Está en la página 1de 2

ΙΕΡΑ ΠΑΝΗΓΥΡΙΣ

ΣΕΛΙΔΑ 4

ΙΕΡΑ ΠΑΝΗΓΥΡΙΣ

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012

Οι Λιτανείες του Αγίου Χαραλάμπους
Η εορτή του Αγίου Χαραλάμπους στις 10 Φεβρουαρίου
γινόταν και γίνεται πάντοτε με επίσημο χαρακτήρα. Το
Εκκλησιαστικό Συμβούλιο του ναού, όπως και παλιά,
καλεί τους καλύτερους ψαλτάδες του Ληξουρίου. Λαμβάνει δε μέρος εκτός της Θεία Λειτουργίας, στη λιτανεία
και ο Μητροπολίτης του νησιού μας με τους φιλοξενούμενους Μητροπολίτες και όλο το ιερατείο της επαρχίας.
Πολλοί πιστοί απ' όλη την περιοχή της Παλικής, μαζεύεται στην εκκλησία του Αγίου, στην οποία γίνεται το αδιαχώρητο. Η λιτανεία γίνεται μ' όλη τη μεγαλοπρέπεια η
Φιλαρμονική Ληξουρίου, συμμετάσχει ένθερμα. Κατά
καιρούς, έχουν λάβει μέρος στη λιτανεία του Αγίου κι
άλλες φιλαρμονικές του νησιού, και δυο - τρεις φορές
η Φιλαρμονική του Πολεμικού Ναυτικού.
Η περιφορά «του θρόνου» της λιτανείας ανάλογα τις καιρικές συνθήκες τροποποιείται. Στην ολοκληρωμένη
πορεία της όταν οι καιρικές συνθήκες το επιτρέπουν,
ακολουθεί την παρακάτω διαδρομή. Ξεκινάει η πομπή
από το ναό του Αγίου Χαραλάμπους, περνά από το νότιο

εκφράζουν την ευλάβεια και την πίστη τους προς τους
δύο Αγίους μας.
Μετά από την ολιγόλεπτη λειτουργία και στάση της
“συνάντησης” των δύο Αγίων, η λιτανεία συνεχίζει προς
το Ποτάμι και από εκεί επιστρέφει στην εκκλησία του
Αγίου Χαραλάμπους.
Ο τελετουργικός σχηματισμός της πομπής ακολουθεί
σταθερά από παλιά την ίδια γραμμή, έχοντας πάντα προπομπό τη Φιλαρμονική της πόλη. Ακολουθούν τα παιδιά
με τα εξαπτέρυγα και τα λάβαρα και πίσω από αυτά οι
ψαλτάδες. Επιβλητικά παρουσιάζεται και δεσπόζει στη
λιτανική πομπή ο ασημένιος θρόνος του Αγίου Χαραλάμπους, που σηκώνεται στους ώμους τεσσάρων ανθρώπων, έχοντας μέσα στο κουβούκλιο την ωραία εικόνα του Αγίου που έχει φιλοτεχνήσει ο Ληξουριώτης
αγιογράφος Γεώργιος Περλιγκής.
Φαίνεται πως οι λιτανείες του Αγίου Χαραλάμπους, ναι
μεν γίνονταν από πολύ παλιά, ωστόσο ο Κεφαλονίτικος
τύπος δεν ασχολήθηκε σχεδόν καθόλου με αυτές.

σπίτι, και να γίνει εκεί δέηση για την άρρωστη σύζυγό
του, την Κασσιανή.

ΠΟΛΙΟΥΧΟΥ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ ΛΗΞΟΥΡΙΟΥ & ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΛΙΚΗΣ

"Εβγάλανε τον άγιο και πήρε τα σοκάκια
προς χάριν της Κασσιανής συζύγου του Φουντάκια".

Έρευνα - Επιμέλεια φύλλου: Γεράσιμος Σωτ. Γαλανός

Το 1951 έγινε όπως και κάθε χρόνια με εξαιρετική
μεγαλοπρέπεια η λιτανεία του Αγίου και πέρα από τον
Μητροπολίτη του νησιού και του ιερατείου και των
αρχών της νήσου πρωτοστάσησαν οι Φιλαρμονικές
Ληξουρίου και Αργοστολίου.
Την επόμενη χρονιά, σταθμός για το Ληξούρι, ο
Ληξιουριώτης Μητροπολίτης Άννινος Χερουβείμ έφερε
την Τιμία Κάρα στο Ληξούρι. Παρ' όλη την κακοκαιρία
και τη χιονοθύελλα η συμμετοχή του κόσμου ήταν
μεγάλη και ο τύπος σχολίασε με εγκώμια τη ιερή αυτή
λιτάνευση.
Λιτανεία του Αγίου Χαραλάμπους που άφησε εποχή ήταν
την χρονιά του 1959. "Πλήθος κόσμου ευσεβών παρηκολούθησε την Θ. Λειτουργίαν, εις ην εχοροστάτησε ο

Λιτανεία του Αγίου 10/02/1962

O Άγιος Χαράλαμπος, συλλογή Ιακωβατείου Βιβλιοθήκης

Λιτανεία του Αγίου 10/02/1992

Λιτανεία του Αγίου 10/02/1992

δρόμο της πλατείας του Αγ. Νικολάου Μηνιατών, κι από
εκεί όλη η πομπή στρίβει δεξιά και διασχίζει προς νότο
τον κεντρικό δρόμο της πόλης. Καθώς περνά η λιτανική
πομπή αφήνει στα δεξιά το ναό της Παναγίας της Περλιγκούς και στρίβοντας αριστερά κατηφορίζει το δρόμο
προς την πλατεία Πεσόντων. Έπειτα όλη η πομπή συνεχίζει τον ανατολικό δρόμο της πλατείας, στρίβοντας αριστερά, και κατεβαίνοντας προς τα βόρεια συναντά την
παλιά οικία του Ακαδημαϊκού Μαρίνου Γερουλάνου, όπου βρίσκεται το κελί του Παπα-Μπασιά. Πραγματοποιείται η καθιερωμένη στάση για «παράκληση και συνάντηση» των Αγίων.
Έπειτα, όλη η πομπή φτάνει στην Κεντρική Πλατεία, που
εκτός από τη σύντομη παράκληση προς τον Άγιο και τον
καθιερωμένο λόγο του Μητροπολίτη μας, γίνεται απ'
τους πιστούς το προσκύνημα της εικόνας του Αγίου.
Αν ο καιρός είναι καλός, μετά την Κεντρική Πλατεία η
πομπή κατευθύνεται στα Λεγάτα-Μαρτσελάτα και ανεβαίνει την ανηφόρα του Γηροκομείου. Έπειτα στρίβει
στη γωνία του δρόμου - στο σπίτι του Κιαλλέτα - Λυκούδη και καταλήγει στον ιερό ναό του Αγίου Γερασίμου.
Εκεί υποδέχονται το θρόνο του Αγίου Χαραλάμπους οι
πιστοί της ενορίας του Αγίου Γερασίμου, ενώ οι επίτροποι έχουν ήδη φροντίσει να βγάλουν έξω απ' το ναό το
θρόνο του Αγίου Προστάτη του νησιού μας. Γυναίκες με
λιβανιστήρια γιομίζουν την ατμόσφαιρα με ευωδιές και

Στοιχεία, ελάχιστα βέβαια, υπάρχουν τόσο για την εορτή
όσο και τη λιτανεία από το 1908 και μετά. Ιδιαίτερα προβάλουν κάποιες ειδήσεις στο "Ζιζάνιον" του Μολφέτα
και υπογράφονται με το ψευδώνυμο "Ληξουριώτης" που
ήταν ο περίφημος αγιογράφος - καλλιτέχνης και ποιητής
Ρόκκος Ξυδάχτυλος.
Στα 1908 διοργανώθηκε λιτανεία "Πομπωδεστάτην
χάριν των πιστών" και με τη συνοδεία της φιλαρμονικής,
που όπως λέει ο τύπος της εποχής γι’ αυτήν, είχε αρκετές αδυναμίες.
Στα 1909 ο τότε δεσπότης είχε παραχωρήσει στην
εκκλησία του Αγίου Χαραλάμπους στο Ληξούρι, την
άδεια στη λιτανεία να περιφέρονται δίσκοι (βαντιέρες)
για οικονομική ενίσχυση. Όμως οι άλλες εκκλησίες διαμαρτυρήθηκαν διότι δεν δόθηκε και σ' αυτές όμοια
άδεια. Ο Ρόκκος Ξυδάχτυλος προτρέπει τον δεσπότη ή
να καταργήσει το προνόμιο ή να δώσει και στις άλλες
εκκλησίες τα ίδια λιτανοπρόμια.
Και τον άλλο χρόνο, το 1910, ο Ξυδάχτυλος θα σατιρίσει ποιητικά μέσα στα συμβάντα του Φεβρουαρίου, τη
λιτανεία του Αγίου Χαραλάμπους και το πέρασμα από το
στενό καντούνι ενός Ληξουριώτη για να γίνει καλά η
άρρωστη γυναίκα του. Ο λεγόμενος Φουντάκιας που
καθόταν σ' ένα στενοκάντουνο κοντά στον Αγ. Ανδρέα,
παρακάλεσε τους ιερείς και τους επιτρόπους να περάσει
ο Άγιος από το καντούνι, να σταματήσει απ' έξω από το

Πηγές - Μαρτυρίες - Ευχαριστίες

1. Ακολουθία του Αγίου Ιερομάρτυρος Χαραλάμπους του θαυματουργού,
ψαλλομένη τη Δεκάτη του Φεβρουαρίου Μηνός α, ψηγ ΕΝΕΤΙΗΣΙΝ 1793.
2. "Ζιζάνιον" 16-2-1908 ΑΡ.Φ. 478 σελ.4
"Ζιζάνιον" 21-2-1909 ΑΡ.Φ. 522 σελ. 4
"Ζιζάνιον" 27-2-1910 ΑΡ.Φ. 570 σελ. 4
3. "ΤΑ ΝΕΑ" ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΚΑΙ ΙΘΑΚΗΣ 17-2-1951 Αρ. Φ. 122 σελ. 1
"ΤΑ ΝΕΑ" ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΚΑΙ ΙΘΑΚΗΣ 4-2-1965 ΑΡ. Φ. 40 σελ. 4
"ΤΑ ΝΕΑ" ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΚΑΙ ΙΘΑΚΗΣ 14-2-59 ΑΡ. Φ. σελ. 4
4. Μπάμπης Κοντογιαννάτος, Ληξουριώτικα, τ.Β, Κορυδαλλός 1980

Στάση της Λιτανείας στο κελί του
Παπα-Μπασιά 10/02/1993

Σος Μητροπολίτης μας κ. Ιερόθεος, περιστοιχούμενος
υπό του ιεροκήρυκος κ. Σοφού και των ιερέων Ληξουρίου. Επίσης έλαβε μέρος η χορωδία εξ Αθηνών του
εκλεκτού συμπολίτη μας κ. Τσιλίφη, ήτις έδωσε μεγαλυτέραν επισημότητα. Το απόγευμα εγένετο η ανά την
πόλιν λιτανεία προπορευομένης της Φιλαρμονικής και
ακολουθούντων απασών των αρχών της νήσου με επί
κεφαλής τον Νομάρχην κ. Γουδήν, είποντο δε μαθηταί
και μαθήτριαι, Ελληνίδες Οδηγοί, τμήμα μαθητών της
ΒΕΣ, το Ναυτικό Τμήμα αυτής και πλήθος κόσμου.
Αξίζει να σημειωθεί η Επικρατήσασα τάξις χάρις εις τα
ληφθέντα μέτρα του Διοικητού Χωρ/κης Ληξουρίου
υπομ. κ. Πασχαλίδου και του αστυνόμου κ. Αργύρη
Ματσούκη".
Τα τελευταία χρόνια το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο του
ναού όσο και η Πολιτεία ενώνουν τις δυνάμεις τους για
την "πορεία" της εορτής και της λιτανείας του Αγίου.
Την ημέρα αυτή, κοσμούν με την παρουσία τους εκτός
από τον Μητροπολίτη μας κ. Σπυρίδωνα, οι Αρχές του
Νομού μας, ο Βουλευτής μας, ο Δήμαρχος και άλλοι επίσημοι. Η ζεστή παρουσία του Μητροπολίτη Μυθήμνης
κου Χρυσοστόμου που έρχεται καλεσμένος από τον δικό
μας δεσπότη, συνεχίζει την αγάπη και το ενδιαφέρον για
τον Άγιο Χαράλαμπο που είχε ο Σπυρίδων Συνοδινός, ο
Ληξουριώτης Μητροπολίτης Ρόδου.

5. Μπάμπης Κοντογιαννάτος, Το Νέο Ληξούρι, 1971, Αθήνα σ. σ. 30-31
6. Κωνσταντίνου Αντ. Μονοκρούσου, Αρχειακή Έρευνα, Οι ιεροί Ναοί του Ληξουρίου και τριάντα δυο χωριών
της Επαρχίας Πάλλης Κεφαλονιάς, Έκδοσις 3η, Ληξούρι 2008
7. Το φωτογραφικό υλικό που χρησιμοποιήθηκε είναι από το Αρχείο Γερασίμου Σωτ. Γαλανού.
8. Στοιχεία για τη μεταφορά της Σεπτής Κάρας του Αγίου Χαραλάμπους προέρχονται από την αλληλογραφία των
δυο μητροπολιτών – Αρχείο Γερασίμου Σωτ. Γαλανού.
Στα ποιήματα διατηρήθηκε η ορθογραφία όπως έχει.
Τυπογραφείο Λασκαράτος, Αργοστόλι.
Πολλές ευχαριστίες ανήκουν στον πρόεδρο της Κ.Ε.ΔΗ.ΚΕ., (Κοινωφελής Επιχείρησης Δήμου Κεφαλλονιάς)
κον Άγγελον Κωνσταντάκη για την παρούσα έκδοση.

10-2-2012

Ο

ιερομάρτυρας και θαυματουργός Άγιος Χαράλαμπος γεννήθηκε στη Μαγνησία της Μικράς Ασίας
το 90 μ.Χ. περίπου και μαρτύρησε στα χρόνια
των μεγάλων διωγμών της Χριστιανοσύνης. Οι γονείς
του ήταν ευσεβείς Χριστιανοί και τον οδήγησαν από
μικρό με κίνδυνο της ζωής τους στη δική τους πίστη.
Στον τόπο γέννησής του έζησε όλη τη ζωή του και ως
νέος στάθηκε παράδειγμα συνετού βίου. Η πίστη του και
η επιθυμία του τον έκαναν να αφιερωθεί στην υπηρεσία
του Χριστού. Έγινε ιερέας το 130 μ.Χ.
Μεταξύ των ετών 193 - 211 μ.Χ. αυτοκράτορας της
Ρώμης ήταν ο χριστιανομάχος Σεβήρος. Παρόλο που
αγαπούσε τις τέχνες και τα γράμματα δεν μπόρεσε να
εννοήσει τον Χριστιανισμό και τον κατεδίωκε σκληρά.
Την ίδια εποχή στην περιοχή της Μαγνησίας ηγεμόνας
ήταν ο θηριόψυχος Λουκιανός, μεγάλος πολέμιος κι
αυτός του Χριστιανισμού. Όταν έμαθε ο Λουκιανός τη
χριστιανική δραστηριότητα του ιερέα Χαραλάμπους οργίστηκε πολύ. Έξαλλος έστειλε στρατιώτες να τον συλλάβουν και να τον φέρουν μπροστά του. Πράγματι οι απεσταλμένοι οδήγησαν μπροστά στον ηγεμόνα σιδηροδέσμιο τον υπέργηρο κληρικό, που τότε αναφέρεται πως
ήταν 113 ετών. Η μεγάλη ηλικία του δεν εμπόδισε τους
διώκτες του να τον υποβάλλουν σε φρικτά βασανιστήρια. Μα η χάρη του Χριστού και της πίστης του τον κράτησαν δυνατό. Βλέποντας την αντοχή στα βασανιστήριά
του ο Λουκιανός διέταξε να τον γδάρουν. Ο Άγιος δεν
σταμάτησε στιγμή να προσεύχεται στον Χριστό και η
μεγάλη υπομονή του οδήγησε ακόμη και τους δύο δήμιούς του, Πορφύριο και Βάπτο, στον Χριστιανισμό. Το
τραγικό και οδυνηρό μαρτύριο του Αγίου τελείωσε με
τον αποκεφαλισμό του. Στο Συναξάρι του αναφέρεται ότι
κατά το μαρτύριό του ζήτησε ο ίδιος από τον Χριστό να
του δώσει, μετά θάνατον, τη χάρη “εις όποιον τόπον
ευρέθη κομμάτι από το λείψανον του και εις όποιαν
χώραν τον εορτάζουν, να μη γένη ποσώς πείνα, ούτε
πανούκλα να θανατώνει τους ανθρώπους”.
(Συνοπτικά από το Συναξάρι του Αγίου Χαραλάμπους)

Η εικόνα του θρόνου, έργο
του Αγιογράφου Γεώργιου Περλιγκή

Τα άγια λείψανα
Το Άγιο του λείψανο το παρέλαβε κατόπιν η μακάρια
Γαλήνη και το ενταφίασε σε θήκη, αφού του έβαλε πολύτιμα μύρα και αρώματα. Κατόπιν το Άγιο και πανσεβάσμιο λείψανο του ενδόξου Ιερομάρτυρας Χαραλάμπους,
μοιράστηκε χάριν ευλάβειας στους απανταχού Ορθοδόξους Χριστιανούς.
Υπάρχουν και σήμερα σε πολλούς ναούς και μοναστήρια
τεμάχια λειψάνων του Αγίου Χαραλάμπους. Η Πάντιμος
κάρα του βρίσκεται στα Μετέωρα της Θεσσαλίας στο
Μοναστήρι του Αγίου Πρωτομάρτυρας Στεφάνου, και
μέρος αυτής στον ομώνυμο Ναό στο Ληξούρι.
Στο Συναξάρι του αναφέρεται, ότι σε κάποιον οπτασιασμό, κατά το μαρτύριό του, ζήτησε ο ίδιος από το Χριστό,
να του δώσει (μετά το θάνατό του) τη χάρη "εις όποιον
τόπον ευρέθη κομμάτι από το λείψανων του και εις όποιαν χώραν τον εορτάζουν, να μη γένη ποσώς πείνα, ούτε
πανούκλα, να θανατώνει τους ανθρώπους".
Η λατρεία του Αγ. Χαραλάμπους είναι ευρύτερα διαδεδομένη στον Ελληνικό χώρο και έχουν κτιστεί πολλές
εκκλησίες στ' όνομά του, ιδιαίτερα, ύστερ' από επιδημίες
"πανούκλας" και "χολέρας".
Ενδεικτικά αναφέρω επιδημίες πανούκλας που έγιναν
τον 18ο αιώνα, που από τότε κυρίως διαδόθηκε η
λατρεία κι η εικονογραφία του Αγίου σ' όλη την Ελλάδα.
Το 1717 στη Μεσσηνία, το 1723 στη Χίο, το 1728 στη
Ζάκυνθο, το 1760 και 1850 στην Κεφαλονιά, το 1770
στην Κρήτη. Έτσι ο Άγιος είναι πολιούχος σε πολλά μέρη
του Ελλαδικού χώρου
Απολυτίκιον. Ήχος δ’.
Ταχύ προκατάλαβε.

Ως στύλος ακλόνητος της Εκκλησίας Χριστού και
λύχνος αείφωτος της οικουμένης σοφέ, εδείχθης
Χαράλαμπες. Έλαμψας εν τω κόσμω, δια του Μαρτυρίου, έλυσας των ειδώλων την σκοτόμαιναν, μάκαρ.
Διό εν παρρησία Χριστώ, πρέσβευε σωθήναι ημάς.

O Άγιος Χαράλαμπος, σκηνή του Μαρτυρίου
του από παλαιό Μηνολόγιο

Κοντάκιον. Ήχος δ’.
Επεφάνης σήμερον

Ως φωστήρ ανέτειλας, εκ της εώας, και πιστούς
εφώτισας, ταις των θαυμάτων σου βολαίς, Ιερομάρτυς Χαράλαμπες. Όθεν τιμώμεν, την Θείαν σου
άθλησιν.

O Άγιος σέρνεται

O Άγιος στον ηγεμόνα

O Άγιος ταλαιπωρείται
από τους Δήμιους

Ο Κρίσπος και ο Έπαρχος
κρεμάσθησαν εις στον αέρα

Κοινωφελής
Επιχείρηση
Δήμου
Κεφαλλονιάς
Έκδοση: Κ.Ε.ΔΗ.ΚΕ.

ΣΕΛΙΔΑ 2

ΙΕΡΑ ΠΑΝΗΓΥΡΙΣ

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012

Η Εκκλησία του Αγίου Χαραλάμπους στο Ληξούρι

Στο δυτικό μέρος της πόλεως, στη συνοικία Κουράτα βρίσκεται σήμερα όπως και
προσεισμικά ο ναός του Αγίου Χαραλάμπους. Από παλιά εκεί υπήρχε ένας
μικρός ναός και αργότερα το 1754 σύμφωνα με νοταριακή πράξη του κώδικα
του ναού τον ανακαίνισε ο Αναστάσιος
Ανδρέου Χέλμης σε οικόπεδο που αγόρασε από τον Νικόλαο Ιωάννη Λούζη.
Αναφέρεται πως ο Άγιος Χαράλαμπος
έγινε πολιούχος της πόλεως Ληξουρίου
στα 1811, χρονιά που έσωσε την περιοχή από τη μεγάλη σιτοδεία.
Σε εκκλησιαστικό λειτουργικό βιβλίο
υπάρχει έγγραφη αναφορά πως ο Άγιος
θαυματούργησε και σταμάτησε τη χολέρα
στα 1850, χρονιά που το θανατικό έπεσε
βαρύ στην περιοχή της Παλικής. Έτσι, ο
Άγιος Χαράλαμπος έγινε Προστάτης του
Ληξουρίου και της ευρύτερης περιοχής,
και οι Ληξουριώτες επικαλούνται τη μεσιτεία του προς τον Θεό να τους βοηθήσει.
Στην πορεία του χρόνου οι Ληξουριώτες
φρόντισαν να κοσμήσουν και να βελτιώ-

Ο Διονύσης Μαρούλης κρατώντας την
κασελέττα σε λιτανεία του Αγίου, 2005.

σουν το ναό του Πολιούχου τους. Το τέμπλο είναι ξύλινο με ελαφριά ξυλογλυπτική και βαμμένο άσπρο.
Στο κέντρο του ιερού ναού στέκεται ο
θρόνος του Αγίου. Έργο εξαιρετικό με
αργυρογλυπτικό σκάλισμα και μέσα σ'
αυτόν είναι τοποθετημένη η εικόνα του
Αγίου Χαραλάμπους, έργο του Ληξουριώτη αγιογράφου Γεωργίου Περλιγκή.
Με το σεισμό του 1953 ο ναός δεν
κατέρρευσε εντελώς και το τέμπλο έμεινε
στη θέση του και το περιεχόμενο της εκκλησίας σώθηκε.
Το 1954 με τη βοήθεια του τότε Υπουργού Χρήστου Ευαγγελάτου έγινε στην ίδια
θέση ξύλινη εκκλησία με τις ίδιες περίπου
διαστάσεις και με το ίδιο περιεχόμενο,
ώστε για την πρώτη μετασεισμική περίοδο
ήταν η καλύτερη εκκλησία, γι' αυτό και
ορίσθηκε ως Μητρόπολη του Ληξουρίου
ως το 1957. Στη ξύλινη αυτή εκκλησία
διορίστηκε να λειτουργεί ως εφημέριος ο
αρχιμανδρίτης Γεράσιμος Κεφαλάς, ο
οποίος ήταν συγχρόνως και εφημέριος
στην Αγία Μαρίνα στα Μιχαλιτσάτα.
Αργότερα το 1963 φτιάχτηκε στην ίδια
θέση με την προσεισμική, κάπως μεγαλύτερη από την παλιά η σημερινή εκκλησία.
Τη μελέτη έκανε ο μηχανικός Γεώργιος
Μαρτίνης και την τεχνική εκτέλεση ο
εργολάβος Πετροπαναγής Βασιλάτος. Τα
εγκαίνια της νέας εκκλησίας έγιναν στις
25 Ιανουαρίου 1965 υπό των Αρχιερέων Ρόδου, Σπυρίδωνος Συνοδινού
και Κεφαλληνίας, Ιερόθεου Βουή.
Στο βιβλίο του ο ιατρός Χαράλαμπος
Κοντογιαννάτος "Το νέο Ληξούρι" μας
πληροφορεί για τις δαπάνες που χρει-

άστηκε για την ανοικοδόμηση του ναού:
1. Έρανο συμπολιτών δρχ. 60.000
2. Κρατική βοήθεια δρχ. 130.000
3. Δωρεά Ευαγ. Τυπάλδου Μπασιά δρχ.
20.000
"Επί πλέον εις την εκκλησίαν αυτήν έγιναν και τα ακόλουθα δώρα:
1. Ιερά σκεύη Θείας Μεταλήψεως, δώρον
του Πατριάρχου Ρουμανίας και Ιουστινιανού προς τον Μητροπολίτη Ρόδου κον
Σπυρίδωνα, ο οποίος τα δώρισε εις τον
Αγ. Χαράλαμπο.
2. Το αργυρούν άγιον αρτοφόριον και
δυο αργυρά κηροπήγια, δώρα της Κλεάνθης Συνοδινού, μητρός του Μητροπολίτου Ρόδου, Σπυρίδωνος Συνοδινού.
3. Δεκαέξι εικόνες των μεγάλων αγιογραφικών οίκων του Αγίου Όρους, χρησιμοποιήθηκαν κατά την τελετή της χιλιετηρίδας του Αγ. Όρους εις την Αθήνα και
οι οποίες εδωρήθησαν από το Υπουργείο
των εξωτερικών στον εφημέριον Γεράσιμον Κεφαλά.
4. Ο κεντρικός ορειχάλκινος πολυέλαιος
με 48 φώτα, δώρο του Μητροπολίτου
Ρόδου, Σπυρίδωνος Συνοδινού..
5. Ο μικρός ορειχάλκινος πολυέλαιος με
12 φώτα, δώρον του τότε Αρχιμανδρίτη
και μετέπειτα Μητροπολίτη Καισαριανής
Ληξουριώτη Γεωργίου Προκόπη.
Το εκκλησιαστικό συμβούλιον κατά την
ανοικοδόμηση αποτελείτο από τον εφημέριο αρχιμανδρίτη κ. Γεράσιμο Κεφαλά
και τους επιτρόπους: Νικ. Καμινάρη, Χαρ.
Αντζουλάτου και Χαρ. Μαρούλη".
Οι καμπάνες μετά το σεισμό φτιάχτηκαν
στο χυτήριο της ΒΕΣ με δαπάνες και
φροντίδα του Νικολάου Καλού.
Ιερείς πριν το σεισμό ήταν ο παπαΛιναρδάτος, ο παπα-Βασίλης Λυκούδης.
Έπειτα ο αρχιμανδρίτης Κεφαλάς Γεράσιμος, ο παπα-Μελιδώνης, ο παπα-Σπύρος Γερουλάνος την εποχή που ο ναός
χρησιμοποιήθηκε ως Μητρόπολη. Επίσης, ο π. Χαράλαμπος Πατρίδος συγχρόνως ήταν και εφημέριος στον Αγ.
Νικόλαο Μηνιατών. Ο παπα-Γιάννης Αντωνάτος συγχρόνως και εφημέριος στην
Αγ. Τριάδα, ο Αρχιμανδρίτης Αμβρόσιος
Καμινάρης (Τσίκος), παπα-Ανδρέας
Δρακονταειδής, παπα-Λιας Αντωνάτος,
παπα-Φώτιος Δεμπονέρας, παπα-Γεράσιμος Ευαγγελάτος (ήταν εφημέριος στον
Αγ. Ελευθέριο Αργοστολίου).
Μετά από τον Αρχιμανδ. Κεφαλά Γεράσιμο και τον ιερέα Γεράσιμο Ευαγγελάτο
ακολούθησαν οι ιερείς: π. Γεράσιμος
Μαρκαντωνάτος, π. Φώτιος Αντωνέλλος
π. Αθανάσιος Λυκούδης και σήμερα ο π.
Ιωάννης Φραγκισκάτος.
Ψάλτες άλλοι μόνιμοι και άλλοι προσωρινοί που με τις υπέροχες φωνές και τα
κεφαλονίτικα βυζαντινά ποικίλματα κόσμησαν τις εορτές των Αγίου Xαραλάμπους
και Ελευθερίου ήταν παλιά: ο δεξιός ψάλτης Γεράσιμος Μοσχονάς (Τσαντίλας και
αριστερός ο Μπάμπης Λουκέρης (Μπούτσικος). Επίσης, κατά το 1950 αριστερός

ΙΕΡΑ ΠΑΝΗΓΥΡΙΣ

ΣΕΛΙΔΑ 3

1952-2012 Εορταστική επέτειος έλευσης της Τιμίας Κάρας του Αγίου Χαραλάμπους
από μοναστήρι των Μετεώρων από τον Ληξουριώτη Μητροπολίτη, Τρίκκης και Σταγών Άννινο Χερουβείμ

ο Κώστας Μονοκρούσος και δεξιός ο
Γεράσιμος Περάτης. Στην κάθε γιορτή
μαζεύονταν πολλοί ψαλτάδες όπως ο
Γεράσιμος Κουταβάς και ο Σπύρος Καμινάρης και άλλοι που τους πλαισίωναν και
σχημάτιζαν κόρο. Πολλές φορές έψαλαν
σε αυτόν τον ιερό ναό ο μετέπειτα μουσουργός Φώτης Αλέπορος, καθώς και ο
Γεράσιμος Σωτ. (Πακιούρης) Λεγάτος.
Από το ψαλτήρι του Αγίου ακουστήκαν
για πολλά χρόνια οι υπέροχοι Δρακοπουλαίοι (Γεράσιμος και Βάσως) με τη χορωδία τους. Τα τελευταία χρόνια εκκλησιαστικά "κόρα" όπως του Σπύρου Έρτσου,
του Παναγή Μεσσάρη, του Νίκου Γερ.
Βάλσαμου παρήλασαν κατά καιρούς και
κόσμησαν τις εορτές του Αγίου.

Προσεισμική φωτογραφία
αύλειου χώρου του ναού

Λιτανεία 1955

Μετασεισμικό παράπηγμα
Αγίου Χαραλάμπους

Στάση της λιτανείας του Αγίου 10/02/1952

Σ

τις 13 Δεκεμβρίου 1951 ο μητροπολίτης Τρίκκης και Σταγών,
Ληξουριώτης Άννινος Χερουβείμ,
έχοντας συχνή αδελφική επιστολική επικοινωνία με τον τότε μητροπολίτη Κεφαλληνίας Ιερόθεον Βουή, του εκφράζει
την επιθυμία του, σύναμμα όπως γράφει
και επιθυμία του Ληξουριώτικου λαού να
φέρει στο Ληξούρι μέρος από τη Σεπτή
Κάρα του Αγίου Χαραλάμπους, που
φυλάσσεται στην Ιερά Μονή του Αγίου
Στεφάνου στα Μετέωρα.
Το αίτημα του μητροπολίτη Άννινου Χερουβείμ με πολλή χαρά και σεβασμό προς
τον Κεφαλλονίτικο λαό δέχτηκε ο Κεφαλλονίτης μητροπολίτης και αφού τακτοποιήθηκαν τα σχετικά μέσω αλληλογραφίας, πραγματοποιήθηκε το γεγονός.
Μέρος από τα έγγραφα αυτής της επιθυμίας και προετοιμασίας προς την Ιερά Σύνοδον, δείχνει την καλή επικοινωνία των
δυο επισκόπων για να αποκτήσει το πολύτιμο ιερό λείψανο η πόλης του Ληξουρίου.
«....Επειδή ο Λαός της πόλεως του
Ληξουρίου και ολοκλήρου της Επαρχίας
Πάλης τρέφει μεγίστην ευλάβειαν προς
τον Άγιον αντιλήπτορα και προστάτην επι-

θυμεί να μετακομισθή η Αγία του Κάρα
εκ της Ιεράς Μονής του Αγίου Στεφάνου
των Μετεώρων προς προσκύνησιν και
ευλογίαν αυτού. Ο Σεβ. Τρίκκης πάνυ
ευχαρίστως απαδέχεται την παράκλησιν
ημών ταύτην και μάλιστα προθυμοποιείται ίνα ο ίδιος συνοδεύσει τον Άγιον εις
Κεφαλληνίας. Τούτου ένεκεν παρακαλούμεν ευσεβεστάτως την Ι. Σύνοδον,
όπως χορηγήση τόσον εις τον Σεβ.
Μητροπολίτην Τρίκκης, όσον και εις ημάς
την προς τούτον άδειαν αυτής, ίνα ικανοποιηθή η θερμή επιθυμία των πνευματικών μου τέκνων, τουθ’ όπερ μεγάλως θα
συντελέση εις την οικοδομήν των πιστών
και θ’ ανυψώση το θρησκευτικόν αυτών
φρόνημα μία τοιαύτη πνευματική πανήγυρις. Τούτο θα γίνει κατά τάς παραμονάς
της Εορτής του Αγίου Χαραλάμπους.....»
Λίγες μέρες πριν από την εορτή του
Αγίου Χαραλάμπους, έφτασε με πλοίο ο
μητροπολίτης Άννινος Χερουβείμ με τη
συνοδεία του στη Σάμη και από εκεί κατέληξε στην Ιερά Μονή του Αγίου Γερασίμου για να προσκυνήσει το Ιερό Σκήνωμα του Προστάτη της Νήσου μας.
Έμεινε για δυο μέρες, και, την παραμονή

Εγκαίνεια Αγίου Χαραλάμπους 24/01/1965

Εγκαίνεια Αγίου Χαραλάμπους 24/01/1965

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012

Φωτογραφία: Ληξούρι 10/02/1952 Λιτανεία Αγίους Χαραλάμπους. Στάση στην πλατεία
Πετρίτση, μπροστά από το Μαρκάτο. Αριστερά και δεξιά του θρόνου του Αγίου
διακρίνονται οι Μητροπολίτες Ιερόθεος Βουής και Χερουβείμ Άννινος.

της εορτής του Αγίου Χαραλάμπους, πριν
αρχίσει ο εορταστικός εσπερινός έφτασε
στο Ληξούρι με το πολύτιμο θησαυρόν, τη
Σεπτή Κάρα του Αγίου Χαραλάμπους. Τον
περίμενε πλήθος ιερέων μετά του σεβασμιωτάτου Ιερόθεου Βουή, οι αρχές της
πόλης και πολύς κόσμο. Επίσης, προπομποί ήταν οι δυο Φιλαρμονικές της πόλης,
που παιάνιζαν χαρούμενα εμβατήρια.
Ήταν μια επιθυμία του Ληξουριώτη Μητροπολίτη Τρίκκης και Σταγών να φέρει
την Κάρα του Αγίου Χαραλάμπους στο
Ληξούρι και μάλιστα σε μια ασημένια
περίτεχνη λειψανοθήκη.
Ο Μητροπολίτης Άννινος Χερουβείμ ήλθε
στην γενέτειρα πόλη του, ύστερα από
σαράντα χρόνια, φέρνοντας το πολύτιμο
Ιερό Λείψανο, μέρος της Κάρας του Αγίου
Χαραλάμπους, εκπληρώνοντας μια επιθυμία του ίδιου, αλλά ενδόμυχα και του
λαού της Παλικής. Η εορτή που ακολούθησε έγινε με μεγαλοπρέπεια και θρησκευτική κατάνυξη με πρωτοστάτες τους
δυο μητροπολίτες χαράσσοντας έναν
θρησκευτικό σταθμό στο Ληξούρι.
Το απόγευμα της ίδιας ημέρας παρ' όλη
την κακοκαιρία και χιονοθύελλα που επικρατούσε στην πόλη, χοροστατούντων
των δύο μητροπολιτών, πλήθος ιερέων
και παρουσία των αρχών του τόπου και
αγημάτων, μα πάνω απ' όλα σύμπαντος
του κόσμου απ' όλη την Παλική, έγινε η
λιτάνευση της Ιεράς εικόνας του Αγίου
και της Τιμίας Κάρας του.
Έπειτα από ένα μήνα, τις 8 Μαρτίου (8-31952) ο Ληξουριώτης Μητροπολίτης
Χερουβείμ Άννινος, έχοντας πραγματοποιήσει την επιθυμία του, να φέρει
τεμάχιο από την Τιμία Κάρα του Αγίου Χαραλάμπους απεδήμησε εις Κύριον, ήσυχος και γαλήνιος.
Ο Χερουβείμ Άννινος (1890-1952) ήταν
Μητροπολίτης Παροναξίας κατά τη δεκαετία 1935-1945. Καταγόταν από το
Ληξούρι της Κεφαλονιάς. Όσο ήταν
Μητροπολίτης, η Ιερά Μητρόπολη Παροναξίας ενώθηκε με τη Θήρα υπό την ονομασία «Παροναξίας καί Θήρας». Το 1945
μετατέθηκε στη Μητρόπολη Τρίκκης και
Σταγών. Ήταν μια σπουδαία προσωπικότητα που εξεδήλωσε με τρόπο δυναμικό
και με ευλάβεια προς το θείο, τα θρησκευτικά του καθήκοντα και οδήγησε το
ποίμνιό του με την καθαρότητα των διοικητικών του ικανοτήτων και πράξεων.
Ασχολήθηκε με την αγιογραφία δίνοντας
ικανά δείγματα αυτής της τέχνης, καθώς
και με την υμνογραφία.