt. Honoria Flete ok zekidir. Genliinde niversiteye gitmi ya da gitmek istemi. Gen bir kzken gayet modernmi. O bu kydekilerin ou gibi bunak deildir. Luke, iini ekti. Lavinia Fullerton ise biraz bunam-t sanrm, yle deil mi? Zaten bu yzden balangta anlatt hikyenin doru olabilecei aklma bile gelmedi. Bridget, Ben Lavinia Fullerton'un gayet kurnaz ve zeki olduunu dnrdm, diye cevap verdi. yle bol bol gevezelik eden o tatl ihtiyarcklarm ou da umulmayacak kadar zekidirler. Sen onun baka adlar verdiini de syledin sanrm. Luke, bam sallad. Evet... nce kk bir ocuktan szetti. Tommy Pierce'den yani. O ad duyar duymaz hatrladm. Ayrca Lavinia Fullerton'un o Carter denilen adamdan szettiinden de eminim. Bridget, dnceli dnceli mrldand. Carter, Tommy Pierce, Amy Gibbs, Doktor Humbleby... Dediin gibi bu inanlmayacak kadar tuhaf bir hikye... Biri onlarn hepsini birden neden ldrsn? Hepsi de birbirlerinden ok farkl insanlard. 50 Luke, sordu: Amy Gibbs'i ldrmeyi kim istemi olabilir? Bunu tahmin edebilir misin?

Bridget, ban sallad, Hayr. Ya u Carter denilen adam? Sahi, o nasl ld? Nehire yuvarlanp bouldu. Adam evine gidiyordu. Hava sisliydi, Carter de bir hayli sarhotu. Nehrin zerindeki kprnn yalnzca bir tarafnda parmaklk vardr. Herkes adamn ayann kaydn ve bu yzden nehire dtne nand. Carter'i pekl biri itmi de olabilirdi. yle deil mi? Tabii. Yine biri, kstah Tommy, ktphanenin penceresini temizlerken onu ieriden itmi olabilirdi.. Evet. Bundan da kiiyi hi kimsenin kukusunu uyandrmadan ortadan kaldrmann pek kolay olduu anlalyor. Bridget, atld. Ama Lavinia Fullerton kukulanm. Luke, Herhalde sana katilin kim olduunu tahmin edip etmediimi sormann bir yaran yok, dedi. Ashe kynde karlatn zaman tylerinin diken diken olmasna neden olan bir adam var m? Veya tuhaf uuk gzl biri? Veya deli gibi kahkahalar atan bir kimse? Bridget, Katilin deli olduundan eminsin deil mi? diye mrldand. yle olduunu sanyorum. Katil deli ama ok da kurnaz. Miss Lavinia Fullerton, katilin yeni kurbanna bakarken yznde beliren anlamdan szetti. Kadnn konumasndan bazan adam seviye bakmndan hi olmazsa onun eitiymi gibi geldi. Ama bu yalnzca bir kan. Yanlyor olabilirim tabii. (Herhalde haklsn. Konuma srasnda insann sezdii o gizli anlamlar kda geirmek olanakszdr. Ama insan bu konularda pek hata da yapmaz. 51 Luke, Biliyor musun? dedi. Btn bunlar sana anlatnca baya rahatladm. Haklsn. Bylece artk yanmda bakalaryla konuurken sklmayacaksn. Ayrca sana yardm edebileceimi de sanyorum. Yardmn benim iin ok deerli olacak. Sonuna kadar beni desteklemek niyetinde misin? Tabii. Luke, birdenbire ani bir ekingenlikle, Ya Lord Easter-field? diye mrldand. Sence... Bridget, kesin bir tavrla, 'Gordon'a birey syleyecek deiliz tabii, dedi. Yani o benim anlattklarma inanmaz m? Bilkis, hemen inanr. Gordon'un inanmayaca ey yoktur. Hikyen onu bir hayli heyecanlandrr ve bizimki Londra gazetelerinde alan on kadar zeki muhabiri kye getirtmeye kalkar. Byle bir eye baylr o. Luke, O zaman durumu Lord Easterfield'e amaktan kanmakta haklsn, dedi. Evet. Korkarm onun bu ekilde elenmesine izin veremeyiz. Luke, gen kza bakt. Birey syleyecek gibi oldu. Sonra vazgeti. Onun yerine kolunu kaldrp saatine bakt. Bridget, ban sallad. Evet. Artk eve dnmemiz gerek. Ayaa kalkt. Sanki Luke'un sylemedii o szler kulaklarnda yanklanyormu gibi birdenbire aralarnda bir soukluk belirmiti. Eve gelinceye kadar hi konumadlar. Luke, yatak odasnda oturuyordu. Gen adam le yemeinde Bridget'in halas Mrs. -Anstruther tarafndan sorguya ekilmi, kadna Mayang'da__ co ki evinin bahesinde ne gibi iekler yetitiini anlatmak iin elinden geleni yapmt. Ayrca Lord Easterfield'in de hayat ve baarlar konusundaki konferansn dinlemiti. Neyseki yalnzd artk... Gen adam bir kt alarak, buna alt alta kimi adlar yazd: Doktor Thomas Mr. Abbot Mr. Horton Mr. Sorty Rahip Wake

Amy'nin nianls Bakkal, kasap, vb. Gen adam, bir kt daha alarak bunun yukarsna, Kurbanlar diye yazd. Onun altna da unlar karalad. ccAmy Gibbs.....................Zehirlendi, Tomy Pierce...............Pencereden itildi Harry Carter............ Kprden yuvarland (l m irilmiti? Sarho muydu?) Doktor Humbleby ......... Kan zehirlenmesinden ld Lavinia Fullerton.........Araba arpt. Luke, bir an durdu. Sonra ekledi. Mrs. Bose? htiyar Ben? Yine duraklad. Sonra yazd. Mrs. Horton? Luke, bir sigara yakarak, bir sre listelerine gz gezdirdi. Sonra kalemini yeniden eline ald. Doktor Thomas: Aleyhindeki noktalar. Doktor Humbleby'nin ortadan kalkmasn istemi olabi___ c-o ___ *~^ t/O ^^ lir. Humbleby'nin lm uygun. Yani Thomas, Humbleby'r bilimsel yntemlerle mikropla ldrm olabilir. Amy Gibbs ise ld gn ona gitmi. ksrk urub alm. Thomas'la Amy arasnda birey var myd? Kz adama antaj m yapyordu? Tommy Pierce? Dr. Thomas'la Tommy arasnda bilinen bir ilgi yok. Acaba Tommy, Amy'le Thomas arasnda bir ilgi olduunu mu biliyordu? Harry Carter? Doktor Thomas'la arasnda bir ilgi olduu bilinmiyor. Luke iini ekerek, yeni bir balk yapt. Avukat Abbot: Aleyhindeki noktalar. Bence bir avukat kukulanlabilecek bir adamdr. Belki bir nyarg bu. Kiilii: Yani neesi, candanl bir romanda tm kukularn onun zerinde toplanmasna neden-olurdu. tiraz: Bu roman deil, yaamn ta kendisi. Doktor Humbleby'nin ldrlmesi iin neden: Avukatla doktorun aras iyice ackm. Humbleby, Ab-bot'a kar km. Dengesiz bir insan iin yeterli bir cinayet nedeni bu. Bu dmanl Lavinia Fullerton da kolaylkla farketmitir. Tommy Pierce: ocuk, avukatn gizli ktlarn kartrrken yakalanm. Acaba bilmemesi gereken bir eyi mi renmiti? Harry Carter? Aralarndaki ilgi bilinmiyor. Amy Gibbs? Aralarndaki ilgi belirsiz. apka boyasn Abbot gibi bir adam farketmemi olabilir. Eski kafal o. Lavinia Fullerton'un ldrld gn avukat neredeydi? Binba Horton. Amy Gibbs, Tommy Pierce veya Carter'le bir ilikisi olup olmad bilinmiyor. Ya Mrs. Horton? Kadn gastrit deil, arsenik zehirlen 54.,. meinden lm olabilir. br cinayetlere de bu neden oldu >elki. Yani adama belki antaj yapyorlard. P. H. Mrs. Horton'a Doktor Thomas bakyormu. Thomas yine kukulu durumda. Mr. Sorty. Pis herifin biri. Byyle urayor. Kan dkmeye merakl bir katil olabilir. Amy Gibbs'le ilgisi varm. Ya Tommy Pierce ve Carter'le? Bu bilinmiyor. Humbleby'le? Belki doktor, Sorty'nin deli olduunu farketmiti. Miss Lavinia Fullerton'la ilgisi? Kadn ldrld gn adam kyden baka bir yerde miydi? Rahip Wake Pek mmkn deil. Acaba dini bir fanatik mi? Kendisine dierlerinin ldrlmesinin emredildiini mi sanyor? Kitaplarda yle irin yal rahipler kukulular listesinin en banda gelirler. Ama (demin de yazdm gibi) bu roman deil. ! i

Not: Carter, Tommy, Amy hoa gitmeyen, sevilmeyen kimselermi. Rahip kendisine bylelerini ortadan kaldrmas iin ilhi bir emir geldiine mi inanyor? Amy'n nianls Belki Any'i ldrmesi iin bir neden vard ama buna da pek ihtimal vermiyorum. Ya bakkal akkal? Onlarn zerinde durmaya bile demez. Luke, yazdklarn okudu. Sonra da ban sallayarak, Ne sama... Euclid ok hakl, diye sylendi. Listeleri yrtarak, ktlar dikkatle yakt. Bu iin kolaylkla halledilemiyecei meydanda! D 55 Doktor Thomas, koltuunda arkasna yaslanarak,, uzun ince eliyle gr sar salarn dzeltti. Grn karsndakini yanltan kimselerdendi o. Olgun deilmi gibi bir hali vard ama Luke'un romatizmal bacan muayene ettikten sonra Londra'nn en tannm bir doktorunun szlerini neredeyse kelimesi kelimesine tekrarlamt. Luke, ok teekkr ederim, dedi. Elektrik tedavisi sayesinde durumun dzeleceini dnmeniz iimi rahatlatt. Bu yata bir sakat haline girmeyi istemem. Doktor Thomas, ocuksu bir tavrla glmsedi. yle bir tehlike yok, Mr. Fitzwilliam. Luke, Neyse, sayenizde endielerimden kurtuldum, diye cevap verdi. Ben de bir uzmana gitmeyi dnyordum. Ama artk buna gerek kalmad. Doktor Thomas, yine glmsedi. iniz daha rahatla-yacaksa bir uzmana da gidin. Byle konularda bir uzmann grn de almak her zaman iyidir. Luke, abucak atld. nsan bu bakmdan abuk endieleniyor. Herhalde siz bunu oktan farkettiniz. Herhalde oktorlar bazan hastalarnn kendilerinden deta sihirli bir eyler beklediini seziyorlar. Bu ilerde inan byk rol oynar. Biliyorum... ok kii byk bir saygyla, 'Doktorum, byle syledi,' der. Doktor Thomas omuzlarn kaldrd. Eer hastalar bilselerdi... Sesinde nee ve alay vard. Sonra, Siz by ve sihir konusunda bir kitap yazyorsunuz, deil mi, Mr. Fitzwilliam? diye sordu. Luke, belki de abartmal bir hayretle bard. Allah,, Allah! Bunu da nereden duydunuz? Doktor Thomas'm yznde neeli bir ifade belirdL Dostum, byle haberler kylerde hemen evreye yaylr. Burada konuabileceimiz konu o kadar az ki. 56 -rHer halde her anlatlan bir sre sonra iyice abartl bir hal de alyor. Herhalde yakmda mezarla hortlaklar ardm ve Endor cads gibi davranmaya baladm da duyarsnz. Bunu sylemeniz ok tuhaf. Neden? nk evrede dolaan rivayetlere gre siz Tommy Pi-erce'in hayaletini davet etmisiniz. Pierce? Tommy Pierce?... Pencereden den ocuk deil mi o? Evet. Allah Allah! Acaba bu dedikodu... Ah, tabii. Geen gn avukata neydi ad? Hah, avukat. Abbot'a bu konuda bir-ey syledim. Evet, o hikye Abbot'tan km zaten. Sahi mi? Yoksa, ciddi bir avukatn hayalet ve hortlaklara inanmasna m neden oldum ben? Demek siz hortlaklara ve hayaletlere inanyorsunuz? Konumanzdan sizin byle eylere inanmadnz anlalyor. Dorusunu isterseniz benim de byle eylere inandm iddia edilemez. Ama iddetli lmlerden sonra baz tuhaf olaylarn meydana geldiini de biliyorum. Beni asl ilgilendiren iddetli lmlerle ilgili batl inanlar. rnein bir cinayete kurban giden bir adamn mezarnda bir trl rahat edemedii sylenilir. Sonra kurban katile dokunduu zaman kannn birdenbire akverdiine inanlr. Bu inan nasl km acaba?

Thomas, Gerekten ilgin, dedi. Son zamanlarda kimsenin byle eyleri hatrlad yok. Tam aksine. Sandnzdan daha ok kimse biliyor bunlar. Ama bu kyde fazla cinayet ilenmediine gre, bu batl inanlarla da karlamadnz sanrm. Luke, bu szleri sylerken glmsyordu. Gzlerini de 57 kaytsz bir tavrla doktorun yzne dikmiti. Bu szlerin Thomas' etkilemedii anlalyordu. O da glmsedi. Doru... Yllardan beri cinayet ilenmedi burada. Yani kye yerletiimden beri bir cinayet olayyla karlamadm.)) Evet. Sakin bir ke burad. Cinayet ilenilecek gibi bir yer deil. Tabii biri Tommy bilmem neyi pencereden biri it-tiyse o baka. Luke, bir kahkaha att. Doktor Thomas da yine cevap olarak glmsedi. Tabii, ocuksu bir neeyle dolu bir tebessmd bu. ok kii o ocuun boynunu krvermeyi isterdi. Ama onu pencereden atacak kadar fkelendiklerini de sanmyorum. Duyduuma gre pek kt ve terbiyesiz bir eymi. Belki biri onun ortadan kaldrlmasnn bir vazife olduunu dnd. Ne yazk ki insan bu kuram her zaman uygulayam-yor. Luke, Ben bazan, dedi. Birka cinayetin topluma ok yararl olacan dnrm. Akas 'ben normal ngiliz erkekleri gibi dnmem pek. Yani onlar gibi insan hayatna fazla saygn yoktur. Bence ilerlemeye engel olan herkes ortadan kaldrlmaldr. Ben buna inanrm ite. Doktor Thomas, parmaklarn ksa, sar salarnn arasna soktu. yle ama bir insann yaamaya deer olup olmadna kim karar verecek? Luke, Bu konuda karar vermesi iin bir bilim adamn semek gerek, diye cevap verdi. Kafas iyi ileyen, tarafsz, iyi eitim grm birini. Szgelimi bir doktoru. Dnecek olursanz, herhalde siz bu konuda iyi karar verebilirsiniz. Bir insann yaamaya lyk olup olmad konusunda m? 58 Evet. Doktor Thomas, ban sallad. Benim grevim yaayacak durumda olmayanlar iyiletirmektir. Onlar yaayacak hale sokmaktr. ou zaman mitsiz bir itir bu. Bunu itiraf etmek zorundaym. Luke, glmsedi. Bu ii tartalm. rnein Harry Carter gibi bir adam ele aln... Doktor Thomas, sert bir sesle, Carter'i mi? diye sordu. Yani 'Yldz' meyhanesinin sahibini mi? Evet, onu. Ben Harry Carter'i hi grmedim. Ama geen gn kuzenim Bridget, ondan szediyordu. Anladma gre adam ahlkszn, namussuzun biriymi. Doktor, Carter ok ierdi tabii, diye ban sallad. Karsna kt davramr, kzma yapmadn brakmazd. Kavgac, kfrbaz bir adamd. Meyhanesine gelenlerin ouyla tartr, kavga karrd. Yani ksacas adamn ortadan kalkmas iyi oldu. yle deil mi? Evet. Bazan insan yle dnebilir. O halde diyelim ki Carter nehire kendi bana yuvarlanma inceliini gstermedi. Biri onu arkasndan iterek aa att. Bu kimse bylece topluma yararl bir hizmette bulunmu saylmaz m? Doktor Thomas, istihzayla, nerdiiniz bu yntemleri, diye mrldand. Mayang'dayken uygular mydnz? Luke bir kahkaha att. Hayr... Benimkiler yalnzca kuramsal eyler. Bunlar imdiye kadar uygulamaya hi kalkmadm. Belli... Siz katil olabilecek bir tip deilsiniz. yle dediniz de aklma geldi. lgin bir nokta bu. imdiye dek katil olduundan kukulandnz biriyle karlatnz m hi? Doktor Thomas, sert bir sesle, Bu pek tuhaf bir soru, dedi. 59 uye m Duuyorsunuzv Bir doktor muhakkak ki baz tuhaf tiplerle karlar. Herhalde onun cinayet ileyebilecek bir manyan gsterdii ilk belirtiyi farketmesi gerek.

Thomas, olduka sinirli bir tavrla cevap verdi. Siz de bu cinayet ileyebilecek manyaklar konusunda tpla ilgisi olmayan kimseler gibi dnyorsunuz. Sizce byle bir manyak, azndan kpkler saarak, elinde bakla ortalkta kouan bir adam. Beni iyi dinleyin, Mr. Fitzwilliam. Dnyada tehisi en g ey cinayet ileyebilecek bir manyaktr. Grnte herkesten farkszdr o. Belki hereyden abucak korkar. Size dmanlar olduunu anlatr. te o kadar. Sakin, kimseye zarar vermeyen bir tiptir o. Sali, yle mi? Tabii yle ya. Bir manyak genellikle kendisini koruduu kansna kaplarak karsndakini ldrr. Tabii katillerin ou sizin ve benim gibi akl banda kimselerdir, o da baka. Doktor, beni korkutuyorsunuz. Sonradan bir de re-niyormusunuz ki ben imdiye dek be, alt insanc ld-rvermiim. Doktor Thomas, gld. Buna hi ihtimal vermiyorum. Mr. Fitzwilliam. yle mi? Bu komplimannza ben de karlk vermeliyim. Ben de sizin be alt kiiyi ldrdnz hi sanmyorum. Doktor Thomas, neeyle, Mesleki hatalarm katmyorsanz tabii, dedi. ki adam da neeyle gldler. Luke, ayaa kalkt. zninizle ben gideyim artk. Sonra zr dilermi gibi ekledi. Bir hayli zamannz aldm. Aldrmayn. Benim fazla iim yok. Ashe'llar olduka salam kimselerdir. Dardan gelen biriyle konumak gerekten zevkli oluyor. 60 Luke, Siz... diye balad. Sonra da sustu. Evet? Bridget Conway beni size yollarken sizin fevkalde, birinci snf bir doktor olduunuzu syledi. Durum byle olduuna gre, kendinizi burada mezara gmlm gibi hissetmiyor musunuz? Sizin gibi yetenekli biri iin burada yaplacak hibir ey yok. Genel pratisyenlik yapmak iyi bir balangtr. Deeri llemeyecek bir deneyimdir bu. Ama btn mrnz burada geirmeyi herhalde istemezsiniz. Duyduuma gre asistanlk ettiiniz Doktor Hum-foleby yle ilerlemeye merakl bir insan deilmi. Buradaki iler ona yetiyormu. Galiba yllardan beri Ashe'de oturuyormu. Evet, evet. Humbleby btn mrn burada geirdi saylabilir. yi de, eski tip bir doktor olduu syleniyor, yle mi? Doktor Thomas, mrldand. Bazan ok glk karr-'d. Btn yeni bululara hep kukuyla bakard. Ama eski tarz doktorlarn iyi bir rneiydi. Luke, neeyle ban sallad. Duyduuma gre kz pek gzelmi. Doktor Thomas'n uuk yznn kpkrmz olduunu grnce de iin iin sevindi. Gen doktor, ey... dedi. ey... Evet. Luke, ona deta efkatle bakt. Doktor Thomas' kukulular stesinden silebilecei iin pek memnundu. Thomas, kendisini toplayarak, birdenbire, Bir dakika, dedi. Demin katillerden ve cinayetlerden szediyorduk. Size bu konuda gzel bir kitap verebilirim. Bu konu sizin ilginizi ektiine gre muhakkak okumalsnz. Kitap Almanca'-dan evrilmi. Kreuzhammer'in 'Aalk Duygusu ve Cinayet' adl yapta szn ettiim. 61 Doktor Thomas, elini rafta dolatrarak, sonunda bir kitab ekip ald. ((te bu. Kuramlarndan bazlar gerekten alacak gibi. Tabii bunlar yalnzca varsaym ama yine de ok ilgi ekici eyler. Sonra 'Frankfurt Kasab' denilen Mens-held'in genlik yllaryla, katil dad Anna Helm'le ilgili b~ lmler ok gzel. Luke, Anna Helm, polis farkna varncaya kadar bakt ocuklardan on bir, on ikisini ldrmt, deil mi? diye sordu. Doktor Thomas, ban sallad. Evet. ok irin, ocuklara bal bir kadnd, ocuklarn her birinin lmnden sonra da hngr hngr alyordu. Onunki hayret uyandracak bir psikolojiydi.

Katillerin kimse farkna varmadan bir sr cinayet ilemeleri inanlmayacak birey. Luke, kapya kmt artk. Doktor Thomas da onu izledi. Thomas, Bu alacak birey deil, diye cevap verdi. Aslnda pek kolay birey bu. Kolay olan nedir? Cinayet ileyip de yakalanmamak. Doktor yine g-lmsyordu. irin, ocuksu bir glmsemeydi onunkisi. Eer dikkatli olursanz, kimse sizden kukulanmaz. te mesele bu kadar basit. Zaten zeki bir adam da bir hata yapmamak iin btn dikkatini kullanr. Cinayet ilemek ok kolay, Mr. Fitzwilliam. Tekrar glmsedikten sonra dnerek eve girdi. Luke durmu, basamaklara bakyordu. Doktorun glmsemesinde onu aa grrm gibi birey mi vard? Konumalarnn bandan beri Luke kendisini gayet olgun bir insan, Doktor Thomas' ise ok gen ve saf bir kimse gibi grmt. Oysa u anda rolleri deimi gibi geliyordu Luke'a. Doktor Thomas ieri girmeden nce bir ocuunun zeks karsnda neelenen olgun bir insan gibi glmsemiti. 62 . 8 Luke, anayoldaki kk dkkndan sigara ve gazete ald. Lord Easterfield'in byk gelirinin nemli bir blmn salayan o haftalk 'nee' gazetesini. Luke spor sahifesini aarak, yalandan hafife inledi. Sonra da futbol karlamalarna katlp da yz yirmi sterlinlik mkfat alamadndan yaknd. Mrs. Pierce, hemen onun haline acd. Kocasnn da sk sk Luke gibi hayal krklna uradn anlatt. Bylece dostluk kurulmu oldu. Artk Luke istedii kadar konuabilirdi. Mrs. Pierce, Kocam futbola ok merakldr, dedi. Gazeteyi alr almaz nce spor sahifesini aar. Dediim gibi genellikle de hayal krklna urar. Ama bu karlamalarda herkes kazanamaz ki. yle deil mi? Ben ona daima bunu sylerim. nsann ans yoksa, birey kazanmas da imknszdr. Luke, neeyle kadnn szlerini tasdik etti. Sonra da konuyu geniletti. ansszlktan, dertlerin hep birbirini izledii konusuna getiler. Ah ah, gerekten felketler hep birbirini izler, efendim. Mrs. Pierce, iini ekti. Bir kocas ve alt ocuu olan bir kadn da dertlerin, felketlerin ne olduunu gayet iyi bilir. Aslnda sekiz yavrum vard ama ikisini gmdk. Evet. Dertlerin ne olduunu ta derinden bildiiniz anlalyor. Luke, bir an durdu. Demek iki yavrunuzu kaybettiniz? Mrs. Pierce, strapla karlk bir zevkle cevap verdi. Hele birini bir ay nce kaybettim. Ya, vah vah... Pek yazk... Olay yalnz ac deildi, efendim. Bu ar bir darbe oldu benim iin. Ar bir darbe. Haberi verdikleri zaman bir tuhaf oldum. Dorusu Tommy'nin bana byle birey gele 63 bilecei aklmn kesinden bile gemiyordu. ocuunuz banza trl dert at zaman, Tanrnn bir gn onu alve-recei aklnza bile gelmez... Buna karlk Emme Jane'im pek tatl bir kzd. ok kii, 'mkn yok onu bytemezsin/ dedi. 'Bu ocuk yaamayacak kadar gzel ve iyi.' Doruydu bu, efendim. Tanr, meleklerini geri alyor. Luke, Mrs. Pierce'in szlerini onaylad yine. Sz melek Emma Jane'den, ona pek benzemedii anlalan Tommy'e getirmeye alt. Demek olunuz geenlerde ld? Kazaya m urad? Evet, efendim. Kazaya urad. Ktphane haline sokulan eski konan camlarn siliyordu. Her halde dengesini kaybederek aa yuvarland. O srada en stteki camlan; ifliyordu. Mrs. Pierce, kazay btn ayrntlaryla anlatt. Luke, kaytsz bir tavrla, Galiba Tomy'nin pencerenin." kenarnda dansettiine dair bir hikye dolayor. yle deil mi? diye sordu. Kadn, ban sallad. ocuklar byle oluyor ite. Tabi bu olay Mr. Horton'u ok sarst. O ok cidd bir beydir. Mr. Horton'u mu? Evet, efendim. Buldog kpekleri olan bey o. Kazadan sonra Mr. Horton, Tommy'nin tedbirsizce hareket ettiini syledi. Birey olumu birdenbire arttysa tabi

o da aaya yuvarlanmtr. Tommy, fazla yaramazd, efendim. te btn kusuru buydu onun. Bir ok bakmdan bana ektirmedii kalmazd. Ama btn bunlann sebebi de yaramazlyd. Her ocuk yledir zaten. Aslnda kt bir ocuk deildi o. Bundan eminim. Oysa Mrs. Pierce, bazan insanlar, ciddi, orta yal kimseler, kendilerinin de bir zamanlar ocuk olduklarn kolaylkla unutuveriyorlar. Mrs. Pierce, iini ekti. Bu szleriniz ok doru, efendim. Keke burada adn vermeyeceim Baz: centilmen'ler 64 , de sizin bu szlerinizi duysalar. Zavall ocuuma, o biraz yaramazlk ettii iin, ok sert davranrlard. Luke, hogrl bir glmsemeyle: Kendisine verenlere bazan biraz muziplik ederdi deil mi? dedi. Mrs. Pierce, hemen cevap verdi. Bunu biraz elenmek iin yapard, efendim. Tommy, iyi taklitiydi. Antikac dkknnn sahibi olan Mr. Sorty'nin taklidini yapt zaman glmekten krlrdk... Bir gn maliknenin bahesinde bahvann iki yardmcsn elendirmek iin Lord Easterfield' in taklidini yapyormu ve hemen orackta iinden kovmu. Bu da normal birey tabi. Neyse ki Lord hazretleri kin gden bir insan deildir. Sonradan Tommy'nin baka bir i bulmasna da yardm ettiydi. Luke, mrldand. Ama herkes Lord Easterfield kadar iyi kalpli olmaz. yle deil mi? ((Gerekten yle, efendim. sim vermeme lzum yok. nsan Mr. Abbot'un o nazik hallerine, neeli szlerine bakyor da onun i yzne inanamyor. Tommy'nin ba onunla derde girdiydi, deil mi? Mrs. Pierce, Tommy'nin kt bir niyeti olmadndan eminim, dedi. Neticede kimsenin grmemesi gereken gizli ktlann masann stnde braklmalan hata... Akas ben byle dnyorum. Luke, ban sallad. Doru, doru. Bir avukata teslim edilmi olan gizli ktlann kasaya kitlenmesi gerekirdi. Tabi ya. Ben de yle dnyorum, efendim. Kocam Mr. Pierce de benimle ayn fikirde. Zaten Tommy de ktlar batan sona okumam. Luke sordu. O ktlar neyle ilgiliymi? Bir vasiyetnameyle mi? Gen adam, ilgili vesika hakknda sorduu sorunun Mrs. Pierce'in birdenbire susmasna neden olacandan ekinmiti. Ama yle birey olmad. Mrs. Pierce, ban sallad. Hayr, efendim, hayr. O ktlarn yle eylerle ilgisi yokmu. zel bir mektupmu bu. 65 Zehiri Kim Verdi/F : S Bir hanmdan gelmi zel bir mektup. Tommy onun imzasn bile grmemi.. Bence Md. Abbot, durup dururken mesele karm. Dorusu ben byle dnyorum. Luke, mrldand. Mr. Abbot'un abucak alnp kzan bir insan olduu anlalyor. yle grnyor, deil mi, efendim? Oysa dediim gibi insan grd zaman gayet neeyle konuur. akalar yapar. Taklr. Ama Mr. Abbot'un kendisine itiraz edildii zaman abucak fkelenen bir tip olduunu da duydum. Zavall Doktor Humbleby lmeden nce birbirleriyle neredeyse grtlak grtlaa geleceklerdi. Biri ld m, insan ona sert szler sylediine piman oluyor tabi. Bunlar geri almasnn imkn olmadn da biliyor. Luke, cidd cidd ban sallad. Doru... ok doru... Sonra szlerine devam etti. Akas tuhaf bir raslant bu. Mr. Abbot, Dr. Humbleby'le kavga etmi, doktor ksa bir zaman sonra lm... Mr. Abbot, Tommy'e atm. Olunuz ok gemeden kazaya uram. Ben Mr. Abbot'un yerinde olsam bu iki olaydan sonra dilimi tutar, kimseye atmam. Mrs. Pierce, 'Yedi Yldz' meyhanesinin sahibi Harry Carter de var, dedi." Carter'in nehire dp boulmasndan bir hafta nce meyhaneciyle Mr. Abbot fena halde kavga etmilerdi. Daha dorusu Carter azna geleni sylediy-di. Sarhotu tabi. Mr. Abbot'un evine gidip, avaz kt kadar bard. Aza alnamayacak szler syledi... Zavall Mrs. Carter, meyhanecinin elinden az ekmediydi... Dorusu Carter'in lmyle o cehennem azabndan kurtulduunu itiraf etmem gerek.

Carter'in bir de kz vard deil mi? Mrs. Pierce, Ah, diye bard. Ben dedikodudan hi holanmam! Bu beklenmedik fakat mit verici bir szd. Luke hemen btn dikkatini toplayarak, kulak kesildi. 66 Mrs. Pierce, Btn bunlar sylenti olabilir, diye devam etti. Aksi olduunu iddia edecek deilim. Meyhanecinin kz Lucy Carter pek gzeldir. Eer arada seviye fark olmasayd, her halde kimse de bu meseleyle ilgilenmeyecekti. Ama evrede bir hayli dedikodu yayld. Bunu inkr faydasz. Carter adamn evine gidip avaz avaz kfrettikten sonra dedikodu daha da artt. Luke, btn bu kark szlere ramen kadnn ne demek istediini anlamt. Mrldand. Mr. Abbot'un gzel kzlardan holand anlalyor. Mrs. Pierce, 'Centilmen'lerin ou yledir, diye cevap verdi. Aslnda byle meseleleri ciddiye de almazlar. Gelip geerken bir iki tatl sz syleyiverirler. Ama kibarlarn her hareketi dikkati eker. zellikle byle sessiz bir yerde bu durumun ilgi uyandraca belliydi. Luke, Pek gzel bir ky buras, dedi. Uygarlk buray bozmam. Sanatlar hep yle sylyorlar. Ama bana sorarsanz biz biraz geriyiz. rnein burada nebileceimiz tek bir bina yok. Oysa yakndaki kyde yepyeni evler var. Pek de gzel onlar. Kimisinin damlar yeil. Pencerelerinde de renkli camlar var. Luke, hafife rperdi. Sizin de burada gayet gzel bir enstitnz var. Mrs. Pierce'in enstity beenmedii anlalyordu. Onun gzel bir bina olduunu sylyorlar... Tabi Lord hazretleri ky iin ok urat. O gerekten ok iyi niyetli. Bunu hepimiz biliyoruz. Luke, gld. Ama yapt her eyin baarya ulatndan da pek emin deilsiniz. yle mi? E, tabi. Aslnda o gerek bir soylu deil. Szgelimi Miss Flete veya Miss Bridget gibi... Aslnda Lord Easterfield'in babas bir ayakkab tamircisiydi. Dkkn da buradan biraz aadayd. Annem Gordon Ragg'in o dkknda babasna 67 yardm ettiini gayet iyi hatrlyor. Tabi artk o bir Lord oldu. ok da zengin. Ama bu doutan soylu olmaya benzemez. yle deil mi? Luke, yle olmad anlalyor, dedi. Mrs. Pierce, atld. Bundan szettiim iin kusuruma bakmayacanz umarm. Tabi sizin maliknede kaldnz ve bir kitap yazdnz biliyorum. Siz Miss Bridget'in kuzenisiniz. Bu da tamamiyle baka birey. Miss Bridget'in tekrar Ashe maliknesinin hanmefendisi olmas hepimizi ok sevindirecek. Luge, Bundan eminim, diye mrldand, sonra da abucak sigarayla, ald ktlarn parasn verdi. Bir taraftan da dnyordu. ahs meseleler... Benim bu ilere karmamam gerek. Ben buraya bir katilin izini bulmaya geldim. Siyah sal bir cadnn kiminle evlenecei veya evlenmeyecei beni neden ilgilendirsin? Bridget'in bu meseleyle bir ilgisi yok. Yoldan ar ar ilerledi. Btn iradesini kullanarak Bridget'in hayalini kafasndan kovdu. Kendi kendine, imdi, dedi. Abbot. Avukat Abbot'un aleyhindeki noktalar. Onun kurbanlarn yle ilgisi olduunu anladm. O Humbleby'le de, Carter'le de, Tommy'le de kavga etmi. Ya Amy Gibbs'le? O Allann bels ocuun grd mektup kimden gelmiti acaba? Tommy, mektubu kimin yazdn anlam myd? Yoksa anlamam myd? Tommy, belki kadnn imzasn grd ama bunu annesine sylemedi. Tom-my'nin mektubun kimden geldiini rendiini varsayalm. Belki o zaman Abbot, ocuun enesini kapatmasnn lzm geldiini dnd. Bu olabilir. Ama bu konuda btn syli-yebileceim de bu kadar: Bu olabilir. Bu da hi yeterli deil. Luke, admlarn sklatrarak ani bir fkeyle etrafna baknd. Bu Allahn bels ky... Buras sinirime dokunmaya balad. Grnte ne kadar irin, ne kadar sakin ve ma 68 sum. Ama bu arada delinin biri cinayet ileyip duruyor. Yok* sa deli olan ben miyim? Lavinia Fullerton bir manyak myd? Sonuta btn bunlar bir raslant da olabilir pekl. Evet, Humbleby'nin lm de, dier olaylar da bir raslant

olabilir. Dnerek, ana yolun aalarna doru bakt. Birdenbire kendisini ryadaym gibi hissetti. Kendi kendine, Byle eyler olamaz, dedi. Sonra ban kaldrarak yksek Ashe tepesine bakt. O zaman o tuhaf, ryada gibi his de kayboldu. Ashe tepesi gerekti. Oras tuhaf eylere sahte olmutu. Bycle, zalimlie, unutulmu kanl korkun ayinlere. rkildi. ki kii tepenin yamacndan ilerliyordu. Luke, onlar kolaylkla tand. Bunlardan biri Bridget, br de Sorty'di. Gen adam o tuhaf, beyaz ve iren elleriyle bir eyler iaret ediyordu. Bam Bridget'e doru emiti. Tpk ryada grlen insanlara benziyorlard. nsan, onlann bir toprak ynndan dierine atlarken hi ses karmadklarn sanyordu. Luke, Bridget'in uzun siyah salarnn rzgrda uuunu seyretti. Yeniden kzn bysn derinden derine duydu. Ben bylendim, diye dnd. Ben tamamiyle bylendim. Buna baka bir ad verilemez. Hareketsiz duruyordu imdi. Uyumu, acayip bir hisse kaplmt. Ac ac mrldand. Bu byy kim bozacak? Buralarda bu ii yapabilecek hi kimse yok. Arkasndan gelen hafif bir ses Luke'un abucak dnmesine neden oldu. Geride bir kz duruyordu. Dikkati ekecek kadar gzel bir kz. Kulaklarna doru kvrm kvrm inen kahverengi salar, ekingen bakl koyu mavi gzleri vard. Konumaya balamadan nce utangalndan hafife kzard. ey.. 'Siz Mr. Fitzwilliam'siniz, deil mi? 69 Evet. Ben **' Ben Dr. Humbleby'nin kz Rose'um. Bridget bana, babamn baz ahbaplarn tandnz syledi. Luke, hereye ramen hafife kzard. akn akn, ey... diye mrldand. Onlara epey zaman nce rastlamtm. Hepsi de doktoru genliinde, daha o evlenmeden nce tanmlard. Ya, anlyorum... Rose Humbleby, biraz hayal krklna uram gibiydi. Ama szlerine devam etti. Siz kitap yazyorsunuz deil mi? Evet. Daha dorusu yazacam kitap iin notlar alyorum. Bu yapt yresel batl inanlarla ilgili olacak. te byle birey. Anlyorum... ok ilgi ekici bir kitap olacak sanrm. Luke, gen kza glmsedi. Bir yandan da, Bizim Doktor Thomas ok ansl, diye dnyordu. Sonra da, Baz kimseler en heyecanl konular bile fena halde i skacak hale sokarlar, dedi. Korkarm ben de onlardanm. Rose Humbleby de glmsedi. Siz btn bunlara inanyor musunuz? Yani batl inanlara filn? Cevaplandrlmas g bir soru bu. Aslnda inanmak art deil. Yani insan inanmad eylerle de ilgilenebilir. Evet, herhalde. Gen kzn buna pek ihtimal vermedii anlalyordu. Sizin batl inanlarnz var m? Hayr... Sanmyorum... Yalnzca baz eylerin birbirini takip ettiini sanyorum. Takip ettiklerinin mi? Evet. rnein felketler birbirlerini kovalar. Mutluluklar da byle... Bana son zamanlarda Ashe kyn bir uursuzluk dalgas sarm gibi geliyor. Babam ld. Miss Lavinia Fullerton'u araba inedi... Sonra o ocuk pencereden d70 t. O zacan bu kyden nefret etmeye baladm. Bana, buradan kamam gerekiyormu gibi geldi. imdi kesik kesik soluk alyordu. Luke dnceli dnceli Rose Humbleby'e bakt. Demek byle hissediyorsunuz? Ah, biliyorum. Anlamsz birey bu. Bunun nedeni herhalde avall babamn birdenbire lp gitmesi... ylesine ani oldu ki. Gen kz, titredi. Sonra Lavinia Fullerton. Onun dediine gre Rose, duraklad. Miss Lavinia Fullerton, ne syledi? Bence o pek irin bir ihtiyarckt. Tpk pek sevdiim yal halama benziyordu. A, Lavinia Fullerton'u tanyor muydunuz? Rose'un yz aydmlanverdi. Onu ben de ok severdim. Lavinia Fullerton, babacma da ok balyd. Bazan onun n sezilerinin kuvvetli olup olmadn dnyorum.

Neden? nk... Bu ok tuhaf birey... Miss Lavinia Fullerton, babama birey olacandan korkuyordu. Bana hemen hemen ihtarda bulundu diyebilirim. zellikle kazalar konu^ sunda. Londra'ya gitmeden bir gn nce de hali o kadar garipti ki... Tell, endieli bir hali vard. Bence o bir dereceye kadar ileriyi grebilen, olaylar nceden sezen insanlardand, Mr. Fitzwilliam. Zannedersem kendi bana birey geleceini de biliyordu. Babamn leceini de nceden sezmiti. Byle byle eyler insan korkutuyor. Luke, Bazan insan geleceini nceden sezebiliyor, diye mrldand. Ama bunun daima tabiat st kuvvetlerle ilgisi olduu da iddia edilemez. yle... Aslnda bu da normal birey sanrm. Yalnzca herkeste olmayan bir yetenek, hepsi bu. Yine de bu olaylar beni endielendiriyor. Luke, efkatle, zlmeyin, dedi. Btn o olaylarn artk geride kaldn da unutmayn. Hep gemii dnmek oru birey deildir. nsan daima gelecek iin yaamaldr. 71 Biliyorum... Ama anlyacanz daha baka eyler de var. Rose tereddtle duraklad. Sizin kuzeninizle ilgili birey... Kuzenimle mi? Yani Bridget'le? Evet... Lavinia Fullerton, bir bakma onun iin de endieleniyordu. Habire sorular soruyordu. Miss Fullerton, Bridget namna da korkuyordu sanrm. Luke abucak dnerek dikkatle yamaca bakt. Birdenbire Bridget yznden mantkszca bir endie, hatt korku-pa kaplmt. Sonra da, Benimki de evham, diye dnd. O Sorty denilen adam sanat heveslisi, zararsz bir adam. u durumda dkknclk oynamakla megul. Rose, onun aklndan geenleri okumu gibi, Mr. Sorty' den holanyor musunuz? diye sordu. Hi holanmyorum! Geofrey yani Doktor Thomas da ondan nefret ediyor. Ya siz? Bence Sorty iren bir yaratk. Rose, Luke'a biraz sokuldu. Onun hakknda kyde bir sr dedikodu dolayor. Bana onun Cadlar tarlasnda acayip bir ayin hazrladn sylediler. Bu i iin Londra'dan bir sr arkada geldi. Alabildiine tuhaf bir takm kimseler. Tommy Pierce de onun mezi gibi bir eydi. Luke, sert bir sesle. Tommy Pierce? diye tekrarlad. Evet. O da krmz bir cppe giyiyordu. Ne zaman oldu bu ayin? Oh, epey zaman nce. Martta sanrm. Tommy Pierce'in bu kydeki her olaya kart anlalyor. Rose, O fazla mtecessis, merakl bir ocuktu, dedi. Hep neler olduunu renmeye alrd. Luke, fkeyle homurdand. Sonunda haddinden fazla bilgi sahibi oldu anlalan. 72 Rose, bu szlerin ikinci anlamn farketmeyerek onlar olduu gibi ald. O bir bakma iren, pis bir ocuktu. Kpeklere ikence etmekten, anlarn bacaklarn, kanatlarm koparmaktan holanrd. Anlalan lmne kimsenin hayflanmad bir yara-tkmo... Evet, yle sanrm. Tabi annesi ok sarsld. Onun da geri kalan alt melek yavrusuyla teselli bulduundan eminim. O kadmm da dili hi durmuyor. Mrs. Pierce ok geveze deil mi? Ondan bir iki, paket sigara aldm. O arada kydekile-rin hepsinin de hayatn rendim. Rose, iini ekti. Byle yerlerin en kt yan da bu. Herkesin birbiri hakknda bilmedii yok. Luke, mknsz, diye itiraz etti. Rose, merakla ona bakt.

Gen adam, anlaml anlaml; Hibir kimse, baka bir inam tam anlamyla tanyamaz, diye cevap verdi. Onunla ilgili gerekleri tmyle renemez. Hatt en yakn olsa Tbile. Hatt Rose, birdenbire duraklad. Ah, belki haklsnz. Ama byle korkun eyler sylememenizi tercih edeceim, Mr. Fitzwilliam. , Szlerim sizi korkutuyor mu? Rose Humbleby, ar ar ban sallad. Sonra da birdenbire dnd. Artk gitmem gerek. Eer yapacak daha nemli bir iiniz yoksa yani yani zamanmz olursa, gelip annemle beni grn. Annem sizinle konumay ok isteyecektir. Sanrm. Madem babamn genlik yllarm bilen ahbaplarnz varm. Yoldan ar ar indi. Sanki omuzlarnda ar bir yk tayormu gibi bam hafife ne doru emiti. Luke, durmu gen kzn arkasndan bakyordu. Birden-sbire ani bir merhamet ve efkat duydu. Bu gen kz koru 73 may, himaye etmeyi istiyordu. Kendi kendine, Neye, neye kar? diye sordu. Sonra da sabrsz sabrsz ban sallad. Evet, Rose Humbleby, ksa bir zaman nce babasn kaybetmiti ama annesi vard kzn. Ayrca onu ustalkla koruyabilecek gayet yakkl gen bir doktorla da nianlyd. O halde kendisi, Luke Fitzwilliam, neden Rose'u himaye etme arzusuna kaplmt? Luke, yksek ve kasvetli Ashe tepesine doru giderken,, kendi kendisine, Ne olursa olsun, dedi. Kz houma gitti. Thomas ona hi lyk deil. Gen doktor fazla ukal ve soukkanl. Luke, Dr. Thomas'm evinin kapsnda glmseyiini hatrlad. O zaman kendinden pek emin, hayatndan da memnun bir hali vard. Onun kendini beendii de bel-li. leriden akseden ayak sesleri Luke'u dald biraz da i karartc dncelerinden uyandrd. Ban kaldrd. Gen Mr. Sorty, yamataki yoldan aa iniyordu. Gzlerini yere dikmi, kendi kendine glmseyip duruyordu. Yzndeki anlam Luke'un baya sinirine dokundu. Sorty, doru drst yrmyor, deta kafasnda yanklanan iblise bir mzie uyarak dansediyordu. Glmserken dudaklarn da tuhaf bir ekilde bkmt. nsann asabn bozan iren bir sinsilik vard bu glmsemede. Luke durdu. Sorty ise ancak onun yanma geldii zaman ban kaldrd. Gzlerinde haince bir lt vard. Luke'u ancak bir iki saniye sonra tanyabildi. O zaman adam da birdenbire tmyle deiti; ya da Luke'a yle geldi. Biraz nce ormanda dansedeft bir satire benzeyen Sorty birdenbire ukal, kurumlu bir gen halini alverdi. A, Mr. Fitzwilliam. Gnaydn, efendim. Luke da, Gnaydn, dedi. Doann gzelliklerini seyretmeye mi kmtnz? Mr. Sorty, bu szleri hi beenmediini belirtmek ister gibi o ince, uzun beyaz ellerini havaya kaldrd. Hayr, hayr. Ben doadan nefret ederim. Ama hayat ok houma gi~ der, Dr. Fitzwilliam. Daima hayatn tadn karmaya alnrm. Luke, Ben de yle, diye cevap verdi. Sorty, mrldand. Salam vcutta, salam kafa.;. Sesinde ince bir alay vard. Bu szn size ok uyduundan eminim. Luke, ban sallad. Bundan daha kt eyler de olabilir. Aman dostum. Bence dnyada salamlktan daha i skc bir ey olamaz! zellikle kafa salamlndan. nsan Mraz kaka, biraz anormal olmaldr. O zaman hayata yepyeni, sihirli bir adan bakmaya balar. Luke, mrldnd. Czzamllarm asndan! Ah, gzel... ok gzel... Ho bir nkte bu. Ama bildiiniz gibi b szler bir bakma ok doru. lgi ekici bir gr as. Her neyse, sizi fazla tutmayaym. Herhalde yrye ktnz. nsan daima vcudunu altrmaldr. zel okullarda hep bu retilir. Evet, yle... Luke, bayla hafif bir selm vererek, yoluna devam etti. Bir yandan da, Hayal gcm gitgide artmaya balad galiba, diye dnyordu. Bu adam budalann biri, o kadar. Ama szlerle aklayamayaca bir endie, admlarn gitgide sklatrmasna neden oluyordu. Sorty' nin yzndeki o zafer dolu, acayip ve sinsi glmseme. Luke bunu da m hayal etmiti? Daha sonra adam Luke'u grr grmez yzndeki o iren glmseme, sanki sngerle silinivermi

gibi, birdenbire kaybolmam myd? Gen adam, gitgide artan bir endieyle, Bridget? diye dnd. Ona birey olmadn umarm.. Tepeye birlikte kyorlard. Sonra Sorty yalnz bana dnd. Hzla yoluna devam etti. Rose Humbleby'le konuurken gne bulutlarn arasndan syrlmt. Ama imdi gkyz yine bulutlarla kaplyd ite. Rzgr da kmt. Luke, nor t mal dnyadan aynlp byl bir leme dalm gibi bir his 75 se kaplmt. Bir keyi dnd ve yeil otlarla kapl dzle kt. Buray kendisine aadan gstermilerdi. Cadlar Tarlas denilen yerdi buras. Eski efsanelere gre cadlar belirli gecelerde bu ayrda toplanarak, ayin yaparlard. Luke, birdenbire rahat bir nefes ald. Bridget, oradayd. Gen kz yamata srtn bir kayaya dayam oturuyordu. Ellerini enesine dayam, ban hafife ne emiti. Gen adam, taze yeil otlann zerinden hzla ilerleyerek kzn yanna gitti. Bridget? Gen kz, ar ar ban kaldrd. Yznde Luke'u endielendiren bir anlam vard. Sanki baka bir lemdeydi de, imdi bu dnyaya dnyor, ama bu konuda da zorluk ekiyordu. Luke, akn akn, ey... diye mrldand. ey... Bir eyin yok ya? Gen kz, ancak bir iki dakika sonra cevap verdi Sanki o uzaklardaki hayal dnyasnn bysnden hl kurtulamamt. Nihayet Bridget, Tabi bir eyim yok... dedL Bu da nereden kt? Sesi sert, hatt dmancayd. Luke, gld. Bunu ben de bilmiyorum... Birdenbire senin iin endielenmeye baladm. Neden? Sanrm bunun esas nedeni imdi iinde yaadm btt melodrama kaan atmosfer. Bu yzden her eyi gzmde bytyorum. Seni bir iki saat grmezsem, aklma trl eyler geliyor. Kanl cesedini bir hendekte bulacam sanyorum. Roman veya piyeslerde hep yle olur da. Bridget, ((Romanlarn kahramanlar hibir zaman lmezler, dedi. yle ama Gen adam, tam zamannda sustu. yle ama ne? Ne syleyecektin? Hi hi... AUahtan gen adam tam zamannda kendisini toplam76 ti. Bir erkek gzel ve cazip bir kza, Ama bu romann kahraman sen deilsin, diyemezdi. Dememeliydi. Bridget, szlerine devam etti. Romanlardaki kzlar karrlar, hapsederler. Onlar gazla zehirlemeye veya su dolu bir mahzende boulmaya brakrlar. Hep tehlikeyle burun buruna gelir onlar. Ama hibir zaman lmezler. Luke, Ve yalanmazlar, diye ekledi. Sonra da evresine baknd. Demek Cadlar Tarlas buras? Evet. Gen adam, Bridget'e doru eildi. Sen de cadya ben-ziyorsun. Sprge sopasna binip uman eksik. Teekkr ederim. Mr. Sorty de ayn eyi syledi. Luke, homurdand. Ona demin rastladm. Kendisiyle konutun mu? Evet. Sanrm damarma basmaya da alt. E, baarya eriti mi bari? Bavurduu usul pek ocukayd. Luke bir an sustu. Sonra da abucak szlerine devam etti. Tuhaf bir adam o. nce Sorty'nin budalann biri olduunu dnyorsun. Sonra adamm grndnden daha derin olabilecei aklna geliyor. Bridget, ban kaldrarak gen adama bakt. Demek bunu sen de sezdin? Evet. Luke, kzm konumasn bekledi. Bridget, O adamda bir tuhaflk var, dedi. Biliyor musun o meseleyi uzun uzun dndm. Dn gece bu yzden baya uykum kat. Senin ilgilendiin olaylar kasde-diyorum. Eer kyde bir katil varsa, onun kim olduunu benim anlamam gerekirdi. Yani burada oturduuma gre byle bir eyi kefedebilmeliydim. Dndm, dndm, sonunda u sonuca vardm. Eer kyde gerekten bir katil varsa, adam hi kukusuz delinin teki.

Doktor Thomas'n sylediklerini hatrlayan Luke, Katilin senin veya benim gibi normal bir insan olduunu sanmyorsun demek? 77 yle bir katil normal olamaz. Benim grme gre Tbu cani manyan biri. Tabi gece byle dnrken, aklma hemen Sorty geldi. Kydekilerin iinde en tuhaf o. Bu apak ortada. Luke, tereddtle dudak bkt. Onun tipinde adam ok. Sanatkr tavrlar taknanlar... lgi uyandrmak iin tuhaf tuhaf konuanlar. Bylelerinin ou da zararszdr stelik. Evet. Ama bana Sorty o tiplerden pek deilmi gibi geliyor. Hele elleri ylesine iren ki. Bunu farkettin demek? ok tuhaf... Ayn ey benim de dikkatimi ekti. Bridget, yzn buruturdu. Adamn elleri beyaz deil, deta yeilimsi. Evet, bunlar insanda gerekten o kany uyandryor. Ama ne olursa olsun, bir adam teninin rengi tuhaf diye cinayetle sulayp, astramazsm. Bunu ben de biliyorum. Bize gerekli olan delil. Luke, homurdand, Delil! te elimizde olmayan tek ey. Katil ok dikkatli. Dikkatli bir cani o. Tedbiri elden brakmayan bir manyak! Bridget, Sana yardm etmeye alyordum, dedi. Yani Sorty'le konuarak m? Evet. Onun azndan senden daha kolaylkla lf alabileceimi dndm. Hatta bir balang bile yaptm, ilk adm attm saylr. E, anlat bakalm. Anlalan onun bir grubu var. ren arkadalarnn oluturduu bir grup. Zaman zaman buraya gelerek elenceler dzenliyorlar. Yani isimsiz lemler mi yapyorlar? simsizliklerini bilmem ama lem yaptklar muhakkak. Aslnda gln ve ocuka eyler bunlar. Herhalde toplap, mstehcen danslar, garip ayinler yapyorlar. 78 Evet, yle bir eyler. Anlalan byle eylerden zevk alyor onlar. Luke, Ben de senin rendiklerine bir ey ekleyebilirim, dedi. Tommy Pierce de o ayinlere katlrm. Kendisi Sorty'nin meziymi. Krmz bir cppe giyiyormu. Demek o ayinleri Tommy de biliyormu? Evet. Belki de onun lmne bu neden oldu. Yani, Tommy gidip herkese bu ayinleri mi anlatt? Evet... Veya antaj yapmaya kalkt. Bridget, dnceli dnceli mrldand. Btn bunlar inanlacak gibi deil ama... nsan Sorty'i gznn nne getirdii zaman btn bu dedikodularn doru olduunu da anlyor. Gerekten yle. O zaman bu hikyeler gln ve hayal olmaktan kyor, inanlr eyler halini alyor. Bridget, Sorty'le iki kurban arasnda iliki kurduk, dedi. Amy Gibbs... Ve Tommy Pierce. Peki ya meyhaneci Carter'le Dr. Humbleby? u anda Sorty'nin olanlarla bir ilgisi olduuna ilikin bir ey bilmiyorum. Meyhaneciyle Sorty'nin ne ilgili olabileceini kestiremiyorum... Ama Dr. Humbleby ynnden durum deiik. Adam doktordu. Belki de Sorty'nin anormal olduunu farket-miti. Evet, bu mmkn. Bridget, bir kahkaha att. Bu sabah rolm iyi oynadm. Sorty'nin sylediine gre psiik baz yeteneklerim olabilirmi. Adama bykannemin byclk yznden diri diri yaklmaktan g kurtulduunu syleyince, saygnlm bsbtn artt. Herhalde Sorty beni bir dahaki sefere o esrarl ayinlerine davet edecek. Bilmiyorum toplant tarihi ne zaman. Luke, bard. Bridget, Allah akna dikkatli ol. Gen 79 kz, ban kaldrarak, ona hayretle bakt. Luke, derin bir soluk ald. Biraz nce Dr. Humbleby'nin kz Rose'la tantm. Onunla bir ara Lavinia

Fullerton'dan szettik. Rose Humbleby, Lavinia Fullerton'un lmnden nce senin iin ok endie ettiini syledi. Ayaa kalkmak iin bir hareket yapan Bridget, birdenbire donmu gibi kalakald. Ne dedin? Ne dedin? Lavinia Fullerton benim iin endie mi ediyormu? Evet Rose Humbleby yle syledi. Rose yle mi syledi gerekten? Evet. Peki baka ne dedi? Hi... Yalnzca bunu syledi. Emin misin? Tabi eminim. Ksa bir sessizlik oldu. Sonra Bridget,. Anlyorum... diye mrldand. Lavinia Fullerton, Dr. Humbleby yznden endieliydi. Ve adam ld... imdi kadnn senin iin de endie ettiini duydum... Bridget, bir kahkaha att. Sonra ayaa kalkarak ban sallad. Uzun siyah salar uutu. Endie etme. Bana hibir ey olmaz. 10 Luke, banka mdrnn masasnn yanndaki koltukta arkasna yasland. ok iyi... Korkarm bir hayli zamannz aldm. Mdr Mr. Jones, tombul elini yle bir sallad. Esmer, yuvarlak, iman yznden memnun bir anlam okunuyordu. Rica ederim, Mr. Fitzwilliam. Rica ederim. Bildiiniz gibi 80 buras sakin bir yer. Yeni yzler grmek her zaman ok houmuza gidiyor. Luke, Ky gerekten ilgi ekici bir yer, dedi. Batl inanlar gl insanlarla dolu buras. Mr. Jones, iini ekti. Batl inanlar kknden kazmak iin uzun bir zaman ister. Bir de eitim tabii. Bence son zamanlarda eitime haddinden fazla nem veriliyor. Bu szler^ Mr. Jones'u biraz' artt. Lord Easterfield'i ele alalm... Kye kar gerekten byk bir cmertlikle davranyor. Kendisi ocukluunda ne byk skntlarla ve engellerle karlatn hi unutmam. Onun iin de bugnk genlerin iyi bir eitim grebilmeleri iin elinden geleni yapyor. Luke, itiraz etti. Onun genliinde iyi bir eitim grememesi, kendisinin byk bir servet yapmasna engel olmam ama. Oras yle... Ama tabi Lord Easterfield ok yetenekli bir adam. Luke, Veya ok ansl, diye mrldand. Mr. Jones, fena halde irkildi. Luke, devam etti. Asl nemli olan ans... Bu hep byledir... rnein bir katili ele aln. Baarl bir katil polisin eline neden dmez? Yetenekli olduu iin mi? Yoksa ans yardm ettiinden mi? Mr. Jones, Herhalde ansl olduu iin, diye itiraf etti. Luke, Sonra sizin u meyhaneci Carter gibi bir adam ele alalm. Carter'in hemen her gece sarho olduu muhakkak. Ama bir gece tutmu, nehre yuvarlanvermi. Bu da yine ansla ilgili tabi. Banka mdr gld. Bu konuda bazlarna anslarnn yardm ettiini de syleyebiliriz tabi. ((Kimler? 81 Zefairi Kim Verdi/F : 6 Karsyla kzma. A, tabi, tabi. Bir memur kapy vurarak ieri girdi. Elinde ktlar vard. Luke, iki kd imzalad. Kendisine bir ek defteri verdiler. Gen adam ayaa kalkt. Lavinia Fullerton'un ld gibi Derby yarlarnn yapldn biliyordu. Onun iin mahsus, Biliyor musunuz, dedi. Bu yl Derby yarlarnda ans bana da gld. Ya size? Mr. Jones, glmsedi. Ben bahislere pek girmem. Karm at yarlarndan hi holanmaz. O halde bu ylki Derby'e de gitmediniz. Evet. Buradan Derby'e gidenler oldu mu?

Mr. Horton gitti sanrm. O yarlara ok merakldr. Mr. Abbot da yle. Yar gnleri brosunu bile kapatr. Ama onun bu ylki Derby'de bir ey kazanmadm biliyorum. Luke, gld. ok kii kazanmad herhalde... Mdrn elini skarak, dar kt. Gen adam, bankann nnde durarak bir sigara yakt. Kart olay bir roman olmad iin Mr. Jones'u da kukulular listesine geirmek gereini duymamt. Banka Mdr, Luke'un kendisini denemek iin sorduu sorulara da yle kuku uyandracak bir tepki gstermemiti. Zaten adamn bir katil olduunu dnmek bile olanakszd. Ayrca Mr. Jones, Derby gn kyden ayrlmamt. Luke her eye ramen bu ziyaretinin boa gitmemi olduunu da dnyordu. Zira bu arada iki ey renmiti. Lavinia Fullerton' un ldrld gn hem avukat Abbot, hem de Horton kyden ayrlmlard. O halde birinden biri Londra'da kadncaz arabayla ldrm olabilirdi. Luke artk Doktor Thomas'dan da kukulanmyordu. Buna ramen, Onun Derby gn kyde hastalaryla megul olduunu renirsem, iim daha rahat edecek, diye d-1 82 sunuyordu. Bu noktay muhakkak aratrmalym. Sonra Sorty'i de unutmamal. Derby gn Ashe kynde miydi acaba? Eer yleyse o zaman onun katil olmas olasl zayflayacak. Ayrca Lavinia Fullerton herkesin sand gibi bir kazaya da uram olabilir. Ama dorusu buna hi ihtimal vermiyorum. Zavall kadncaz tam zamannda ld. Luke, kaldrmn kenarnda duran arabasna binerek,, ana yolun sonundaki garaja gitti. Otomobiliyle ilgili baz noktalan konumak istiyordu. illi yzl, yakkl, gen bir adam onun anlattklarn dikkatle dinledi. Sonra Luke'la arabann motorunun zerine eildiler. Biri ieriden seslendi. Ham, bir dakika buraya gelir misin? illi yzl gen adam o tarafa doru gitti. Luke, Ham? diye dnd. Tabi ya. Amy Gibbs'in nianls Ham Harvey bu. Delikanl biraz sonra dnerek, zr diledi. Luke'la yeniden motor hakknda konumaya baladlar. Gen adam, arabasn garaja brakmaya raz oldu. Tam dar kaca srada da kaytsz bir tavrla, Ham bu yl Derby'e gittiniz mi? diye sordu. Hayr efendim... Gitmeyi ok istiyordum ama olmad. Patrondan izin de istedim. Baka yardmcs olmad iin beni dinlemedi bile. Luke, bayla selm vererek sokaa kt. Ham Harvey'i de kukulular listesinden silmiti artk. O yakkl gencin katil olmad ortadayd. Onun Lavinia Fullerton'u inemedii de anlalyordu. Luke, nehrin kysndan malikneye doru gitti. Yolda, daha nce de olduu gibi Binba Horton'la karlat. Adam yine kpeklerine barp duruyordu. Augustus!.. Nelly! Nelly, buraya gel!.. Neron! Neron! Horton, yine daha nce olduu gibi Luke'u belirgin bir merakla da szd. Ama karlama orada kalmad. 83 Mr. Horton, Atfedersiniz, dedi. Mr. Fitzwilliam'la konuuyorum, deil mi? Evet. Ben Horton'um. Binba Horton. Sizinle yarn maliknede greceimizi sanyorum. Tenis oynayacaz. Miss Bridget beni davet etmek nezaketini gsterdi. Kendisi sizin kuzeniniz oluyor, deil mi? Evet. Ben de yle olduunu tahmin ediyordum. Kye yeni biri geldi mi, insan bunu hemen farkediyor. O srada kyamet koptu. ki buldog, biimsiz beyaz bir sokak kpeine saldrmaya kalktlar. Horton, bard. Neron! Augustus! Buraya gelin! Buraya gelin diyorum! Kpekler istemeye istemeye onun emrine boyun ediler. Horton, yeniden gen adama dnd. Luke ise kendisine romantik bir ekilde bakan Nelly'i okamakla meguld. Horton, Gzel bir kpek deil mi? diye sordu. Ben buldoglar ok severim. Her zaman buldoum oldu benim. Onlar dier kpeklere tercih ederim. Evim yaknda. Buyurun da birer iki ielim. Luke, bu daveti kabul etti. ki adam yanyana yrmeye baladlar. Horton yine buldoglardan, teki kpeklerin onlar kadar mkemmel olmadklarndan szediyordu

habire. Luke, Nelly'nin kazand kupalarn hikyesini, Augustus'a bir nclk veren hekimin budalal, Neron'un kazand zaferleri dinledi. O arada Horton'un evinin bahe kapsndan ieri girmilerdi. Adam, Luke'u biraz da kpek kokan ufak, duvarlarndaki raflar kitaplarla dolu bir odaya ald. Horton, ikileri hazrlarken, Luke da evresine baknd. Burada eski bir iki koltuk, kpek resimleri ve kr yaamyla ilgili dergiler vard. minenin rafna gm kupalar dizilmiti. Bunlarn yukarsnda da yal boya bir portre aslyd. ki tepsisinden ban kaldran Horton, Luke'un nereye 84 baktn larketmiti. Ksaca; Karm, dedi. Dikkati ekecek bir kadnd o. Yznden kiilik sahibi olduu anlalyor deil mi? Evet, gerekten yle. Luke, Horton'un len karsnn resmini dikkatle inceledi. Mrs. Horton, pembe satenden bir elbise giymi, eline de bir demet mge almt. Kahve rengi salar ortadan ayrlmt. Kadnn incecik dudaklar vard. Souk gri gzleriyle aksi aksi ileriye doru bakyordu. Dudaklarn da deta fkeyle bzmt. Horton, viski bardan Luke'a uzatt. lgi ekici bir kadnd o. Bir yl kadar nce ld. O olaydan sonra da ben ok deitim. Ne syleyeceini bilemeyen Luke, Ya? diye mrldand. Otursanza. Horton, eliyle deri koltuklardan birini iaret etti. Kendisi de brne yerleerek, viski sodasndan bir yudum ald. Sonra da, tekrarlad. Evet... O olaydan sonra ben ok deitim. Luke, akn akm, Herhalde karnz ok aryorsunuz, dedi. Horton, anlaml anlaml ban sallad. Bir insann dzenli bir hayat srebilmesi iin bir ee ihtiyac vardr. Yoksa ipin ucunu brakverir. Evet, brakverir. Hi bir eye aldrmaz... Ama, muhakkak ki Dostum, ben ne dediimi biliyorum. Ama evliliin nceleri bir erkee ar gelmediini iddia edecek de deilim. Adam nce kendi kendine, 'Hay Allah kahretsin,' der. 'Bu klelikten farksz birey.' Ama sonra her eye alr. Ksacas bir disiplin sorunudur bu. Luke, Horton'un evliliinin nasl birey olduunu iyice anlamaa balamt. Horton, monolog syler gibi, Kadnlar bir felkettir, diye devam etti. Onlar hibir zaman 85 -, memnun edemezsiniz. Ama dorusu bir erkein olduka dzenli bir hayat srmesini de salarlar. Luke saygl bir tavrla onu dinliyordu. Horton, sordu. Evli misiniz? Hayr... Eh, siz de yaknda evlenirsiniz. unu da unutmayn,, dostum. Evlilik hibir beye benzemez. Luke, Evliliin vlmesi oldum olas houma gider, diye cevap verdi. zellikle herkesin birbirinden kolaylkla, boand bu gnlerde... Horton, Pf! dedi. Genler beni sinirlendiriyor. Hibir eye dayanamyor onlar. Gleri yok. Sabrl da deiller. Luke, evlilikte btn bunlara ne gerek olduunu sormak iin ldryordu ama zorla tuttu kendisini. Horton, 'Karm, diye devam etti. Milyonda bir rastlanlan kadnlardand. Burada herkes kendisine sayg duyar, onun nerilerini dinlerdi. yle mi? Karm samalklara hi dayanamazd. Gzn karsndakine dikti mi, o kimse deta erirdi. u iyi hizmeti olduklarn sanan kzlar. Onlar her trl kstahlklara ses karmayacanz sanyorlar. Ama karm onlara yle bir ders verirdi ki. Biliyor musunuz, bir yl ierisinde tam on be ah- ve hizmeti tutup, savdk. On be... Luke, Bu Mrs. Horton iin nlecek birey olmasa gerek, diye dnd. Ama ev sahibinin onunla ayn fikirde olmad anlalyordu. Horton, Karm bir hizmeti ie yaramad m, onu hemen kovmaktan hi ekinmezdi, dedi. Luke, sordu! Hep siz mi son verirdiniz hizmetilerin ilerine?

Yo... Tabi ilerinde bizi brakp gidenleri de olurdu. O zaman karm Lydia, 'yi ki defoldular,' derdi. Luke, ban sallad. Bravo... Ama bu bazan evdeki durumu gletirmez miydi? . 86 Horton, Yo, dedi. O zaman ben Lydia'ya yardm eder-dim. Payma deni hemen yapardm. yi yemek yapmasn bilirim ben. mineleri kolaylkla yakarm. Dorusunu isterseniz, bulak ykamay pek sevmem. Ama mecbur olunca onu da yapardm. Luke, mrldand. Anlyorum. Herhalde karnz Mrs. Horton olduka hamarat bir kadnd? Horton, hemen, Ben karsna ev ii grdren adamlardan deilim, diye cevap verdi. Zaten karm Lydia ev ii yapamayacak kadar zayf, narindi. Demek gl kuvvetli bir insan deildi o? Adam, ban sallad. Maalesef. Ama ok azimliydi. Yenilgiyi kabul etmezdi. Zavall o kadar strap ekti ki. stelik doktorlar da hibir zaman kendisine efkatle davranma-dlar. Doktorlar ok kalpsiz oluyorlar. Onlar yalnzca basit bir sancdan filn anlyorlar. Daha derin eylere akllar ermiyor. rnein Dr. Humbleby. Herkes onun iyi bir doktor olduunu sylyordu. Siz o fikirde deil misiniz? Humbleby, cahilin tekiydi. Modern bululardan hi haberi yoktu. Onun 'sinir' kelimesini bile duymadndan eminim. Herhalde o yalnzca krk kemiklerden, kzamk ve kabakulaktan anlyordu, o kadar. Sonunda onunla kavga ettik. Adam karm Lydia'nn durumundan hibir ey anlamad. O zaman kendisine dncelerimi ak ak syledim. Bu da houna gitmedi tabii. fkelenerek, karm tedavi etmek-tan vazgeti. Ondan sonra Thomas' arttk. Thomas' daha beeniyorsunuz demek? O Humbleby'den ok daha zeki tabii. Eer karm Lydia' nm son hastalndan kurtulma imkm olsayd, Thomas muhakkak ki bunu baarrd. Aslnda Lydia iyilemeye balamt. Sonra birdenbire durumu ktleiverdi. ok strap ekiyor muydu? i. 87 Evet... Gastriti vard. Midesi aryor, istifra ediyordu. Zavall kadncaz o kadar strap ekti ki. Eve hastaneden iki hemire getirttim. Onlarda da merhamet ve efkatten eser yoktu. Sadece 'Hasta yle, hasta byle,' diyorlard. Horton ban sallayarak, ikisini bitirdi. Hemirelere hi tahammlm yoktur. Kendilerini pek beenirler. Karm Lydia, hemirelerin kendisini zehirlediklerini iddia etti dur-duydu. Bu doru deildi tabii. Hastalar bazan byle eyler dnrler. Thomas, ok kiide bu halin grldn anlatt. Ama aslnda Lydia o szleri kadnlarn kendisinden nefret ettiklerini sezdii iin sylyordu. Kadnlarn kt taraf da budur. Hemcinslerini hi ekemezler onlar. Herhalde Mrs. Horton'un Ashe kynde kendisine bal olan bir ok arkada vard. Luke, szleri biraz beceriksizce sylemiti. Ama baka nasl davranacan da bilmiyordu. Horton, istemeye istemeye, Ashe'llar karmn hastal srasnda ok iyi davrandlar, diye cevap verdi. Lord Eas-terfield, serlerinden zm ve eftali yollad. Yal kadnlar da gelip Lydia'nm yannda oturdular. Honoria Flete'le Lavinia Fullerton... Lavinia Fullerton buraya sk sk geldi deil mi? Evet. Tipik yal kzlardand o. Ama iyi kalpli bir insand. Karm Lydia yznden ok endie ediyordu. Sk sk onun itii illar, yedii yemekleri soruyordu. Bunu iyilii iin yapyordu tm bunlar ama biraz fazla gevezeydi. Luke, anlayl bir tavrla ban sallad. Horton, Gevezelie hi tahammlm yoktur, dedi. Dorusu bu kyde gereinden ok kadn var. Doru drst golf oynayacak birini bulamyorum. Luke, sordu. Antika dkkn olan o gen adam golf oynamyor mu? Horton, dudak bkt. Nereden oynayacak? Uzun zamandan beri bu kyde galiba? Yok. Geleli iki yl oldu. Pis bir tip o. Ben o uzun sal, mrl mrl konuan adamlardan nefret ederim. in garibi karm Lydia ondan holanrd. Kadnlar

erkekler hakknda doru drst hkm veremiyorlar. En olmayacak arlatanlara gveniyorlar. Biliyor musunuz, Lydia Sorty'nin uydurma kocakar ilcn imekte de diretti. zerinde bur iaretleri olan mor bir kavanoza konulmutu il. Szmona ayn ondrdnde toplanlan otlardan yaplmt. arlatanlk tabii. Ama kadnlar byle eyleri yutarlar. ki anlamda da tabii. Hah hah hah! Kydeki avukat Abbot nasl bir adam? Luke, konuyu birdenbire deitirmiti. Horton'un bunu pek farketmeyece-ini biliyordu. O yasalardan iyi anlyor mu? Hukuki bir konuda fikir almam gerek. Abbot'a gitmeyi dnyordum. Horton, Onun ok zeki olduunu sylyorlar, diye ban sallad. Dorusu ben kendim kesin birey syleyemiye-ceim. .Akas Abbot'la kavga ettim. Onu, karm, Lydia'nm vasiyetnamesini hazrlamak iin buraya geliinden sonra bir daha grmedim. Bence Abbot, sahtekrn biri. Bir an durduktan sonra ekledi. Tabii bu onun iini iyi bilmesine engel deildi. Luke, Tabii deil, dedi. Tabii deil. Ama Abbot bana biraz kavgac bir adamm gibi geldi. Duyduuma gre bu kyde kavga etmedii pek az kimse varm. Horton, Onun btn kusuru fazla alngan olmas, diye cevap verdi. Kendisini stn bir varlk gibi gryor. Biri kendisine itiraza kalkt m da, bunu ahsna yaplm bir hakaret sayyor. Onun Hurribleby'le kavga ettiini duydunuz deil mi? Dr. Humbleby'le Abbot kavga m ettiler? Hem de ne kavga! Ama akas buna pek am deilim. Humbleby, n yarglan olan bir budalayd. Abbot ise malm... 89 Herkes Humbleby'nin lmne zlm sanrm. Evet... Belki... Adam, en basit kurallara bile uymam. Kan zehirlenmesi nemli bir eydir. Ben elimi kestim mi, hemen gidip tentrdiyot srerim. Basit bir nlemdir bu. Doktor olan Humbleby ise byle bireyi yapmay dnmemi bile. Bundan da durum anlalyor. Luke, bundan hangi durumun anlaldn pek bilmiyordu. Ama bu szlerin zerinde durmayarak, saatine bir gz att. Sonra da ayaa kalkt. Horton, le yemei zaman geldi galiba, dedi. A, gerekten yle. Neyse... Sizinle grtmz iin ok memnunum. Dnyay dolam bir adamla konumak iyi oluyor. Yaknda yine yle bir gevezelik ederiz. Siz Dou'da neredeydiniz? Mayang boaznda m? Dorusu ben oraya hi gitmedim. Duyduuma gre bir kitap yazyormusunuz. Batl inanlar hakknda deil mi bu? Evet, ben Ama Horton, szlerine devam etti. Size bir sr ilgi ekici olay anlatabilirim. Emin olun, dostum, ben Hindistan-dayken Luke, Hindistan'dan dnenlerin anlatmaktan pek holandklar o fakirler, ip oyunlar ve ylanlar hakkndaki bilindik hikyeleri dinlemek zorunda kald. Horton'un elinden ancak on dakika sonra kurtulabildi. Dar karken, Horton'un Neron'a bardn duydu. Gen adam, evlilik denilen mucizeye ayordu. Horton' un vahi bir kaplandan farksz olan karsnn lmne gerekten zld ve onu arad belliydi. Sonra birdenbire duraklad. Yoksa bu zekice bir rol m? 90 11 Neyseki tenis oynayaca gn leden sonra hava gayet gzeldi. Ev sahibi roln byk bir zevkle oynayan Lord Easterfield'in de keyfi yerindeydi. Sk sk yoksul bir ailenin olu olduundan szetmeyi de unutmuyordu. Tenis malar sekiz kii arasnda yaplacakt: Lord Easterfield, Bridget, Luke, Rome Humbleby, Mr. Abbot, Dr. Thomas, Horton ve Hetty Jones. Banka mdrnn kz olan Hetty Jones durmadan kkr kkr glp duruyordu. Luke, ikinci sette Bridget'le, Rose Humbleby ve Lord Easterfield iftine kar oynad. yi bir tenisiydi Rose. zellikle servisleri fevkaldeydi. Baz malara da girmiti. Gen kz, ustalyla Lord Easterfield'in kusurlarn bile kapatyordu. yi oyuncu olmayan Luke'la Bridget, kar ifte dayanmasn bildiler. - berabereydiler artk. Sonra birdenbire Luke'nin oyunu baya ustalat. Bridget'le saylarn bee kardlar. te tam o srada gen adam Lord Easterfield'in fkelenmeye baladn farketti. Topun, da dtn

iddia etti. Servisin hatal olduunu syledi. Rose'un itirazlarn da dinlemeyerek, huysuz bir ocuk gibi davranmaya balad. Ondan sonra Bridget'in oyununda bir bozukluk bags-terdi. Gen kz topu birka defa takt. Hatal servis att. Kardan gelen topu karlayamad. Sonuta Lord Easterfield'le Rose Humbleby, ma 8 - 6 kazandlar. Ondan sonraki man oyuncular kararlatrld. Rose, Abbot'la birlikte Doktor Thomas ve Hetty Jones'a kar oynayacakt. Lord Easterfield, banka oturarak, terini sildi. Memnun bir tavrla glmsyordu. Keyfi yerine gelmiti. Hrton'a, gazetelerinden birinde kacak olan Vcut salaml balkl yaz serisinden szetmeye balad. 91 Luke ise Bridget'e dnd. Bana sebze bahesini gster-sene. Oray grmeyi neden istiyorsun? Lahanaya ok meraklymdr. Bezelye sevmez misin? Tenis kortundan ayrlarak, etraf duvarla evrilmi olan sebze bahesine gittiler. Cumartesi olduu iin bahvanlar izinliydi. Bo sebze bahesinin gnete uyuklarm gibi bir hali vard. Bridget, te senin bezelyeler, dedi. Luke, dnp bakmad bile. Oyunu neden onlara kazandrdn? diye sordu. Bridget'in siyah kalar hafife kalkt. Afedersin... Bir-flenbire sinirleniverdim. Zaten tenisim pek iyi deildir. Ama o kadar kt olmad da belli. Yaptn hatalar bir ocuu bile aldatmazd. Hele o servisler! Bridget, sakin sakin, Onlarn tek nedeni kt bir tenis oyuncusu olmam, diye cevap verdi. Eer daha usta olsaydm, herhalde o zaman daha inanlacak hatalar yapardm. Ama deilim. Onun iin de hilelerim bazan anlalyor. ((Hah, hile yaptn itiraf ediyorsun demek? Tabii deil mi ya, sevgili Sherlock Holmes. Sebep? Bunu da hemen anlam olman gerekirdi. Nianlm Gordon oyunda kaybetmekten hi holanmaz. Peki ya ben? Belki ben oyunda kazanmaktan holanan bir insanm. Sevgili Luke, korkarm bu benim iin tekisi kadar nemli deil. Ne demek istediini daha aka anlatamaz msn? . Madem istiyorsun, tabii anlatrm. nsan, ekmeini salayan kimseyle kavgaya kalkmaz. Benim ekmeimi de Gordon salyor. 92 Luke, derin bir soluk ald. Sonra da dayanamayarak patlad. O gln, kck adamla neden evleniyorsun? Nedir bunun nedeni? Bridget, nk, diye cevap verdi. Gordon'un sekreteri olarak haftada on sterlin alyorum. Kendisiyle evlenince adma bankaya iki yz bin sterlin yatracak. Bana ii prlantalar ve incilerle dolu bir kutu, dolgun bir cep harl verilecek. Evliliin bahettii her frsattan yararlanacam. Ama buna karlk grevlerin de bir sekreterinkinden ok farkl olacak! Bridget, souk bir sesle, Sen hereye muhakkak melodrama kaan bir hava m verirsin? dedi. Eer Gordon'u hayalinde karsna ok k, ateli bir koca olarak canland-nyorsan, bundan vazge. Gordon'un tamamiyle olgunlamam, baz bakmlardan ocuk kalm olduunu imdiye kadar anlam olman gerekirdi. Ona gerekli olan bir eten ok bir anne. Ne yazk ki Gordon'un annesi o drt yandayken lm. Gordon'un bol bol ve vnebilecei, kendisini pohpoh-layacak birine ihtiyac var. Gordon'un, Lord Easterfield'in baar yklerini dinleyecek birine... Zehirli bir dilin var... yle deil mi? Bridget, sert bir sesle, Benim kendi kendime bir takm peri masallar anlattm yok, diye bard. Bunu kasde-diyordun deil mi? Ben zeki, eli yz dzgn, parasz bir kzm, Hayatm drst bir ekilde kazanmak istiyorum. Gordon'un kars olarak yapacam eyler, Gordon'un sekreteri olarak yaptm ilerden pek farkl olamayacak. Evlendikten bir yl sonra onunla yatmaya karken, beni pmeyi bile unutacandan eminim. Tek farkl ey aldm aylk olacak. Birbirlerine baktlar. kisi de fkeden sapsar kesilmilerdi. Bridget,

alayl alayl gld. Devam et. Sen eski kafal bir gensin. yle deil mi Luke? u eski klielemi szleri tekrarlasana. Haydi, ne duruyorsun? rnein kendimi satyorum... Bak bu sz ok beenirim ben. Luke, Sen ta kalpli bir iblissin, dedi. Herhalde bu ateli bir budala olmaktan daha iyidir. yle mi? Tabi ya. Bunu gayet iyi biliyorum. Luke, kmseyerek onu szd. Bildiin nedir? Bir erkee k olmann ne demek olduunu biliyorum! Sen Jonnie Cornish'i tanr msn? Onunla yl nianl kaldm. ok yakkl ve ho bir genti. Ona deli gibi ktm. Bana ac veren bir akt bu. Sonunda Jonnie. benden vazgeip, kat eneli, ylda otuz bin sterlin geliri olan kuzeyli bir dulla evlendi. nsan byle bir olaydan sonra aka kar baklk kazanyor. yle deil mi? Luke, hafife inleyerek, birdenbire dnd. Olabilir. Gerekten yle oldu! Bir sessizlik kt. Aralarnda uzayp giden, elektrikli bir sessizlik. Sonunda bunu Bridget bozdu. Gen kz, hafif bir tereddtle, Herhalde benimle bu ekilde konumaya hibir hakkn olmadnn farkndasm, dedi. Sen u anda Gordon'un evinde oturuyorsun. Bu yaptn da terbiyesizlik. Luke, kendisini toplamt. Nazik nazik, Bu da klielemi bir sz deil mi? diye sordu. Bridget kpkrmz oldu. Belki. Ama hi olmazsa doru. Deil... Seninle o ekilde konumaya hakkm var. Ne mnasebet! Luke, gen kza bakt. Yz acayip bir ekilde sararmt. Bu haliyle strap eken bir hastaya benziyordu.' Hakkm var... nk seni seviyorum... Demin ne demitin?.. Evet... Seni o kadar ok seviyorum ki, bu bana deta ac veriyor. Bridget, bir adm geriledi. Sen... 94 Evet, ok gln deil mi? Kahkahalarla glmeni salayacak bir ey bu! Ben buraya bir i iin geldim... Sonra sen evin kesinden ktn... Nasl anlataym bilmem ki? Beni byledin deta. Bana yle geliyor... Biraz nce peri masallarndan szettin. Bana da bir peri masal yayormuum gibi geliyor. Senin byne kapldm. Elini uzatp, 'Kurbaa haline gir,' dediin an, gzlerimin yerinden frlayacan ve hoplaya hoplaya buradan uzaklaacam sanyorum. Gen kza doru bir adm att. Sana deli gibi m, Bridget Con-way. Seni lgnca sevdiim iin de, teniste kaybettii zaman uysuzlaan kocaman gbekli, ufack tefecik bir Lord'la evlenmeni istemiyorum! O halde ne yapmam neriyorsun? Lord Easterfield yerine benimle evlenmeni tabi. Ama muhakkak ki bu nerim de kahkahalarla glmene neden olacak. Gerekten glmekten baylacam! Tabi. Neyse... Artk ikimiz de birbirimizin dncelerini anladk. imdi tenis kortuna dnelim mi? Belki bu kez bana teniste kazanmasn bilen bir e bulursun? Bridget, tatl tatl, Bana oyunu kaybetmekten hemen hemen Gordon kadar holanmyormuun gibi geliyor, dedi. Luke, birdenbire gen kz omuzlarndan yakalad. Zehirli bir dilin var, deil mi, Bridget? Belki bana ksn Luke ama benden holandn hi sanmyorum. Evet... Gerekten senden hi holanmyorum. Bridget, dikkatle onu szyordu. ngiltere'ye dnerken evlenerek sakin bir yere yerlemeyi dnyordun, deil mi? Evet. Ama hayalindeki kadm bana hi benzemiyordu? Senin gibi birine k olacam aklmdan bile gemiyordu. 95 Tabi. Senin nasl bir kadn tercih ettiini biliyorum. Gayet iyi biliyorum. Ne kadar zekisin, Bridget'ciim.

Beendiin tipi tarif edeyim. Gayet iyi huylu, kr hayatndan holanan, kpekleri terbiye etmesini bilen bir kz. Herhalde onu hayalinde canlandrdn zaman srtnda twid bir tayyr vard. Spor ayakkabsnn burnuyla minedeki ktkleri itiyordu. izdiin tablo pek ho. < Bundan eminim. Artk tenis kortuna dnelim mi? Sen e olarak Rose Humbleby'i seersin. O iyi bir oyuncu olduu iin ma kazanmanz iten bile deil. Eski kafal bir erkek olduum iin son sz sana brakyorum. Yine bir sessizlik oldu. Sonra Luke ellerini ar ar gen kzn omuzlarndan ekti. kisi de sanki hl sylemek istedikleri bir ey daha varm gibi bir sre kar karya durdular. Sonra Bridget birdenbire dnerek korta doru gitmeye balad. Ma yeni bitiyordu. Rose'a yeniden oynamas sylenince, gen kz itiraz etti. Ben arka arkaya iki set oynadm ama. Ama Bridget diretti. Ben biraz yoruldum. Camm tenis oynamak istemiyor. Sen ve Luke, Miss Jones'le Mr. Horton'a kar oynayn. Fakat Rose yine itiraz edince drt erkein ma yapmas kararlatrld. Daha sonra da ay itiler. Lord Easterfield ounlukla Doktor Thomas'la konutu. Gen adama son zamanlarda Wellerman Kreitz laboratuarlarna yapt ziyaretten byk bir gururla szetti. Son bilimsel bulularn neler olduunu anlamay istiyordum. Gazetemde kan yazlarn hepsinden ben sorumluyum. Oldum olas byle dnrm. Bilim a bu. Kitle96 ler bilmin ne olduunu anlamal, bunu kolaylkla hazmede-bilmeliler. Dr. Thomas, omuzlarn hafife silkti. Yarm bilgi her zaman tehlikeli bir eydir. Lord Easterfield, Evde bilim, dedi. te gayemiz bu. Bilimle ilgilenmeli... Bridget, cidd bir tavrla ekledi. Deney tplerinde neler olduunu anlamalyz. Lord Easterfield, Laboratuarlar ok beendim, diye devam etti. Beni Wellerman kendisi gezdirdi, tabi. Ona yanma yardmclarndan birini vermesi iin rica ettim ama beni dinlemedi. Luke, mrldand. Tabi. Lord Easterfield, memnun bir tavrla ona bakt. Wellerman bana her eyi basit bir biimde aklad. Bakteriler, kltrler, serumlar. Deneylerin prensipleri. Hazrladmz serinin ilk makalesini yazmaya da raz oldu. Bridget'in halas Mrs. Anstruther, Yanlmyorsam onlar kobay kullanyorlar, dedi. Zalimce bir ey bu. Ama tabi bu kedileri ve hatta kpekleri kullanmalar kadar kt deil. Horton, souk bir sesle bard. Kpeklerin zerinde deney yapan adamlar vurmal! Avukat Abbot, Horton, diye ban sallad. Senin kpeklere insanlardan daha fazla deer verdiin anlalyor. Horton, Tabi, diye cevap verdi. Kpekler, insanlar gibi dnp seni arkadan vurmazlar. Kallelik etmezler. Bir kpek insana kt bir sz sylemez. Avukat, gld. Ama o kt dilerini baldrna geiri-verir. Buna ne dersin, Horton? Horton, ban sallad. Kpekler bir insann karakterini hemen anlarlar. Geen hafta senin o yabani hayvanlardan biri az kalsn bacam kapyordu. Buna ne cevap vereceksin, Horton. 97 Zehiri Kim Verdi/F : 7 Deminki cevabm vereceim. Bridget, hemen araya giriverdi. Tekrar tenis oynayalm m? Yeniden korta gittiler. Daha sonra Rose Humbleby, Lord Easterfield'e, Allahasmarladk, derken Luke onun yanma gitti. Sizi evinize kadar gtreyim. Tenis raketinizi de tarm. Arabanz yok deil mi? (Hayr, ama evim o kadar uzakta deil.

Ben de biraz yrmek istiyordum... Luke baka bir ey sylemeyerek, gen kzn raketiyle tenis ayakkablarn ald. Yrmeye baladlar. Rose, baz eylerden szetti. Luke ona ksa cevaplar veriyordu. Ama gen kz bunun farknda deildi. Humbleby'lerin bahe kapsndan girerlerken, Luke'un da yz aydnland. Neyse kendimi imdi iyi hissediyorum. Daha nce iyi deil miydiniz? Farknda deilmi gibi davranmanz ok ho. Somurttuum herhalde gznzden kamad. Ama neyse beni bundan kurtardnz. Bana glgelerin arasndan gnee kmm gibi geliyor. Gerekten de yle. Malikneden ktmz zaman gne bulutlarn arkasnda kaybolmutu.-Ama imdi hava ald. Evet... ki anlamda da yle oldu. Neyse... Bence dnya yine de gzel bir yer. Tabi ya. Miss Humbleby, biraz kstahlaabilir miyim? ((Sizin hibir zaman kstahlk edemiyeceinizden eminim. te bundan hi emin olmayn. Size yalnzca Doktor Thomas'm ok ansl bir insan olduunu sylemek istiyordum. 98 Rose, kpkrmz kesilerek glmsedi. Luke, Demek sylenilenler doru? dedi. Yani Doktor Thomas'la nianlsnz. Rose, ban sallad. Ama imdiki halde bunu resmen iln etmeyeceiz. nk babam bu evliliin aleyhindeydi. O lr lmez nianmz iln etmemiz garip olacakt. Demek babanz Dr. Thomas'la evlenmenizi istemiyordu? Rose, ar ar, istemeye istemeye ban nne edi. Evet... Korkarm meselenin asl uydu... Babam Geoffrey' den holanmyordu. Birbirleriyle zt m gidiyorlard? Bazen yle gibi gzkyordu. Tabi babacm birtakm nyarglar olan bir adamd. ((Tabi sizi de ok seviyor ve abucak evlenip yanndan ayrlmanz da istemiyordu. Rose, ekingen bir tavrla ban sallad. Luke, dikkatle ona bakarak, Bundan daha baka nedenler de mi vard? diye sordu. Babanz Thomas'la evlenmenizi kesinlikle istemiyordu sanrm. Evet. Akas babamla Geoffrey, birbirlerinden ok farkl insanlard. Bu yzden bazen atyorlard. Geoffrey bu konuda ok iyi, ok sabrl davranyordu. Ama babamn kendisinden holanmadn bildii iin giderek ekingenlei-yor, onunla fazla konumaktan kamyordu. Bu yzden de babam hibir zaman onu iyice tanma frsatm bulamad. Luke, nyarglarla savamak ok zordur, dedi. O kadar mantksz bir eydi ki bu! Babanz bu evlenmeyi istememesinin nedenlerini aka syledi mi? Hayr, hayr. Syleyemezdi ki. Yani, Geoffrey'nin aleyhinde syleyebilecei hibir ey yoktu. Yalnzca babam ondan holanmyordu, ite o kadar. 99 Senden holanmyorum Dr. Fell, Bunun nedenini de syleyemem... yle. Babanzn itiraz ettii belirli bir ey yok muydu? rnein Thomas iki iiyor mu? Ya da at yarlarnda oynuyor mu? Hayr... Geoffrey'nin Derby de hangi atn birinci geldiini bile bildiini sanmyorum. Luke, mrldand. te bu garip... Biliyor musunuz bana Derby gn Dr. Thomas' Epsom'da grmm gibi geldi. Luke, bir an endieyle kzn yzne bakt. Ona, ngiltere'ye Derby gn dndn syleyip sylememi olduunu hatrlamaya alyordu. Fakat Rose, ondan phelenme-miti. Hemen cevap verdi. Geoffrey'i Derby'de grdnz m sandmz? Ama bu olanaksz. Bu civardan ayrlamazd. Ashwood'da g bir doumda bulundu. Hemen hemen btn gn orada geirdi. Hafzanz ok kuvvetli.

Rose, gld. Bunu iyi hatrlyorum. nk Geoffrey bana bebee takma ad olarak 'Jujube' adn verdiklerini syledi. Derby'de o kazanm deil mi? Luke, dalgn dalgn ban sallad. Rose, Zaten, diye devam etti. Geoffrey yarlara hi gitmez. yle eylerden ok sklr. Sonra deiik bir tavrla, eri girmez misiniz? dedi. Annemin sizi grmek isteyeceini sanyorum. Bundan emin misiniz? Tabi... Rose gen adam gnein son klarnn deta hznle aydnlatt bir odaya gtrd. Bir kadm garip bir tavrla bir koltua bzlp oturmutu. Anneciim, sana Mr. Fitz-william'i getirdim... 100 Mrs. Humbleby, irkilerek doruldu. Luke'un elini skt. Rose usulca odadan kt. Mrs. Humbleby, Sizinle tantma ok memnun oldum, Mr. Fitzwilliam, dedi. Rose'un sylediine gre baz ahbaplarnz yllar nce kocam tanrlarm. Evet, Mrs. Humbleby... Luke, bu yalan dul kadna tekrarlarken kendisinden baya nefret etti. Ama yapabilecei baka bir ey de yoktu. Mrs. Humbleby, Kocamla tanm olmanz isterdim, diye iini ekti. ok iyi bir adam, olaanst bir doktordu o. Srf gl kiilii sayesinde hayatlarndan mit kesilmi zavalllar iyi ederdi. Luke, efkatle, Buraya geldiimden beri doktor hakknda ok ey iittim, diye cevap verdi. Kydekilerin onu ne kadar ok sevdiklerini biliyorum. Gen adam, kadnn yzn iyice gremiyordu. Sesi ise gayet monotondu. Ama bu sesteki duygusuzluk naslsa dul kadnn aslnda byk ac ektiini iyice ortaya koyuyordu. Mrs. Humbleby birdenbire gen adamn beklemedii bir ey syledi. Bu dnya ok kt bir yer, Mr. Fitzwilliam. Bunu biliyor muydunuz? Luke, biraz armt. Evet... Belki yle olabilir. Kadn diretti. Ama siz byle olduunu biliyor musunuz? Bu ok nemli ite. Etraf ok kt. nsann daima hazr olmas, bu ktlkle savamas gerek. Kocam bunu bilirdi. Hep iyiden ve dorudan yanayd o. Luke, usulca, Bundan eminim, diye mrldand. Mrs. Humbleby, Kocam bu kydeki ktlklerin farkndayd, dedi. O her eyi biliyordu... Birdenbire kadn hkra hkra alamaya balad. Luke, doruldu. ok zgnm... Kadn, alamaya balad gibi yine birdenbire sustu. Kendisini toplamt. Beni balayn... Bugn sizinle faz 101 la konuamyacam... Elini Luke'a uzatt. Gen adam bu eli tuttu. Mrs. Humbleby, Burada daha kalacaksnz, muhakkak gelip bizi grn, diye fsldad. Bu Rose iin ne kadar iyi olur. Kzm sizden ok holanm. Ben de ondan holandm, efendim. Bence Rose, uzun zamandan beri rastladm kzlarn en iyisi ve drst, Mrs. Humbleby. Rose beni ok sever. Doktor Thomas da ok ansl bir adam. Evet... Mr. Humbleby, elini ekti. Bilmiyorum.. Her ey o kadar g ki... Sesi yine ifadesizlemiti. Lke, kadn o lo odada brakt. Mrs. Humbleby, ellerini birbirine kenetleyip kenetleyip ayordu. Gen adam, eve doru giderken hep bu konumay dnd. Derby gn Doktor Thomas Ashe kynde deilmi. Arabayla baka bir kye gitmi. Oradan kolaylkla Londra'ya kadar uzanabilirdi. Ama herhalde gerektiinde Thomas o gn gerekten doumda bulunduunu kantlayabilir. Aklna yeniden Mrs. Humbleby geldi. Kadn, 'Dnyada ok ktlk var,' derken neyi kasdediyordu? Neden bu cmlenin zerinde srarla durdu. Bunun nedeni kocasnn lmnn kendisini ok sarsm olmas myd? Yoksa kadn bir eyler mi biliyordu? Belki de Doktor Humbleby lmnden nce bir ey rendi ve bunu karsna syledi... Ne olursa olsun, bu ie devam etmem gerek... Gen adam, elinden geleni yapyor, Bridget'le kavgalarn hatrlamaya alyordu.

12 Luke, ertesi sabah yeni bir karar verdi. Bugne kadar gizli kapakl soruturmalar yaptk. Artk daha fazla bir ey renmem kabil deil. -imdi yazar roln brakp, amacm 102 ak ak belirtmem daha doru olur. nce gidip Honoria Flete'le konuacam. Kadn bana bildiklerini syledi. Bugn de onu bana tahmin ettiklerini sylemeye zorlayacam. Miss Flete, Luke'u sakin bir tavrla karlad. Gen adamn ziyaretine ama benzemiyordu. Luke, hemen konuya girdi. Miss Flete, herhalde siz benim Ashe kyne srf kitap yazmak iin gelmediimi anladnz. Ben buraya zavall Amy Gibbs'in lmn aratrmaya geldim. Honoria Flete, Yani, dedi. Sizi buraya polis mi yollad? Hayr, hayr. Ben sivil memur deilim. Luke, neeli bir tavrla ekledi. Romanlarda ok rastlanan tiplerdenim ben. Yeni zel detektifim. Anlyorum... O halde sizi buraya Bridget Con way getirtti. Luke, bir an tereddt etti. Sonra da bu sze itiraz etmemeye karar verdi. Yoksa kye nasl geldiini anlatmas pek kolay olmayacakt. Honoria Flete, sesinde hafif bir hayranlkla konumasn srdrd. Bridget ok zeki ve becerikli bir kzdr. Korkarm, eer bu i bana braklsayd, n sezilerime kesinlikle gvenemezdim. Yani insan bir eyden tamamiyle emin olamaynca, kesin bir ekilde de hareket edemez. Fakat siz eminsiniz, deil mi? Honoria Flete, cidd bir tavrla, Hayr, deilim Mr. Fitzwilliam, dedi. Bu insann emin olabilecei bir ey mi? Sonuta hepsi de hayal rn olabilir. Yalnz yaayan, konuacak, fikrini alacak kimsesi olmayan bir insan melodrama kaan tavrlar taknmaya yanl kararlar vermeye balayabilir. Luke, bu szlerin doruluunu kabul ettiini belirtmek iin ban sallad. Sonra da yumuak bir sesle, Ama iin iin yine de eminsiniz sanrm, diye mrldand. Buna ramen Honoria Flete, yine de tereddt etti. Baka baka eylerden szetmediimizi umarm. Luke, glmsedi. Her eyi ak ak sylememi mi istiyorsunuz? Pekl. Siz Amy Gibbs'in bir cinayete kurban gittiini dnmyor musunuz? Honoria Flete, bu kadar ak sz karsnda hafife ir-kildi. Amy'nin lm kafamda baz sorularn belirmesine sebep oldu. Luke, sabrla, Ama kzn doal bir ekilde ldn de sanmyorsunuz deil mi? diye sordu. Hayr. Bunun kaza olmadndan da eminsiniz? Bence bu imknsz bir ey. O kadar ok... Luke, yal kadnn szn kesti. Bu olayn intihar olduunu zannetmiyorsunuz tabi? Ne mnasebet. Luke yine yumuak bir sesle, O halde bu olayn bir cinayet olduunu dnyorsunuz, dedi. Honoria Flete, tereddt etti. Yutkundu ve nihayet cesaretle konumaya karar verdi. Evet. yle. yi. O halde artk konumamza devam edebiliriz. Yal kadn, endieyle aklamaya giriti. Ama bu inancmn kesin delillere dayanmadn da sylemeliyim. Benimki yalnzca bir kuku. Biliyorum. Zaten bizimki de gizli bir konuma. Sizinle birbirimize ne dndmz, nelerden kukulandmz anlatyoruz. Amy Gibbs'in ldrldnden eminiz. Sizce katil kim? Honoria Flete, ban sallad. Endieli bir hali vard. Luke ise gzlerini ona dikmiti. Kz ldrmeyi isteyen kimdi? 104 Yal kadn, ar ar, Sanrm Amy, garajda alan nianlsyla yani Ham Harvey'le kavga etmiti. Harvey, akl banda, alkan bir gentir. nsan gazetelerde genlerin sevgililerine saldrdklarn, onlar ldrdklerini

okuyor ama Harvey'in byle bir ey yapabileceini hi sanmyorum. Luke, ban sallad. Honoria Flete, szlerine devam etti. Ayrca onun bu ekilde bir cinayet ilemiyeceinden de eminim. Yani yukar trmanp, ak pencereden ieri girecek, ksrk urubu yerine, apka boyasn koyacak... Bu yani... Luke, ona yardm etti. Bu fkeli bir n yapabilecei Mr hareket deil, demek istiyorsunuz, deil mi? Haklsnz. Bence Ham Harvey'i kukulular listesinden hemen silebiliriz. Amy, onu ortadan kaldrmak isteyen, plnn dikkatle yapan, buna ustalkla kaza ss veren biri iledi. Sizce bu insan kim olabilir? Bu konuda bir fikriniz var m? Honoria Flete, Emin olun yok, dedi. Bundan emin misiniz?)) E... evet... Tabi. Luke, dnceli bir tavrla yal kadna bakt. Honoria Flete bu son szleri tereddtle sylemiti galiba? Peki, diye mrldand. Sizde cinayet sebebi nedir? Bir sebep olduunu sanmyorum. Yal kadn bu sefer daha kesin bir tavrla konumutu. Amy, Ashe'de ok yerde alt m? O, Lord Easterfield'in yanma girmeden nce bir yl kadar Horton'larda hizmetilik etti. Luke, abucak durumu zetledi. O halde mesele yle: Biri Amy Gibbs'i ortadan kaldrmay istedi. Baz delillerden katilin, eski tip bir adam olduunu anlyoruz. Bu apka boyasnn krmz oluundan anlalyor. Sonra adam olduka -atletik. nk garajn damndan kzn penceresine trmanabilmi. Bu bakmdan mutabk myz? Honoria Flete, Tamamiyle, dedi. zin verir misiniz, gidip ben de o pencereye trmanaym? 105 Rica ederim, buyurun. Bence gzel bir fikir bu. Gen adam yan kapdan kararak, arka avluya gtrd. Luke garajn damna kolaylkla trmand. Oraya knca da Amy'nin penceresini rahata at ve odaya atlad. Birka dakika sonra yeniden avluya, Miss Flete'in yanma inmiti. Mendille ellerini siliyordu. Bu i grndnden daha da kolay, biraz kuvvet ve eviklik yeterli... O gece pencerenin dnda izlere rastlamadnz m? Honoria Flete, ban sallad. Hayr... Oraya bakmadk bile. Tabi polis memuru da oradan ieri girmiti. Evet. z bulunsayd bile bunu polisin yapt sanlacak-t. Polisler katillere nasl da yardm ediyorlar! Neyse... Olan-olmu... Miss Flete'le birlikte yeniden ieri girdiler. Luke, sordu. Amy'nin uykusu ar myd? Honoria Flete, deta fkeyle, Onu sabahlar kaldrmakta ok glk ekerdik, diye homurdand. Bazen kapya dakikalarca vurur, seslenirdim. Bana neden sonra cevap verirdi. Ama bildiiniz gibi eski bir sz vardr. Mr. Fitzwilliam, "Duymak istemeyen bir insan bir sardan daha da ar iitir.' Luke, ban sallad. Doru... ok doru... imdi sra cinayet sebebinde, Miss Flete. En belirgin olanyla balayalm. Sizce Amy Gibbs'le Sorty denilen o adamn arasnda bir ey var myd? Tella ekledi. Ben yalnzca fikrinizi soruyorum o kadar. Yalnzca fikrimi soruyorsanz, o zaman syleyeyim:: Evet. Luke, mrldand. l... Peki, sizce Amy ona antaj yapabilecek bir kz myd? Bu konudaki fikrimde u: Amy'den byle bir ey beklenirdi. Amy ld srada yannda hatr saylr para var myd? 106 Honoria Flete, yle bir dnd. Sanmyorum... Eer haddinden fazla paras olsayd, hi kukusuz kulama gelirdi. Amy lmeden nce msrife para harcamyor muydu? Hayr, sanmyorum. O zaman bizim antaj varsaym da biraz zayflyor. nk kurban byle kesin tedbirler almaya kalkmadan nce ii olmazsa bir kez antajcya istedii paray verir. Tabi baka bir varsaym daha var. Belki Amy bir ey biliyordu. Ne gibi bir ey?

Burada, Ashe'de oturan biri iin tehlikeli olabilecek bir sr. Bu varsaym ele alalm. Amy, Ashe'de bir sr yer-e almt. Belki bu arada szgelimi Mr. Abbot gibi birinin meslek hayat iin tehlikeli olabilecek bir ey rendi. Mr. Abbot gibi biri mi? Luke, abucak atld. Veya Doktor Thomas'm bir ihmalini veya meslek adamna yakmayacak bir hareketini rendi. Honoria Flete, Ama muhakkak ki... diye balad. Sonra da duraklad. Luke, devam etti. Amy Gibbs'in Mrs. Horton'un ld srada Horton'larda altn sylediniz sanrm. Ksa bir sessizlik oldu. Sonra Miss Flete, Mr. Fitzwilliam, dedi. Horton'lar bu ie neden kartrdnz sorabilir miyim? Mrs. Lydia Horton bir yl kadar nce ld. Biliyorum. Ve Amy Gibbs o srada orada alyordu. Anlyorum. Horton'larm bu ile ne ilgisi var? Bilmiyorum. Yalnzca aklma geldi. Mrs. Horton had gastritten ld deil mi? Evet. Hi beklenmedik bir anda m ld? Honoria Flete, ar ar cevap verdi. Bence yle... Mrs. Sorton, iyilemeye yz tutmutu. Yaknda ayaa kalkaca- 107 m dnyordum. Sonra birdenbire durumu arlat. Ve ld. Dr. Thomas bu duruma at m? Bilmiyorum. ard sanrm. Ya hemireler? Onlar ne dediler? Honoria Flete, mrldand. Bence hemireler bir hastann arlap lmesine hibir zaman hayret etmezler. Onlar artan hastann iyilemesidir. Luke, srar etti. Ama Mrs. Horton'un lmesi sizi hayrete drd deil mi? Evet. Daha bir gn nce ona gitmitim. Her zamankinden daha iyi gzkyordu. Hatta neeli neeli konutu da. Mr. Lydia Horton, kendi hastal hakknda ne dnyordu? Mrs. Horton, hemirelerin kendisini zehirlediklerinden ikyet ediyordu. Bir hemireyi evden attrmt. Son gelen iki kadnn da onun kadar kt olduunu sylyordu. Herhalde onun bu szlerine pek nem vermediniz? Tabi. Bu szlere hastaln neden olduunu dndm. Lydia Horton, her eyden kukulanan bir kadnd zaten. Belki bir lnn arkasndan bu ekilde konumak doru deil, ama Mrs. Horton, dikkati ekmekten holanrd. Hibir doktorun kendisini anlayamadndan, hastalklarn hibir zaman basit eyler olmadndan szeder dururdu. Ya bilinmeyen bir hastala tutulduunu ya da birinin kendisini ortadan kaldrmaya altn sylerdi. Luke, kaytsz bir tavrla konumaya alt. Kocasnn kendisini ortadan kaldrmaya altn sanmyordu ya? Hayr, hayr. Bu hibir zaman aklna gelmedi onun. Yal kadn bir an durdu. Sonra da usulca sordu. Siz byle mi dnyorsunuz? Luke, ar ar, Birok koca karsn ldrm stelik kanunun penesine de dmemitir, dedi. Anladma g 108 re Mrs. Horton, her erkein memnunlukla ortadan kaldrmay isteyecei bir kadmm. Sonra kocasna hatr saylr bir miras da brakm. Evet, brakt. Siz ne dnyorsunuz, Miss Flete? Fikrimi mi renmek istiyorsunuz? Evet, yalnzca fikrinizi. Honoria Flete, kelimelere basa basa, Bence Mr. Horton, karsna ok balyd, diye cevap verdi. Byle bir ey yapmak onun aklndan bile gemezdi. Luke, dikkatle yal kadna bakt. Miss Flete de kehribar rengi gzleriyle onu szyordu. Gen adam, iini ekti. Herhalde haklsnz. Baka trl olsayd bunu muhakkak bilirdiniz. Yal kadn, hafife glmsedi. Biz kadnlarn gzlerinden bir ey kamadn m dnyorsunuz?

Gerekten yle... Miss Fullerton sa olsayd o da sizin gibi mi dnrd dersiniz? Ben Lavinia Fullerton'un fikir yrttn hibir zaman duymadm. O Amy Gibbs hakknda ne dnyordu? Miss Flete, hatrlamak istermi gibi kalarn att. Bu sorunuzu cevaplandrmak g. Lanivia'nm pek garip bir kukusu vard. Ne gibi? O burada, Ashe kynde garip bireyler olduunu dnyordu. Luke, rnein, birinin kk Tommy Pierce'i pencereden attn iddia ediyordu, deil mi? dedi. Honoria Flete, gen adama hayretle bakt. Bunu nereden biliyorsunuz, Mr. Fitzwilliam? Miss Lavinia Fullerton bunu baha kendisi syledi. Tabi byle ak ak anlatmad ama im etti. Yal kadnn yz heyecandan pembelemiti. ne do 109 ru eildi. Bu ne zaman oldu, Mr. Fitzwilliam? Luke, usulca, ld gn, diye mrldand. Londra' ya birlikte gittik. Lavinia size neler anlatt? Ashe kynde ok kimsenin ldn syledi. Amy Gibbs, Tommy Pierce ve o Meyhaneci Carter'den szetti. 'Yaknda da Doktor Humbleby lecek?' dedi. Miss Flete, ar ar ban sallad. Btn bunlara kimin neden olduunu da aklad m? Luke, fkeyle, Cinayetleri, yznde tuhaf bir ifade beliren bir adamm ilediini syledi, dedi. Ona gre bu ifadeyi farketmemek kabil deildi. Miss Lavinia Fullerton, katil Dr. Humbleby'le konuurken bu ifadenin yine yznde belirdiini de grm; bu yzden de Humbleby'nin ok gemeden leceini anlamt. Honoria Flete, fsldad. Ve zavall adam gerekten de ld. Allahm! Allahm! Arkasna yasland. Gzlerinde dehet dolu bir ifade vard. Luke, Kim bu adam? dedi. Syleyin Miss Flete. Onun kim olduunu bildiinizden eminim. Ne yazk ki bilmiyorum. Lavinia bunu bana sylemedi. Luke, ona bakt. Ama katilin kim olduunu tahmin edebilirsiniz. Lavinia Fullerton'un kimden kukulandn pekl sezmiinizdir. Miss Flete, istemeye istemeye ban edi. Luke, srar etti. Bana onun kim olduunu syleyin. Honoria Flete hzla ban sallad. Olmaz. Siz benden hi de doru olmayan bir eyi yapmam istiyorsunuz. Artk lm olan bir arkadamn kafasndan geenleri soruyorsunuz. Ben bu ekilde kimseyi sulayamam. Bu bir sulama olmayacak ki. Ben sadece sizin fikrinizi renmek istiyorum. Yal kadn umulmadk bir kesinlikle davrand. Elimde bir ip ucu yok. Hibir ip ucu yok. Lavinia bana ak ak 110 bir ey sylemedi. Evet, ben onun birinden kukulandn dnebilirim. Ama ya tamamiyle yanlyorsam? O zaman sizi yanl yola srklemi ve baz kt eylere sebebiyet vermi olurum. Birinin adn vermekle hem fenalk, hem de hakszlk etmi olmaz mym? Ayrca bu konuda yamlp yanlma-dmdan da emin deilim. Miss Flete, dudaklarn bzerek kesin bir tavrla ve hatta fkeyle gen adama bakt. Luke, yenilgiyi sessizce kabul etmesini bilenlerdendi. Gen adam, Miss Flete'in adalet duygusunun ve henz anl-yamad baka bir eyin kendi aleyhine altn seziyordu. Nazik bir tavrla ayaa kalkarak, Allahasmarladk, dedi. Daha sonra tekrar dnp, saldrya devam etmek niyetindeydi, ama halinden hi belli deildi bu. Uygun bulduunuz ekilde hareket etmekte haklsnz, Miss Flete. Yardmlarnz iin teekkr ederim. Honoria Flete, gen adam kapya kadar geirirken o eski emin tavrlar pek kalmamt. Yanl bir fikir edinmenizi... diye balad. Son cmleyi tamamlamayarak, baka bir ey syledi. Size baka ekilde yardm edebilirsem, bunu memnunlukla yaparm. Aklnza bir ey gelirse benimle konumaktan ekinmeyin. Teekkr ederim. Bu konumamz kimseye tekrarlamazsnz deil mi?

Tabi tekrarlamam. Kimseye bir tek kelime bile syleyecek deilim. Luke, iinden, Bu szn tutacan umarm, diye geirdi. Yal kadn, devam etti. Bridget'e selm syleyin. Ne kadar gzel bir kz deil mi? ok da zeki, onunla mutlu olacan umarm. Luke, kendisine merakla baknca da ilve etti. Yani Lord Easterfield'le evlendii zaman demek istiyorum... Aralarnda ok ya fark var. Gerekten yle. Honoria Flete, iini ekti. Sonra da Luke'un hi beklemedii bir ey syledi. Biliyor musunuz, ben bir zamanlar Gordon'la nianlydm... 111 Luke, hayretle yal kadna bakakald. Honoria Flete, ban sallayarak, hznle glmsedi. Onunla yllarca nce nianlydk tabi. ok yetenekli bir ocuktu. Biliyor musunuz, kendi kendini yetitirmesi iin ona ben yardm ettim. Onun baarya ulama azmi ve cesaretiyle iftihar ederim. ini ekti. Tabi ailem bu nian hi ho karlamadlar. O gnlerde snf farknn zerinde ok durulurdu. Bir iki dakikalk bir sessizlikten sonra ekledi. Gordon'un ykseliini yakndan izledim. Bence ailem onun hakknda verdii hkmde yanlmt. Sonra glmseyerek, bakyla Luke'a selm verdi. Gle gle, Mr. Fitzwilliam. Luke, dncelerini bir dzene sokmaya alyordu. Gen adam, Miss Flete'in 'yal' olduuna kanaat getirmiti. Oysa imdi kadnn daha altmna gelmedii anlalyordu. Her halde Lord Easterfield ise ellisini gekindi. Luke, Honoria Flete, Lord Easterfield'den birka ya byk sanrm, diye dnd. Ama ite o kadar. Ve o Bridget'le evlenecek. Bridget ise yirmi sekiz yanda. Gen, hayat dolu bir kz. Allah kahretsin! Bunu dnmenin sras deil. Aklm kendi iime vermeliyim. 13 Amy Gibbs'in halas Mrs. Church, hi de ho bir yaratk deildi. Sivri burnu, hilekr bakl gzleri ve hi durmayan dili Luke'un midesini bulandrd deta. Kadnla sert bir tavrla konutu ve hayretle bunun yararl olduunu da grd. Luke, Mrs. Church'e, Sorularma elinizden geldiince doru drst cevap verin, dedi. Eer bir eyi saklar veya gerekleri deitirmeye kalkrsanz, sizin iin hi iyi olmaz. Evet, efendim. Anlyorum. Size her eyi elimden geldii kadar anlatacamdan emin olabilirsiniz. imdiye kadar polisle bir iim olmad... 112 Luke, cmleyi tamamlad. Ve olmasn da istemiyorsunuz. Eer dediimi yaparsanz, buna gerek kalmaz. Yeeniniz Amy Gibbs hakknda bilgi istiyorum. Arkadalar kimlerdi? Ka paras vard? Size hi dikkatinizi eken veya tuhafnza giden szler syledi mi? nce arkadalarndan balayalm. Kimlerdi onlar? Mrs. Church, yan gzle gen adama sinsi sinsi bakt. Erkekleri kasdediyorsunuz deil mi? Amy'nin kz arkadalar yok muydu? Eh, pek de vard saylmaz. Tabi birlikte alt kzlar vard ama Amy onlarla pek dostluk etmezdi. nk... Erkeklerin ahbaplm tercih ederdi. Haydi bakalm, bana Amy'nin erkek arkadalann anlatn. Aslnda o garajda alan Ham Harvey'le insanlyd efendim. Harvey, alkan, cidd ve iyi bir gentir. Amy'e ka kez, 'Ondan daha iyisini bulamazsn,' dediimi hatrlyorum. Luke, kadnn szn kesti. Ya dierleri? Kadn, yine ona sinsi sinsi bakt. Her halde antikac dkkn olan 'centilmen'i kasdediyorsunuz, efendim. Dorusu Amy'nin onunla ahbaplk etmesi hi houna gitmiyordu. Bunu aka syleyebilirim. Ben namuslu bir kadnm. Byle ilerden de holanmam. Ama.zamane kzlar malm. Onlara sz de geirilmiyor. Hep kendi bildiklerini okuyorlar. Tabi ondan sonra da piman oluyorlar, o da baka. , Luke, abucak sordu. Amy de bu dostluk yznden piman oldu mu? Hayr, sanmyorum, efendim. Amy, ld gn Doktor Thompson'a muayeneye gitmi. Bunun asl nedeni o macera deil miydi?

Hayr, efendim. Olmadndan hemen hemen eminim. Hatta bu konuda yemin de edebilirim. Amy, biraz rahatszd ama bunun nedeni souk algnlyd. Fena halde ksryordu. Mesele tahmin ettiiniz gibi deildi. Bundan eminim. 113 Zehiri Kim Yerdi/F : 8 Bu sznze inanyorum. Amy'le Sorty'nin arasndaki dostluk ne dereceye kadar ilerlemiti? Mrs. Church, anlaml anlaml gld. Bilmiyorum, efendim. Amy'nin bana srlarm sylemek gibi bir deti yoktu. Luke, sert sert, Ama onlar bir hayli ileri gitmilerdi, deil mi? diye homurdand. Mrs. Church, sakin bir tavrla cevap verdi. Kyde o "centilmen'den pek iyi szetmezler, efendim. Acayip eylerle megulm. ehirden arkadalar geliyor ve garip toplantlar yapyorlarm... zellikle Cadlar tarlasnda. Amy de o toplantlara gidiyor muydu? Zannedersem bir kez gitti, efendim. Gece sabaha kadar orada kald, Lord hazretleri de bunu duydu, efendim. Amy o srada maliknede alyordu. Lord Easterfield, o olaydan dolay Amy'i azarlad. Yeenim de ona kar gelmeye kalkt. Tabi o zaman Lord hazretleri de kendisini kovdu. Byle birey olaca belliydi tabi. Amy size alt evlerde olanlar anlatr myd? Mrs. Church, ban sallad. Pek anlatmazd, efendim. O daha ok kendi maceralaryla meguld. Amy bir sre de Horton'larda alt deil mi? Hemen hemen bir yl, efendim. Oradan neden kt? Daha iyi bir ie girebilmek iin, efendim. O srada Maliknede bir yer boalmt. Tabi cret de daha iyiydi. Luke, Mrs. Horton ld srada Amy de onlarda alyordu, deil mi? diye sordu. Evet, efendim. Amy bu yzden ok ikyetiydi. Zira i iyice artmt. Evde iki hemire vard. Onlara da yemek ve kahvalt vermek gerekiyordu. Amy, avukat Mr. Abbot'un yannda alt m hi? Hayr, efendim. Mr. Abbot'un ilerini bir kar koca gryor. Amy bir keresinde Mr. Abbot'u grmek iin onun yazhanesine gitmiti. Ama neden gittiini bilmiyorum. 114 Luke, bu bilgi krntsnn iine yarayacan dnd. Mrs. Church'un bu konuda baka birey bilmediini anlad iin de onu bu bakmdan sktrmad. Kyde Amy'nin arkadalk ettii baka kimse var myd? Baka bir 'centilmen'? Bu konuda bildiklerimi tekrarlamak istemem. Haydi, haydi, Mrs. Church. Bana her eyin dorusunu anlatmanz istediimi biliyorsunuz. O adam bir centilmen deildi, efendim. Tersine Amy'e, onunla dostluk ederek kendisini alattm da syledim. Ltfen daha ak konuur musunuz, Mrs, Church? 'Yedi Yldz' meyhanesinden szedildiini iittiniz mi, efendim? Oras birinci snf bir yer deildir. Sahibi Harry Carter ise aalk bir adamd. Ekseri de sarhotu. Amy onunla arkada myd? Harry Carter'le bir iki kez dolamaya ktyd. Aralarnda nemli birey olduunu sanmyorum. Gerekten sanmyorum, efendim. Luke, dnceli dnceli ban salladktan sonra, konuyu deitirdi. Tommy Pierce'i tanr mydnz? Mrs. Pierce'in olunu mu? Tabi tanrdm. Haylazn biriydi. Her zaman bir mesele karrd. O Amy'i sk sk grr myd? Ne mnasebet! Tommy, Amy'e de oyun oynamaya kalksayd, yeenim onu yanndan abucak kovard. Amy, Miss Honoria Flete'in yannda almaktan memnun muydu? Orada biraz ii sklyordu, efendim. cret de o kadar yksek deildi. Ama tabi Ashe maliknesinden o ekilde kovulduu iin daha iyi bir yer bulmas da imknszd. , Herhalde buradan gidebilirdi?... Londra'ya m demek istiyorsunuz, efendim? Veya baka bir kye. 115

Mrs. Church, ban dallad. Durum byleyken, Amy Ashe'den ayrlmak istemiyordu. 'Durum byleyken'den kasdiniz nedir, Mrs. Church? Yani hem Ham Harvey, hem de antikac dkknnn sahibi varken, demek istedim... Luke, dnceli bir tavrla bam sallad. Mrs. Church, szlerine devam etti. Miss Flete, ok iyi bir hanmefendidir. Ama pirinlerin, gmlerin iyice parlatlmasm, tozlarn alnmasn ve hallarn gzelce silkelenmesini ister. Eer Amy'nin baka elenceleri olmasayd, Miss Flete'in yannda kesinlikle alamazd. Luke, alayl bir biimde mrldand. Anlyorum... yle bir dnd. Aklna Mrs. Church'e sorulacak baka bir soru gelmiyordu. Kadndan btn bildiklerini rendiinden emindi. Gen adam, son bir saldrda bulunmaya karar verdi. Herhalde btn bu sorularn nedenini tahmin edebiliyorsunuz. Amy, biraz esrarl bir ekilde ld. Bunun bir kaza olduundan pek emin deiliz. Bunun ne anlama geldiini anlyorsunuz, deil mi? Mrs. Chruch, deta sevinle, Cinayet... diye mrldand. Evet. imdi... Amy'nin bir cinayete kurban gittiini farzedelim. Sizce bu ii kim yapt? Mrs. Chruch, ellerini nlne kurulad. Sonra anlaml anlaml, Herhalde polise doru yolu gsterene mkfat verirler, dedi. Luke, cevap verdi. Belki... Kesin birey sylemek istemem... Mrs. Church, a bir insan tavryla kuru dudaklarn yalad. Ama o antikac dkknnn sahibi tuhaf bir adam. Castor olayn ve o zavall kz hatrlyorsunuz, deil mi? Daha sonra be alt kzn bana da ayn felket gelmi. Belki bu Mr. Sorty'de >yle bir adam... 116 Demek siz yle dnyorsunuz? Bu pekl mmkn. yle deil mi, efendim? Luke, itiraf etti. Evet. Sonra, bir baka soruya geiverdi. Sorty, Derby gn m buradayd. Bu ok nemli bir nokta. Mrs. Church, hayretle gen adama bakt. Derby gn m? Evet... On be gn nce. aramba gn. Kadn, ban sallad. Dorusu bunu bilmiyorum, efendim. Mr. Sorty, arambalar kyde pek olmaz. Bazan Londra'ya gider. Zira arambalar her yer erken kapanr. Luke, mrldand. Demek her yer erken kapanyor. Kadnn, zamannn ok deerli olduuna ve bu kaybnn telfi edilmesi lzm geldiine dair imal szlerine aldrmayarak, oradan ayrld. Mrs. Church'den tiksinmiti deta, Buna ramen kadnla yapt konuma sayesinde eline bir iki ip ucu getiini de dnyordu. 14 Olaylar yeniden deerlendirdi. Evet... Katil u drt kiiden biri olmal: Thomas, Abbot, Horton ve Sorty. Miss Flete'in tavrlarndan da bu anlalyor. zntsnden, tahmin ettii kimsenin adn sylemeye yanamamasndan... Hi kukusuz katil, Ashe'dekilerin sayg gsterdii biri. Herhalde Lavinia Fullerton da srf bu yzden meseleyi Scotland Yard'a haber vermesinin daha doru olacan dnd... Ne yazk ki o ld. Onun iin bana yardm da edemeyecek... imdi delilleri gzden geirip, bunlardan hangisinin katil olduunu anlamaya alaym. Sorty: en parlak namzet o. Onu, kurbanlarla olan ilikisi bakmndan inceleyelim. Mrs. Horton. Dorusu Sorty' ain Lydia Horton'u neden ortadan kaldrdn tahmin et 117 I mek zor. Ama adam onu kolaylkla ldrebilirmi. Horton, Sorty'nin karsna bir kocakar ilc verdiini ve Mrs. Hor-ton'un da bunu itiini syledi. Sorty, bu ilca rnein arsenik gibi bir zehir kartrabilirdi. Ama asl mesele u: Neden? imdi sra dierlerinde: Amy Gibbs, Sorty, Amy'i niin ldrd? Bunun cevab meydanda. Kz adamn bana bel olmutu. Belki de Sorty'i dava etmeye bile kalkacakt. Yoksa Amy, o gece yars ayinlerinde Sorty'e yardm m ediyordu? Adam, olanlar herkese anlatmakla tehdit mi etti? Lord Easterfield'in Ashe kynde byk nfuzu var. Brid-get'in sylediine gre de Lord, ahlak

kurallarna sk skya bal bir adam. Sorty, kt birey yapt ve Lord da bunu duyduu takdirde herhalde adamn yakasna yapacakt. te Sorty bu yzden Amy'i ortadan kaldrd. Ama bu sadiste bir cinayet deil. Sorty, kurbann bu ekilde ldrmezdi sanrm. Sonra kim? Carter: Onun gece yans ayinlerini bilmesi olanakszd. Yoksa Amy meyhaneciye bunu anlatm olabilir miydi? Harry Carter'in gzel kz bu ie karm myd? Sorty, onun peinde mi dolamaya balamt? u Lucy Carter denilen kz bir grmeli. Belki meyhaneci Abbot'a olduu gibi, Sorty'e de kfretmiti. Bu yzden Sorty fkelenmiti belki. Nasl olsa antikac o ana dek birka kiiyi ldrmt. Yeni birini ortadan kaldrmaktan da ekinmeyecekti. Sra Tommy Pierce'de. Sorty, Tommy Pierce'i neden ldrd? Bunun yant basit. Tommy, Sorty'e gece yars ayinlerinde yardm ediyordu. Belki sonradan bunu herkese anlatacan syledi. Belki de bu ayinlerden szetmeye balamt bile. Onun iin Sorty onun azn kapatt. Doktor Humbleby? Sorty, Dr. Humbleby'i neden ortadan kaldrd? Bunun yant da kolay. Humbleby doktordu, Sorty'nin dengesiz bir tip olduunu anlamt. Belki bu konuda bir eyler yapmaya da hazrlanyordu. Peki ama, Sorty,, 118 Humbleby'nin kan zehirlenmesinden lmesini nasl salad? Yoksa bu bir raslant myd? Doktor baka bir eyden ld de, herkes adamn parmamdaki yara yznden yanl sonuca m vard? Sonuncu: Lavinia Fullerton. arambalar dkkn erken kapanyormu. Sorty o gn Londra'ya gitti. Acaba onun arabas var m? Ho bu da nemli deil ya, Sorty, Miss Ful-lerton'un kendisinden kukulandn anlamt. Scotland Yard'dakilerin, kadnn anlattklarna inanacaklarndan korkuyordu. Acaba adam sabkal m?. Sorty aleyhindeki sulamalar bunlar. Peki adamn lehindeki noktalar. Bir kere Miss Honoria Flete'in dnd adam o deil. Ayrca Sorty kafamdaki o belirkin katil hayaline de uymuyor. Bana cani daha ok doktor Thomas'a benzer biriymi gibi geliyor. imdi Thomas' ele alalm. Ben onunla konutuktan sonra kendisini hemen kukulular listesinden sildim. Ho, nazik bir adam. Ama eer yanlmyorsam yakalamaya altm katil de ho ve kibar bir insan. imdi olaylar inceleyelim. Doktor Thomas, Amy Gibbs'i neden ldrd? Dorusu doktorun kz ldrdn hi sanmyorum. Ama Amy, cinayete kurban gittii gn doktoru grm. Ve adam ona ksrk urubu da vermi. Belki iede urup deil, zehir vard. Amy'nin zehirlendii anlalnca hangi doktor arld acaba? Humbleby mi? Yoksa Thomas m? Tommy Pierce? Dr. Thomas'm onu ldrmesi iin de bir neden yok ortada. Zaten Doktor Thomas konusunda cinayetler iin kolay kolay bir neden bulunmuyor. Carter melesinde de yle. Haydi Amy, Tommy ve meyhaneci Doktor Thomas'm bir srrn biliyordu diyelim... Hah, tabi bu Mrs. Horton'un ani lmnn iyz olabilir. Kadna doktor Thomas bakyormu. Evet, olabilir... ((Gelelim Humbleby'nin lmne... Bu kolay. Yal dok 119 tor, Thomas'm kzyla evlenmesini istemiyor, ayrca gen adamla mnakaa da ediyormu. Ayrca Thomas, Dr. Hum-bleby'nin septisemiye tutulmasn da salam olabilir... Lavinia Fullerton? Onun lmne neden bulmak g. Dr. Thomas'm o gn Ashe'de olmad biliniyor. Thomas, douma gittiini sylemi. Bu da doru olabilir tabii. Ama adamn arabasyla Ashe'den ayrld da kanlmaz bir gerek. Luke, iini ekerek ban sallad. Abbot?... O da kafamdaki katile uyuyor. Normal, hali vakti yerinde, sayg gsterilen bir adam. Ayrca kendinden emin ve kibirli. Katillerin ou byledir zaten. Amy Gibbs, bir gn ona gitmi. Neden? Kz ne istiyormu? Sonra Tommy'nin grd ve bir kadndan geldii anlalan o mektup meselesi var. O mektubu Amy mi yazmt? Yoksa bu mektup Mrs. Horton'dan myd? Burada avukata baka mektup yazabilecek kim var? Bu nemli bir eymi ki, Abbot Tommy'e fena halde kzm. Carter? Meyhaneci, Abbot'a kz dolaysyla kzyormu. Herhalde avukat bir rezalet karmasn istemezdi.

Abbot, Humbleby'le de kavgalym... Baka? Herhalde Abbot, yal doktoru nasl ldreceini dnrken gzlerinde o korkun anlam belirmiti. Lavinia Fullerton'un da bunu farkettiini sezdi. Kadnn peinden Londra'ya gitti. Abbot'un arabas var m? Yoksa Londra'da bir otomobil mi kiralad? Her ne hal ise... Avukat, Derby gn kyde deilmi. Luke, tekrar durdu. Sra Horton'da... Horton, karsn ldrmt diyelim. Kadn huysuzun biriymi. O lnce adama da bir hayli para kalm. Sonra? Amy Gibbs... Bu da akla yakn. Kz o srada Horton'larda alyormu. Belki adamn Lydia Horton'a ay veya orba iirdiini grd. Tabi durumu, kadn ldkten sonra anlad. Horton'a antaj yapmaya kalkt. Ya sarho meyhaneci Carter? Belki Amy ona Horton'un karsn ldrdnden kukulandn sylemiti? 120 Tommy Pierce'a gelelim... ocuk fazla meraklym. Belki de Abbot'a gelen mektap Mrs. Lydia Horton'dand ve liadm kocasnn kendisini zehirlemeye altndan kukulandn yazyordu... Evet bu olabilir. Ama imdi bir glkle karlayoruz... Humbleby'nin lm. Horton onu neden ldrm olsun? Belki Humbleby, Lydia Horton'un durumundan kukulanmaya balamt. Horton, karsn' etkileyerek mahsus ona doktorunu deitirtti. Ama adam neden uzun zaman sonra Humbleby'i ldrmeye kalksn? Ayrca septisemi meselesi de zor. Lavinia Fullerton... Bu kolay. Horton'un arabas var. Bunu ben de grdm. Derby gn de kyde deilmi. Yana gitmi. Horton gerekten soukkanl bir katil mi? te bu sorunun cevabn bilebilseydim. Luke, ileriye doru bakyordu. Kalar iyice atlmt. Miss Honoria Flete kimden kukulanyor? Abbot'dan m? Horton'dan m? Bana yeni deliller gerek. Bir olay daha olsayd, o zaman iin i yzn anlardm. Luke, birdenbire duraklad. Allahm... Ben galiba yeni bir cinayetin ilenmesini istiyorum... 15 'Yedi Yldz' meyhanesinde Luke skntl bir tavrla birasn iiyordu. O ieri girer girmez, konuma birdenbire durmutu. imdi de kyller gzleriyle onun btn hareketlerini takip ediyorlard. Luke tezghn arkasnda duran siyah sal, krmz yanakl gzel kzla konumaya alt. Meyhanecinin kz Lucy Carter'di bu. Kz yalnzca kkrdayp durmutu. Sonunda meyhanede oturmakla eline birey gemeyeceini anlayan gen adam, birann parasn vererek, dar kt. Yoldan, nehrin zerini aan kprye, doru gitti. Tam 121 kprde durmu, sulara bakarken arkasndan titrek bir ses geldi. Evet, ite oras... Harry nehire oradan yuvarland. Luke, ban kaldrd. Yanma gelen meyhanede kendisiyle konumaya yanamayan kyllerden biriydi. Ama adamn meyhanecinin lmn anlatmaktan byk bir zevk alaca anlalyordu. Yal kyl, Dibe kadar indi, diye devam etti. Ba amura sapland. Luke, kaytsz bir tavrla, Belki onu biri itti... diye mrldand. Kyl, ban sallad. Olabilir... Bir an durdu. Ama bunu kim yapabilirdi? Belki meyhanecinin dmanlar vard. Duyduuma gre Carter itii zaman fazla kfredermi. Dorusu onun kfrlerini dinlemek bir hayli elenceli olurdu. Harry Carter, szn saknanlardan deildi. Ama kimse bir adam sarho diye nehire itmez. Luke, mnakaaya kalkmad. Anlalan kyllere gre sarho bir adam suya atmak, mertlie smayacak bir eydi. Bu fikir yanndaki adam baya artmt. Luke, mrldand. Ac bir olay bu. Yal kyl, Kars iin pek ac saylmaz, diye cevap verdi. Mrs. Carter'le Lucy'nin ok zldklerini sanmyorum. Belki bakalar da meyhanecinin ortadan kalkmasna memnun olmulardr. Kyl, omuzlarn kaldrd. Belki... Ama Harry Carter aslnda zararsz bir adamd... Meyhaneci hakkndaki bu tatl szlerden sonra Luke, yal adamdan ayrld. Eski Wych konana doru yrd, ndeki iki oda ktphane haline sokulmutu. Luke,

zerinde 'Mze' yazl bir kapdan arkaya geti. Vitrinlerdeki pek de heyecan uyandrmayan kalntlar seyretti. Romallar devrinden kalma birka vazo ve para. Gney Denizlerinden ge 122 I tirilmi eyler. Bir Malaya bal. Mr. Horton tarafndan mzeye hediye edildii anlalan Hint tanrs heykelcikleri. Bunlarn ilerinde gayet aksi suratl bir Buda da vard. Daha ilerideki vitrinde ise Msr'dan geldii iddia edilen bir takm boncuklar duruyordu. Luke, yeniden hole kt. Grnrlerde kimse yoktu. Gen adam merdivenlerden st kata kt. Arka tarafa giderek, bir pencerenin nnde durdu. Herhalde Tommy burada pervaza oturmu, slkla bir ark alarken elindeki bezle de zaman zaman cam siler gibi yapmt. Sonra biri ieri girmiti. Onun geldiini duyan ocuk, ne kadar alkan olduunu gstermek iin pencereden biraz dar sarkarak, cam tella parlatmaya balamt. Sonra katil Tommy'nin yanna yaklam, onunla konuurken ocuu birdenbire aaya itivermiti. Luke, dnd. Tekrar aaya inerek, bir iki dakika holde durdu. Kimse onun ieri girdiini grmemi, hi kimse yukar ktn farketmemiti. Luke, kendi kendine, Herhangi bir kimse bu cinayeti ileyebilirdi, dedi. Ktphane ksmndan ayak sesleri geldi. Masum olduu ve bakalar tarafndan grlmeye aldrmad iin yerinden kmldamad. Ama grnmek istemese, bir admda mzeye girip saklanmas iten bile deildi. Ktphaneden, koltuunun altnda bir sr kitapla Ho-noria Flete kt. Yal kadn, eldivenlerini giymekle meguld. inden pek memnun olduu yzndeki ifadeden anlalyordu. Luke'u grnce, yz aydnland. Ah, Mr. Fitz-william, diye bard. Mzemize mi bakyordunuz? Korkarm orada pek fazla birey yok. Lord Easterfield buras iin ilgin eyalar getirteceinden szediyor. yle mi? Evet, modern baz eyler. Londra'daki 'Bilim Mzesi'n-deki eyalar gibi. Lord Easterfield, bir uak ve lokomotif modelinin iyi olacan dnyor. Ayrca kimyevi baz eyler de getirtecek. 123 Herhalde bunlar mzeye daha neeli bir hava verir. ' Evet. Bence bir mze yalnz gemie ait kalntlarla doldurulmamaldr. Evet. Belki haklsnz. (Sonra besin blm de olacak... Kalori ve vitaminler... Lord Easterfield, vcut salaml kampanyas at. Evet, geen gn bundan szediyordu. Bu gnlerde en moda olan ey de o. yle deil mi? Lord Easterfield bana Wallerman laboratuvarlann da gezdiini anlatt. Mikroplardan, bakterilerden szetti. Onu dinlerken tylerim diken diken oldu. Ayrca sivrisinekleri, uyku hastaln ve bir de pek anlyamadm bir karacier illetini de anlatt. Luke, neeyle, Herhalde bunu Lord'un kendisi de anl-yanamt, diye cevap verdi. Hatt sylenenlerin hepsini yanl anladmdan da eminim. Bence siz Lord Easterfield' den ok daha akll ve anlaylsnz, Miss Flete. Honoria Flete, cidd bir tavrla, Teekkr ederim, Mr. Fitzwilliam, dedi. Yine de, bana sorarsanz, kadnlar erkekler kadar derin dnemiyorlar. Luke, Lord Easterfield'in hibir eyi dnemediini sylememek iin kendisini g tuttu. Onun yerine, Demin nce mzeye girdim, diye mrldand. Sonra da gidip en st kattaki pencereye baktm. Yani Tommy'nin... Honoria Flete, titredi. ok korkun birey bu. Evet. nsan olay dnnce fena oluyor. Bir saat kadar da Amy'nin halas Mrs. Church'le konutum. Ho bir kadn deil. Evet, biliyorum. Luke, Ona biraz sert davranmak zorunda kaldm, dedi. O benim Scotland Yard'dan geldiimi sand galiba. Miss Flete'in yzndeki anlamn birdenbire deitiini 124 farkederek duraklad. Kadn, Ah... diye bard. Bence hi doru yapmadnz, Mr. Fitzwilliam.

Luke, ban sallad. Ben ayn kanda deilim. Bu kanlmaz bir durumdu artk. O kitap hikyesi pek de inanlmayacak bir hal almaya balamt. O bahaneyle fazla bir ilerleme kaydetmem artk olanakszd. Dorudan doruya olaylarla ilgili sorular sormak zorundaydm. Honoria Flete'in yznde hl endieli bir anlam vard. Kadn ar ar bam sallad. Ama byle bir yerde herey ok abuk duyulur. Yani herkesin, arkamdan, ite detektif gidiyor, diyeceklerini mi kasdediyorsunuz? Artk bu nemli deil. Belki bu sayede daha ok ey renebilirim. Benim dndm bu deildi. Miss Flete'in soluu kesilmi gibiydi. Benim kasdettiim uydu: imdi o adam da bu durumu renecek. Sizin onun peinde olduunuzu anlayacak. Luke, ar ar, Herhalde, dedi. Miss Flete, bard. Bunun ne kadar tehlikeli birey olduunun farknda deil misiniz? Luke, nihayet onun ne demek istediini anlad. Yani yani katil beni de mi ldrmeye kalkacak? Evet. Gen adam, mrldand. ok garip... Bu hi aklma gelmemiti. Herhalde en iyisi de bu olur. Honoria Flete, heyecanla, Galiba o onun ne kadar zeki bir adam olduunun farknda deilsiniz, diye bard. stelik ok da tedbirli. unu da unutmayn: onun bu ite ok tecrbesi var. Hatt belki bizim tahminimizden de fazla. Luke, dnceli dnceli, Evet, dedi. Herhalde yle. Yal kadn, haykrd, Ah, bu i hi houma gitmiyor. Akas endielenmeye baladm! 125 Luke, efkatle cevap verdi. Endielenmeyin. Kendimi korumaya alacam. Bundan emin olabilirsiniz. Akas ben kukulular listesini iyice ksalttm. Zaten katilin kim olduunu da seziyorum bir bakma. Honoria Flete abucak ban kaldrd. Luke, ona sokuldu. Sesini alaltarak, Miss Flete, diye fsldad. Sizce hangisi Doktor Thomas m, yoksa Abbot mu katil? Hangisi cani olabilir? Ah! Honoria Flete, elini gsne bastrd. Tella geriledi. Luke'la gzgze geldiler. Yal kadnn baklarnda gen adam artan bir anlam belirmiti yeniden. Luke, bunun sabrszlk ve bu duyguya yakn ikinci bir duygu olduunu sezdi. Ama bunun ne olduunu da yine anlyamad. Miss Flete, Birey syleyemiyeceim, dedi. Tuhaf bir ses kararak dnd. Bir i ekiiyle, hkr andryordu bu. Luke da onu sktrma fikrinden vazgeti. Eve mi gidiyorsunuz Miss Flete? Hayr. Bu kitaplar Mrs. Humbleby'e gtrecektim. Siz malikneye giderken, o evin nnden geeceksiniz. Oraya kadar birlikte yryelim. Luke, mrldand. ok gzel olur... Merdivenlerden yan yana inerek, sola dndler. Ky meydanndan getiler. Luke, ban evirerek eski muhteem konaa bakt. Babanzn zamannda bina herhalde olaanst gzeldi. Honoria Flete, iini ekti. Evet... Konakta hepimiz ok mutluyduk. Konan yklmadna ne kadar sevindiimi bi-lemezsiniz. Eski evlerden ounun yerine yenileri yaplyor artk. Biliyorum. znlecek birey bu. stelik yenilerin ou da eskiler kadar salam ve gzel olmuyor. Onlarn eskiler gibi yllarca gnee ve soua gs gerebileceklerini sanmyorum. Miss Flete, Tabi, dedi. Yeniler de ok derli toplu. 126 Daha abuk derlenip toplanyorlar. yle yerleri fralanmas gereken koskocaman, souk koridorlar yok. Luke ban sallad. Evet... Dr. Humbleby'nin evinin bahe kapsna geldikleri zaman Honoria Flete, tereddtle durdu. Ne kadar gzel bir akam... Eer sizce bir mahzuru yoksa sizinle biraz daha yryeyim. Bu havada dolamak houma gitti.

Biraz aran Luke, bunun kendisini ok memnun edeceini mrldand. Zira hava Luke'un hi de gzel bir akam diye tanmlayabilecei gibi deildi. iddetli bir rzgr esiyor, aalarn dallarn deta fkeyle sarsyordu. Gen adam, Neredeyse frtna kabilir, diye dnmekteydi. Fakat tek eliyle apkasn tutmakta olan Honoria Flete, yannda byk bir honutlukla yryordu. Soluk solua kalm olmasna ramen yine de konumaktayd. Saptklar tenha bir patikayd. Dr. Humbleby'nin evinden Ashe maliknesine kestirmeden gitmek isteyen ana yoldan ayrlp, bu patikaya sapmak zorundayd. Bu, maliknenin arka kapsna gidiyordu. Bu kap, ndeki gibi demirden ssl, kocaman birey deildi. Yine de arka kapnn yanndaki iki stunun zerinde pembe mermerden oyulmu, ananas eklinde iki saks vard. Luke, sakslara neden ananas biiminin verildiini bir trl renememiti. Galiba Lord Easterfield, ananas biiminin kibar ve zarf olduunu dnyordu. Arka kapya yaklarlarken, kulaklarna hiddetli bir ses geldi. Biraz sonra da Lord Easterfield'i grdler. Lord ofr niformas giymi olan gen bir adamn karsna dikilmiti. Seni kovuyorum, diye haykryordu. Duyuyor musun? Seni kovuyorum! Bu seferlik kusurumu balayn, my lord. Hayr. Asla balamam. Benim arabam alrsn ha? Benim arabam! stelik imi olduun da belli!... Evet imisin ya! nkra kalkaym deme! Maliknemde eye 127 tahamml edemiyeceimi sylemitim. Biri sarholuk! kincisi ahlkszlk! ncs kstahlk! Adam sarho deildi ama dili zlecek kadar da imiti anlalan. Birdenbire tavrlar deiiverdi. Ona tahamml edemezmi, buna tahamml edemezmi! Seni gidi akbaba seni! Senin maliknen ha? Babann kyde ayakkab tamircisi olduunu bilmediimi mi sanyorsun? Ortalkta horoz gibi kurula kurula dolatn grdke glmekten atlyoruz. Sen kim oluyorsun bakaym? Sen de benim gibi bir adamsn ite. Kendini benden stn tutmaya da kalkma! Lord Easterfield, mosmor kesildi. Benimle bu ekilde nasl konuabiliyorsun? Kstah! Gen ofr, tehdit edercesine bir tavrla ona doru bir adm att. Eer koca gbekli, kck bir domuz olmasaydn, enene yumruu indirirdim. Hem de byk bir zevkle. Lord Easterfield, tella geriledi. Aya bir kke takld iin de yere oturuverdi. O srada Luke yaklamt. ofre sert bir sesle, abuk defol, dedi. Adamn fkesi gemi, akl bana gelmiti. Yznde korku dolu bir ifade vard. Afedersiniz, efendim. Ne olduunu ben de anlayamadm. Gzlerim karard. Bunun nedenini de bilmiyorum. Luke, Bunun nedeni iki olmal, diye cevap verdi. Sonra da eilerek Lord Easterfield'in kalkmasna yardm etti. ofr, kekeledi. Afedersiniz, my lord. Lord Easterfield, Seni piman edeceim, Rivers, diye homurdand. Hiddetinden sesi titriyordu. Adam bir an tereddt etti. Sonra da ayaklarn srye srye uzaklat. Lord arkasndan bas bas baryordu. Kstah herif! Benimle yle yle konumaya cret etti ha? Benimle! O adamn bana gelecek bir bel var! Haddini bilmiyor. Karsndakine sayg gstermiyor. Bu adamlar iin yaptklarm dnyorum da. Onlara gayet dolgun cret veriyorum, her trl ra 128 hatlarn salyorum. alamyacak kadar yalannca maa balyorum. Nankrler! Alak nankrler! fkesinden az kalsn bouluyordu. Sonra biraz geride sessiz sedasz duran Miss Flete'i farketti. Honoria, sen misin? Byle irkin bir sahneye tank olduun iin zldm. Adamn syledikleri... Yal kadn, cidd bir tavrla, Korkarm o kendinde deildi, diye cevap verdi. Sarhotu o. Meselenin i yz bu. Sarhotu. Luke, Kafay ektii anlalyor, dedi. Onun ne yaptn biliyor musunuz? Lord Easterfield, bir gen adama, bir yal kadna bakt. Arabam alp gitmi. Herhalde benim bu kadar abuk dneceimi bilmiyordu. Bridget, iki kiilik otomobille beni Lyne'e gtrd. Bu adam ise

byk bir kstahlkla bir kz zannedersem meyhanecinin kz Lucy Garter'i benim arabama bindirerek dolatrd! Miss Flete, usulca, irkin bir ekilde davranm, dedi. Lord Easterfield, biraz rahatlam gibiydi. Deil mi ya? Onun yaptna piman olacandan eminim. Onu ben piman edeceim. Honoria Flete, hatrlatt. Onu kovdun zaten. Lord Easterfield, ban sallad. O adamn sonu fenaya varacak. Omuzlarm geriye atarak, dikleti. Eve gel de bir hadeh seri i, Honoria. Teekkr ederim, bu kitaplar Mrs. Humbleby'e gtrmem gerek. Glmseyerek, Lord'a Luke'a bayla selm verdi. Sonra dnerek uzaklat. Kadnda bir ocuu bir partiye gtrp dnen bir dad hali vard. Bu yzden Luke, birdenbire, Miss Flete, benimle buraya kadar, srf beni korumak iin mi geldi? diye dnd. Katilin yolda bana saldracam m sanyordu? Bu sama bir fikirdi ama... 129 Zehiri Kim Verdi/F : 9 Lord Easterfield'in sesi gen adam dald dncelerden uyandrd. Honoria Flete ok becerikli bir kadndr. Evet. yle sanrm. Lord Easterfield, evine doru yrmeye balad. Admlarn tuhaf bir biimde atyor, zaman zaman da arkasn outuruyordu. Birdenbire bir kahkaha att. Yllar nce Honoria'yla nianlydm. O zamanlar bir hayli gzeldi. imdiki gibi sska deildi. Dnyorum da o nian bana pek tuhaf geliyor. Honoria'nn ailesi bu civarn en saylan kimseleriydi. yle mi? Lord Easterfield, dalgn dalgn mrldand. Honoria'nn babas Mr. Flete, her eyi idare ederdi. Kendisini grdn m, muhakkak saygyla yerlere kadar eilmen gerekirdi. Eski kafal ve haddinden fazla gururlu bir adamd. Yine bir kahkaha att. Honoria benimle evlenmek niyetinde olduunu aklaynca kyamet koptu. leri grl bir insan olduunu, eski greneklere uyamyacam syledi. Bunda ok da samimiydi. Fazla cidd ve heyecanlyd. Snflar arasndaki farklarn kaldrlmasn istiyordu. Zaten hep cidd konularla megul olurdu. Demek sonra ailesi aranzdaki aka engel oldu? Lord Easterfield, burnunu ovuturdu. ey... Tam anlamyla deil. Dorusunu isterseniz Honoria'yla bir mesele yznden kavga ettik. Onun bir kuu vard. u durmadan cik cik ten kanaryalardan. O kulardan nefret ederim... Neyse... Zavall kuun boynu koptuydu... Ama artk bunun zerinde durmak gereksiz. Onu unutalm gitsin. Kt bir hatray unutmak isteyen bir insan tavryla ban sallad. Sonra da kesik kesik, Galiba, diye mrldand. Honoria beni hibir zaman balamad. Ho, belki bu da normal. Luke, Onun sizi baladndan eminim, dedi. Lord Easterfield, birdenbire neeleniverdi. Sahi mi? te buna memnun oldum. Honoria'ya saygm vardr. Becerikli 130 bir kadn ve tam bir 'lady'dir o. Bu gnlerde bile nemli bir-ey bu. Ktphaneyi de gayet iyi ynetiyor. Bam kaldrd. Hah, ite Bridget geliyor. Sesi deimiti. 16 Bridget yaklarken Luke btn adalelerinin kasldn hissetti. Tenis oynadklar gnden sonra gen kzla hi yalnz kalmamlard. kisi de birbirlerine yaklamamak iin ellerinden geleni yapyorlard. Luke, Bridget'e bir gz att. Gen kz sinir bozacak kadar sakin, souk ve kaytszd. Neeyle, Ben de neredeyse seni merak etmeye balayacaktm, Gordon, dedi. Lord Easterfield, homurdand. Mnakaa ettim. O Rivers denilen kstah herif bugn Holls'u alm. Bridget, glmsedi. Lee Majeste saylr bu! Bu iin aka gtrr yan yok, Bridget. Mesele cidd. Rivers, arabaya bir kz bindirip gezdirmi. Herhalde yalnz (bana krlarda dolamak kendisine bir zevk vermeyecekti.

Lord Easterfield, dikleti. Maliknemde ahlkszlk istemem. Byle eylere tahammlm yoktur. Bir kz arabayla dolatrmak ahlkszlk deildir ki. Araba benim olursa ahlkszlk saylr. Bu ahlkszlktan da korkun birey. Hemen hemen k-fre yakn birey olur bu. Gordon, Gordon, seksi tamamiyle ortadan kaldramazsn. Ayn ondrd. Yaz dnm gecesi bu. Luke, bard. Sahiden yle mi? ' Bridget, ona bir gz att. Bu seni ok mu ilgilendiriyor? Evet. Bridget, yeniden Lord Easterfield'e dnd. Bugn ha131 na tuhaf yolcu geldi. Bir: Gzlkl, ort ve mor erik rengi ipek bir gmlek giymi bir adam... ki: Uzun bir elbise ve sandallar giymi, kasz, bol bol uydurma Msr boncuklar takm bir kadn... : Uuk mavi elbise ve ayakkablar iinde gz alan iman bir adam. Onlarn sevgili Mr. Sorty' mizin dostlar olduunu sanyorum. Eer kyde bir dedikodu yazar olsayd, herhalde gazetede yle birey okunurdu: 'Biri kulama bu gece Cadlar Tarlasnda neeli eyler olacan fsldad...' Lord Easterfield, mosmor kesildi. Buna gz yumamam! Onlara engel de olamazsn, hayatm. Cadlar Tarlasna isteyen gidebilir. Bu dinsizlerin orada ayinler yapmasna tahamml edemem. Onlarn iyzn 'Scandal' gazetesinde ifa edeceim! Bir an durdu. Not al, emi Bridget? Siddely hemen bu ile ilgilenmeye balasn. Yarn Londra'ya gideceim. Bridget, kaytsz bir tavrla gld. Lord Easterfield, byclerle mcadele ediyor! Orta adan kalma batl inanlarn hl kylerde devam ettii ortaya kt! Lord Easterfield, akn akn kalarn atarak gen kza bakt. Sonra da dnerek eve girdi. Luke, tatl tatl, Grevlerini daha iyi bir ekilde yerine getirmelisin, Bridget'ciim, dedi. Ne demek istiyorsun? ini kaybetmen ok ac olur. O ikiyzbin sterlin henz senin deil. Prlantalarla inciler de yle. Ben senin yerinde olsaydm, imdiki halde dilimi tutar, alaylarma dnden sonra balardm. Bridget, ona sakin sakin bakt. Ne kadar da dncelisin, Luke'cuum. Geleceim iin bu kadar endie etmen pek ho birey. Ben gerekten iki kalpli ve dnceli bir insanmdr. Dorusu bu meziyetlerini imdiye dek farketmemi-tim. 132 yle mi? te buna ok hayret ettim. Bridget, bir sarmak yapra kopard. Bugn neler yaptn bakalm? Her zamanki gibi hafiyelik ettim. Bir sonu alabildin mi? Politikaclarn dedii gibi, 'Hem evet, hem hayr.' Ha, aklma gelmiken. Evde let edevat var m? A, bir sr... Sen nasl birey istiyorsun? ccite yarayacak bir let olsun da... Gidip onlara bir bakaym. Luke on dakika sonra dolabn rafndaki letlerin iinden istediklerini semiti. Bunlar ceplerine koyarak, Hepsinin de iime yarayacandan eminim, diye mrldand. Birinin evine gizlice girmek niyetindesin galiba? Belki. Bu konuda fazla ketumsun... E, neticede durum kank. Ben de garip bir vaziyetteyim. Cumartesi gnk tartmamzdan sonra buradan kp gitmem herhalde daha iyi olurdu. Bir 'centilmen'in yle hareket etmesi gerekirdi. Fakat, o katil manyan izinde olduumdan eminim. Onun iin de burada kalmaya mecburum. Eer malikneden ayrlp, hana yerlemem iin iyi bir bahane bulabilirsen, bunu bana hemen syle.

Bridget, ban sallad. Bu doru olmaz. Herkes senin kuzenim olduunu sanyor. Ayrca han Mr. Sorty'nih arka-, dalaryla dolu. stelik orada yalnzca oda var zaten. Demek burada kalmak zorundaym. Bunun seni skacan biliyorum ama ne yapalm? Bridget, ona bakarak tatl tatl gld. Ne zarar var? evremde birka hayranmn dolamas her zaman houma gider. Luke, takdirle, te bu fevkalde ineli bir szd, diye cevap verdi. En beendiim yann nedir biliyor musun, 133 1 Bridget? efkat denilen eyden zerre nasibin olmamas. Neyse. imdi reddedilen k gidip, akam yemei iin giyinsin. Akam olaysz geti. Luke, Easterfield'in anlattklarm her zamankinden daha da byk bir dikkatle dinleyerek adamn takdirini kazand. Daha sonra salona getikleri zaman Bridget onlara bakt. Nerede kaldnz? Luke, cevap verdi. Lord Easterfield bana ilk gazetesini nasl kardm anlatyordu. Zamann nasl getiini farket-medik bile. Anlattklar ok ilgi ekiciydi. Bridget'in halas Mrs, Anstruther, Byk sakslara dikilen o meyve aalar gerekten ok ho duruyor, dedi. Sen de terasn kenarna onlardan dizdirmelisin, Gordon. Ondan sonra havadan sudan konutular. Luke odasna erkenden ekildi. Ama yatmad tabi. Gen adamn baka plnlar vard. Saat on ikiyi alarken, ayana tenis ayakkablar giymi oln Luke, usulca merdivenlerden indi. Ktphaneden geerek odann caml kaplarndan dar kt. iddetle esen rzgr zaman zaman duruyor, sonra yeniden balyordu. Bulutlar gkte hzla kayyor, ay zaman zaman kaybolup, gzkyordu. Luke, dolambal yollardan Mr. Sorty'nin evine gitti. eriyi rahatlkla arayacandan emindi. Bu gece Mr. Sorty'le arkadalarnn Cadlar Tarla-s'na gideceini biliyordu. Yaz dnmnde bir ayin yapacaklar kesindi. O arada Luke da Sorty'nin evini aramak niyetindeydi. Gen adam, birka duvar at ve Sorty'nin evinin arka tarafna gitti. Cebindeki letleri kararak, bunlarn iinden birini seti. Ksa bir aratrmadan sonra mutfak penceresinin iine yarayacan anlad. Birka dakika sonra pencereyi am, ieriye atlyordu. Luke'un cebinde bir elektrik feneri vard. Gen adam bunu abucak yakt, evresine baknd. Lambay sndrd. Luke, on be dakika sonra evde yalnz olduuna iyice kanaat getirdi. Sorty, ayin ileriyle uramak iin sokaa 134 kmt anlalan. Luke kendi kendine glmsedikten sonra ie balad. Her keyi, her dolab byk bir dikkatle arad. Kilitli bir ekmede, bir iki alelade sulu boya resmin altnda kalarn kaldrarak, hafif bir slk almasna neden olan birtakm resimler buldu. Mr. Sorty'nin ald mektuplarda ie yarar birey yoktu. Ama adamn bir dolabn arkasna gizledii kitaplar Luke'un evi iyice aradna sevinmesini salad. Bunlardan baka gen adam eya daha buldu. Sorty, kk bir deftere, Tommy iini halletmeli, yazmt. zerindeki tarihten adamn bunu ocuun lmnden iki gn nce karalam olduunu ortaya koyuyordu. kincisi Amy Bibbs'in boyayla yaplm bir resmiydi. Bunun zerine kaim krmz kalemle bir arp iareti yaplmt. ncs ise bir ie ksrk urubuydu. Tabi bunlar kesin eyler deillerdi ama bir arada yine ie yarard. Luke, kard eyleri yerlerine yerletirip evreyi dzeltirken birdenbire irkilerek, cep fenerini sndrd. Yan kapya bir anahtar sokulduunu duymutu. Odada usulca ilerleyerek, gzn anahtar deliine dayad. Gelen Sorty mi acaba? Onun doru yukar kacan umarm. Yan kap alarak, Sorty ieri girdi. Adam holden geerken onun yzn gren Luke, birdenbire nefesini tuttu. Sorty'nin yz deta tannmayacak kadar deimiti. Gzleri delice bir nee ve heyecanla parlyordu. Luke, adamn ellerini grnce fena halde sarsld. Sorty'nin parmaklan kurumu kan lekeleri

iindeydi. Adam merdivenlerden yukar kt. Bir dakika sonra da holn snd. Luke, biraz bekledi. Sonra da tedbiri elden brakmakszn hole szlerek, mutfaa gitti. Pencereden dar atlad. Bir an durarak, ban kaldrp eve 'bakt. Btn pencereler karanlkt. Luke, derin bir soluk ald. Bu adamn deli olduu muhakkak. Acaba ne iler kartrd? Ellerindekilerin kan lekesi olduuna yemin edebilirim... 135 Kyn etrafn dolatktan sonra Ashe maliknesine dnd. Tam arka yoldan ilerlerken, yapraklarn hrdadn duyarak, birdenbire duraklad. Kim o? Siyah pelerine sarlm olan uzun boylu biri bir aacn altmdan kt. yle hayaleti andrr bir hali vard ki, Luke' un kalbi bir an durdu deta. Sonra da kaponun glgeledii yz tamd. Bridget! Beni korkuttun! Gen kz, sert bir sesle, Neredeydin? diye sordu. Evden ayrldn grdm. Peime mi takldn? Hayr. Benden ok uzaktaydn. Onun iin sen dnn-ceye kadar burada bekledim. Luke homurdand. ok ocuka ilere kalkyorsun. Gen kz, sorusunu sabrsz bir tavrla yineledi. Neredeydin? Luke, neeyle, Sevgili dostumuz Mr. Sorty'nin evine baskn yaptm, diye cevap verdi. Bridget, soluunu tuttu. Bir... birey bulabildin mi? Bilmiyorum... O ahlkszn zevkleri hakknda daha etraflca bilgi edindim. Ayrca ipucu olabilecek baz eyler de grdm... Luke, aratrmalarnn sonucunu anlatrken, Bridget onu dikkatle dinledi. Gen adam szlerini Ama bunlar nemli saylmayacak deliller diye bitirdi. Ne var ki, Bridget ben tam evden ayrlacam srada Sorty geri dnd. Bana inan. O adam gerekten deli! Demek byle dnyorsun? Onun yzn grecektin! Anlatlmayacak kadar irenti. Allah bilir, o ahlksz ne iler kartrmt. lgnca bir heyecandan sarho olmu gibiydi. Ellerinin kan iinde olduuna da yemin edebilirim. Bridget, titredi. Korkun, diye mrldand. Luke fkeyle, Tek bana dar kmamalydn, Bridget, diye sylendi. Senin yaptn delilik. Biri basma vurup seni bayltabilirdi. 136 Gen kz, titrek bir sesle gld. Ayn ey senin bana da gelebilirdi, ekerim. Ben kendimi korumasn bilirim. Ben de yle. Herhalde sen beni, 'Kalbi nasrlam, pervasz bir tip,' diye tarif ederdin. Rzgr yine iddetlenmiti. Luke, birdenbire, u kaponu kar, dedi. Neden? Gen adam, birdenbire atlarak kzn pelerinini tuttuu gibi ekti. imdi Bridget'in uzun siyah salar rzgrda uuuyordu. Kesik kesik soluk alan gen kz, gzlerini Luke'a dikmiti. Gen adam, Sana gerekten uzun sapl bir sprge gerek, dedi. Seni ilk grdm zaman byleydin... Kza uzun uzun bakt. Hain bir cadsn sen. Sabrszca bir tavrla iini ekerek, pelerini Bridget'e att. Al bakalm. Giy. Ondan sonra da eve gidelim. Dur, dur! Neden? Bridget, gen adama yaklat. Soluu kesilmi gibi abuk abuk konuuyordu. nk sana syleyecek bir eyim var. Seni burada, Maliknenin dnda beklememin bir sebebi de bu. Gordon'un arazisine girmeden nce bunu sana aklamak istiyorum. E? Bridget, ksaca, ac ac gld. Mesele basit. Sen kazandn, Luke. te o kadar. Gen adam sert bir sesle, Ne demek istiyorsun? diye sordu. unu: Ben artk Lady Easterfield olmak hayalinden vazgetim. Luke, kza doru bir adm att. Doru mu sylyorsun?

Evet, Luke. 137 Benimle evlenecek misin? Evet. Neden? Bunun nedenini ben de bilmiyorum. Bana gayet kt, ters eyler sylyorsun. Ve iin garibi bunlar benim houma gidiyor. Luke, gen kz kollarna alarak, uzun uzun pt, lgn bir dnya bu.' Mutlu musun, Luke? Pek mutlu saylmam. Benimle mutlu olacan sanyor musun? Bilmiyorum. Artk bu tehlikeyi gze alacam. Evet. Ben de yle dnyorum. Luke, Bridget'in koluna girdi. Bu konuda ikimiz de ok garip davranyoruz, yavrum... Haydi gel. Belki sabaha daha normal oluruz. Evet. Olanlar insan korkutuyor. Yere doru bakt. Sonra da gen adam kolundan ekerek durdurttu. Luke... Luke nedir bu? Ay bulutlarn arasndan syrlmt. Luke Bridget'in titreyen ayayla iaret ettii eye bakt. Sonra da hayretle haykrarak, kolunu gen kzn elinden kurtard. Yere diz kt. Bir nnde yatan ekilsiz cisme bakt, bir de kapnn yanndaki stunun zerine. Bunlardan birinin tepesinde duran ananas biimindeki saks yerinde yoktu. Luke, nihayet ar ar doruldu. Bridget, ellerini azna bastrm, hareketsiz duruyordu. Luke, ofr bu, dedi. u Rivers denilen adam... lm... O korkun saks... oktanberi yerinden oynamt. Herhalde rzgrda aa utu. Luke, ban sallad. Rzgr saksya hibir ey yapamazd. Tabi olaya kaza ss verilmek istendi. Herkesin, 138 ' 'Saks rzgrda yuvarlanm,' diyeceini dnd katil. Ama iin asl bu deil. Katil yine harekete geti. Hayr! Hayr, Luke! Emin ol yle, Bridget. Demin elimi Rivexs'in bann arkasna srdm grdn. Elime kanla birlikte ne geldi biliyor musun? Kum zerrecikleri. Bu civarda hi kum yok. Emin ol, Bridget. Biri buraya gizlendi. ofr kulbesine gitmek iin kapdan girdii srada onun bana vurdu. Sonra adam yere yatrp, o ananas biimindeki koca saksy onun zerine yuvarlad. Bridget, g duyulur bir sesle, Luke, diye mrldand. Ellerin kanl... Luke, fkeyle, Asl elleri kanl olan bakas, diye homurdand. Biliyor musun bu akam zerine ne dnyordum? Yeni bir cinayet olduu takdirde katilin kim olduunu anlyacamz... Artk katilin kim olduunu biliyoruz! Sorty bu! O bu gece evde deildi. Dnd zaman da elleri kanlyd. Zplayarak, dans eder gibi yryordu. lgn gibi bir hali vard. Kan dkt iin lgnca bir neeye kaplmt. Yere bakan Bridget, titreyerek mrldand. Zavall Rivers! Luke, merhametle, Evet, dedi. Zavall... ok talih-sizmi. Ama artk bu katilin son cinayeti olacak, Bridget! Artk onun katil olduunu biliyoruz. Kendisini yakalayacaz. Bridget'in sendeliini farkederek, iki admda yanna gitti. Gen kz kollarna ald. Bridget, bir ocuk gibi inledi. Luke... Korkuyorum... Luke, Sevgilim, diye cevap verdi. Bu kbus sona erdi artk. Bridget, mrldand. Bana her zaman byle efkatle davran. ok ac ektim nk. 139 Gen adam, Birbirimizi krdk, dedi. Ama bundan aonra bir daha yle davranmayacaz. 7 Doktor Thomas, masann arkasndan Luke'a bakt. ok ilgin! ok ilgin! Gerekten ciddi misiniz, Mr. Fitzwilliam? Evet. Sorty'nin tehlikeli bir manyak olduundan eminim.

Dorusu o adamla yakndan ilgilenmedim. Ama onun anormal bir tip olmas ihtimal dahilinde. Luke, Ben ondan daha ileri gideceim, dedi. Yani Rivers denilen o adamn gerekten bir cinayete kurban gittiine inanyor musunuz? Evet. Yaradaki kum taneciklerini farkettiniz mi? Doktor Thomas ban sallad. Sizin szlerinizden sonra onlar zellikle aradm. Bu bakmdan hakl olduunu da sylemeliyim. Bundan da olaya kaza ss verilmek istendii anlalmyor mu? Rivers, bana kum torbasyla vurularak ldrlm. Ya da hi olmazsa bayltlm. art deil bu. Ne demek istiyorsunuz? Doktor Thomas arkasna yaslanarak, iki elinin parmak ularm birbirine dayad. Belki bu Rivers denilen adam gndz kum dolu bir ukurda yatmt. Bu civarda byle ukurlar var. Tabi o arada kum tanecikleri de salarnn arasna girmitir. Size Rivers ldrld diyorum! Doktor Thomas, alayc bir tonda cevap verdi. Bana diyebilirsiniz ama bu savnz bir gerek haline sokamaz. Luke, fkesini yenmeye alt. Her halde size anlattklarmn bir kelimesine bile inanmadnz. 140 Doktor Thomas, sanki karsndaki bir ocukmu gibi efkatle glmsedi. Mr. Fitzwilliam anlattnzn pek tuhaf bir hikye olduunu sizin de itiraf etmeniz gerek. Bu Sorty denilen adamn bir hizmeti kz, bir ocuu, sarho bir hancy, yannda altm doktoru ve en sonunda bu Rivers denilen adam ldrdn iddia ediyorsunuz. Ve siz buna inanmyorsunuz, yle mi? Doktor Thomas omuzunu silkti. Humbleby'nin lm hakknda bilgim var tabi. Sorty'nin onun lmne neden olmas bence kesinlikle olanakszd. Onun Humbleby'nin septe-semiden lmesini saladn kantlayacak bir deliliniz olduunu da sanmyorum. Luke, itiraf etti. Onun bu ii nasl yaptn bilmiyorum. Ne ki herey Miss Lavinia Fullerton'un anlatt hikyeye uyuyor. Bu konuda da Sorty'nin, Miss Fullerton'un peinden Londra'ya gidip onu ldrdn iddia ediyorsunuz. Sorty ona arabayla arpm. Bu konuda da elinizde hibir delil yok. Luke, sert bir sesle, Artk meselenin iyzn biliyorum, dedi. Bu konuda delil bulmak da bana dyor. Yarn eski bir arkadam grmek iin Londra'ya gideceim. ki gn nce gazetede onun Scotland Yard'm Genel Mdr Yardmclna getirildiini okudum. O beni tamr. Anlattklarm da dinleyecektir. Bu konuda bir eyden daha eminim. Arkadam muhakkak btn olaylarn iyice tahkik edilmesini isteyecek. Doktor Thomas, dnceli bir tavrla enesini ovuturdu. Bunun iyi birey olacana kuku yok. Ama eer yanldnz anlalrsa... Luke, onun szn kesti. Anlattklarmn hibirine inanmadnz deil mi? Byle bir katliama m? Dr. Thomas kalarn kaldrd. Akas byle bir eye inanamam, Mr. Fitzwilliam. ok tuhaf, olmayacak bir ey bu. 141 Tuhaf olabilir. Ama btn olaylar birbirine uyuyor. Hi olmazsa bunu itiraf etmeniz gerek. zellikle Lavinia Fuller-ton'un hikyesinin doru olduunu kabul ederseniz... Doktor Thomas, ban sallyordu. Hafife de glmse-mekteydi. Eer o yal kzlar benim kadar tansaydnz, diye mrldand. Luke, hiddetini yenmeye alarak, ayaa kalkt. Pekl... Size bu meseleyi atm iin budalalk bende. Thomas, uysal uysal cevap verdi. Dostum, bana bir iki delil gsterin, anlattklarnza inanaym. Btn istediim bu. Yal bir kadnn grdn sand bir eye dayanan uzun bir hikyeye gerek yok. Yalnzca bir iki delil yeter.

Yal kadnlar ou zaman grdkleri eylerde yanl-mazlar. Sizin teyzeniz veya halanz var m, Thomas? ey... hayr. Luke, ok yazk, diye homurdand. Herkesin bir teyzesi veya halas olmal. Onlar, tahminin mantktan daha stn olduunu sk sk kantlarlar. Dr. A.'nm, eski bir kasaba benzedii iin ahlksz olduuna karar vermek sadece onlara vergidir. Tabi bakalar Mr. A. gibi saygdeer bir adamn ahlksz olamyacam sylerler. Ama sonunda yal halalarn hakl olduu ortaya kar. Doktor Thomas, kendini stn gren bir tavrla gld. Luke ise fkesinin giderek arttn hissediyordu. Benim polis olduumu bilmiyor musunuz? Amatr deilim ben. Doktor Thomas, glmseyerek, Mayang'da polismisi-niz, diye mrldand. Cinayet her yerde cinayettir. Tabi tabi. Luke, hiddetle Doktor Thomas'n muayenehanesinden kt. Bridget kendisini bekliyordu. Gen kz, Ne oldu? diye sordu. Luke, Thomas bana inanmad, dedi. Ho, dnecek 142 olursan buna da amamak gerek. Elimde delil yok. Anlattm hikye olduka tuhaf. Doktor Thomas ise a karnna imknsz eylere inanmak detinde olan bir adam deil. Peki, sana inanan olacak m dersin? Bilmem... Belki de olmayacak. Ama yarn bizim Kemikli Billy'i bulup, onu tahkikat amaya zorlayacam. Onlar uzun sal dostumuz Sorty'nin peine taklrlar. Ve elbet sonunda da ellerine bir takm deliller geirirler. Bridget, dnceli dnceli mrldand. Artk her eyi aklayacaz demek? Bridget, titredi. Dikkatli ol, Luke. Merak etme. Elimden geldii kadar dikkatli davranyorum. zerinde ananas biimi mermer sakslar olan stunlarn yaknndan gemiyorum. Geceleri ssz korularda dolamyorum. Yiyecek ve ieceklerime dikkat ediyorum. Merak etme, ben bu ileri bilirim. Katilin gzn sana diktiini bilmek feci birey olmal. Cani gzn sana dikmesin de, ne olursa olsun, sevgilim. Belki o benim de peimde. Sanmyorum. Gafil avlanmak niyetinde de deilim. Seni koruyucu meleim gibi gz hapsine alacam. Meseleyi buradaki polise amann bir yarar olur mu dersin? Luke, bir an dnd. Hayr, sanmyorum. En iyisi dorudan doruya Scotland Yard'a gitmek. Bridget, mrldand. Zavall Lavinia Fullerton da yle dnm. Evet. Ama ben dikkatli olacam. Bridget, Ben yarn ne yapacam biliyorum, dedi. Gordon'u zorla o ahlkszn dkknna gtrecek ve antika aldracam. 143 Bylece Mr. Sorty'nin bana Londra'da tuzak kurmasna da engel olacaksn, yle mi? Evet, yle. Luke, hafif bir utangalkla, ey... dedi. Easterfield meselesine gelince... Bridget, abucak cevap verdi. Bu ii sen Londra'dan dndkten sonra hallederiz. Sen gelince birlikte gidip Gor-don'la konuuruz. Ben nian bozduumu aklarm. Lord Easterfield ok mu zlecek dersin? ey... Bridget, bir sre dnd. Gordon sinirlenecek. Sinirlenecek mi? Allahm Sen de ii pek hafiften almyor musun? Hayr, hayr. Gordon sinirlenmekten holanmaz. Bu onu rahatsz eder. Luke, cidd bir tavrla iini ekti. Bu mesele canm ok skyor. Gen adam o akam yirminci kez Lord Easterfield'in hayat hikyesini dinlemeye hazrlanrken yine bu meseleyi dnyordu. Bir adamn evinde kalp, sonra da onun nianlsn elinden almak alaklk. Ama Lord Easterfield gibi koca gbekli, ukala ve ahmak bir adam da Bridget gibi bir kzla evlenmeye kalkmamalyd. Luke, yle vicdan azab ekiyordu ki bu yzden Lord'un anlattklarn her zamankinden daha farkl bir heyecanla dinledi. Bylece de adamn zerinde her

zamankinden daha iyi bir intiba brakt. O akam Lord Easterfield'in keyfi iyice yerindeydi. Eski ofrnn lm onu zecei yerde nedense neelendirmiti. Porto dolu kadehini a tutarak, bir sre seyretti. Neeyle, Size o budalann sonunun kt olacan sylemitim, diye bard. Dn akam size bundan szetmitim. Evet, gerekten szettiniz. __144 Ve grdnz gibi hakl ktm... Bu ekilde daima hakl kmam alacak birey. Luke, Bu sizin iin ho birey olmal, dedi. Fevkalde bir hayat srdm, ben. Evet, fevkalde bir hayat. zleyeceim yoldaki engeller hemen kaldrlverdi. Ben Allaha hep inandm. Hep gvendim. te benim srrm da bu, Fitzwilliam. Benim srrm da bu. yle mi? Ben dindar bir adamm. yilie, ktle ve tanrsal adalete inanrm, Fitzwilliam. Luke, esnememeye alt. Ben de yle. Tabi her zamanki gibi Lord Easterfield bakalarnn inanlaryla ilgilenmiyordu. Drst ve dindar bir insann dmanlarnn ortadan kalkvermesi gerekten alacak birey. O adam bana kstahlk etti. Hatta zerime de yrd. Ama bugn o ofr nerede? Dramatik bir tavrla elini kaldrd. ld! Tanrsal gazap onun cann ald. Lord Easterfield, sesini alaltt. Btn dmanlarmn bana daima ayn ey geldi. Dorusu nceleri buna bir trl inanamadm... Mesel o ocuk... Bir gn ona bahede rastladm... Benim taklidimi yapyor, horoz gibi etrafta dolayordu. Bahvanlar da kendisini seyrediyorlard. Sonra onun bana ne geldi biliyor musunuz? ocuk on gn kadar sonra pencereden aaya uarak ld. Temizlendi o? Temizlendi mi? Evet... Daima ve daima byle oldu bu. rnein o kaba Carter. Kfrbazm biriydi o. Burada gelerek bana sylemediini brakmad. Ona ne oldu? Bir hafta sonra Carter de ortadan kalkt. amur iinde boulmutu. Sonra burada bir hizmeti kz vard. Bana kstahlk etmeye, karlk vermeye kalkt. Onu da ok gemeden cezalandrdlar. Kz, kazara zehir iti. Size daha byle bir sr olay anlatabilirim. Humbleby su meselesinde bana kar kmaya yeltendi. Ve kan zehirlenmesinden ld. Yllardan beri durum byle. Sz 145 Zehiri Kim Verdi/F : 10 gelimi Mrs. Horton bana korkun ekilde kaba davrand. O a ok gemeden son nefesini verdi. Durdu. Eilerek porto srahisini Luke'a doru itti. Evet, btn dmanlarm ldler. Luke, hayretle ona bakyordu. Korkun, dehet verici bir kukuya kaplmt. imdi yeni gzlerle masann banda oturan, deta mfik bir tavrla bam sallayarak glmseyen adama bakyordu. Lord Easterfield'in patlak gzlerinde ise memnun bir ifade vard. Sonra, Dmanlarmn hepsi de lyorlar... diye yineledi. 18 Okuldayken ocuklarn 'Kemikli Billy' diye ardklar Sir William Ossington, hayretle arkadana bakyordu. Sonra ikyet eder gibi, Mayang'da yeteri kadar cinayetle karlamadn m? diye sordu. ngiltere'ye dnp, bizim ilerimizi de mi grmen gerekiyor? Luke, Mayang'da katliama kalkan yoktu. imdi benim karmda alt cinayet ileyen ve hi kimsenin kukusunu uyandrmayan bir adam var, diye cevap verdi. Sir William, iini ekti. Byle eyler oluyor. Onun merak nedir? Kanlarn m ldrmek? Hayr, o bu tip deil. Henz kendisinin Tann olduunu sanmyor ama yaknda buna da inanmaya balayacak. Deli mi? Deli olduu kesin. Ama yasal adan deli saylmaz herhalde? Bildiin gibi ikisinin arasnda fark var.

Luke, Onun ne yaptn bildiinden eminim, dedi. Kemikli Billy, ban sallad. Tamam. . 146 Luke, derin bir soluk ald. imdi iin yasal ynn bir tarafa brakalm. Senden baz eyler renmek istiyorum. Derby gn akam zeri bele alt aras yal bir kadn White-hall'da bir arabann altnda kald. Kazay yapan otomobil de durmayarak kat. len kadnn ad Lavinia Fullerton' du. Bana kaza hakknda bilgi vermelisin. Sir William, iini ekti. Bunu sonra renirim. Bu i iin yirmi dakika yeter sanrm. Gerekten de Luke, yirmi dakika sonra kazay tahkik eden gen memurla konuuyordu. Miss Fullerton'a arpan araba bir Rolls, efendim. Numarasn aldnz m? Hayr. Maalesef kazay grenlerden hi biri bunu akl edememi. Trafik polisi FZX 4498 diye bir numara kaydetmi. Ama sonradan bunun yanl olduu da anlald. Kaza yerinde bir kadn founu yanndaki baka bir hanma sylemi. O da bunu trafik polisine yazdrm. Bilmiyorum numaray ikinci kadn m yanl anlamt. Ama bunun bir ie ya-ramyacam hemen anladk? Nereden anladnz? Memur glmsedi. FZX 4498 Lord Easterfield'in arabasnn numaras. Kazann olduu saatte araba bir pastacnn nnde duruyormu. ofr de ieride ay imekteymi. Adam bunu ahitlerle de ispat etti. Lord hazretleri ise ancak alt buuktan sonra arabasna binmi. Memur ktktan sonra Sir William, merakla arkadana bakt. Ne oluyor Luke? Gen adam, iini ekti. Hepsi birbirine uyuyor. Lavinia Fullerton olay anlatmak iin Scotland Yard'a geliyordu. Adam ona arabasyla arpp ldrd. evredeki kadnlardan biri katilin otomobilinin numarasn almak akllln gsterdi ama ona da inanan olmad. Kemikli Billy, iskemlesinde doruld. Yani sen... Evet... Lavinia Fullerton'u Lord Easterfield'in inedi 147 inden eminim. Bunu nasl yaptn bilmiyorum. Herhalde ofr ay ierken o usulca arabaya binerek bu ii yapt. mknsz! Hi de deil. Lord Easterfield, benim bildiim yedi cinayet iledi. Belki daha bilmediklerim de vardr. Sir William, yeniden, mknsz, dedi. Dostum, adam dn gece bana cinayetlerden szederek baya nd. O halde Lord deli? Evet deli. Ama bir hayli de zeki. Onun iin dikkatli davranmalsnz. Lord Easterfield kendisinden kukulandmz "bilmemeli. Kemikli Billy, mrldand. nanlacak gibi deil. Luke, bard. Ama doru... Elini arkadann omuzu-na koydu. Bak dostum. Sana olanlar srayla anlatacam... D Luke ertesi sabah Ashe kyne dner dnmez nce doruca arabasyla Honoria Flete'in evine gitti. Yal kadn kahvalt ediyordu. Gen adam grnce hayretle ayaa kalkt. Luke, vakit kaybetmedi. Sizi bu saatte rahatsz ettiim iin zr dilerim. Size bir soru sormam gerek. Biraz kiisel bir soru bu. Ama kzmayacanz umuyorum. Bana istediinizi sorabilirsiniz. Bu sorular nemli bir maksatla sorduunuzman eminim. Teekkr ederim. Luke, bir an durdu. Yllar nce Lord Easterfield'le evlenmekten neden vazgetiinizi renmek istiyorum. Yal kadnn bu soruyu beklemedii belliydi. Yanaklar kzard. Elini gsne bastrarak, O bu konuda size birey syledi mi? diye sordu. Luke, Bir kutan szetti, diye cevap verdi. Kuun boynunun krldn syledi. . 148 yle mi syledi gerekten? Honoria Flete'in sesi hayret doluydu. Bunu itiraf etti yle mi? Hayret!

Bana olaya anlatr msnz? Evet, evet. Anlatacam... Ama bundan Gordon'a szet-memenizi rica edeceim. Artk eski gnler geride kald. O olayn yeniden canlandrlmasn da istemiyorum. Luke, ban sallad. Merak etmeyin^. Ben o meseleyi yalnzca kendim iin renmeyi istiyorum. Teekkr ederim... Yal kadn, eski sakinliine kavumutu. Mesele u: O gnlerde bir kanaryam vard. Onu pek severdim. Biz kzlar o zaman tuhaf hatta gln yaratklardk. Herhalde erkekler kularmza veya kedilerimize olan dknlmzden biraz sklrlard. Bunu imdi anlyorum. O susunca Luke, Evet? dedi. Gordon, kanaryay ok kskanrd. Bir gn aksi aksi, 'O kuu bana tercih ediyorsun,' dedi. Ben de yine o zamanki btn gln kzlarn yapt gibi inat olsun diye, 'Ah, ka-naryacm,' dedim. 'Tabi seni bu aptal ocuktan daha ok seviyorum.' Sonra korkun birey oldu. Gordon kuu kapt gibi zavallcn boynunu krverdi. O kadar sarsldm ki. O olay hibir zaman unutmadm. Rengi iyice umutu. Luke, Bu yzden de nian bozdunuz deil mi? diye sordu. Evet. Ondan sonra Gordon'a kar bir soukluk duymaya baladm. Artk eskisi gibi olmam olanakszd. Tereddt etti. Bunun nedeni yalnz o hareket deildi... Bunu kskanlktan ya da fkesinden yapm olabilirdi. Fakat bana Gordon kuu ldrrken byk bir zevk alm gibi de geldi. Luke, mrldand. Demek o zaman bile... Demek yllar nce bile... Honoria Flete, elini Luke'un koluna koydu. Mr. Fitz-william... 149 Luke, cidd bir tavrla kadnn korku dolu gzlerine bakt. O cinayetlerin hepsini de Lord Easterfield iledi. Siz de bunu bandan beri biliyordunuz. yle deil mi? Honoria Flete, ban sallad. ((Bilmiyordum... Eer kesin olarak bilseydim, bilseydim, o zaman her eyi aklardm. Hayr, ben yalnzca yle olmasndan korkuyordum. Ama bana en ufak bir ifada olsun bulunmadnz? Kadn ani bir acyla parmaklarn birbirine kenetledi. Bunu nasl yapabilirdim? Nasl yapabilirdim? Bir zamanlar Gordon'u sevmitim... Luke, efkatle, Anlyorum... diye mrldand. Honoria Plete, dnd. Bir an evresi dantelli kk mendilini gzlerine bastrd. Sonra gururlu bir tavrla Luke'a bakt. Bridget'in nian bozmasna memnun oldum. O sizinle evlenecek deil mi? Evet. Yal kadn, ban sallad. Bu daha uygun.. Luke, dayanamayarak hafife gld. Miss Flete'in yznde yine cidd ve endieli bir anlam belirmiti. Dikkatli olun... kiniz de dikkatli olmalsnz... Lord Easterfield'i mi kasdediyorsunuz? Evet. Bu evlenme plnn ona sylememeniz daha doru olur. Luke, kalarn att. Ama byle birey ikimizin de houna gitmez. Bunun ne nemi var. Onun deli olduunu anlamyorsunuz galiba? Bu duruma kesinlikle dayanamyacaktr. Eer Bridget'e bir ey olursa... Ona hibir ey olmayacak. Biliyorum... Ama galiba onunla baa kamayacanzn farknda deilsiniz. Gayet sinsi ve kurnazdr o. Bridget'i hemen alp buradan gtrn. Baka are yok. Hatta sizin gitmeniz de iyi olur. 150 Luke ar ar, Bridget'in Ashe'den uzaklamas gerekten iyi olur, dedi. Ama ben kalacam. Ben de bunu sylemenizden korkuyordum. Ama hi olmazsa Bridget'i hemen gtrn. Hemen! Luke, ban sallad. Haklsnz sanrm. Hakl olduumu biliyorum. Ge kalmadan Bridget'i buradan uzaklatrn! 19

Bridget, Luke'un arabasnn sesini duymutu. Dar kt. Kapnn nndeki basamaklarda karlatlar. Gen kz herhangi bir girie gerek grmeden, Gordon'a durumu syledim, dedi. Ne? Gen adam iyice aalamt. Onun endieli hali Bridget'in gzden kamad. Ne var, Luke? Bir eye zlm olduun belli. Luke, ar ar, Hani ben dnnceye kadar bekleyecektin, dedi. Biliyorum. Ama bu meseleyi bir an nce halletmemizin doru olacan dndm. Gordon, dnmz, balaymz iin plnlar yapyordu. Bu yzden ona her eyi sylemek zorunda kaldm. Sesinde sitem vard. Drstlk bunu gerektirirdi. Luke, ban sallad. Senin bakmndan yle. Onun iin sana hak da veriyorum. Luke, ne demek istiyorsun? Gen adam, sabrszca bir hareket yapt. Bunu sana imdi burada anlatamam. Easterfield, haberi nasl karlad? Bridget, derin bir soluk ald. alacak bir soukkanllkla dinledi. Hatta bu yzden kendi kendimden utandm. Galiba Gordon biraz ukal ve kendisini beenmi olduu iin 151 : -ronun hakknda yanl bir hkme varmm. Bence o kk ama yine de byk bir adam. Luke, ban sallad. Evet. O kukulandmz baz bakmlardan gerekten byk bir adam saylabilir. Bak Bridget, buradan hemen ayrlmalsn. Tabi. Eyalarm hemen toplayacam. Sen beni Londra'ya gtrrsn. Herhalde ikimiz de handa kalamayz. Sorty'nin ahbaplar gitmise tabi. Luke, Senin Londra'ya dnmen daha iyi olur, diye cevap verdi, Bunun sebebini sana biraz sonra anlatrm. im- ,-tii Easteriield'i grmem gerek. Evet, galiba... Luke, Lord'u salonda buldu. Adam bir aa bir yukar dolayordu. Grnte sakindi. Hatta glmsyordu da. Fakat Luke adamn akamdaki damarn iddetle attn da farketti. Gen adam ieri girince Lord ona doru dnd. A, geldin mi, Fitzwilliam? Luke, Yaptklarmdan zldm sylemem yersiz, dedi. nk bu yalnzca ikiyzllk olur. Sizin bakmnzdan kt bir ekilde hareket ettiimi itiraf etmek zorundaym tabi. Ama oluyor byle eyler. Kendimi savunacak bir sz de bulamyorum. Lord Easterfield, tekrar odada dolamaya balayarak, elini yle bir sallad. Evet, evet... Luke, devam etti. Bridget'le birbirimizi seviyoruz. Size doruyu syledikten sonra kp gitmekten baka aremiz yok. Lord Easterfield, duraklayarak uuk renkli patlak gzleriyle gen adama bakt. Evet, yapabileceiniz baka birey yok. Sesi bir tuhaft. Sanki Luke'a ok ayormu gibi hafife ban sallad. Evet, artk birey yapamyacaksmz. nk ok ge... Luke, ona doru bir adm att. Ne demek istiyorsunuz? Lord, birdenbire beklenmedik birey syledi. Bunu Ho152 noria Flete'e sorun. O olanlar biliyor. Bir keresinde bana bundan szetmiti. O sorunuzu anlar. Neyi anlayacak? Lord Easterfield, Ktlk daima cezalandrlr, diye mrldand. Adalet daima yerini bulur. Buna zlyorum nk Bridget'i severim. Bir bakma ikinize de acyorum. Luke, homurdand. Bizi tehdit mi ediyorsunuz? Lord, bu szlere gerekten hayret etmi gibi ona baka-kald. Ne mnasebet dostum. Benim duygularmn bu ile ilgisi yok. Bridget'e karm olma erefini kabul edip etmeyeceini sorduum zaman, o bunu kabul etmiti. Bylece baz sorumluluklar da yklendi. imdi bunlar istemiyor. Oysa hayatta geri dnmek diye birey yoktur. Eer kanunlara aykr gelirseniz, bunun cezasn da dersiniz. Luke, yumruklarn skt. Yani Bridget'in bana birey geleceini mi ima ediyorsunuz? Beni iyi dinleyin, Easterfield. Ne Bridget'e birey olacak, ne de

bana. Byle bireye kalkrsanz, piman olursunuz. Dikkatli olun, nk hakknzda ok ey biliyorum. Lord Easterfield, Olacaklarn benimle bir ilgisi yok ki, diye cevap verdi. Ben yalnzca tanrsal gcn bir aracs-ym. O g ne derse o olur. Luke, Bu szlere inandnz anlalyor, dedi. Tabi. nk doru. Bana kar gelen cezasn eker. Siz ve Bridget bir istisna deilsiniz. Luke, homurdand. te bunda yanlyorsunuz. Onun iin size bundan sonra dikkatli davranmanz neririz. Lord, hafife morard. Size sabrl davrandm ama yeter artk. Ltfen kp gidip. Gen adam, ban sallad. Gidiyorum. Uyarm da sa- v km unutmayn... Dnerek odadan kt. Bridget'le abucak odalarna karak eyalarn topladlar. Ellerinde bavullarla aaya inerken, uak karlarna kt. Miss Flete sizi grmeye geldi, efendim. Miss Flete mi? Nerede o? Salonda, Lord hazretlerinin yannda. Bridget hemen salona gitti. Luke da peinden. Lord Eas-terfield pencerenin nnde durmu, Honori Flete'le konuuyordu. Elinde ince bir haner vard. Lord, ((ilik fevkalde, diyordu. Bunu muhabirlerimden biri bana Cezayir' den getirdi. Bir Riff haneri bu. Parman deta sevgiyle hanerin keskin tarafna srd. Harika... Honoria sert bir sesle, Brak o haneri, Gordon, diye bard. Lord glmseyerek, haneri masadaki silh koleksiyonunun yanma koydu. Usulca, Haneri okamak houma gidiyor, diye mrldand. Miss Flete'in o her zamanki sakin tavrlar kaybolmutu. Yz bembeyaz, hareketleri de tellyd. Ah, geldin mi, Bridget'ciim, dedi. Lord Easterfield, bir kahkaha att. ((Evet, ite Bridget. Onunla bol bol konu. nk kendisini kaybedeceiz. Miss Honoria Flete sert bir sesle sordu. Ne demek istiyorsun? Ne demek isteyeceim... Bridget'in Londra'ya gideceini sylemek istiyorum. Hepsine teker teker bakt. Sana haberim var Honoria. Bridget benimle evlenmiyor. Fitzwilliam'i tercih ediyor o. Hayat ok garip deil mi? Neyse ben gideyim de siz rahat rahat konuun. Cebindeki paralan krdatarak odadan kt. Miss Flete, Allahm, dedi. Allahm... Sesinde yle bir endie vard ki Bridget hafif bir hayretle ona bakt. Honoria Flete mrldand. Gordon, fkeli. ok fkeli. Allahm, korkun bir ey bu. imdi ne yapacaz? Bridget, akn akn ona bakyordu. Ne mi yapacaz? Ne demek istiyorsunuz? Miss Flete, iki gence de sitemle bakt. Meseleyi ona amamalydnz. 154 Bridget, homurdand. Sama. Baka ne yapabilirdik? Ona durumu tam Londra'ya gideceiniz an aabilirdiniz... Miss Flete, Luke'a, Meseleyi Bridget'e sylediniz mi? der gibi bakt. Gen adam da, Hayr, anlamnda ban sallad. Bridget, hafif bir hiddetle, Miss Flete, diye sze balad. Benimle konumak istediiniz birey mi vard? Evet evet. Size biraz bende kalmanz syleyecektim. ey... bu koullar altnda maliknede oturmaktan sklacanz dnyordum. Plnlarnz yapabilmek iin sakin birka gn geirmeye ihtiyacnz olabilirdi. Teekkr ederim, Miss Flete. ok naziksiniz. Benim yanmda emniyette olursunuz ve... Honoria Flete biraz aalad. Rahat edersiniz demek istedim... Yanmda rahat olursunuz... Tabi evim buras gibi lks bir yer deil. Ama her zaman scak su var. Hizmetim Emily'nin yemei de hi fena saylmaz. Bridget, dalgn dalgn mrldand. yle olduundan eminim. Ama tabi Londra'ya gidiyorsanz o zaman mesele yok. Bridget, ar ar, Durum biraz tuhaf, diye cevap verdi. Halam bugn iek sergisine gitti. Ona durumu aklama frsatn bulamadm. Ona bir not brakarak, Londra'daki apartmana dndm bildireceim. Ama apartmanda yapayalnz kalacaksnz deil mi? Bu doru deil ite. Bridget, sabrszland. Beni "kimse yemez. Ayrca halam da yann Londra'ya gelir.

Miss Flete, endieli bir tavrla bam sallad. Bilmem ki. Luke, Bir otele insen Bridget, dedi. Bridget, abucak gen adama dnd. Neden? kinizin de nesi var? Niin bana geri zekl bir ocukmuum gibi davranyorsunuz? i 155 -, Honoria Flete, itiraz etti. yle birey yaptmz yok, yavrum. Tek istediimiz sizin ok dikkatli olmanz. Ama neden? Neden? Ne oluyor? Luke, atld. Buraya bak, Bridget. Seninle konumam gerek. Bunu burada yapamayz. Arabama binip sakin bir yere gidelim. Miss Flete'e bakt. Bir saat sonra size gelebilir miyiz? Size sylemek istediim baz eyler var. Ltfen gelin. Sizi muhakkak bekleyeceim. Luke, Bridget'in kolunu tuttu. Miss Flete'e bayla selm verdi. Bavullarmz daha sonra alrz, Bridget. Haydi gel. Gen kz dan kararak, arabasna gtrd, otomobile bindirdi. Maliknenin ssl demir kaplarndan dan karlarken de rahat bir soluk ald. ok kr... Seni buradan sa salim uzaklatnyorum. Sen ldrdn m, Luke? Nedir bu esrarl hal? Luke, cidd bir tavrla, O adamn evindeyken sana kendisinin kanl bir katil olduunu herhalde syleyemezdim, dedi. 20 Bridget, bir sre gen adamn yannda hi kmldamadan oturdu. Sonra da, Gordon mu? dedi. Luke, ban sallad. Bridget, tekrarlad. Gordon mu? Gordon mu katil? Hayatmda foundan daha gln bir sz duymadm. yle mi dnyordun? Tabi ya, Gordon, bir bebee bile zarar veremez. Luke, fkeyle, Olabilir, diye cevap verdi. Biliyorum. Ama onun bir kanaryay ldrdnden haberim var. Bundan baka birka insan ortadan kaldrdndan da haberim var. Luke'cuum, buna kesinlikle inanamam. Gen adam, Biliyorum, dedi. Bu inanlacak gifoi'bir 156 ey deil. Dorusu iki gece ncesine kadar ondan kukulanmak benim de aklma gelmedi. Bridget, itiraz etti. Ben Gordon'u iyi tanrm. Onun nasl bir insan olduunu bilirim. Aslnda iyi bir insandr o. Evet ukal ve kendini beenmitir ama temiz kalplidir. Luke, ban sallad. Gordon hakkndaki fikirlerini deitirmek zorundaym, Bridget. mknsz Luke. Onun katil olduuna inanamam. Bu da nereden aklna geldi. ki gn nce katilin Sorty olduundan emindin. Luke, hafife yzn buruturdu. Biliyorum. Biliyorum. Ama durum deiti artk. Lord Easterfield'den bakas olamaz. Tevekkeli Lavinia Fullerton buradaki polise gidemedi. Onlarn kendisine gleceklerini biliyordu. Bu yzden Scotland Yard'a bavurmay uygun buldu. Gordon btn o zavalllar neden ldrsn. Pek sama bir sav bu. Biliyorum. Ama Easterfield'in kendisini ne kadar beendiinin farknda deil misin? Bridget, Evet, dedi. Gordon hep olaanst bir insanm gibi hareket eder. Ama aslnda bunun nedeni onda aalk duygusu olmas. Zavall Gordon'cuk. Herhalde btn felketlerin nedeni de bu. yi dn, Bridget. Adamn kendisine ne kadar nem verdiini unutma. Buna bir de fanatism ekle. Easterfield manyan biri. Bridget, bir sre dnd. Gordon'un katil olduuna yine de inanamam/ Elinde ne deliller var, Luke? Easterfield geen gece bana kendisine kar kan herkesin ldn syledi. Sonra? Sana ne demek istediimi tam olarak aklayamayacam. Ama Easterfield bu szleri sylerken halini grme-liydin. Gayet sakin ve hayatndan memnun bir hali vard. Orada oturmu kendi kendisine glmsyordu. Korkun bir eydi bu, Bridget. Devam et.

Sonra bana kendisini fkelendirmek hatasn iledikleri iin len kimselerin bir listesini yapt. imdi iyi dinle, Bridget. Bana saydklar unlar: Mrs. Horton, Amy Gibbs, Tommy Pierce, Harry Carter, Dr. Humbleby ve ofr Rivers. Bridget'in inanc sarslmaya balamt. Gen kz sapsar kesildi. Bu adlan sayd m gerekten? Sayd ya!- imdi bana inandn m? nanmam gerek herhalde. Peki btn bu insanlarn lm sebepleri neymi? Korkun denecek kadar basit. Mrs. Horton, kendisine hakaret etmi. Tommy Pierce taklidini yaparak, bahvanlar gldrm. Harry Carter kfr etmi. Amy Gibbs kstahla kalkm. Humbleby ona kar gelmi. Rivers ise onu benim ve Miss Flete'in nnde tehdit ettiydi. Bridget, elleriyle gzlerini kapad. Korkun. ok korkun. Biliyorum... Sonra baka deliller de var. Lavinia Ful-lerton'u Londra'da ineyen araba bir Rolls'mu. Numaras da Lord Easterfield'inkinin ayn. Bridget, ar ar, O halde artk iin kuku gtrr taraf yok, dedi. Evet. Polis, onlara arabann numarasn veren kadnn yanldn sanm. Bridget, Bu bakmdan onlara hak vermeli, dedi. Her zaman sradan bir tank yerine Lord Easterfield gibi zengin ve nfuzlu bir adamn szne inanrlar. Evet. nsan bunu dndke Lavinia Fullerton'un daha ne gibi glklerle karlatn daha iyi anlyor. Bridget, dnceli bir tavrla mrldand. Lavinia Ful-lerton bana bir iki kez tuhaf eyler sylediydi... Sanki bana ihtarda bulunuyormu gibi bir hali vard. Ne demek istediini o zaman anlyamamtm. Ama imdi anlyorum. Luke, Her ey birbirine uyuyor, diye cevap, verdi. Eas 158 terfield Mrs. Horton'a serinden zm yollam. Kadn ise hemirelerin kendisini zehirlemeye kalktklarn sanm. Sonra Lord'un Wellerman Kreitz laboratuvarma yapt ziyaret. Herhalde oradan mikrop alarak, bunu Humbleby'e alad. Tabi kimsenin de aklna ondan kukulanmak gelmedi. Yalnz Honoria Flete ondan kukulanyordu sanrm. Lord'un laboratuvara yapt ziyaretten szetti. Bu konuyu uygun bir ekilde at ama benim bu ipucuna gre hareket edeceimi umuyordu sanrm. Demek o Gordon'un katil olduunu bandan beri biliyordu? Kukulanyordu. Gordon'a bir zamanlar k olduu iin de birey yapamyordu. Bridget, ban sallad. Evet... Anlalyor... Gordon da bana bir zamanlar Honoria ile nianl olduklarn sylemiti. Miss Flete, Lord Easterfield'in katil olduuna inanmay istemiyordu. Ama sonra cinayetleri onun ilediinden git-. gide emin olmaya balad. Bana da baz imalarda bulundu ama kukularn ak ak sylemeye gnl raz deildi. Kadnlar cok garin varatklar. Galiba Honoria Flete bir bakma Easterfield'e hl k. Gordon'un nian bozmasna ramen mi? ian- bozan Lord Easterfield deil, Honoria Flete. Aslnda bu hikye bir hayli irkin. Bridget'e kanarya meselesini anlatt. Bridget, hayretle ona bakt. Gordon, kuun boynunu mu krm? Evet. Anlayacan adam daha o gnlerde bile pek normal desrilmi. Bridget titreyerek mrldand. O kadar yl nce o kadar yl nce... Luke, Belki de Easterfield tahmin ettiimizden daha 159 le: B T xaMd. Kimseyi ldrd, dedi. Dikkati onun zerine topla-j yan son zamanlarda lmlerin birbirlerini kovalamas. Galiba bu konudaki baar Lord'un ban dndrd. Bridget, ban sallad. Gen kz bir sre konumad. Sonra da birdenbire, O gn Londra'ya giderken Lavinia Ful-lerton sana ne syledi? diye sordu. Sze nasl balad? Luke, hatrlamaya alt. Bana Scotland Yard'a gideceini syledi. Kydeki polisten szetti. O iyi adamdr ama cinayetle baa kamaz gibi bireyler mrldand. Devam et. Sonra, 'Szlerime hayret ettiiniz belli/ dedi. 'Balangta ben de ardm. Bunu hayalimin geniliine verdim.' Sonra?

Ona, 'Btn bunlarn bir hayal rn olmadndan emin misiniz?' diye sordum. Veya buna benzer birey syledim. O sakin sakin, 'Hayr,' dedi. 'lk kez yle olduunu dnebilirdim. Ama ikinci, nc ve drdncden sonra durum deiti.' Bridget, bard. Fevkalde. Devam, devam. Tabi ben de o zaman itirazdan vazgetim. Kendisine Yard'a gitmekle iyi ettiini syledim. Ama aslnda zavallnn anlattklarnn hibirine de inanmamtm. Tpk Dr. Thomas'n bana yapt gibi. Biliyorum. nsan ancak olaydan sonra akllanyor deil mi? Ben de o zavall ihtiyarca ayn ekilde davranrdm herhalde. Peki sonra neler anlatt? Dur bakaym... Hah, Lavinia Fullerton mehur bir zehirlenme olayndan sz at. nceleri katilin kurbanlarna belirli bir ekilde baktna inanmadn syledi. 'Ama buna artk inanyorum, nk gzmle grdm,' dedi. Kelimesi kelimesine byle mi syledi? Luke, kalarm atarak dnd. O tatl, ince sesiyle, 'Bunu duyduum zaman inanmamtm ama doru/ dedi. Ben, 'Doru olan nedir?' diye sordum. Hemen cevap verdi. 160 'Katilin yznde beliren ifade.' Ve o zaman fena halde sarsldm, Bridget. Yal kadnn yumuak sesi ve yzndeki anlam. Anlatlamayacak kadar korkun bir ey grm olan bir insann yzyd bu. Devam et, Luke. Bana her eyi anlatmalsn. Lavinia Fullerton ondan sonra kurbanlar sayd. Amy Gibbs, Harry Carter, Tommy Pierce... Tommy'nin kt bir ocuk olduunu, Carter'in ise itiini syledi. Sonra, 'Ama imdi dn Dr. Humbleby'e sra geldiini anladm,' dedi. 'O yle iyi bir adamdr ki.' Humbleby'e gidip durumu aklad takdirde adamn kendisine inanmayacan, yalnzca gleceini de anlatt. Bridget, derin derin iini ekti. Anlyorum... Anlyorum... Luke, gen kza bakt. Ne var, Bridget? Ne dnyorsun? Mrs. Humbleby'nin bana syledii bir sz aklma geldi. Dndm de... Neyse, neyse... Sen devam et. Lavinia Fullerton sonunda ne syledi? Luke, yal kadnn anlattklarn cidd bir tavrla tekrarlad. O kelimeler kendisini iyice etkilemiti. Bunlar unutmas olanakszd. Ona, bir sr cinayet ileyip de kanunun eline dmemenin kolay olmadn syledim. O zaman bana, 'Yanlyorsun ocuum,' diye cevap verdi. 'Kimse senden kukulanmad takdirde cinayet ilemek o kadar kolaydr ki. Bu szn ettiim cani de byle, kimsenin kukulanmad biri.' Sustu. Bridget, titreyerek, ldrmek kolay m? diye mrldand. Gerekten de yle olmal. Tevekkeli o szler aklna taklmam Luke? Bu kelimeleri ben de lnceye kadar hatrlayacam. Gordon Eeasterfield gibi biri tabi ok kolay bu. Luke, Ama bunu kantlamak kolay deil, dedi. 161 Zehiri Kim Verdi/F : U yle mi dersin? Ben bu konuda sana yardm edebileceimi sanyorum... Bridget, byle eylere kalkma... Bana engel olamazsn. nsan arkasna yaslanp, 'Kendimi emniyete almalym,' diye dnemez. Bu ite ben de varm Luke. Evet, bu tehlikeli olabilir. Bunu itiraf ediyorum. Ama ben de payma deni yapmalym. Bridget... Bu ide ben de varm, Luke. Miss Flete'nin davetini kabul edecek ve birka gn daha kyde kalacam. Sevgilim, yalvarrm... Bu ikimiz iin de tehlikeli. Bunu biliyorum. Ama bu maceraya ikimiz birden atldk, Luke. 21 Miss Flete'in evine yine o sakin hava hkimdi. Yal kadn, Bridget'in davetini kabul ettiini anlaynca toiraz ard. Sonra da duraksamasnn nedeninin baka olduunu belirtebilmek iin davetini tekrarlad. Luke, ok naziksiniz, Miss Flete, dedi. Bence bylesi daha iyi. Ben handa kalacam. Bridget'in de gzmn nnde olmasn istiyorum. Daha nce Londra'da olanlar biliyorsunuz. Miss Flete, Lavinia Fullerton'u mu kasdediyorsunuz? diye sordu.

Evet... Oysa insan onun kalabalk bir ehirde emniyette olacam sanrd. yle deil mi? Yal kadn, Yani, dedi. Sizce bir insan ancak bir kimse kendisini ldrmek niyetinde olmad srece emniyettedir. Bunu kasdediyordunuz, deil mi? Evet... yle... Honoria Flete, dnceli dnceli ban sallad. 162 Bridget, sordu. Gordon'un katil olduundan ne zaman-danberi kukulanyordunuz, Miss Flete? Yal kadn, iini ekti. Bu cevaplandrlmas zor bir soru, yavrum. Galiba iin iin onun katil olduundan uzun zamandan beri emindim. Ama bunu inanc grmezlikten gelmek iin elimden geleni yaptm. Akas Gordon'un cani olduuna inanmay istemiyordum. Kendi kendime de kt ve korkun eyler dndm tekrarlayp durdum. Luke, sordu. Kendi hayatnz iin hi endie etmediniz mi? Miss Flete, dnd. Yani Gordon kendisinden kukulandm sevdii takdirde beni de ortadan kaldrmann bir yolunu bulurdu. Bunu mu demek istiyorsunuz? Evet. Yal kadn, usulca, Bu olaslk aklma gelmedi deil, diye mrldand. Onun iin de dikkatli davranmaya altm. Aslnda Gordon'un beni gerek bir tehlike sayacan da sanmyordum. Neden? Miss Flete, hafife kzard. Gordon, kendisini tehlikeye atacak bir ey yapamayacama inanyor sanrm. Luke, Ona ihtarda bulunmaya altnz, deil mi? diye sordu. Evet... Yani ona kendisini kzdran herkesin lp gitmesinin biraz garip olduundan szettim. Bridget, atld. O zaman ne dedi? Honoria Flete'in yznde endieli bir ifade belirip kayboldu. Dorusu beklediim tepkiyi gstermedi. Tam tersine inanlacak gibi deil ama buna memnun olmu gibi bir hali vard. 'Demek bunu farkettin?' dedi. Sanki bununla gururlanyormu gibi bir tavr da taknd. Luke, O deli tabi, dedi. Miss Flete, hemen ban sallad. Tabi. Yoksa bu durumu baka trl aklayamayz. Hareketlerinden sorumlu de 163 il o. Elini Luke'un koluna dayad. O onu asmayacaklar deil mi, Mr. Fitzwilliam? Hayr. Kendisini tmarhaneye kapayacaklarn sanyorum. Miss Flete iini ekti. Buna memnun oldum... Kalarn atarak gzlerini halya dikmi olan Bridget's bakt. Luke, Buna daha vakit var, diye mrldand. Scotland Yard'a haber verdim. Onlar bu ii ciddiye almaya hazrlar. Ama elimizde hemen hi delil yok. Bridget, Delil bulacaz, dedi. Honoria Flete, gen kza bakt. Yznde Luke'a ksa bir zaman nce grd birini veya bir eyi hatrlatan bir ifade vard. Bunun ne olduunu hatrlamaya alt ama baaramad. Yal kadn tereddtle mrldand. Pek emin 'bir tavrla konuuyorsunuz yavrum. Ho belki de haklsn. Luke, Ben arabayla malikneye gidip eyalarn getireyim, Bridget, dedi. Gen kz, hemen atld. Ben de seninle geleceim. Gelmemeni tercih ederim. Belki. Ama ben gelmeyi istiyorum. Luke, biraz sinirlendi. Allahakna, ocuunun peinde dolaan bir anne tavrlar taknma, Bridget. Beni himaye etmeye kalkman hi houma gitmez. Honoria Flete, mrldand. Bir tehlike yok ki, Bridget' iim. Mr. Fitzwilliam gpegndz, arabayla gidecek. Bridget, utanga bir tavrla gld. Budalalk ediyorum. Bu mesele sinirlerimi bozmaya balad. Luke, Miss Flete geen gece beni korudu, dedi. Haydi, haydi bunu itiraf edin, Miss Flete... yle yapmadnz m?

Yal kadn, glerek itiraf etti. Evet. nk Gordon' dan kukulanmak aklnzdan bile gemiyordu. Mr. Fitzwilliam. Oysa o sizin srf bu i iin kye geldiinizi anlasayd, hayatnz hemen tehlikeye girerdi. Sonra o yol ok sszdr. Orada her ey olabilirdi! 164 Luke, ciddileti. Artk tehlikenin byklnn farkndaym. Bu kez gafil avlanmayacam. Yal kadn endieyle, Onun ok kurnaz olduunu unutmayn, dedi. stelik Gordon sandnzdan ok daha zekidir. Aslnda mthi bir kafas vardr onun. Tedbirli olacam. Miss Flete, Erkekler cesur olurlar, dedi. Bunu hepimiz biliyoruz. Ama onlar kadnlardan daha kolay kanarlar. Bridget, ban sallad. Bu doru. Luke, Miss Flete, siz gerekten benim tehlikede olduuma inanyor musunuz? diye sordu. Yani Lord Easter-field beni de ortadan kaldrmaya m alacak? Honoria Flete bir sre duraksad. Bence asl tehlikede olan Bridget. Gordon, onun nian bozmasn byk bir hakaret sayacak. Bridget'in icabna baktktan sonra da size dnecek sanrm. Ama onun nce Bridget'i ortadan kaldrmaya alacandan eminim. Luke, inledi. Bridget, hemen ngiltere'den ayrlman tercih ederim. Bridget, azimle ona bakt. Bir yere gidecek deilim. Yal kadn, iini ekti. ok cesur bir kzsnz, Bridget. Size hayranm. Siz de benim yerimde olsaydnz, ayn eyi yapardnz. ey belki. Bridget, sesini alatt. Luke da, ben de bu ie kartk artk... Gen kz, Luke'la birlikte kapya kadar gitti. Luke Aslann ininden sa salim kp, hana dndkten sonra telefon ederim, diye sz verdi. Muhakkak telefon et. Sevgilim, hemen heyecanlanmayalm. En usta katillerin bile plnlarn gelitirmek iin zamana ihtiyalar vardr. Bir, iki gn tehlikeyle karlamyacamzdan eminim. Scotland Yard'n Ba Mfettilerinden Battle bugn kye 165 gelecek. Ondan sonra da Lord Easterfield gz hapsine alnacak tabi. Yani her ey yolunda ve melodrama da gerek yok. yle mi? Luke, cidd bir tavrla elini sevgilisinin omuzuna koydu. Bridget, hayatm, sakn tedbirsizce eyler yapmaya kalkma. Ben de sana ayn eyi syleyecektim, Luke'cuum. Gen adam, kzn omuzunu sktktan sonra arabasna atlayarak uzaklat. Bridget de oturma odasna dnd. Miss Flete biraz tellyd. Odanz henz hazr deil yavrum. Emily bu ile ilgileniyor imdi. Ben ne yapacam biliyor musunuz? Size gzel bir ay piireceim. Btn bu zc olaylardan sonra sizin iin gerekli olan da bu. Bridget, - aydan ok nefret ederdi. stelik midesini de bozard ay. Ama yal kadn, gen misafirinin aya ihtiyac olduuna karar vermiti bir kere. Tella odadan kt. Ve on dakika sonra ieriye neeyle girdii zaman elinde gm bir tepsi vard. zerindeki Dresden fincanlara azna kadar ay doldurulmutu. Honoria Flete, gururla, Hakik Lapsan bu, diye glmsedi. in ayndan daha da nefret eden Bridget kendisini zorlayarak glmsemeye alt. Ayn anda ksa boylu tknaz ve hmhm bir kz olan Emily kapda belirdi. Afedersiniz, Miss, yastklarn zerine krmal klflar m geirmemi istiyorsunuz? diye sordu. Miss Flete tella odadan kt. Bridget de bu frsattan yararlanarak ay pencereden dkt. Az kalsn o arada iek tarhnda uyuyan kedi Pooh'u da halayacakt. Bridget'in zr dilemesini byk bir ciddiyetle dinleyen Pooh pencerenin kenarna, oradan da gen kzn omuzuna srad. Byk bir memnunlukla mrldanp duruyordu. Bridget, hayvann srtn okad. Pek de gzelsin, canm. 166

Pooh, kuyruunu kaldrarak, mrltlarn arttrd. Bridget hayvann kulan kad. Aman ne eker kediymi bu. O srada Honoria Flete de ieri girmiti. Aman, diye bard. Pooh sizden pek holanm. Oysa kimselere kolay kolay sokulmaz. Pooh'un kulana dikkat edin, yavrum. Zavallnn kulaklar hl aryor sanrm. Ama Miss Flete, uyarsnda ok ge kalmt. Bridget, kendinin aryan kulan ekince Pooh, fkeyle tslad. Sonra da turuncu kuyruunu gururla sallayarak uzaklat. Miss Flete, haykrd. Eyvah! Elinizi trmalad m? Bridget, elinin zerindeki aprazlama trm emdi. nemli bir ey deil. zerine tentrdiyot srelim mi? Hayr, hayr... Dediim gibi yle nemli bir ey deil bu. Honoria Flete, hayal krklna uram gibiydi. Bridget, kabalk ettiini dnerek tella, Acaba Luke ne zaman dnecek? dedi. Endielenmeyin, yavrum. Mr. Fitzwilliam'm kendisini korumasn bildii belli. Evet. Luke'un cesur ve tedbirli olduu muhakkak. Ayn anda telefon almaya balad. Bridget tella kotu. Arayan gerekten Luke'du. Gen adam, Alo, dedi. Bridget, sen misin? Ben handaym. Bavullarn le yemeinden sonra getirsem olur mu? nk Battle geldi. Kimi kasdettiimi biliyorsun deil mi? Scotland Yard'dan Ba Mfetti... Evet, evet... Battle benimle hemen konumak istiyor. Bavullar hemen getirmen art deil. Yemekten sonra getir, bana Battle'm grlerini de anlatrsn. Olur. Allahasmarladk, sevgilim. Bridget, telefonu kapadktan sonra konumay Miss Fle-te'e nakletti. Sonra da uzun uzun esnedi O heyecanl anlar 167 dan sonra baya yorgunluk duymaya, balamt. Honoria Flete de onun bu halini farketti tabi. Yorgunsunuz deil mi, yavrum? En iyisi biraz uzann. Hayr hayr. le yemeinden nce yatmanz doru olmaz. Ben, ilerideki kulbede oturan bir kadna eski elbiselerimi gtrecektim. Oraya giden yol pek gzeldir. Krlarn arasndan geer. Belki benimle gelmek istersiniz. le yemeine kadar gidip dnebiliriz. Bridget bu neriyi hemen kabul etti. Arka kapdan ktlar. Miss Flete, bana hasr bir apka, eline de eldivenlerini giymiti. Bridget bunu pek komik buldu. Kendi kendine, Gren de aya davetliyiz sanr, dedi. Yolda yrrlerken Honoria Flete, tatl tatl kyle ilgili basit meselelerden szetti durdu. ki tarladan geip, bir kei yolunu atlar. Sonunda seyrek bir korudan geen ince bir patikaya saptlar. Hava ok scakt. Aalarn glgesi Brid-get'in ok houna gitti. Honoria Flete, sterseniz biraz oturup dinlenelim, yavrum, diye glmsedi. Bugn hava pek boucu. yle deil mi? Galiba gk grlemeye balad. Bridget, uykulu uykulu bu teklifi kabul etti. Nehrin kysna oturarak, arkasn aaca dayad. Gzleri yar kapalyd. Nedense aklna bir iir gelmiti gen kzn. Ey hi kimsenin sevmedii iman beyaz kadn Neden ellerinde eldiven krlarda dolayorsun? Ama bu Miss Flete'e pek uymuyordu. Yal kadn iman deildi nk. Bridget kelimeleri deitirdi. Hi kimsenin sevmedii zayf, kurun kadn, Neden ellerinde eldivenlerle krlarda dolayorsun? Honoria Flete'in sesiyle dald dncelerden uyand. ok uykunuz var deil mi, yavrum? 168 Miss Flete bu szleri her zamanki gibi o tatl sesiyle sylemiti. Ama bu szlerde Bridget'in gzlerinin birdenbire almasna neden olan bir eyler vard.

Honoria Flete, ona doru eilmiti. Gzleri heyecanla parlyor, dudaklarn yalyordu. Sorusunu tekrarlad. ok uykunuz var deil mi, yavrum? Bu sefer kadnn sesindeki ifade phe gtrecek gibi deildi. Bridget'in kafasnda bir imek akt deta. Gen kz o anda her eyi anlad. Ve arkasndan da aptall yznden kendi kendisine kzd. Gerei sezer gibi olmutu ama bu da belirsiz bir kukudan te gidememiti. Usulca, gizlice alarak gerei meydana karmaya karar vermiti. Ama bir an bile hayatnn tehlikede olabilecei aklna gelmemiti. Kukularm iyice gizlediini sanmt. Ayrca katilin hemen harekete geeceini de zannetmemiti. Bridget, Ben budalann biriyim, diye dnd. Budalann biriyim... Sonra birdenbire aklna bir ey geldi. ay... O ayn iinde bir ey vard. Honoria Flete, ay imediimi bilmiyor. Benim iin iyi bir frsat bu. Uykum gelmi gibi davranmalym. Acaba ayda ne vard? Zehir mi? Yoksa yalnzca uyku ilc m? Kadnn benim uyumam istedii apak ortada. Bridget, tekrar gzlerini kapad. Normal, uykulu oldU' unu umduu bir sesle, Gerekten ok uykum var... ok garip... imdiye kadar hi byle birdenbire uykumun geldiini bilmiyorum. Honoria Flete, usulca ban sallad. Bridget, kirpiklerinin arasndan yal kadn gzetliyordu. Kendi kendine Onunla nasl olsa baa kabilirim, dedi. Adalelerim kuvvetlidir. Honoria Flete ise sska ve yal. Ama nce onu konuturmam gerek. Bu art... Honoria Flete glmsyordu. Ho bir glmseme deildi onunkisi. Sinsi, insanca olmayan bir eydi bu. Bridget, Tpk keiye benziyor, diye dnd. Ne kadar da keiyi 169 id/. andryor. Keiyi hep ktlk sembol olarak kullanrlar. Bunun nedenini imdi anlyorum... Haklrymm... Aklma gelen o tuhaf fikir aslsz deilmi. 'Cehennem atei bile reddedilen bir kadnn kini kadar yakc deildir,' derler. Btn bu olaylarn balangc bu ite. Bridget, endie dolu bir sesle mrldand. Kendimi ok tuhaf hissediyorum... Nem var bilmiyorum... Miss Flete, abucak evresine bir gz att. Bulunduklar yer gayet sszd. Kyden iyice uzak olduklar iin Bridget haykrsa bile sesini duyuramazd. evrede ev filan da yoktu. Honoria Flete, beraberinde getirdii paketi ald. Bridget'e bunun iinde kyl kadna verecei eski elbiselerin olduunu sylemiti. Galiba da yleydi. Kt alnca iinden yumuak ynlden bir elbise kt. Ama Honoria Flete hl paketi kartrp duruyordu. Neden ellerinde eldiven krlarda dolayorsun? Evet, neden? Miss Flete niin eldiven giymek gereini duymutu. Tabi! Tabi! Her eyi fevkalde bir ekilde plnlamt kadn! Ktlar iyice ald. Miss Flete, bir haner kard. Lord Easterfield'in hanerini. Bunun zerinde Lord'un parmak izleri vard tabi. Zaten yal kadn da o parmak izlerini bozmamak iin eldivenli elleriyle haneri gayet dikkatle tutuyordu. Cezayir hanerinin keskin taraf prl prl parlamaktayd. Bridget, midesinin bulandn hissetti. Zaman kazanmal ve bu kadn konuturmalyd. Kimsenin sevmedii yal, kl rengi kadn. Bridget, kendi kendine, Aslnda bu zor olmamal, diye dnd. Honoria Flete'in konumak istedii bunu ok istedii muhakkak. O ancak benim gibi birine alabilir. Biraz sonra ebediyen susturaca bir insana. Gen kz, bouk bir sesle, O bak da neydi? dedi. Honoria Flete gld o zaman. Korkun bir kahkahayd 170 bu. Yumuak, ahenkli, kibar ama insanlkla ilgisi olmayan bir kahkaha. Yal kadn Bu haneri senin iin getirdim, Bridget'ciim, dedi. Kurbamyla senli benli konuuyordu artk. Senin iin. nk uzun zamandanberi senden nefret ediyorum. Bridget, mrldand. Gordon Easterfield'le evleneceim iin mi? Honoria Flete, ban sallad. ok zekisin. Gerekten pek zekisin. te bu haner Gordon'un aleyhindeki en kesin delil olacak. Seni burada grtla kesik olarak bulacaklar. Hanerin Gordon'un olduunu hemen renecekler. zerinde de

yine onun parmak izleri olduu ortaya kacak. Bu sabah byk bir ustalkla ona Cezayir hanerini bana gstermesini syledim. Sonra siz yukardayken haneri mendilime sararak antamn iine attm. ok kolay oldu bu... Zaten bandan beri her ey kolay gitti. Dorusu bana biri byle olacan syleseydi ona kesinlikle inanmazdm. Bridget, fazla uyku ilc imi insanlara has o kaln ve bouk sesle, Bunun tek nedeni ok zeki olman, dedi. Honoria Flete, yine kibar kibar gld. Sonra da korkun ve iren bir gururla, Evet, diye cevap verdi. Ben ok ka-falymdr. Gen kzken de yleydim. Ama fazla eitim grmeme, hele almama hi izin vermediler. Beni evde bo bo oturmaya zorladlar. Sonra Gordon... O baya bir ayakkab tamircisinin oluydu, ama hrslyd. Onun ok ykseleceini biliyordum. Bundan emindim. Ama sonra o nian bozdu. Beni istemedi. Hep o gln ku olay yznden. Kk bir yaratn boynunu kryormu gibi elleriyle bir hareket yapt. Bridget, yeniden midesinin bulandn hissetti. Ayakkabcnn olu Gordon Ragg beni, Mr. Flete'in kzn bandan atmaya kalksn! Olacak ey miydi bu? Ona bu kstahln detmeye yemin ettim. Uzun geceler hep ona ne yapacam dndm. O srada gitgide yoksullamaya baladk. Konan satlmas gerekti. Oray Gordon ald? Gor- 171 don! Kye geldi, benimle ukal bir tavrla konutu. Bana tepeden bakarak, ktphanede almam nerdi. Eski evimde almay! Ondan nasl nefret ediyordum! Ama duygularm hibir zaman belli etmedim. Bunu bize gen kzken retmilerdi. O devirlerde gen kzlar iyi yetitirirlerdi zaten. Kibar bir insan bundan anlalr. Ne derlerse desinler kibarlk kibarlktr. Bir an durdu. Bridget, kadnn konumaktan vazgemesinden korktuu iin deta soluk almaya bile ekiniyor, yine kirpiklerinin arasndan onu gzetliyordu. Nihayet Honoria Flete, tatl tatl konumasna devam etti. O srada ben de durmadan dnyordum. nce Gor-don'u ldrmeye karar verdim. te bu yzden de ktphanede kriminolojiyle ilgili eserler okumaya baladm. Gizlice tabi... Daha sonra bu eserlerin faydasn ok grdm. Hem-de ka kere. rnein Amy'nin lmnde... ksrk urubu yerine apka boyasn koyduktan sonra kapy dardan kit-ledim. Yani anahtar dardan cmbzla tutarak, kilitle evirdim. Herkes Amy'nin kapy ieriden kilitlediini sand tabi. O kz da ne fena horlard! ren bir eydi bu. Bir an durdu. Dur bakaym, nerede kalmtm? Bridget, karsndakini dinlemesini iyi bildii iin Lord Easterfield'i kendisine hayran etmiti. imdi de bu yeteneinin faydasn gryordu. Honoria Flete, manyak bir katildi tabi. Ama bunun dnda marifetlerini anlatarak nmek isteyen bir insand da ayn zamanda. Bridget de ite bylelerini idare etmesini iyi bilirdi. Onun iin ar ar, nce Gordon'u ldrmeye karar verdiinizi anlatyordunuz... diye mrldand. Evet, evet... Ama bu pek houma gitmedi. nk sradan birey olacakt bu. Sonra aklma bu fikir geldi. Cinayet ilemedii halde kendisini katil sanacak ve onu cezalandracaklard. Bu yzden iyice ac ekecekti Gordon. Katil damgasn yiyecekti. Benim ilediim cinayetler yznden aslacakt. Ya da onun deli olduuna karar vereceklerdi. lnceye kadar tmarhaneden kamyacakt. Bylesi daha da ho olacakt tabi. Honoria Flete, kkr kkr gld. Bridget bu sesi duyunca rperdi. Kadnn gzleri de camlam gibiydi. Demin de sylediim gibi kriminolojiyle ilgili bir sr eser okudum. Kurbanlarm dikkatle setim. .Gordon'dan hemen kukulamlmamalyd. nk... Sesi kalnlat. nsan ldrmek houma gidiyordu... O Lydia Horton denilen iren kadm, bana tepeden bakyordu. Bir keresinde onun benden, 'kz kurusu,' diye szettiini de duydum. Gordon'un onunla kavga etmesi pek houma gitti tabi. 'Bylece bir tala iki ku vuracam,' dedim. Kadnn baucunda oturup ayna arsenik kartrrken ne kadar elendim bilemezsin. Daha sonra hemireye giderek Mrs. Horton'un Lord Easterfi-eld'in gnderdii zmlerin ac olduundan ikyet ettiini syledim. Ama budala hemire bundan kimseye szetmedi. Sersem ne olacak! Sonra... dierleri... Gordon'un biriyle kavga ettiini duyar duymaz ben hemen bir 'kaza' hazrlayrveriyordum. Ve Gordon da yle budalayd ki... nanlmayacak kadar aptald. Onu, zel bir insan olduuna, kendisine kar gelenlerin

cezalandrldna inandrdm. Zavall Gordon. Her eye inanr. O kadar safdildir ki. Bridget'in Luke'a, Gordon mu? O her eye inanr, deyiini hatrlad. Zavall Gordon... Ama bu kadn konuturmaya devam etmesi lzmd. Mrldand. Btn bunlar nasl baarabildiinizi anhyamyorum... Bu i aslnda ok kolayd. Yalnz iyi rgtlenmesi gerekiyordu. Amy, malikneden kovulur kovulmaz onu hemen yanma aldm. O apka boyas bence fevkalde bir bulutu. Kapy da dardan kilitlediim iin kimse benden kukulanmad. Ama zaten ben hep emniyetteydim. nk kurbanlarm ldrmem iin ortada hibir neden yoktu. Ortada ne172 173 den olmadka da birinin bir cinayeti ilediinden kukula-namazsnz. Carter iini de kolaylkla baardm. Adam siste yalpalayarak gidiyordu. Kprde ona yetitim ve kendisini abucak itiverdim. Aslnda ben ok kuwetliyimdir. Durdu. Yine o yumuak, korkun kahkaha duyuldu. Dorusu bu olaylarn hepsi de ok elenceliydi. O gn Tommy'i pencereden ittiim zaman ocuun yznde beliren ifadeyi hayatmn sonuna kadar unutmayacam. Bir sr syleyecekmi gibi bir tavrla Bridget'in zerine eildi. Biliyor musun, insanlar aslnda ok aptal. Bunu daha nce f arketmemitim. Bridget, usulca fsldad. Siz ok zekisiniz de ondan bakalarn aptal buluyorsunuz... Evet, evet... Belki de sen haklsn. Bridget, Ya, Dr. Hurribleby, dedi. O meselede bir hayli zorlukla karlatnz herhalde? Evet. Baarya ulatma baya ardm. Tabi isteime erimeyebilir dim de. Ama Gordon her nne gelene Wellerman Kreitz laboratuarlarna yapt ziyaretten szedi-yordu. 'Doktoru uygun bir yntemle ldrmeliyim,' dedim. 'Daha sonra herkes bunu Gordon'un laboratuara gidiine balamal...' O srada Pooh'nun kula berbat haldeydi. Akp 'duruyordu. Mahsus kazaym gibi makasmn ucunu doktorun eline hatrdm. Sonra da ok zlm gibi yaparak doktorun elini sarmakta srar ettim. Humbleby gazl 'bezi nce Pooh'nun kulana srdm bilmiyordu tabi. Baarya ulaamyabilirdim de. Ama istediim olunca ok sevindim. zellikle, bu cinayette Lavinia Fullerton'un kendisinden faydalandm iin de pek memnundum. Yz asld. Lavinia Fullerton! O olaylarn iyzn kefetti! O gn Tommy'i o buldu. Gordon'la Humbleby kavga ettikleri zaman da beni doktora bakarken yakalad. Gafil avlanmtm. O srada doktoru nasl ortadan kaldracam dnyordum. O bunu sezdi. Dndm ve Lavinia'nn beni 174 szdn grdm. Kendimi ele vermitim. Lavinia'nn durumdan kukuland belliydi. Tabi birey kantlayamazd. Buna ramen birinin ona inanmasndan korkuyordum. rnein Scotland Yard'dakiler bu iin iinde bir i olduunu dnebilirlerdi. O gn Lavinia'nn Yard'a gideceinden emindim. Ben de ayn trene binerek onun peine takldm. O i de ok kolay oldu. O WhitehalPu geerken ben ar-kasmdaydm. Ama o beni farketmedi. Byk bir araba yaklarken Lavinia'y olanca gcmle onun altna itiverdim. Aslnda, dedim ya, ben ok kuwetliyimdir. Lavinia, arabann tekerlekleri altnda kald. Yanmdaki kadna Lavinia'y ineyen otomobilin numarasn aldm syledim. Ona Gordon'un Rolls'unun numarasn verdim. Onun bunu polise tekrarlayacan umuyordum. Evet bu konuda da ansm yaver gitti. Zaten ben ok talihliyim. rnein geen gn Gordon'la ofr Rivers'm kavgas... stelik o srada ahit olarak Mr. Fitzwilliam da vard. Dorusu Fitzwilliam'la da ok elendim. Onu usul usul istediim yne doru ektim. Dorusu nce Gordon'dan kukulanmak bir trl aklna gelmedi. Rivers olayndan sonra o da baka are bulamad. imdi de bu olay her eyi tamamlayacak. Ayaa kalkarak, Bridget'e sokuldu. Usulca, Gordon, nianmz bozmutu, diye mrldand. Seninle evlenecekti. Hayatm boyunca durmadan hayal krklna uradm. Hibir eyim olmad. Hibir eyim... Hi kimsenin sevmedii kl rengi kadn... Bridget'e doru eilmi, gzlerinde delice bir prltyla glmsyordu. Haner gnete ldamaktayd.

Bridget, btn kuvvetini toplayarak yerinden frlad. Dii bir kaplan gibi yal kadnn zerine atlarak, onu geri itti. O srada Honoria Flete'in sa bileini de yakalamt. Gafil avlanan Honoria Flete, bu saldr karsnda biraz geriledi. Ama ksa sren bir hareketsizlikten sonra o da dvmeye balad. Kuvvet bakmndan birbirleriyle karilat 175 rlamazlard bile. Bridget, gen ve salamd. Tenis gibi sporlar sayesinde adaleleri iyice glenmiti. Honoria Flete ise ince ve narin bir kadnd. Ama Bridget bu bouma srasnda bir eyi dikkate almam olduunu anlad. Honoria Flete, deliydi. Onda da o manyaklara has kuvvet vard. Kadn bir iblis gibi dyordu. lgnca gc, Bridget'inkinden daha stnd. Bir ileri, bir geri sallanyorlard. Bridget hl yal kadnn elinden haneri almaya alyor, Honoria ise olanca gcyle bunu brakmamaya abalyordu. Sonra yava yava deli kadnn gc daha stn gelmeye balad. Artk Bridget, Luke! Luke! mdat! diye baryordu. Ama kimsenin imdadna yetiemiyeceinide biliyordu. Honoria Flete'le yalnzdlar. l bir dnyada yapayalnzdlar. Bridget, btn gcn kullanarak deli kadnn bileini bkt ve hanerin yere dtn duydu. Ama hemen sonra Honoria Flete'in birer elik kskac andran parmaklar gen kzn boynunu kavrad. Bridget, son bir defa ac ac haykrd. 22 Ba Mfetti Battle'n hali ve tavr Luke'un houna gitti. ri yar, geni krmz yzl, pos bykl bir adamd Battle. lk bakta insanda zeki bir adam kansn uyandrmyordu ama biraz dikkat edilince Ba Mfettiin gzlerinde mthi bir prlt olduu farkediliyordu. Bir zek prlts. Luke, onu aa grmek hatasna da dmedi. nk daha nce de Battle tipinde kimselerle karlamt. Onlara gvenilebili-neceini ve bu adamlarn er ge bir sonuca ulaacaklarn biliyordu. Bu ii hi kimse Battle'dan daha iyi aratramazd. Ba mfettile yalnz kalnca, Luke, Siz byle bir olay iin gnderilmeyecek kadar nemli bir kimsesiniz, dedi. 176 Ba Mfetti Battle, glmsedi. Bu cidd bir mesele olabilir, Mr. Fitzwilliam. in iine Lord Easterfield gibi biri kart m, bir hata olmasn da istemeyiz. Anlyorum... Yalnz m geldiniz? ((Hayr, hayr. Yardmcm var. O 'Yedi Yldz' hannda imdi. Kendisine Lord hazretlerini gz hapsine almak grevi verildi. Ya... Battle, sordu. Sizce bu meselenin hi kuku gtrr bir yan yok mu, Mr. Fitzwilliam? Katilin Lord hazretleri olduundan emin misiniz? Katilin baka biri olmasna olanak yok. Size olanlar anlataym m? Hayr, teekkr ederim. Ben her eyi Sir William'dan rendim. Peki bu konuda ne dnyorsunuz? Herhalde Lord Easterfield durumundaki bir adamn katil bir manyak olacana ihtimal vermiyorsunuz? yle bir ey dndm yok. Battle, ban sallad. Cinayet konusunda 'imknsz' diye bir ey yoktur. Eer bana irin bir yal kzn, bir piskoposun veya bir okul rencisinin tehlikeli bir cani olduunu sylerseniz, kesinlikle, 'Hayr, olamaz,' demem. Hemen meseleyi aratrrm. Luke, Madem olaylar Sir William'dan rendiniz, dedi. O halde ben de size bu sabah olanlar anlataym. Ba Mfetti Battle'a, Lord Easterfield'le aralarnda geenleri ksaca hikye etti. Battle, onu byk bir ilgiyle dinledi. Sonra da, Demek Lord Easterfield'in elinde bir haner vard? diye mrldand. Bunu zellikle mi gsterdi? Yani hanerle sizi mi tehdit ediyordu, Mr. Fitzwilliam? Aka deil. Hanerin keskin tarafn hi de ho olmayan bir tavrla denedi. Sanki bundan zevk alyormu gibi bir hali vard. Miss Flete de ayn eyi sezdi sanrm. 177 Zehiri Kim Verdi/F : 12

Szn ettiiniz hanm o deil mi? Lord Easterfield'i uzun yllardan beri tanyan ve bir zamanlar da kendisiyle nianl olan kadn? Evet, o. Ba Mfetti Battle, Miss Bridget konusunda hi endielenmeyin, Mr. Fitzwilliam, dedi. Onu korumas iin birini getirteceim. Bizim Jackson da Lord hazretlerinin peinde olduuna gre, Miss Conway iin endielenmeniz yersiz. Luke, glmsedi. Siz byle konuunca iim rahat etti. Ba Mfetti, anlayl bir tavrla ban sallad. Durumunuz gerekten g, Mr. Fitzwilliam. Miss Conway iin bir hayli endie duyduunuz da belli. Yalnz size unu da syleyeyim, bu iin kolaylkla zmlenebileceini sanmayn. Lord Easterfield, kurnaz bir adam olmal. Herhalde bir sre kimseye ilimeyecektir. Tabi iin sonuna gelmise o baka... in sonundan kasdmz nedir? Baz katiller bir sr cinayet iledikten sonra artk hibir zaman yakalanmayacaklarn, srlarnn hibir zaman renilmeyeceim dnmeye balarlar. Kendilerinin ok zeki ve herkesin de aptal olduuna inanrlar. te biz onlar o zaman yakalarz. Luke, ban salladktan sonra ayaa kalkt. ansnz ak olsun. Eer sizin iin yapabileceim 'birey varsa bana syleyin. Tabi sylerim. Bu konuda bana syleyeceiniz birey var m? Battle, bir an dnd. Sanmyorum. u anda syleyebileceim birey yok. nce u ky bir dolamak istiyorum. Belki bu akam sizinle yeniden konuuruz? k iyi olur. O zaman size ne durumda olduumuzu da anlatrm... Luke, biraz rahatlam gibiydi. Zaten ok kii Ba Mfetti Batt'la konutuktan sonra ayn eyi hissederlerdi. Gen adam saatine bir gz att. le yemeinden nce gidip Brid 178 get'i greyim mi? Yok yok... Miss Flete beni de yemee alkoymas gerektiini dnebilir. Kadnn programn alt st etmeyeyim. Luke, halalar ve teyzeleri dolaysyla yal kadnlarn byle eylere ok zen gsterdiklerini, nem verdiklerini renmiti. Acaba Honoria Flete'in de yeenleri var m? Herhalde... Luke, handan kt. Ayn anda yoldan hzla inen siyahl bir kadm kendisini grnce duraklad. Mr. Fitzwilliam! Mrs. Humbleby... Luke, bir iki adm atarak kadnn uzatt elini skt. Mrs. Humbleby, Ben sizin kyden ayrldnz sanyordum, dedi. Hayr, yalnzca yerimi deitirdim. Artk handa kalyorum. Ya Bridget? Onun Ashe maliknesinden ayrldn duydum. Evet ayrld. Mrs. Humbleby, derin bir soluk ald. Onun kyden tmyle ayrldna ok memnun oldum. Ah, Bridget hl burada. u ara Miss Flete'de kalyor. Mrs. Humbleby, bir adm geriledi. Yznde gayet endieli bir anlam belirmiti. Honoria Flete'in yannda m kalyor? Ama... neden? Miss Flete onu davet etmek nezaketini gsterdi... Kadm, hafife titredi. Lke'a sokularak, gen adamn kolunu tuttu. Mr. Fitzwilliam, bir ey sylemeye hakkm yok. Hi yok... Belki de yanlyor um... Hangi konuda... Ashe bir ktlk yuvas halini ald... Mrs. Humbleby, ekingen bir tavrla Luke'a bakt. Ve bunun nedeni de Honoria Flete. Bundan eminim... Ah, yznzden bana inanmadnz anlalyor. Kimse Lavinia Fullerton'a inanmad, ikimiz de Honoria'nm ktln hissediyorduk. Zannedersem Lavinia Fullerton, benden daha fazla eyler biliyordu. 179 unu unutmayn Mr. Pitzwilliam, bir kadn mutlu deilse, korkun eyler yapabilir. Luke, usulca, Evet, bu olabilir, dedi. Mrs. Humbleby, abucak, Bana inanmyorsunuz deil mi? diye sordu. Tabi, inanmanz iin bir neden de yok. Kocamn elinde sargyla Honoria Flete'in evinden geldii gn hi unutmadm. Tabii kocam benim telma aldrmad. 'Bu yalnzca bir syrk,' dedi. Dnd. Allahasmarladk. Syle: diklerimi unutun. So... son gnlerde kendimde deilim.

Luke, kadnn arkasndan bakt. Neden Mrs. Humbleby, Honoria Flete'in kt bir insan olduunu syledi? diye dnyordu. Belki Doktor Humbleby'le Honoria Flete, dosttular. Kadn da bu arkadal kskanyordu. Demin, 'Lavinia Fullerton'a da inanmadlar,' dedi. Anlalan Lavinia baz kukularn Mrs. Humbleby'e am. Luke birdenbire trendeki kompartman ve o tatl ihtiyarc hatrlad. Yal kadnn yznde byk bir endie vard. Luke, Lavinia Fullerton'un sesini duyar gibi oldu. Bir insann yzndeki ifade... Sonra kadnn yzndeki anlam da deimiti. Sanki o anda birini gryordu. Dudaklar gerilerek; dileri ortaya km, yznde memnun bir ifade belirmiti. Luke, birdenbire, Ama ben birinde daha bu ifadeyi grdm, diye dnd. Hem de bu yaknlarda... Ne zaman?.. Bu sabah... Honoria Flete, Bridget'e byle bakyordu ite... Luke, O halde Lavinia Fullerton o anda katilin yzndeki ifadeyi taklide alyordu, dedi. Ne yaptn bilmeden hzla Honoria Flete'in evine doru yrmeye balad. Kafasnda bir ses durmadan tekrarlyordu. Katilin erkek olmas art deil... Lavinia Fullerton hibir zaman caninin erkek olduunu sylemedi... Sen katilin erkek olduunu sandn... Allahm, ben galiba ldryorum. mknsz bu. Dndm ey imknsz! Bridget'i bulmalym. Onun gvenlikte olduunu anlamalym. O gzler... O acayip kehribar rengi gz 180 ler...w Gzlerinin nnde de hl katilin taklidini yapan Lavinia Fullerton'un hayali vard. Kapy ona ksa boylu, tknaz hizmeti kz at. Luke'un tel karsnda da baya aalad. Sonra, Miss Bridget, sokaa kt, diye cevap verdi. Miss Flete yle syledi. Bakaym Miss Flete ieride mi? Luke, hzla kzn yanndan geerek oturma odasna girdi. Emily ise st kata kotu. Sonra da soluk solua aa indi. Hanmefendi de dar km. Luke, onu omuzlarndan yakalad. Ne tarafa gittiler? Kz, ona akn akn bakt. Herhalde arka kapdan ktlar. n kapdan ksalard grrdm. Luke, arka tarafa doru koarken, hizmeti kz da onun peinden gitti. Luke, arka kapdan dar frlayarak, kck baheyi bir admda at. leride aalar budayan bir adam vrd. Luke hemen ona gitti. Normal bir tavrla konumaya alarak, adama, iki kadn grp grmediini sordu. Adam, ar ar, ki hanm m? diye mrldand. Evet.. Onlar buradan geceli epey oldu. Ben itin altnda yemeimi yiyordum. Beni grmediler sanrm. Ne tarafa gittiler? Luke, avaz avaz barmamak iin kendisini g tutuyordu. Galiba adam da durumda bir tuhaflk olduunu anlamt. Gzleri iri iri ald. u tarlalardan getiler. u taraftan. Ondan sonra ne tarafa gittiklerini bilmiyorum. Luke, adama teekkr ettikten sonra komaya balad. Tel ve endiesi gitgide artyordu. Onlara yetimeliyim... Onlar bulmalym... Belki ldrdm... Belki de onlar nehrin . kysnda dolayorlar. Ama iimden bir ses bana acele etmemi sylyor. ki tarlay at, sonra da ince patikann balangcnda bir sre duraksad. Ne tarafa gidecekti. Sonra uzaklardan gelen o hafif ama tandk sesi duydu. Luke! Luke! mdat! Gen adam, koruya dalarak sesin geldii tarafa doru 181 komaya balad. imdi kulana baka sesler de geliyordu^ timeden kan grltler... Tuhaf solumalar. Hafif, bouk bir feryat... Luke, tam zamannda aalarn arasndan frlayarak,, deli kadnn Bridget'in boynuna deta batm olan parmaklarn zd. Azndan kpkler salan Honoria bouuyor, kfrediyordu. Sonra birdenbire titreyerek Luke'un kollan: arasnda kaskat kesildi... 23 Lord Easter field, Anlyamyorum... dedi. Anlyam-yorum... Adam yine gururlu bir hava taknmaya alyordu ama btn pozlarna ramen acnacak bir ekilde arm olduu belliydi. Kendisine anlatlanlara bir trl inanamyordu. Battle, sabrl bir biimde, Mesele yle, Lord hazretleri, dedi. Bir kere Flete ailesinde delilik var. Bunu yeni rendik. Herhalde Honoria Flete de

ocukluundan beri biraz anormaldi. Ayrca hrsl bir kadnd, ama arzularna hibir zaman ulaamamt. nce onun almasna engel olmulard. Sonra da ak maceras hayal krklyla sona ermiti. ksrd. Anladma gre onu siz banzdan atmsnz. Lord Easterfield, souk bir tavrla, Bu 'batan atmak,' szlerini hi sevmem, diye cevap verdi. Ba Mfetti Battle, hatasn hemen dzeltti. Yani.... nian siz bozmusunuz sanrm. ey... Evet... Bridget, atld. Bunun nedenini bize anlat, Gordon. Lord Easterfield, iyice kzard. Pekl... Madem anlatmam istiyorsunuz. Honorra'nm bir kanaryas vard. Kuu pek severdi. Hayvan, Honoria'nn dudaklarnn arasna sktrd ekeri gagasyla almaya almt. Bir gn gagasn bi 182 raz hzla Honoria'nn dudana vurdu. Honoria ok kzd ve kuu yakalad gibi... 'boynunu krd. O olaydan sonra Hono-ria'ya kar eski duygularmn ldn anladm. Ona, ikimizin de hata ettiini syledim. Battle, ban sallad. Olaylarn ba bu ite. Miss Flete' in, Miss Conway'e de syledii gibi ondan sonra kadn kafasn yalnzca intikam almak iin kulland. Lord Easterfield, hayretle ona bakt. Yani Honoria'nn btn gayesi beni katil diye yakalatmak myd? te buna nanamam. Bridget, Anlatlanlarn hepsi de doru, Gordon'um, dedi. Bildiin gibi seni kzdran herkesin birdenbire lver-mesine sen de ayordun. Onlarn lmesinin bir nedeni vard. Bridget, bard. Tek neden Honoria Flete'di. Bunu iyice anla, Gordon. Tommy Pierce'i pencereden iten, dierlerini katleden tanrsal bir g deil, Honoria'yd. Lord Easterfield, ban sallad. nanlacak gibi deil. Battle, sze kart. Bu sabah size telefon edildiini sylediniz... Evet. Biri bana onikide telefon etti. Hemen koruya gitmemi, Bridget'in bana anlataca baz eyler olduunu syledi. Arabayla deil, yryerek gidecektim... Battle, ban sallad. Tabi. te son darbe olacakt bu. Miss Bridget, boaz kesilmi halde bulunacakt. Yannda sizin hanerinizle tabi. Hanerin zerinde de parmak izleriniz olduu ortaya kacakt. Ayrca cinayet saatinde koru civarnda olduunuz anlalacakt. Ondan sonra kendinizi sa-vunamyacaktnz. dama mahkm olacaktnz. Ben mi? Lord Easterfield, hem arm, hem zlmt. Benim byle birey yaptma inanrlar myd? Bridget, ona efkatle bakt. Ben buna hibir zaman inanmadm... Lord Easterfield, gen kza souk souk bakt. Ne ka 183 rakterde bir adam olduum, ne gibi iler yaptm herkes tarafndan bilmiyor. Kimse benim di bir katil olduuma inanmazd... Kurumlu bir tavrla dar karak, kapy kapatt. Luke, O ne byk bir tehlikeyle kar karya olduunu hibir zaman anlayamayacak, diye mrldand. Sonra gen kza dnd. imdi sen Honoria Plete'den nasl kukulandn anlat bakalm... Bridget anlatmaya balad. Gordon'un katil olduunu sylediin zaman buna inanamadm. Onu ok iyi tanyordum. ki yl sekreterliini yapmtm. Evet o ukal, kendini beenmi bir adamdr ama aslmda mfik ve inanlmayacak kadar da yufka yreklidir. Bir sivrisinei ldrmek bile onu zer. Honoria Flete'in kanaryasn ldrmesi inanlacak gibi deildi. Gordon byle birey yapm olamazd. Ayrca o bana bir ara Honoria'yla nianlandn sonra da ondan kendisinin ayrldn anlatmt... O zaman, 'Ya Honoria Flete yalan sylyorsa,' diye dndm. Tabi hemen arkasndan da, 'yleyse,' dedim. 'Kadn baka yalanlar daha uydurmu olamaz m?' Honoria Flete, gururlu bir kadnd. Her halde Gordon'un kendisiyle evlenmekten vazgemesi onu ok sarsmt. Lord Easterfield'e kzyordu hi kukusuz. Ondan intikam almay istemesi de pekl

mmknd. zellikle Gordon baarya ulam olarak dnd zaman bu nefreti daha da artm olmalyd. O zaman, 'Herhalde cinayetleri Gordon'un zerine ykmak ok houna gidecek,' diye dndm... Tabi o srada 'btn bu fikirler kafamda karmakarkt... Honoria Flete'in katil olabileceinden emindim. Sonra aklma La-vinia Fullerton'un sana katilin erkek olduunu syledii geldi. Tabi varsaymm da o zaman alt st oldu. Buna ramen, sana trende Lavinia Fullerton'la yaptn konumay kelimesi kelimesine tekrarlaman istedim. ok gemeden de La-vinia'nn katilin erkek olduunu sylemediini anladm. Artk salam bir ipucu bulduumdan emindim. Bu yzden de Honoria Flete'in davetini kabul ettim. 184 Luke, fkeyle homurdand. Ve bana bir tek kelime bile sylemedin! Ama devgilim, sen Gordon'un katil olduundan emindin. Bense yalnzca Honoria Flete'in katil olabileceini dnyordum. Elimde bir tek delil bile yoktu. Titredi. Ah, sevgilim... Kadnn gzleri ne korkuntu... Ya nazik nazik glmesi? Lke da rperdi. Oraya tam zamannda nasl yetitiimi mrmn sonuna kadar unutmayacam. Battle'a dnd. Honoria Flete imdi ne halde? Ba Mfetti, Tamamiyle ldrd, diye cevap verdi. Ekserisi byle olur. Sandklar kadar zeki olmadklarn anlaynca ileden karlar. Lke, zntyle glmsedi. Benim hi de iyi bir polis olmadm anlalyor. Honoria Flete'den kukulanmak hi aklma gelmedi. Eer siz benim yerimde olsaydnz durumu daha abuk anlardnz sanrm. Belki anlardm, belki de anlamazdm, efendim. Size cinayet konusunda her eyin mmkn olduunu sylemitim. O arada bir yal kzdan da szetmitim sanrm. O arada bir piskoposla bir okul ocuunun da ad gemiti. Siz onlarn da cinayet ileyebileceini mi dnyordunuz? Battle, gld. Herkes katil olabilir, efendim. Bridget, Gordon hari, dedi. Luke, gel gidip onu bulalm. Lord Easterfield, ktphanesindeydi. Defterine not alp duruyordu. Bridget, utanga bir tavrla, Gordon... diye mrldand. Artk her eyi biliyorsun. Bizi balamayacak msn? Lord hazretleri, nazik bir tavrla gen kza bakt. Balamaz olur muyum, yavrum, balamaz olur muyum? Artk anladm. im bamdan akn benim. Seni ihmal ettim. in dorusu u : Kipling'in dedii gibi, 'Yalnz seyahat eden, 185 abuk yol alr...' Benim hayatta tek bama ilerlemem gerek. Dikleti. Byk sorumluluklarm var. Omuzlanmdaki yk tek bama tamam gerek. Ykmn hafifletilmesi veya bir can yolda bulmam da olanaksz. Yalnz bama ilerleyecek ve bir gn yolun kysna ekilerek orada son nefesimi vereceim... Bridget, Sevgili Gordon, dedi. ok ekersin. Lord Easterfield, kalarn att. Bunun eker olup olmamakla bir ilgisi yok. Artk bu samalklar unutalm. i bandan akn bir adamm ben. Biliyorum... Gazetelerimden birinde hemen bir yaz serisi balatacam. 'Tarih boyunca kadnlar tarafndan ilenen cinayetler.' Bridget ona hayran hayran bakt. Gordon, fevkalde bir fikir bu. Lord Easterfield, gsn iirdi. Onun iin artk beni yalnz brakmanz rica edeceim. Yapmam gereken bir sr i var. Luke'la Bridget, ayaklarnn ucuna basa basa odadan ktlar. Bridget, O gerekten eker bir adamdr, diye fsldad. Bridget, Easterfield'i galiba gerekten seviyormusun. Evet... Galiba yle... Luke, pencereden bakt. Ashe'den ayrlr ayrlmaz rahat bir soluk alacam. Bu ky hi houma gitmiyor. Mrs. Humbleby'nin de dedii gibi, buras ktlk yuvas. u Ashe tepesinin kasvetli haline bak. Ashe tepesi dedin de aklma geldi. Sorty ne olacak? Luke, biraz da utanm bir tavrla gld. Onun ellerindeki kan lekelerini mi sylyorsun? Evet...

Sorty'le arkadalarnn o gece tavuk kurban ettikleri anlalyor. 186 Ne kt! Dostumuz Mr. Sorty'nin bana bir eyler gelecek sanrm. Battle onun iin ufak bir srpriz hazrlyor. Bridget, ban sallad. yi... Bir an durdu. Sonra da sokuldu. Luke... Efendim, sevgilim? Aramzdaki sevgi hibir zaman lmeyecek deil mi? Evlendikten bir sre sonra akmzn snmesini istemiyorum. Boanp, bakalaryla evlenmeyi istemek ho bir ey deil... Ah, sevgilim... Sen gerek sevgiyi istiyorsun. Ben de yle. Aramzdaki ak daima devam edecek. nk gerekler temelinin zerine kuruldu bu. - Doru mu sylyorsun, Luke? Tabii, sevgilim. Zannedersem bu yzden sana k olmaktan korkuyordum. Ben de yle... Hl korkuyor musun? Hayr. Luke, Bridget'i kendisine ekti. Uzun zaman azraille kar karya kaldk. Ama artk o kt gnler sona erdi. Bundan sonra hayatn tadn karacaz... SON V