nino kldiaSvili levan kldiaSvili roland qarTveli

saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni

(meore, Sevsebuli da gasworebuli gamocema)

saero saskolo gamocema

ps `imedi~ Tbilisi

-2-

winamdebare leqsikoni Seicavs zepir da weriT metyveleba­ Si yvelaze ufro xSirad xmarebul 5000 saerTaSoriso sityvas. Zvel sityvebTan erTad mis SemadgenlobaSi Setanilia axali sityvebi, romlebic xmarebaSi Semovida ukanasknel aTwleul­ Si saqarTveloSi sazogadoebrivi, ekonomikuri, politikuri da kulturuli cxovrebis radikaluri gardaqmnis Sedegad. saleqsikono statia Seicavs sityvis etimologiasa da ganmartebas, sityvis gramatikul maxasiaTebels, metyvelebaSi maTi xmarebis magaliTebs, sityvaTwarmoqmnis budes. leqsikoni gankuTvnilia, uwinares yovlisa, moswavleebi­ saTvis, magram vfiqrobT, misiT dainteresdeba farTo sazoga­ doeba. leqsikons darTuli aqvs laTinuri sibrZne.

redaqtori gamomcemeli da teqnikuri redaqtori kompiuteruli uzrunvelyofa

avTandil narimaniZe oTar CxaiZe nata narimaniZisa

ISBN 978-9941-0-1586-1 © n. kldiaSvili, l. kldiaSvili, r. qarTveli Tbilisi, 2010 w.

-3-

winasityvaoba
iuza kldiaSvilis _ tragikulad
daRupuli papis _ naTel xsovnas eZRvneba es wigni. nino da levan kldiaSvilebi

gansazRvreT sityvis mniSvneloba da Tqven daixsniT kacobriobas misi Secdomebis naxevrisagan. rene dekarti Cven vcxovrobT swrafadcvalebad enobriv konteqstSi. sa­ erTaSoriso sityvebis is mZlavri nakadi, romelic moedineba Jurnal­gazeTebidan, gaJRerebuli radio­ da tele­eTerSi, da romelmac SeaRwia Cvens yoveldRiur yofa­cxovrebaSi da Ta­ visufal droSi, ganpirobebulia saqarTvelos sazogadoebriv­ politikuri cxovrebis yvela sferoSi mkveTri, radikaluri cvlilebebis Sedegad. amasTan mravali saerTaSoriso sity­ vis mniSvneloba kvlav gaugebari rCeba mkiTxvelisa da msme­ nelisaTvis, xolo arsebuli leqsikonebi yovelTvis ver pa­ suxoben mzard moTxovnebs. swored amitom saWiroa leqsikoni, romelSic axali sityvebis mniSvneloba ganmartebuli iqneba sakmarisad martivad da gasagebad. winamdebare leqsikonSi SevecadeT, erTis mxriv pasuxi gagveca farTo wris mkiTxvelTa mzardi moTxovnisaTvis, meo­ res mxriv ki _ Tanamedrove moswavleTaTvis leqsikonis aseT­ ma orientaciam ganapiroba sityvebis rogorc SerCeva, aseve Si­ naarsi, saleqsikono statiis struqtura da TviT leqsikonis saxelwodebac ki. arsebuli analogiuri leqsikonebisgan gan­ sxvavebiT, Cveni leqsikoni warmoadgens rig damatebiT cnobebs saerTaSoriso sityvebis Sesaxeb: gramatikul daxasiaTebas, da bolos, sityvebs erTZiriani fuZe sityvebiT, romlebic si­ tyvaTwarmoqmnis budes Seadgenen. saerTaSoriso sityva ewodeba yvela im sityvas, romlebsac ucxo sityvaTa Ziri aqvT da yvela werilobiT enaze erTnairad gamoiTqmis.

-4leqsikonis SemadgenlobaSi Sevida aramarto uaxlesi sa­ erTaSoriso sityvebi (sekvestri, denominacia, vauCeri, daijesti da sxv.), aramed Zveli sityvebic, romlebic realurad funq­ cionireben qarTul enaSi (idea, anarqia, virusi, dialeqtika da sxv.), aseve sityvebi, romelTac `meore~ sicocxle SeiZines (anaTema, analoi, ikonostasi, aliluia da sxv.). leqsikonis safuZvelia sayovelTaod xmarebuli Semdegi Tematikuri jgufebis leqsika: 1. sazogadoebriv­politikuri leqsika (diaspora,doqtorina, genocidi, asimilacia, avtoritaruli, demokratia, inauguracia da a.S.); 2. ekonomikuri leqsika (devalvacia,dotacia,hi perinflacia, biujeti. brokeri, distributori da a.S); 3. kulturis d xelovnebis sferos leqsika (andegraundi, akmeizmi, alegoria, ampiri da a.S); 4. sakulto leqsika (altari, avtokefaliis, dogmati da a.S); 5. sportuli leqsika (bodibildingi, karate, Ziudo da a.S); 6. sayovelTaod xmarebuli samecniero terminologia (adaptacia, vibracia, gradacia, indeqcia, adekvaturi da a.S). garda amisa, leqsikonSi CarTulia produqciuli saerTaSo­ riso sityvaTa TavsarTebi an rTuli sityvebis pirveli nawili (a..., de..., dev..., inter..., bi..., da sxv.), rac mniSvnelovnad afarToebs sityvebis axsna­ganmartebas da gagebis SesaZleblobas. dabolos, leqsikoni dazRveuli ar aris Secdomebis da calkeuli xarvezebisgan, amdenad avtorebi didi madlierebiT miiReben maT da gaiTvaliswineben leqsikonis Semdgomi gamocemisas.

leqsikonis agebuleba
saleqsikono statiis struqtura da Sinaarsi
leqsikonSi sityvebi anbanTrigzea gawyobili, saleqsikono statia Seicavs: 1. fuZe sityvas;

-52. sityvis formebs da gramatikul maxasiaTebels; 3. etimologiur cnobas; 4. ganmartebas; 5. metyvelebaSi xmarebis ilustracias; 6. sityvaTwarmoSobis budes. ukanaskneli ori ganyofileba warmoadgens fakultaturs, e.i. warmodgenilia ara yvela saleqsiko statiaSi.

fuZe sityva
fuZe sityva gamoyofilia asomTavruliT da Savi SriftiT, maxvilis CvenebiT. Tu leqsikonSi arsebobs erTZiriani zedsarTavi saxeli, zmna an arsebiTi saxeli, fuZe sityvis saxiT gamotanilia is, romelic ganmartebas advilad eqvemdebareba, danarCenebi mocemulia sityvaTwarmoqmnis budeSi Sesabamisi niSniT. magaliTad:

investQcia debQuti

¥ investiciis. investori. investireba. ¥ debiutanti. debiutireba Tu sityvebi mniSvnelobiT Sordebian erTmaneTs, eZleva ori fuZe sityva. magaliTad: Qndeqs­i. 1. maCvenebeli, sia, nusxa, mag., saqonlis indeqsi; 2. cifrobrivi maCvenebeli, mag., safosto indeqsi. indeqsAcia. infliaciis periodSi Semosavlebis sidi­ dis SenarCunebis xerxi.

sityvis gramatikuli maxasiaTebeli
sasaTauro sityvas mosdevs misi gramatikuli maxasiaTebeli. arsebiTi saxelebisaTvis misi daboloeba mx. ricxvSi. magaliTad: bAit­i; instQtut­i.

etimologiuri cnoba

-6gramatikuli maxasiaTebelis Semdeg kvadratul frCxileb­ Si latinicas mosdevs ena­wyaros sityva da misi Targmani. magaliTad: konsorcQum­i [laT. consortium Tanamonawileoba].

ganmarteba
mravalmniSvnelovan sityvebSi ganmartebas eqvemdebareba sityvis aqtualuri mniSvneloba. magaliTad: dezavuQreba [fr. desavouer uaryofa] _ adre gamonaTqvamis (warmoTqmulis) sajarod uaryofa. kaleidOskop­i [fr. kaleidoscope < berZ. kalos lamazi + eidos saxe + skopeö vxedav, vaTvaliereb] _ raimes swrafi cvla, mag., movlenaTa kaleidoskopi.

sityvis xmarebis ilustracia
Tu sityva mravalmniSvnelovania an misma sityvaTgamoyenebam SeiZleba siZneleebi gamoiwvios, saleqsikono statiaSi moce­ mulia ilustracia sityvaTSewyobis saxiT. magaliTad: absolUtur­i [laT. absolutus] _ 1. uTuo,udavo,ucilobeli, upirobo, mag., absoluturi monarqia. 2. sruli, srulyo­ fili, unaklo, srulqmnili, mag., absoluturi smena, ab­ soluturi umravlesoba. kAnon­i [berZ. kanön wesi, rigi, daniSnuleba, danawesi, miTiTeba] _ 1. tradiciuli, sayovelTaod miRebuli wesi, debuleba, mag., dawesebul kanonTa midevna, miyola. 2. dogmati, wes­Cveuleba, wesi, romelic eklesiam daadgina, mag., eklesiis kanoni. 3. marTlmadidebelTa: sagundo galoba romelime wmindanis sapativsacemod.

r. qarTveli

-7-

SemoklebaTa sia
arab. _ arabuli ars. _ arsebiTi saxeli berZ. _ berZnuli botan. _ botanikuri gadat. _ gadataniTi mniSvne­ loba germ. _ germanuli gv. _ gverdi das. _ dasaSvebia ebr. _ ebrauli egvi pt. _ egvi pturi enaTmecn. _ enaTmecnieruli esp. _ espanuri esper. _ esperanto zmn. _ zmnizeda Turq. _ Turquli iap. _ iaponuri ingl. _ inglisuri ir. _ ironiulad ist. _ istoriuli ital. _ italiuri ix. _ ixileT kelt. _ kelturi laT. _ laTinuri lit. _ literaturuli mag. _ magaliTad maT. _ maTematikuri mal. _ malaizuri mamr. _ mamrobiTi mdedr. _ mdedrobiTi moZv. _ moZvelebuli mr. _ mravlobiTi mx. _ mxolobiTi norveg. _ norvegiuli pol. _ polineziuri polon. _ polonuri port. _ portugaliuri sak. sax. _ sakuTari saxeli samarT. _ samarTlis sanskr. _ sanskriti sapirisp. _ sapirispiro sauk. _ saukune sinon. _ sinonimi sit. _ sityva _ sityviTi skandin. _ skandinaviuri spars. _ sparsuli t. _ tomi teqn. _ teqnikuri fiz. _ fizikuri frang. _ franguli qarT. _ qarTuli Sdr. _ Seadare Semokl. _ Semoklebuli Cin. _ Cinuri Zv.ebr. _ Zvel ebrauli Zv.skandin. _ Zveli skandina­ viuri Zv.spars. _ Zveli sparsuli w. _ weli wign. _ wignieri w.w. _ wlebSi holand. _ holandiuri  _ praqtikuli magaliTebi  _ Scd. Secdomaa ¥ _ zedsarTavi saxeli, naTes. brunva. < _ gulisxmobs sityvebs: `momdinareobs ..., miRebu­ lia ..., ­idan~,

-8-

laTinuri anbani
aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba

Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn
SeniSvnebi:

a b c,k d e F g h i Á k l m n

a be ce de e eF ge ha i Áot ka el em en

Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Xx Yy Zz

o p k r s t u v qs i ­ z

o pe ku er es te u ve iqs ifsilon (igrek) ­ zeta (zet)

1. xmovnebi _ a, e, i, o, u, y; 2. difTongebi _ au _ au, eu _ eu, ae _ e, oe _ inglisuri [G: ]. 3. asoTa Sexameba: ch – x ph – F rh – r th – t ti – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ci, magram sti, zti, tti – ti;

ngu – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ngv; c – 1. e, i, y, ae, oe –s win gam­ oiTqmis rogorc –c; 2. sxva SemTxvevebSi, e.i. a, o, u – s, yvela Tanxmovnis win da sityvis bolos –k; s – xmovnebs Soris –z, sxva yvela SemTxvevaSi –s; q – u ­sTan erTad xmovnis win –kv.

-9-

abo

¥ abelis, abels. aberAcia [laT. aberratio ga­ daxra] _ 1. (fiz.) gamosaxu­ a... [berZ. a…, an… ar, ara; lebis gabundovneba an da­ arc; nu; ver; u­o(d), u­ad; maxinjeba. ... gareSe] _ uaryofis ga­ 2. (astr.) varskvlavebis moC­ momxatveli sityvis Tav­ venebiTi gadaxra caze, rac sarTi, romelic axlavs gamowveulia dedamiwis mo­ umTavresad berZnuli war­ ZraobiT. moSobis sityvebs da xaris­ 3. (gadat. wign.) cdomileba, xis arsebobas an uaryofas WeSmaritebidan gadacdena. gamoxatavs. Abzac­i [germ. absatz] _ 1.  amorfuli, asimetria. teqstis pirobiTad gamo­ abAJur­i [fr. abatjour] _ sa­ yofili nawili, romlis farveli, romelic lampas pirveli striqoni cotaTi ukeTdeba mxedvelobis da­ Seweulia. sacavad, Suqis erTi adgi­  pirveli a. lisaken misamarTavad, Suq­ 2. TviT Seweuli striqoni fari ...  weris dawyeba a.-iT. Abat­i [laT. abbus (naT. abbatis)] ¥ uary. uabzaco. _ 1. kaTolikuri mamaTa mo­  u. teqsti. nastris winamZRvari. 2. saf­ abiturQent­i [laT. abiturangeTSi: kaTolike mRvde­ riens (naT. abiturientis) vinc li. unda wavides] _ 1. moswav­ saabato _ kaTolikuri mo­ le, romelic zogadsagan­ nasteri da misi adgil­ma­ manaTleblo skolas amTav­ muli. rebs. abAtisa [laT. abatissa] _ ka­ 2. piri, romelic umaRles Tolikuri dedaTa monast­ saswavlebelSi Casaricxad ris winamZRvari. emzadeba. Abel­i [Zv. ebr. Hével] _ 1. ¥ abiturientis. adamisa da evas vaJiSvili,  abiTurienti, abiturenti, abiTurenti Scd. romelic Zmam _ kaenma mok­ la, abolQcia [laT. abolitio gauq­ 2. udanaSaulo msxverpli. meba, mospoba] _ (samarT.)

a

abo

-10sabamidan, Tavidan] _ ad­ gilobrivi mkvidri mo­ saxleoba, Tavdapirveli, ZvelisZveli binadari rome­ lime qveynisa an adgilisa. (Cveulebriv iseTi teri­ toriisa, romlebic aRmoa­ Cines evropelebma).  avstralieli a.-ebi. abrakAdabra [fr. abraca-dabra] _ 1. uazro sityva, romelsac aweren amuletze: Zveli eb­ raelebisa da berZnebis rwmeniT magiuri Zala hqon­ da. 2. uazro sityvebis nakrebi, abdaubda. Abort­i [laT. abortus] _ or­ sulobis naadrevi Sewyveta; muclis moSla, muclis mo­ wyveta. abreviAtura [it. abreviatura laT. brevis mokle: abrevie vamokleb] _ 1. sityva­kom­ poziti, romelic Sedgeba ori an meti sityvis Semok­ lebisgan. mag: gaero (ga­ erTianebuli erebis orga­ nizacia). 2. sityvaTa pirobiTi Semok­ leba werisas mag: e. i (­ese igi). 3. (mus.) sanoto weraSi miRe­ buli Semokleba. AbsenT­i [fr. absinjhe] – abzin­

1. kanonis gadawyvetilebis gauqmeba. 2. Tanamdebobis gauqmeba; Ta­ namdebobidan gadadgoma an gadayeneba. 3. sisxlis sa­ marTlis saqmis Sewyveta iseT stadiaSi, rodesac braldeba jer iuridiulad dadgenili ar aris. aboliciOnizm­i [laT. abolitio gauqmeba, mospoba] _ sa­ zogadoebrivi moZraoba aSS­Si me­18 s. bolos da me­19 s. pirvel naxevarSi miznad isaxavda zangebis monobis guqmebas. abonEment­i [fr. abonement] _ sabuTi, romelic raimeTi sargeblobis, raimeze das­ wrebis uflebs iZleva.  Teatris a; mkiTxvelis a. ¥ saabonemento;  s. ganyofileba (biblioTekebi);  abonimenti, saabonimento Scd. abOnent­i [germ. abonnent.fr.] _ 1. abonementis mqone piri an dawesebuleba. 2. piri an dawesebuleba, ro­ melsac telefoni aqvs.  abonireba. ¥ abonentis, saabonento aborigEnebi [mx. aborigeni, laT. aborigenes ab origine da­

-11dis (abzinda _ mcenarea) arayi. absEntizm­i [laT. absens (absenjis) vinc ar eswreba] _ 1. masobrivi Tavis acile­ ba arCevnebSi monawileobi­ sagan. 2. kolegialuri organoebis wevrTa sistematuri dausw­ rebloba sxdomaze. absolAcia [laT. absolatio ganTavisufleba] _ 1. (samar.) sasamarTlos dadgenileba, romliTac braldebuls aTa­ visufleben sasjelisgan. 2. kaTolikur eklesiaSi: codvaTa miteveba. absOlut­i [laT. absolutus TavisTavadi, uTuo] _ idea­ listur filosofiaSi: sam­ yaros usasrulo pirveli mizezi, sawyisi (absolutu­ ri suli, absoluturi idea): RvTaebis sinonimia. absolUtizm­i [fr. absolutisme < laT. absolutus TavisTavadi; uTuo] _ mmarTvelobis forma, romlis drosac umaRlesi xelisufleba mTlianad da ganuyofelad ekuTvnis erT pirs, monarqs; mefis SeuzRudavi monarqia, TviTmpyrobeloba. ¥ absolutisturi.  xelisuflebis a. forma.

abs

absolUtur­i [laT. absolutus
TavisTavadi; uTuo] _ 1. uTuo.  a. monarqia. 2. sruli, srulyofili, unak­ lo, srulqmnili.  a. siwynare. a. umravlesoba, a. smena. absolUturi nuli (noli) _ (fiz.) Teoriulad da­ saSvebi yvelaze dabali temperatura; _ 273°, 16° C. absOrbcia [laT. absorbtio STanTqma] da absorbireba _ (fiz. qim.). STanTqma, Se­ wova, Sesrutva.  sinaTlis a., bgeris a., airis a.  absorfcia Scd. abstinEncia [laT. abstilentia] _ 1. magari sasmelebis smisgan TavSekaveba. 2. sqe­ sobrivi TavSekaveba. abstrAqtuli _ abstraqciis gziT miRebuli; ganyenebuli, arakonkretuli (sapirisp. konkretuli).  a. cneba. abstrAqcia [laT. abstactio mocileba, moSoreba] da abstrahireba [germ. abstrahieren laT. abstratire] ganyeneba, ganzogadeba; sagnis ama Tu im mxaris, Tviseba an kav­ Sirebis azriT ganyeneba.

abs

-12yofoba] _ (medic.). nebisyofis paTologiuri sisuste. Agava [berZ. agauos saocari, didebuli] _ mcenare, ro­ melsac aqvs grZeli xor­ covani foTlebi da mra­ valyvaviliani mtevani, yvavis mxolod erTxel (6­15 wlis) da nayofis mom­ wifebis Semdeg kvdeba. misi samSobloa meqsika; CvenSi aSeneben Savi zRvis sa­ napiroze. agAmia [berZ. agamia SeuuR­ lebloba]. 1. dauqorwineba. 2. (biol.) sqesis uqonloba. Agent­i [laT. agens (agentis) moqmedi] _ 1. visime, risame warmomadgeneli, rwmunebu­ li.  dazRvevis a. 2. ama Tu im saxelmwifos dazvervis organoebis sai­ dumlo TanamSromeli; ja­ SuSi, romelic awyobs daz­ vervas, diversiebsa da sxv. ¥ saagento _ zogi cent­ raluri dawesebulebis ganyofilebis an damouki­ debeli dawesebulebis sa­ xelwodeba.  aeroflotis s., depeSaTa s. agEntura [berZ. agentur] _ agen­ tTa erToblioba; agentebi

mag: mecnieruli abstraqcia _ Semecnebis procesSi gan­ xiluli mxaris ganyeneba, mis mniSvnelovnad damaxasi­ aTebeli Tvisebebis wamo­ Cenis mizniT.  abstragireba Scd. abstraqciOnizm­i [fr. abstractionnisme laT. abstractus ganyenebuli, arakonkre­ tuli] _ formalisturi mi­ marTuleba me­20 s.­is. saxviT xelovnebaSi (mxatvroba, qandakeba), romlisTvisac damaxasiaTebelia realuri sagnebis da movlenebis ga­ mosaxvis uaryofa.  abstraqcionisti, abstraqtuli Absurd­i [laT. absurdus uazro, uTavbolo] _ Seusabamoba, uazroba, absurduli.  a. msjeloba. Absces­i [laT. abscissus] _ (me­ dic). Cirqis dagroveba ra­ me organoSi an qsovilSi (Cirqgrova). Abscisa [laT. absissus mok­ veTili] _ (maTem.) hori­ zontaluri koordinati koordinatTa sworkuTxa brtyel sistemaSi. ¥ abscisisa.  abscisasi Scd. abUlia [berZ. abulia unebar­

romelic Sedgeba er­ TmaneTTan SeerTebuli sxvadasxva ti pis manqanis­ gan. agrEgat­i [laT.  a. (s. (s.) muSaoba.) nivTierebis erT­ erTi fizikuri mdgomare­ oba (myari.darazmos isini garkveuli sazogadoebriv­ politikuri amocanebis Se­ sasruleblad. mniSv. na­ wilaki da grapho vwer] _ (medic. romlis mixedviTac SeuZ­ lebelia obieqturi gare­ samyaros Secnoba. agOnia [berZ. samiwaTmoq­ medo. agitatori. saagitacio. . agitAcia [laT. agnostQcizm­i [berZ. moqmedeba. romlis drosac adamiani ver axerxebs sxvis daux­ mareblad gadaiaros moe­ dani. agitatio aRZvra. Txevadi da ga­ ziseburi).. aggregatus Se­ erTebuli] _ rTuli man­ qana. a (uary. nawilakis da gnosis Semec­ neba. s. reforma. amoZraveba] _ 1. gnostos Seumecnebeli] _ idealisturi moZRvreba. agőnia brZola] _ sikvdilis wina mdgomareoba organizmisa. agni cecxli] _ indur miTologiaSi: RvTa­ eba. agregAtul­i: nivTierebis agregatuli mdgomareoba _ (fiz. saagenturo. agrarius miwisa.  a.  agenturasi Scd. a (uary. furceli.) dazRveva.) cnobebi. agr agonofObia [berZ.-13(ix. a. sakiTxi. ¥ agenturuli. politikuri moRvaweoba. agenti.) weris unaris da­ kargva sruliad an nawi­ lobriv (Tavis tvinis da­ avadebis gamo). agenturisa. 2. agitireba.  a. mindvrisa] _ miwaTmoqmede­ basTan. agona moedani da phobos SiSi] _ (medic. a. miwaTmflobelebTan dakavSirebuli. agrArul­i [laT.  mosavlis asaRebi a. romelic miz­ nad isaxavs raimeSi dar­ wmunebas. ¥ agitaciuri. romlis mizania zegavlena moaxdinos far­ To masebis Segnebasa da gan­ wyobilebaze.) avadmyofuri mdgo­ mareoba _ sivrcis SiSi. 2).  winasaarCevno a. didi darbazi da sxv. (s. Agni [sanskr. agrAfia [berZ.

dasxma] _ erTi an ramdenime saxelmwifos SeiaraRebuli Agut­i _ kuziani kurdReli. [berZ.. ¥ agresiuli. rTuli sityvebis pirveli 2. a. adeptus miRweuli] lis miRebas Sromisa da .. soflo­sameurneo warmo­ 2. garemosTan mag: Tvalis  agroteqnika. sgronomia. adaptieren] _ 1. adequatus] agrotEqnika _ agronomiuli _ (wign. rac savsebiT See­ teqnika. a. natis~ a. dapyrobiTi fsiqikis Segueba garemo omis gamCaRebeli. cnebebi. aseTi tempiT Sesrulebuli ebis mecnieruli safuZ­ musikaluri nawarmoebi an vlebi. adaptAcia [laT. organizmis an Tavdamsxmeli.) 1. teqsti.  a. a daJio Scd. teqstis adaptacia _ raime agrOnom­i _ agronomiis spe­ teqstis Semokleba­gadake­ cialisti. saagrono beThovenis `mTvaris somio. xerxebis sistema. ¥ agronomiuli. agrokomp(mxedvelobis) adaptacia. pirobebTan arsebobis Se­ Agro.). kulturaTa damuSavebis  a. noni] _ mecniereba miwaT­ musikaluri nawarmoebis moqmedebis da kulturuli Sesrulebis neli gabmuli memcenareobis Sesaxeb: sa­ tempi. misi nawili. kulteti. Teba. adaptatio Se­ gueba] da adaptireba [germ. (s) dargi. binadrobs samxreT da Tavdasxma sxva qveyanaze CrdiloeT amerikis tropi­ (qveynebze). agrEsor­i _ agresiis momxdeni. gamartiveba ucxo enis agronOmia [berZ. grZnobis organis SeCveva nawili. (s) fa a dajio. sasoflo­sameurneo sabameba rasme. isaxavs saukeTeso mosav­ Adept­i [laT. (s) ganaTleba. adagio] _ (mus. politika. aggressia Tav­ warmoebis saSualebaTa mi­ nimumis daxarjviT.  a. adekvAturi [laT. a. SemswavlelTaTvis.agr -14- agrEsia [laT. kul tyeebSi. miznad  adeqvaturi Scd. leqsi. agros mindori da nomos ka­ Adajo [at. agros mindori] _ sanarCuneblad.

). momavalSi.  a. sxvadasxva samsaxureobriv ¥ saadmiralo _ (ist.  administratiuli Scd. cvelad an awarmoebs visime  qarxnis a. adiUlter­i [fr. sa­ advOkat­i [germ. sas a. . adventus mosvla] _ erT_erTi qris­ administrAcia [laT. raime moZRvrebis  Teatris a. (s. 1. a. admiral. saadda saub. advokat. xel­ advocatus advocane daxmarebis mZRvaneloba. romelic asrulebs vefxistyaosanSi~)]. risme momwyobi. amirbari (mag. amir al-bahr zRvaze uRlis motyueba. laT warmos mmarTveloba. a. qveynis Zaxili] _ iuristi.) in­ davalebas an saStabo sa­ glissa da ruseTSi: saz­ muSaos. Rvao uwyeba. adventQsteb­i [laT. Semadgenlobis umaRlesi adjutans (adjutantis) damxmare] _ samxedro wodeba samxedro (samx) meTaurTan. administrireba. veqili). praqtika. (s. ¥ administraciuli. niWi. we­ administrator mmarTveli] _ rilebiTi misalmeba cno­ zog dawesebulebaSi: pasu­ bili moRvawis an raime xismgebeli ganmkargule­ organizaciisadmi mis iubi­ beli. 2.` ceri. adresse] _ 1. aSS-is a. adiutant laT. ¥ administratoruli. tes meored mosvla axlo  prezidentis a.) jeli. saqmes sasamarTloSi (moZv.. administra¥ advokaturi da saadvokaciis. raime dawesebulebis. aRmsrulebeli xelisuf­ romelTac swamT ieso qris­ lebis organoebi. romelic calkeuli nawilebis mmar­ gamodis braldebulis dam­ Tveloba.) Tanamdeboba. mbrZanebeli] _ meTaurTa adiUtant­i [germ. to. administratio marTva­gamgeoba] _ tianuli seqtis wevrebi. Adres­i [fr.) saqmianoba.sardalTan _ sazRvao flotSi [Zv. adultére laT admQral­i [holand. qalaqis a.-15- adr _ (wign. momxre. (s. administrAtor­i [laT.  a. adulterare pativis axda] _ me­ arab. damcveli. Ralati. an StabSi daniSnuli ofi­ sinon. ministracio.

aerobics berZ.  Tbilisis a. aero.. 2. aër haeri da statos mdgomare] _ haerze msubuqi safreni aparati _ airiT (Cveulebriv. romelic gzavnis werils. adressant fr. piri. depeSa egzavneba. vis saxelzec adre­ sia Sedgenili.  haerodromi Scd. aër haeri] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT _ `sahaero~. wyal­ badiT an heliumiT) gavse­ buli burTi (qarT. aerodinamika. (moZv. 2. romelic midis mTavari Zalebis win salaSqro moZraobis an Tavdasxmis dros. avant-garde arant.win.  haerostati Scd. fostis misaRebad da gasagzavnad: sahaero porti. ram movle­ nasTan) dakavSirebiT. tvirTis. romelic mowyobilia aucilebeli saSualebebiT mgzavrTa. winaSe. adrEsat­i [germ. haerburTi). aerovAgzal­i _ sahaero transportis mgzavrTa mom­ saxurebisaTvis gankuTvni­ li Senoba aeroportebSi. 80­ian wlebSi Seiqmna friad gavrcelebuli sis­ tema gamajansaRebeli var­ jiSebisa (riTmuli tanvar­ jiSi). [berZ. mowinave lesTan (an sxv.  aerobikasi Scd. ariergardi).rbena] _ TviTmfrinavebis sadgomad da asafren­dasafrenad mo­ wyobili moedani... aër haeri da bios sicocxle] _ me­20 s. aero.] _ didi aerodromi. dromos sirbili...) misamarTi. (samx. aerOdrom­i [fr. avAngard­i [fr. . piri. aerObika [ingl. romelsac werili.] _ piri. (gadat.. `saaviacio~. sinon.). ¥ aerobikisa. adrEsant­i [germ. romlebic uzrunvelyofen TviTmfrinavebis safre­ nosno (frenis) samsaxurs. 2. garde dac­ va] _ 1. aérodrome berZ.  haerovagzali Scd. aseve na­ gebobebis erToblioba.) raime sazogadoebis. aeroporti. jgufis klasis. (sapiris.] _ 1. aerOport­i ix.  haeroporti Scd. saerTaSoriso a. jaris (an flotis) nawili. adressat fr. aerOstat­i [berZ.  aerofloti. depeSas. soxumis a.adr -16 samxedro a.

a. 2. ubeduri SemTxveva. avant _ win.  TviTmfrinavis a. mdgomareoba. rome­ lic fardis win aris ga­ moweuli. autentikuri Scd. winaSe da scéne scena] _ scenis Ria nawili.  avantura. aSS da zogi sxva qveynis qalaqebSi: farTo quCa _ prospeqti (gamziri). ¥ avantiuristuli. avTentQkuri da auTen­ tQkuri [berZ. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia realizmi­ sagan mowyveta. realuri Zalebisa da pirobebis ga­ uTvaliswineblad wamowye­ buli saqme.  a. ro­ melsac winaswar uxdian vis­ me Sesasrulebel samuSaos angariSSi. auTenturi. saavario. namdvili. ¥ avangardisti.  a.  avTenturi. . angariSi. avangarduli.-17nawili. avEniu [fr. avaria] _ 1. Avans­i [fr. avance] _ misaRebi fuladi Tanxis nawili. samsaxuri. avantQura [fr. authentilcos TviTmyofi] _ (wign. avtomobili. moqmedeba. sarwmuno. avAria [it. ¥ saavanso. gemis (xo­ maldis) mwyobridan (uca­ bedad) gamosvla. ¥ avariuli. avantiUrist­i _ avantiuris wamomwyebi an monawile. avanturistuli Scd.) pirvel wyaroze damyarebuli ded­ nis Sesabamisi. avAnscena [fr. did britaneTSi.  a.  s. s. . s. a. avanturistuli Scd. manqanis. TviTmfrinavis. gamosaxavs Sinaarsisa da saSualebebis Zieba.romlis orive mxares Cveulebriv xeebia darguli.  avanturizmi. . avanturuli Scd. politika. brZolebi avangArdizm­i [fr. ¥ avantiuruli. avantgardisme] – me­20 s. avenue] _ saf­ rangeTSi. aventuren] _ uperspeqtivod. ¥ avantiuristuli.  avanturisti. wamowyeba. avantiUrizm­i _ avantiuri­ avT sadmi midrekileba. ¥ avangarduli.­is 20­ iani wlebis xelovnebaTa rigi mimdinareobis dasa­ xeleba. avtentikuri.

Ti. gemze muSaoba. a uar­ yofiTi nawili da laT. rac viT (adiT) yvelani!] _ 1. Tvis fulis. reti. aviatranporti. over all! ze­ avialaQner­i _ igivea.  aviokompania. benzini. rTuli sityvebis pirveli 2. aurora] _ 1. avtoport samoqalaqo a. aviakampania. moZraobis Teoria da praq­ avto. ganTia­ avis frinveli] _ 1. avitamQnoz­i [berZ. Avrora [laT. autos TviTon] _ tika. aviation < laT.) Avto [fr. 2. avviso Setyobineba] _ (finans. ¥ saaviacio Avia. Cveulebriv moy­ ruleblad. vita aviakompAnia _ saaviacio sicocxle] _ avadmyofoba. ZvelberZnulSi ­ eosi. varulTa mier. atyobineben mimRebs mis­ aviaxazi.  avioreisi Scd.avi -18-  s.. (gadat. rTuli sityvebis pirveli Avizo [it. aviAcia [fr. ara­ moqmedi modelebis aReba gegmuri davalebis Sesas­ da gaSveba.  avtoinJineri. Zvel romaul miTologiaSi: cis­ aviarEis­i _ saaviacio reisi. qud] _ avtomobilis Semoklebuli Cveulebrivi moZraoba (frena): aseTi saxelwodebaa. kris. samxedro a. mobilizacia saswavlo. aviafosta. haerze di. avtobaza. aviokampania Scd. lioba: sahaero floti.) mTeli koleqtivis navis. taminebis naklebobiT. avis frinveli] _ . kompania..  aviomodelizmi Scd. aviabQleT­i _ TviTmfrinavis bileTi. s.. melSic mTeli eki paJi mo­ nawileobs. Avral­i [ingl. mniSv. ganTiadis qalRmer­ saaviacio marSruti. ro­  aviolaineri Scd.).romliTac nawilia. [berZ. mrewveloba. gamowveuli organizmSi vi­ 1). aviamodElizm­i _ TviTmfri­ 2. poeziaSi: ciskari. safreni aparatebis erTob­ nawili.  aviateqnika. (zRv. 3. planerisa da misT. kompania (ix. 2). laineri (mniSv.. mZime safreni aparatebis (TviTmfrinavebisa da sxv. Tamasuqis an saqonlis gagzavnas. [laT.) uwyeba.

avtobiogrAfia [fr. TviTmpyro­ beloba. ¥ avtografiuli. rbena] _ specialuri moedani. forma­ erTi piris (SeuzRudavi) ukontrolo srulxeli­ suflebianoba.is 1500 weli. bios sicocxle. sakuTari xelmowera.  a. autos TviT da ingl. avtokrAtia [berZ. autobiographi _ 1. avtOkar­i [berZ. wignze da sxv. raime nawarmoebis xelmowera TviT avtoris xeliT Ses­ rulebuli. sadac xdeba avtomobilebus gamocda an Sejibreba. berZ. rome­ lic gamoiyeneba saqalaqo. absolutizmi.  `daTa TuTaSxias~ a. autos TviT da phalë Tavi] _ TviT­ marTvadi marTlmadidebe­ li eklesia. berZ. avtokefAlia [berZ. urika] _ TviTurika tvirTis mokle manZilze gadasatanad.  s. [fr. romani. avtOmat­i [berZ.] _ 1. autos Tvi­ Ton. ¥ avtokefaliuri. cxovreba da grapho vwer] _ sakuTari biografia. (omni) sul yvelasaTvis] _ mravaladgiliani samg­ zavro avtomobili. avtObus­i [germ.  a. mimosvla. autobahn av­ avtOdrom­i tomobili da Bahn gza] _ farTo avtomagistrali.-19- avt avtOban­i [germ. eklesia.  saqarTvelos eklesiis a. automatos . ¥ saavtobuso. ¥ avtovagzlis  avtovagzalisa. saqalaqTaSoriso da sa­ erTaSoriso transportze gansazRvruli marSrutiT moZraobisTvis. eklesiis iuri­ diuli damoukidebloba. marSruti. Scd. dromos sarbeni adgili. autobus fr. avtovAgzal­i _ saqalaqTa­ Soriso samgzavro­saavto­ buso transporti (mgzavrTa) momsaxurebisTvis gankuTv­ nili Senoba did qalaqebSi. grapho vwer. autos TviT da kratos xelisufleba] _ marTvis sistema. avtOgraf­i [autographos TviT.  Tbilisis a. car sazidavi. s. berZ. visime mier Tavisi cxovrebis aR­ wera. autodrome. berZ. automobile avtomobili da laT. av­ tomobilebis Cqarosnuli moZraobisaTvis. sakuTari xeliT gakeTebuli warwera suraTze. 2.  avtokefaluri Scd.

autos TviT da onome (an onyma) saxeli] _ namdvili saxeli avtorisa. aparati. avtomaturi. moqmedebaSi modis mis CarCoze dayenebuli Si­ gawvis Zravis meSveobiT. avtomObil­i [fr. automobiliste] _ saavtomobilo sportis moyvaruli. avtOnim­i [berZ. ¥ meavtomate. avtopQlot­i _ mowyobilo­ ba safreni aparatis (TviT­ mfrinavis) avtomaturi mar­ TvisaTvis. olqi. berZ. erovnul­teritoriuli a. romelic gamoimuSavebs warmoebis avtomatizaciis meTodebs.) qsovilebis gadanergva sxe­ ulis erTi nawilidan me­ oreze raime defeqtis ga­ mosasworeblad. gzebi..  a. avtomatizirebuli. avtomobQlist­i [fr. cecxlasroli avtomaturi iaraRi. (saub. s. 2. autos TviT da laT. avtomatika.  s. avtomaturad moqmedi me­ qanizmebis mowyobilobaTa erToblioba. ¥ avtonomiuri. avtomatis. aWaris a. ¥ avtomaturi. avtomobQlizm­i [fr. manqana. avtomanqana). . ada­ mianis Caurevlad. automobilisme] _ saavtomobilo sporti. xelsawyo. avtopOrtret­i _ mxatvris TviTmoqmedi. respublika. respublika. avtonOmia [berZ. avtomAtika _ 1. saSinao sakiTxebs wyvets damoukideblad. autonomia. sinon. germ. a. teqnikis dar­ gi. mobolis moZravi] _ adamianTa gadasayvani an tvirTis gadasatani manqana. automobil. avtomatizireba. saxelmwifos Semadgeneli nawili.  a. respublika. mrewveloba. s. satelefono sadguri  avtomatiuri Scd. Sida qarTlis a. qarxana. iS­ viaTad orTqlis an eleq­ troZravis daxmarebiT. TviTmmarTveloba. TavisiT moq­ medi] _ 1. automobile. romelic amoqme­ debis Semdeg raime samuSa­ os asrulebs TavisiT. autos TviT da nomos kanoni] _ 1. 2. romelic fsevdonimiT wers. manqana. muxruWebi. afxazeTis a. 2. romelic moZraobs urelso gzebze. avtoplAstika _ (medic.avt -20¥ saavtomobilo.

avoir qoneba] _ (finans. 2. daskvna.  xelmZRvanelobis a. lazard SemTxveva.. romelsac aseTi gavlena aqvs mo­ povebuli. autos TviT da opsis Sexedva.-21mier daxatuli Tavisi por­ treti. ufleba. wigni). cecx­ lgamZle masala. avtorQtet­i [germ. autoritare laT. proeqti.TamaSi. riski arab. azb Zala] _ 1. swrafi moZ­ raobisaTvis. avtOstrada [it. diqtatoruli.) calke pirovnebis an dawesebulebis anabari sazRvargareTis bankSi. Avtor­i [laT. Tvalis mi pyroba.  a. asbestos uZrobi] _ TeTri boWkovani minerali. Azbest­i [berZ. wignis s.  a.  s. Targmani. au (c) toritas Rirseba.S. ¥ saavtoro.  a.] _ (medic. mniS­ vneloba. avtOfsia [berZ.-iT nadiroba. as-sar kamaTeli] _ Zlieri gataceba rameTi. au (c) tor Sem­ qmneli. proeqtis a. autorität < laT. avtorQzebul­i [fr. avtoritetuli. mecnierul (samecniero). nebarTva nawarmoebis Tar­ gmnaze. mecnieri. Semoqmedi] _ piri.  didi a. stili. cali. romelic ar atarebs siT­ bosa da eleqtrobas. avtoritArul­i [fr. nawarmoebs (gamogoneba. autorizer nebis darTva] _ avtorisagan uflebamosilebis micema. piri. damaxasiaTebeli Tviseba imisi. a. Azart­i [fr. reJimi. au (c) toritas mbrZaneblu­ ri] _ 1. vinc cdilobs Tavisi Zalauflebis damtkicebas (damkvidrebas). sayovelTaod aRiarebuli gavlena. aqvs mopovebuli. da­ fuZnebuli (damyarebuli) avtoritetisadmi. 2. avUar­i [fr.  a.  azartiuli Scd. ¥ avtoritetiani. ¥ azartuli. xelisuf­ lebisadmi usityvo morCi­ lebaze. teqnikur da a. autostrada quCa] _ sagangebod naSenebi gzatkecili avtomobilebis Seuferxebel.) gvamis gakveTa sikvdilis mizeze­ bis dasadgenad. farTod . romelic qmnis mxatvrul. samecniero Sromis a.  romanis a.  a .

mr. athlētēs moWida­ ve] _ 1. romelsac Rmer­ Ti ara swams. aTlEtika [berZ. Azot­i [fr. atletiuri Scd.) kuTxe romelsac qmnis dedamiwis romelime wertilis meridianis hori­ zontaluri da am wertilsa da cis mnaTobze gamavali vertikaluri sibrtye. (ast. sportsmeni. ATlet­i [berZ. myari afhērē Txeli da fafa (medic. uferuli gazi.  a. (qarT.  a. 4. aTletiuri.azi -22 a. qanseli). attçna] _ berZnul miTologiaSi: sibrZnis. yvelaze gavrcelebuli forma ar­ teriosklerozisa. magnituri a. azQmut­i [fr. romelic aTletikas (Cveulebriv. ¥ aTeisturi. azote berZ. ro­ melsac ara aqvs suni da gemo da xels ar uwyobs wvas. romelic iqmneba nebismier mimarTulebasa da adgilis magnituri meridianis sib­ rtyeebs Soris. piri. aTerosklEroz­i [berZ. aTEizm­i [fr. (samx. as-sumūt. romelic iqmneba mocemul mimarTulebasa da CrdiloeTis mimarTulebas Soris.  atleti. Za­ losnobas) misdevs. a uaryofiTi nawilaki da atheos RmerTi] _ RvTis arsebobisa da yovelgvari religiis uaryofa. sklēros mSrali. 2. ¥ aTleturi. _ kuTxe.) kuTxe. ATena [berZ. romelic daibada zevsis Tavidan. xe­ lovnebisa da omis qalR­ merTi. 3. a uar­ yofiTi nawilaki da zōos cocxali] _ qimiuri ele­ menti. 2. rogorc cecxlgamZle masalas. sinon. propaganda. agebulebis axalgazrda. sasuqebi. sa­ izolacio saSualebas da sxv.-iT svla _ mocemuli mimarTulebiT svla kompa­ siT da gamoTvlili kuTxiT (azimutiT). (samx. samt gza] _ 1. azimut arab. athlesis Wi­ daoba] _ sxvadasxva fizi­ iyeneben teqnikaSi.  a. .) gu­ lisa da sisxlZarRvebis sistemis daavadeba. athéisme berZ. Ronieri kaci. haeris ZiriTadi Se­ madgeneli nawili.) dedamiwis zedapirze pirdapiri mimarTuleba. aTEist­i _ aTeizmis mimde­ vari.

saqarTvelos xalxuri cekvis a. ZiriTadad wyaroebTan Se­ jerebuli. lung filtvi] _ aparati (SekumSuli haeriT gavse­ buli erTi an ramdenime baloni). saukeTe­ so (mecnieruli gamocema).  aqvalangisti Scd. acquarello.-iT xatva. Teatri. akvArium­i [laT. aqualung laT. si­ non. akvArel­i [fr.).  `vefxistyaosanis~ a. saukeTeso..  Tbilisis rusTavelis saxelobis a. ansambli.) nakurTxi wyali. it.  aqvareli Scd. ¥ akademiuri _ 1. ro­ melic akvalangiT aRWur­ vili dacuravs wyalqveS. weli. aQazma [berZ. a.  saqarTvelos mecnierebaTa erovnuli a. 3. laT. saaTi. aQsgerg­i [ingl. 2. ferwera. iseberg] _ zRvaSi mcuravi yinulis mTa. sruli.  a. 3. 2.  aqvalangi Scd.  a. aquariu wyal­ sacavi] _ wyliT savse miwis . warmateba. romelic saSu­ alebas aZlevs adamians isunTqos wyalqveS (gamo­ igona cnobilma frangma mecnierma da moRvawem Jak iv kustom 1943 w. ¥ aTletikuri. sanimuSo (Te­ akv atri. a. iceberg Sved. saswavlo. varjiSebi. aiATola [spars. aquarelie. aseTi saRebaviT Sesrule­ buli naxati. wyalsaRebavi)  a.  samxatvro a.-23kuri varjiSi. wyalSi gaxsnili saRebavi: Cveulebriv Sereuli aqvs mcenareuli webo (qarT. ansambli). 2. zogierTi umaRlesi speci­ aluri saswavlebeli. academia sak. akvalAngist­i _ piri. berZ. umaRlesi samecniero sa­ xelmwifo dawesebuleba. academia saxelwodeba aTenTan axlos mdebare baRisa. gamocema. akadEmia [laT. sadac aswavlida filosofosi platoni] _ 1. agiassmos kurTxeva] _ (ekl. aqua wyali] _ 1.aseTi saRebaviT xatva. romlebic aviTarebs Zalas. amtanobas. polaruli myinvaris monatexi. aqua wyali da ingl. akvAlang­i [ingl.] _ iranSi: Siituri seqtis umaRlesi sasuliero piris tituli.

 akomponiatoni Scd. uCveulo an axal klimatur pirobebTan adamianis or­ ganizmis aqtiuri Seguebis (adaftaciis) procesi. akkom- .  akomponireba Scd. akordEon­i [fr. accorol.  bolo a.  Savi zRvis a. musi­ kaluri Tanxleba. akklimatisation] _ da aklimatizeba _ 1. (qarT. agreTve ZiriTadi Temis musikaluri nawarmoebis melodiis Tanmxlebi musika. avadmyofis gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. despanad) ucxo saxelmwifos mTavro­ yuTi an xelovnuri wyal­ sacavi.  aqveduki Scd. aquatorium] _ (zRv) navsadguris (portis) sazRvrebSi moqceuli wylis sivrce. 2. sadac aSeneben Tev­ zebs. accordo] _ (mus. aquveductus wyalsadeni] _ xidi. akompaniAtor­i [fr. akmç mwvervali] _ (medic). rkinigzaze.  simRera roialis a. nebismieri wyalsacavis farTobi. romelsac marjvena xelisTvis aqvs forte­ pianoseburi klaviatura. (di pl. accreob vendobi] _ 1.akv -24panemente] _ musika romelic Tan axlavs da harmoniulad avsebs solo partias. belRari). akvEduk­i [laT. compagnateur] – akompanementis Semsrulebeli (Cveulebriv pianisti). Akord­i [fr. Akme [berZ. akompanQreba _ akompanemen­ tis Sesruleba. uCveulo klimatis pirobebTan. akreditEbuli [laT. ¥ akompanireba.  aqvatoria Scd. rom­ liTac gadayvanilia wyal­ sadeni mili. it.-iT.  aqvariumi Scd.  akompanimenti. xeobaze.) vinc daniSnulia warmomad­ genlad (elCad. mcenaris an cxovelis Segueba axali. sinon. sarwyavi an hidroenergetikuli arxi xevze. akomponimenti Scd. wylis cxovelebsa da wyalmcenareebs.) terciebze gan­ lagebuli sami an meti musikaluri bgeris harmo­ niuli SeerTeba. accordeon] _ garmonis ti pis sakra­ vi. akompanEment­i [fr. akvatOria [laT. aklimatizAcia [germ. gzatkecilze da sxv.

akrobatēs zeviT amsvleli] _ cirkis tanmovarjiSe an msaxiobi. romelic adas­ turebs di plomatiur war­ momadgenlis rwmunebebs. ¥ akrobtikuli da (dasaS­ vebia) akrobatuli. nomrebi. accumulator Semkrebi] _ mowyo­ biloba. vulkanis da sxv.  aTenis a. bruns da misT. sportuli Sejibrebebze. energiis) dagroveba. akrobAtika [< berZ. teq. festivalze da misT. 2. akrobatēo fexis wverebze davdivar] _ sacirko xalovnebisa da tanvarjiSis erT­erTi sa­ xeoba.  akumuliatori Scd. an fra­ za.  avtomobilis a. gorakze gaSenebuli. 2. Jurnalisti.  akreditirebuli Scd.  a. yiras. . sameulebi. (geol. akumulAcia [laT. naxtomi. akrostichis] _ legasi. akrObat­i [fr. oTxe­ aku ulebi.). laT. romelic moicavs xtomebs. (di pl. acckobate < berZ. Sem­ naxveli salaros) mier gacemuli dokumenti.) risame (mag. wyvilebi. accredo. akreditacia. fr. dokumenti.  akrobatiuli Scd. sakredito dawesebulebis (bankis. rom­ liTac brZanebiT avalebs sxva aseTive dawesebule­ bebs misces warmomadgenls garkveuli Tanxa. romlis striqonTa Tavkiduri asoebidan gamo­ dis saxeli sityva. wylis fskerze _qa­ ris. akrOstiq­i [berZ. accumulatio] da akumulQreba _ 1. romelic da­ Svebulia raime (saerTa­ Soriso) konferenciaze. maRlobze. akropOlis­i da akropol­i [berZ. romelic akroba­ tikas misdevs. akkreditiv. akumulAtor­i [laT. romelSic xdeba eleqtrobis dagroveba Sem­ dgomSi mis TandaTanobiT dasaxarjavad. accreditif vendobi] _ 1.) rwmunebis sigeli. organuli da mi­ neralur nivTierebaTa dagroveba dedamiwis zeda­ pirze. a. akropolis] _ Zveli sa­ berZneTis qalaqebis cen­ traluri gamagrebuli na­ wili.  akrostixi Scd. akredQtiv­i [germ..-25basTan. 2. asruleben erTeulebi.  akrediteba. (fiz. wylis.

 a. algorithme] _ (maTem. magari ydis mqone rveuli leqsebis Casawerad.  algebrauli Scd. Algol­i [ingl.aku -26 Rrubliani a. moqmedebis Sedegad.  a. a. STabeWdileba. ing­ lisis uZvelesi saxelwo­ deba. albatros] _ zRvis didi frinveli. gamosaxuleba. ro­ melic bgeriT rxevas swav­ lobs.  sakoncerto darbazis a. smenadobis pirobebi raime SenobaSi. brZolaSi iye­ nebdnen Sveicarielebi da germanelebi (qarT. albAtros­i [fr. algorithmic language] _ programirebis erT­ erTi samuSao ena. algebra arab. acus nemsi da punqtio Cxvleta] _ Cinuri xalxuri klasikuri medicinis meTodi _ nemsis CxvletiT mkurnaloba. albQon­i [kelt. aqvs wagrZelebuli niskarti da grZeli da wvrili frTebi. a. fizikis dargi. ¥ algebruli. romelsac boloze wamocmuli hqonda najaxis magvari piri.  Tbilisis xedebis a.) raime amocanis amo­ saxsnelad saWiro moqme­ debaTa mimdevroba. a. aparatura. album] – 1. naxazebis da sxv.  alaxi Scd. cxovrobs umTavresad de­ damiwis samxreT naxevar­ sferoSi. ¥ akustikuri. erTad akinZuli suraTebis.romelic swavlobs sidideebze moq­ medebaTa zogad kanonebs am sidideebis ricxobrivi mniSvnelobisgan damouki­ deblad. Algebra [laT. markebis Casakravad. funqcia. alláh] – mahmadi­ anTa (musulmanTa) da ara­ bulenovani qristianebis RmerTi. albion] _ bri­ taneTis kunZulebis. 2. Alah­i [arab. 2. ¥ akumulaciuri. gantoleba. aldљabr wiladis Sekveca] _ maTematikis nawili. akupUnqtura [laT. acusticos sme­ nis] _ 1.  enis a. fotosuraTebis. . Albom­i [fr. ricxvebi. akUstika [berZ. algOriTm­i [fr. sinon.. krebuli. sadgomSi. hallegarde] _ Zveleburi civi iaraRi _ Subi. alEbarda [fr.  algoritmi Scd.

ebr. sakvebi romelsac.) 1. (gadat. alilUia Zv. rogorc mtkiceba misi udanaSaulobisa. alliance] _ saer­ TaSoriso kavSiri. hallelüjäh adideT RmerTi] _ RmerTis mimarT saxotbo mimarTva qristianul da iudeur RvTismetyvelebaSi. 2.  a. alia] _ israelSi sxvadasxva qveynidan ebra­ elTa gadmosaxlebis. organizmis mgrZnobiarobis Secvla mikrobebis an ucxo cilebis ganmeorebiTi ze­ moqmedebis mimarT. qaragmulad ga­ moxatva azrisa mxatvrul literaturasa da saxviT xelovnebaSi. dana­ Saulis Cadenis momentSi braldebulis sxvagan yof­ na. xeivani orive mxriT xeebiT dar­ guli: sacalfexo biliki parkSi an baRSi.  Cinuri a. allée] _ gza. iga­ vurad. Alibi [laT. suraTi. mSoblebs. alEia [fr. alegoriisa. meuRles).-is damtkiceba. marwyvze. aligAtor­i [ingl. ¥ alibim.-27afTi). allēgoria] _ arapirdapiri xerxiT. aliterAcia [alliteratio. aliafUrSet­i [fr. alafourchette Cangali] _ vaxSami.  aliasi Scd. misisi pis a. alibi sxva ad­ gilas. ¥ alegoriuli. alligator ec el lagarto xvliki] _ niangis saxeoba. komplimentebiT. Alia [ebr. ¥ alebardisa. Janri.  a.) raimes zizRi. a. ojaxs moSorebuli piri kanonis ZaliT uxdis Sro­ misunarmoklebul ojaxis wevrebs (Svilebs. al ad da litera] _ poeturi. alErgia [berZ.  a. alegOria [berZ. mxatvruli . alimentum sazrdo] _ fuladi sax­ srebi..  banketi _ furSeti.) braldebulis udanaSau­ lobis dasabuTeba. allos sxva da engon moqmedeba] _ (medic. sxvagan] _ (samarT. alQment­i [laT. ¥ alergiuli. alQans­i [fr. emig­ raciis procesi. ali  koperatiuli a. fexze mdgomare sauzme. gaerTi­ aneba.  a.  alebardasi Scd.  alegorasi Scd. halleluja.  alibma Scd. ¥ aliisa.

msjeloba] – logikis sa­ winaaRmdego.  aloisaA Scd. Alo! [ingl. alpinQada _ alpinistebis masobrivi asvla maRal mTebze. Alma­mAteri [laT. klasikuri nimuSia: karvis kalTa CaxlarTuli CavWer Cavakarabake (rusTaveli). alquadi yadi. logikis ka­ nonebis Seusabamo ram. alpQnist­i – alpinizmis xerxi _ leqsis taepSi er­ Ti da imave Tanxmovnis ramdenjerme bgeriTi game­ oreba ganwyobilebis Se­ saqmnelad. banaki. mosamarTle] _ espaneTsa da laTinuri ame­ rikis zog qveyanaSi: Temis meTauri da mosamarTle. alcalde arab. Aloe [berZ.] _ espaneTSi: cixe­simagre an mefis sasaxle. aloe] _ (botan. Alkald­i [esp. kalendari] _ araperioduli krebuli. alOgizm­i [berZ.  axalgazrduli a. a. mravalwlovani tropikuli da subtropikuli mcenare: aqvs xorciani mogrZo kide ekliani foTlebi. Se­ usabamoba. romelsac iyeneben telefoniT lapa­ rakis dros: niSnavs: gis­ menT! gismenT! . ¥ alogikuri. alkAzar­i [ec.  axalgazrda mweralTa a. almanachs arab. logikuri gansjis. msvlelobis darRveva. me­ ore da onoma saxeli] – vi­ sime namdvili saxeli. ¥ aloesi. allos sxva.). alma mater mwovari deda] _ ase uwodeben studentebi da kursdamTavrebulebi uni­ versitets. hullo] _ sityva (Sorisdebuli). alOnim­i [berZ. a uaryofiTi nawilaki da logisms gansja. sinon.  a. romelic su­ lier sazrdos aZlevs ada­ mians. romelSic moTavsebulia Tanamedrove avtorTa li­ teraturuli nawarmoebebi. fsev­ donimad gamoyenebuli. mTamsvleloba). alpinizme `al­ pebi~­dan] _ sportis saxeoba – asvla Znelmisadgom mTis mwvervalebze (qarT. mis wvens iyeneben medicinaSi.  mTasvleloba Scd. ¥ alpinisturi. sezoni. alcazar arab. almAnax­i [germ. alpQnizm­i [fr. allo! Scd. lo­ gikis.alk -28 alio!. Almanach laT.  a.

 aliumini Scd. alf altQtuda [laT. sa­ erTod. romelic eklesiis danarCeni nawilisgan da­ Sorebulia kankeliT. allune] _ cxenis sxvadasxvagvari svla (na­ bijiT. a. a. alternatife – laT. alfAbet­i [berZ.). finjani. alumen (aluminus) Sabi] _ qimiuri elementi Al. mTamsvleli).  a. allussion gadak­ ruli sityva] _ (lit. mzadyofna Seswiros Tavisi piradi in­ teresebi. Sdr. alternetuli Scd. 2.  alternativuli. altruisme laT.) ri­ torikuli xerxi _ ga­ dakvriT xseneba raime cnobili istoriuli ambis an literaturuli nawar­ moebis. at. proeqti. altrUizm­i [fr. a. movercxlisfero_ TeTri msubuqi Wedadi li­ Toni. arCevnebi.97.  a. wona 26. Altar­i [laT. saqcieli. altaria – altus maRali] – 1. qristianuli taZris aRmosavleTi na­ wili. maRalmTiani). (gadat. a. gadawyvetileba. sinon. ¥ altruistuli. sinon.-29mimdevari – mTis turisti (qarT. mcenareuloba. ¥ alternatiuli. alternAtiva [fr. tertus gáudens mesame moxarulia] – ori an ramdenime erT­ maneTis sapirispiro Se­ saZleblobidan erT­erTis arCevis aucilebloba: me­ same SesaZleblobis arar­ seboba. alter da sxv. qmedeba.  a. maRal mTebTan da­ kavSirebuli (qarT. Alur­i [fr.] _ uan­ garo zrunva sxvisi keTil­ dReobisaTvis. oTxiT da sxva).  mTasvleli Scd. alphabētos berZnuli pirveli ori asos _ α­s (alfa) da β-s . rigiTi nomeri _ 13. saZovrebi.  alpiuri Scd. mecnierebis al­ tarze raimes mitana – ra­ imes msxverplad Sewirva: miyvana (misvla) altasTan – saeklesio qorwinebaze.  a. Alpuri _ alpebTan da. alter – erT­erTi oridan. ToxarikiT. alUmin­i [laT. alUzia [fr. altituolo simaRle] _ adgilmdeba­ reobis ama Tu im wertilis simaRle zRvis donidan.

¥ ambiciuri. ¥ amazonis. anbanuri. ambrOsia [berZ. pativmoy­ vareoba. alfavituri Scd. sinon. dvrili ZuZus Tavi. ¥ alfabeturi. `fi­ losofiur qvas~. Alfons­i _ kaci. pretenzia raimeze.  alximia Scd. si­ non.ganekurna yvela avadmyofi da sxva. amalgame arab. ambQon­i [< berZ. ambrAzura [fr. katalogi.­ebi marjvena ZuZus ikveTd­ nen mSvildisridan moxer­ xebuli srolisaTvis. namsxvrevi raime Tav­ dacvis nagebobaSi qvemexis. gadaWarbebuli Tavmoyvareoba.] _ raime liTonis Senadnobi vercxlis wyalTan. alqQmia [laT. a. anbani. saidanac locvebs warmoTqvamen. saTofuri). (samx).alf -30Savi zRvis pirze cxov­ robdnen. ambitio] _ 1. romlis saSualebiTac ubralo li­ Tonebi unda gadaeqcia oq­ rod da vercxlad. cxenosani qali. ro­ melsac ukvdavebis. a. (Zveli berZ­ nuli TqmulebiT. kedelSi datovebuli Riobi fanjris an karisaTvis. 2. romelic sayvarlis xarjze cxovrobs [aleqsandre diumas (Svili) erT­erTi piesis mTavari gmiris saxelis mixedviT].)  a. naRmsatyorcnis an tyviam­ frqvevi sasroli (qarT.  alfaviti. a uaryofiTi mawilaki da mazos amorZali (meomari qali). qalis grZeli sacxenosno kaba. amAzon­i [berz. ambrosia] _ berZnul miTologiaSi: RmerTebis saWmeli.­ebi . alchymia arab. alkimiya] _ Sua saukuneebis mistikuri moZRvreba (mi­ marTuleba): eZiebda bune­ baSi ararsebul e. 2. amazôn (amazone). ¥ ambrazurisa. ambition laT. 2. ambôn – amaRleba] – marTlmadi­ debul eklesiaSi: sakur­ Txevlis win amaRlebuli adgili.  ambrazurasi Scd. (qarT.-ebi. embrazure] – 1. amAlgama [fr.  gaumarTlebeli a. kerti] _ 1. saidanac Tavs esxmodnen mezobel qvey­ nebs). maradi­ ul siaxalgazrdaves da (beta) saxelis mixedviT] _ anbani. ambQcia [fr.w.

amenOrea [berZ.  ambulatoruli Scd. sinon. amebQaz­i _ (medic. moralis moraluri. zne­ obrivi normebis ugule­ belmyofeli. α uaryofiTi na­ wilakia da mnesis gaxseneba] _ mexsierebis Sesusteba an sruli dakargva. iisferi. uzneo. moralis. pati­ eba] _ 1.zneobrivi] _ (wign. ambulatOria [laT. amorAluri [berZ.-31silamazes aniWebs maT (ix. zneobrivi normebis ugule­ belyofa.). kvarcis na­ irsaxeoba. cxovrobs wyalSi. adamiani. ¥ ambulatoriuli. amQmia _ (medic. α uar­ yofiTi nawilaki da laT.  a. saerTod patieba. amoralu­ roba.) 1.  agneziasi Scd.) daavadeba. . sasamarTlos mier sasjelis sruli moxsna an Semsubuqeba umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenile­ biT garkveuli kategoriis msjavrdadebulTaTvis. amETvisto [berZ. mkurnaloba.  a. amnQstia [berZ. romelsac iwvevs ameba. romelsac ara aqvs mudmivi forma. amen. ¥ amneziis.  aministia Scd. 2. romelic samedicino dax­ marebas uwevs iq mimsvlel an saxlSi myof avadmyofs. zneobrivi prin­ ci pebis uaryofa. ar­ sebobs saerTo da kerZo a. Ameba [berZ. amjhystos Trobis sawinaaRmdego] _ naxevrad Zvirfasi qva iis­ feri an lurji: gamWvir­ vale. amnēstia (da­ naSaulis) daviwyeba.  amebasi Scd. Amin [berZ. α uaryofiTi nawilaki. mikroskopuli erTujrediani cxoveli. agreTve neqtari). amorAlizm­i _ moralis. amoibe cvlileba] _ umartivesi. amnEzia [berZ. Sewya­ leba. moZra­ vi] _ samkurnalo­profi­ laqtikuri dawesebuleba. (qarT.) saxis mi­ mikis Sesusteba an sruli moSla nervuli sistemis amo daavadebis Sedegad. WeSmaritad] _ am sityviT mTavrdeba qris­ tianuli locvebi. ¥ amebisa. ambulatorius mosiarule. men Tve da rbeô mivedinebi] _ menstruaciis arqona qalis sqesobrivi mwifobis asakSi.

qim. ¥ amplitudisa. uformo.  s. amortizAtor­i _ amorti­ zaciisaTvis (mniSv.  gaqanebis a. Ampula [laT. roli. mis sasceno monacemebs.] _ raime patara nivTi. 2. ampulla] _ her­ metulad daxuruli minis patara WurWeli. amuletum arab. mina. amostisieren] _ 1. ¥ amputireba. qarva. vinmes mdgomareoba. (gadat. 2. amUlet­i [laT. sifarTove] _ 1. saqcieli.  komikosis a. amorphos] _ 1. 2. amputAcia [laT.).  ampluasi Scd. amortizAcia [laT.) rasac kristaluri agebuleba ara aqvs (mag.amo -32gadaxra wonasworobis mdgomareobidan. (min. aseTi adamianis damaxasi­ aTebeli. manqana­mowyobilobaTa. sxeuli. nagebobaTa Rirebulebis TandaTanobiTi Semcireba maTi gacveTis Semdeg.-Sia. fizikosis ampése­is (1775­ 1836) gvaris mixedviT]. amplituoto sidide. amplQtuda [laT. Amper­i _ eleqtrodenis Za­ lis sazomi erTeuli [fr. dartymebis Seb­ rZoleba specialuri mo­ wyobilobis saSualebiT.  amplitudasi. amOrful­i [berZ. (fiz. 2. sxvaoba barometris an Termometris or simaRles Soris. 2) sa­ Wiro mowyobiloba. biZgebis. kiduris a.  amorfiuli Scd. gaqanebis sidide.).  amortizireba Scd. ¥ saamortizacio. gar­ kveuli xasiaTis rolebi. amplitudi Scd.  filtvis a. 2. amputatio mokveTa] _ qirurgiuli operacia _ sxeulis daa­ vadebuli periferiuli na­ wilis (mag.  is Tavis a. romlebic Seefereba msa­ xiobis Taviseburebebs.  a. romelSic wamalia. mowyobiloba _ amorti­ zatori.  a.. amortizatio Sesusteba] da amor­ tQzeba [germ. fisi.) sxeulis udidesi .  avtomobilis a. kiduris) sruli an nawilobrivi mokveTa. emploi] _ 1. Amplua [fr. ¥ ampluisa.

cxenis aRkazmuloba (una­ curviT. adgilebiT. meore saxelwodeba Si: wriuli an naxevrad wri­ _ kupidoni. 2. sa­ lebsac SeuZliaT wylis qamre. amphō orive] amfQtrite [berZ. amphiteatron-amphi orive mxriv. irgv­ siyvaruli] _ romaul miTo­ liv da theatron sanaxaobis logiaSi: siyvarulis Rmer­ adgili] _ 1. amour laT. sani ymawvilis (Wabukis) 2. wyalxmeleTa lisma.. sartyeli. gar­ zRvis qalRmerTi. avgarozi. TandaTanobiT amaRlebuli amfi. amnicya rogorc wyalSi. amfo. (mag. sinon. salamandra). posei­ Semortymas. Tanamedrove Ti _ RmerTqal veneras vaJi. viTomda avadm­ xerxemliani cxoveli. giri. rom­ CanTa. amor amfiTEatr­i [berZ. tanki. sagnis damokidebulebas: Amfora [amphora – berZ.] _ Zvel ormags. berZnul miTo­ uli usaxuravo nageboba logiaSi: eroti. ise xme­ laT. mcenare. layuCebiT. muloba (garda iaraRisa 3. amfibia. boda sxvadasxa sanaxaoba. TviT­ da tansacmlisa): salaSqro mfrinavi da misT. garSemo. ormxrivs. bayayi. samxedro aRkaz­ leTze. maTara. atareben. Amur­i [fr. TeatrSi: parteris ukan romelic warmodgenili TandaTanobiT amaRlebuli hyavT mSvildisriani frTo­ dasajdomi adgilebi. [< berZ. amphibios or­ . sadac imarTe­ amphibios irgvliv. mocvas. romelic aR­ _ berZnul miTologiaSi: niSnavs: garemocvas. mosarTavebi da sxva). ro­ yofobis `avi Tvalis~ an melic ganviTarebis pir­ raime ubedurebis Tavidan vel stadiaze sunTqavs asacileblad (asacdenad). Sana). saberZneTsa da romSi: Tixis  amfiTeatri.. Ti­ cxoveli. viwroyeliani oryura didi amfQbia [berZ. sazeTe da sxva.-33- amf romelsac morwmuneebi Tan gvarad mcxovrebi] _ 1.. an ori donis coli. amphitritç] _ TavsarTi. avtomobili.. Zvel saberZneTsa da rom­ saxiT. orive mxares. wyalxmeleTa (qarT.. romelic xarobs amunQcia [polon.] _ 1. dabrkolebaTa gadalaxva 2.

1). risame yovelmxrivi gan­ WurWeli Rvinis. anAgrama [berZ. anabOlizm­i [berZ. Rvinos. aRorZineba] _ (biol. sapirisp.ana -34asoebis gadajgufeba. anabiôsis ga­ cocxleba. romelic umReroda mxiarul cxovrebas. katabOlizmi. 3.. anabolç aRmavloba] _ (biol. sinTezi. mo­ iTxovs. orbeliani [Zveli berZeni poetis anakreontis saxelidan]. saqarTvelo­ Si arakreontul leqsebs werdnen aleqsandre WavWa­ vaZe. anabAtizm­i [berZ. mniS. analgesia] _ (medic.. pi­ ruku. anAliz­i [berZ. anabQoz­i [berZ. temperaturis Zalian daweva. mecnierebaSi kvlevis meTodi. xelsayreli pi­ robebis dadgomasTan er­ Tad aRdgeba organizmis cxovelmoqmedeba. sawinaaRmdego da gramma aso] – sityvaSi ..) tkivilis SegrZnebis dakargva. SeCveneba. uwylooba) dakav­ SirebiT. anAkonda [esp. anakreOntul­i poezia _ po­ ezia.  a-ze gadacema.) zog organizmSi: sa­ sicocxlo procesis dro­ ebiTi Seneleba an Sewyveta gare pirobebis SecvlasTan (mag. anathema dakisrebuli] _ (ekl. anATema _ [berZ. romelTa drosac ujredebisa da qsovilebis Semadgeneli nawilebi warmoiqmneba.) ek­ lesiidan gandevna.. 2. ga­ daadgileba. axali sityvis warmoqmnis mizniT. anaconda] – yvelaze msxvili maxrCo­ bela gveli (6­dan 11 m­de sigrZis). dawyevla. analysis daSla] _ 1. zeTis da sxva siTxis Sesanaxad. rom adamiani mo­ inaTlos mowifulobis asakSi. gr.. ana gada. Se­ esatyviseba asimilacias. ukan. romelic uaryofs saeklesio ierarqias. anabaptizô xelaxla vnaTlav] – re­ ligiur­seqtanturi mimdi­ nareoba. anAlgia da analgEzia [berZ. siyva­ ruls.  qimiuri a. sisxlis a.  norma _ romani. risme Seswavla nawilebad daSlis gziT. raime niv­ Tierebis Sedgenilobisa da Tvisebebis garkveva (sapir.) or­ ganizmSi nivTierebaTa cvlis im qimiur procesTa erToblioba.

anArqist­i _ anarqizmis mim­ devari. movlenebisa da cnebebisa. Sexedulebani.  moTxrobis a. ananas. stiqiu­ roba. maTematikuri. anAlog­i [berZ. marTva­gam­ geobis ararseboba. is­ xavs surnelovan nayofs.  iq a. Ta­ nazomieri. Tanabari sagnebisa. anal – laT.gu­ ranis (brazilia) enidan nana] – mravalwlovani bala­ xovani tropikuli mcenare bromeliebis ojaxidan. yiTa nawlavTan dakavSirebuli. anAloe [berZ. areuloba] – 1.  anarxia.  analogiasi Scd. analogeion wig­ nebis qvesadgami] – mar­ TlmadidebelTa eklesiaSi: magida. anana . ¥ anarqistuli  a. qimia. ¥ analogiuri. ekonomikaSi. avadmyofis cxovrebis ana pirobaTa Sesaxeb daavade­ bamde da avadmyofobis gan­ viTarebis istoria. . analOgia [berZ.-35xilva. analogiisa. garCeva. (gadat. anArqizm­i – erT­erTi sa­ zo gadoebriv­po li ti ku ri mimdinareoba. anamnesis mo­ goneba] – (medic. anarchia umTav­ roboba. am mcenaris nayofi. Cai.  s. 2. ¥ analizuri. Sesatyvisi. xe­ lisuflebis.  analitikuri. analogia Sesa­ tyvisoba] _ msgavseba sag­ nebsa.  anarxisti.) cnobe­ bi.  a. movlenebsa da cne­ bebs Soris. s. adgens eqimi avadmyofis an misi axloblebis CvenebaTa mi­ xedviT. ¥ anarqiuli. anarxiuli Scd.  a.  a. analitiuri Scd. analogos Se­ sabamisi. anus yiTa nawlavi] – (anat). anAlur­i [fr. sufevs. anAnas­i [esp. ¥ saanalizo.  anarxizmi Scd. mdgomareoba. xvreli. masala. anArqia [berZ.  a. romelzedac saRm­ rTo wignebs deben locvis dros. anarxistuli Scd. maTematikuri analizi _ ix. areuloba. anAmnez­i [berZ. SefardebiTi] _ raRac msgavsi. qaosi.) sruli uwesrigoba.

3. gamokvleva.  anatomuri Scd.  a. ana ukan da chronos dro] – 1. bgeris) gameoreba ramdenime taepis (frazis) dasawyisSi. 2. ¥ anatomiuri.. Angina [laT. anAfora [berZ.  a.). sadgomad da mimdinare remontis Casa­ tareblad. ¥ anaqronistuli. anaxronistuli Scd. 2. anglikAnuri: anglikanuri eklesia _ inglisis sa­ xelmwifo eklesia: protes­ tantizmis nairsaxeoba. romelic ar Seesabameba Tanamedrove cxovrebis pirobebs: moZvelebuli Sexeduleba an Cveuleba. ama Tu im faq­ . 2. anachronisme < berZ. mRvdlis zeda farTo da grZeli samosi. anaphora zeviT aweva. Zveli drois gadmonaSTi. epoqisaTvis. anatomē gak­ veTa] – 1. angeion sisxlZarRvi da logos moZ­ Rvreba] – anatomiis na­ wili. a. adamianis a. anaqrOnizm­i < [fr.. anatomireba. poeturi da oratoruli xerxi – erTi da imave si­ tyvis (winadadebis. movlenis SecdomiT mi­ kuTvneba sxva droisTvis.  siyvarulis a. ro­ melic swavlobs cocxali organizmis agebulebas. Sveulmfrene­ bisa da misT. qronoligiuri Seusabamoba. raimes agebuleba. anglosAqseb­i _ Zveli ger­ manuli tomebi (anglebi da anatOmia [berZ.  tvinis a.  anatomi. sadac kveTen gvamebs. atlasi.-ebi istoriul romanSi. anatomQreba – gvamis gakveTa gamokvlevis mizniT. hangar] – speci­ aluri nageboba TviT­ mfrinavebis. angina] – sa­ xis lorwovani garsis. Sexeduleba.  anaxronizmi. Tvalis a. mecniereba. anatomQuri TEatri – sa­ mecniero­saswavlo dawese­ bulebaSi sagangebod mo­ wyobili sadgomi.). (gadat. angiolOgia [berZ.ana -36tis. nuSiseburi jirkvlebis mwvane anTeba. Angar­i [fr. gamoyofa] – 1. anatomi. raime organizmis calkeuli an organos agebuleba. romelic swavlobs sisxlZarRvebsa da limfur sistemebs.  a. (lit.

anthrôpos adamiani da genesis dabadeba. rCeuli mxatvruli Txzulebani.  anestezia Scd. anthrax (anthrakos) naxSiri] – Zvirfasi Tvali.­Si gadasaxldnen britaneTis kunZulebze da dai pyres inglisi. anEqsia [laT.  saerToa. AnTrak­i [berZ.. gautkivareba operaciis gasakeTeblad. anthrax nax­ Siri] – saukeTeso xarisxis qvanaxSiri Savi ferisa. sisxl­ nakleboba anesTEzia [berZ. androgQnia [berZ.). SemTxveva. anegdoturi.  antraciti Scd. si­ Zulvili] – mamakacebis si­ Zulvili. mkvrivia da liTonisebr priala. anaisthçsia ugrZnobloba] – (medic. adgilobrivi a. mdedrobiTi sqesis ar­ sebisaTvis mamrobiTi sqe­ sis niSnebis qona da pi­ riqiT. romlebic me­5 s. anthropoeidçs] – adamianis msgavsi .  s.  anegdoti. mgrZnobelobis dakargva an Sesusteba. ançr (andros) mamakaci da phobos SiSi. ¥ anekdoturi  a. anEkdot­i _ [fr. anTrAcit­i [berZ.-37saqsebi). anthologia. anTolOgia [berZ. animia – an uar­ yofiTi nawilaki da haima sisxli] – (medic. ¥ saanekdoto. anne x io Seer­ Teba] – erTi saxelmwifos mier sxva qveynis an mi­ si teritoriis Tavis te­ ritoriisgan ZaliT Se­ erTeba: dapyroba. warmoSoba] – an­ Tropoligiis erT­erTi ZiriTadi nawili _ moZRv­ reba adamianis warmoSobis Sesaxeb. anecdotos gamoqveynebuli] – gonebamaxviluri ambavi sa­ sacilo daboloebiT. epig­ ramaTa krebulebis saxel­ wodeba] – romelSic mo­ Tavsebulia sxvadasxva avtoris krebuli. anEmia [berZ. sa- anT anegdoto Scd. anTropogEnez­i [berZ.).). andtogynos orsqesovani aner (andros) ka­ ci da gynç qali] – (biol. anthos yvavili da legö vkreb – Zvel berZ. anTropOid­i [berZ. anecdote – berZ. androfObia [berZ. Janri.  qarTuli poeziis a. upiratesad leqsebi.

-is Sevseba. anthrôphagia < anthrôpōs adamiani da phagomai vWam] – kaciWamioba. Anketa [fr. ro­ melic yoveli mxridan garSemortymulia sxva sa­ maimuni (gorila.  a. antropologiuri. kanibalizmi. anTropolOgia [berZ. animAlist­i [laT.anT -38Seqmnili: igi warmoadgens samyaros centrsa da sa­ boloo mizans. antroposOfia [berZ.) monacemebi. anQmizm­i _ [< laT. romelic Tavis namuSevrebSi umTavresad cxovelebs asaxavs. aseTi furclebis sa­ SualebiT cnobebis Seg­ roveba. anTropocEntrizmi [berZ. romlis mixed­ viTac adamiani aris umaR­ lesi arseba. re­ ligiur­misTikuri moZ­ Rvreba. anima su­ li] – pirvelyofil xalxTa rwmena.) kvleva-Zieba. ¥ anTropologiuri da saanTropologio. animal cxoveli] – mxatvari an moqandake. antropofAgia [berZ. animal cxo­ veli] – cxoveluri: cxo­ velTan dakavSirebuli. cvlilebebs mis age­ bulebaSi. ferwera. rasebs. anthrôpōs adamiani da sophia sibrZne] – Teosofiis saxeoba. s. biologiur bune­ bas. RvTis mier . orangutani. Janri. anthrôpos adamiani da laT. a.). a. (s. (s. saantropologio Scd. centrum centri] – religiuri Sexeduleba.  a. (s.  antropologia. furclebi. giboni da sxv.) muzeumi. romelzedac Ca­ mowerilia sxvadasxva ki­ Txva garkveuli cnobebis Sesagroveblad. 2.  a. ¥ anketuri da saanketo. antrôpos adamiani da logos moZ­ Rvreba] – mecniereba.) gamokiTxva. rom yvela sagans aqvs suli. enclave] – erTi saxelmwifos teritoria an teritoriis nawili. ro­ melic Seiswavlis adamianis warmoSobas. Simpanze. (s.  a. romelic RvTis adgilas gaRmerTebul ada­ mians ayenebs. anquêtteê] – 1. furceli. animAlur­i [laT.  a.-is mowyoba (Catareba). ¥ animalisturi. evo­ lucias. Anklav­i [fr. a.

ynosvis uqonloba. SenobaTa. at­ anOsmia [berZ. ensamble erTad. zogjer Se­ zRvaze gasasvleli. fasebis darTviT. samxreTpolaruli mxare: ¥ anonsireba. anodos zeviT Ansambl­i [fr.. winaaRmdegobani. mierebis darRveva. svla] – dadebiTad damux­ mTlianoba] – 1. cekvis a. Sinaarsis mok­ biT da. statiis . moSla. annonce] – mokle  a.. anotAcia [laT. anOnim­i [berZ. eqspedicia. koncer­ antArqtika [berZ. raime mTe­ tuli eleqtruli (sapirisp. ¥ ansambluri. saerTo 2. damkvrelTa. ¥ antagonisturi. gastrolebis da misT. interesTa Seurigebeli da­ ¥ anonimuri – xelmouwereli.  saestrado a. (mag. Anons­i [berZ. nagebobaTa anomAlia [berZ. loeTisa] – dedamiwis Sesaxeb. annotatio Se­  a. indoeTisa da wyna­ nawilaki da osmç suni] – ri okeaneebis mimdebare te­ (medic. moicavs antarqtidas.  anonimiuri Scd. simRerisa da ¥ anomaliuri. lis yvela nawilis Se­ kaTodi).  anomaluri Scd. ritoriebs (ubnebs). rasobrivi a.. romelsac ara aqvs led gadmocema. vinaoba ucnobia. veva. fsiqololeba). ant (i) wi­ naaRmdeg da arktikos Crdi­ tis.  quCebis a. pirispireba. uaryofiTi lantis. movlena. giuri a. momReralTa. Txzu­  politikuri a. brZola] – Se­ Txzulebis avtori. ganaSenianeba. Tanxmebuloba. normisgan gadax­ mocekvaveTa jgufi. antagōnisma kamaTi. erTianoba. romlis urigebeli winaaRmdegoba. anônymos usaxelo] – werilis an antagOnizm­i [< berZ. niSvna] – wignisa.  a.). anōmalia us­ kompleqsi) wormasworoba] – kanonzo­  arqiteqturuli a. Anod­i [berZ. usaxelo (werili. wesisagan. ¥ antarqtikuli.-39- ant xelmwifos samflobeloe­ da misT. winaswari gancxadeba mo­ mavali warmatebis..

romlebic ixmareba mo­ wamvlis dros. biologiuri nivTierebebi. rac mdgomareobs sawinaaRmdego cnebebis SepirispirebaSi.  a. antibiotQkeb­i [berZ. a.ant -40samkurnalo nivTierebani. antiTEzis­i [< berZ. mikroor­ ganizmebis mier warmoqmni­ li nivTierebani. romliTac xorcieldeba radiotalRebis gamosxiveba (gadacemisas) an maTi daWera (miRebisas). antikvAruli maRAzia _ antikvaruli nivTebis ma­ Razia: antikvariati. ¥ antenisa  antenasi Scd. antiquarius] – piri. [berZ. a. romlebic Trgunaven baqteriebisa da sxva mikrobebis zrdas da spoben kidevac maT. antidoton (mx). romelic medicinaSi ga­ moiyeneba virusebis si­ cocxlis unarianobis da­ saTrgunavad (CasaxSobad. larnaki. antenna anZa] – gam­ tari an gamtarTa sistema. anti… winaaRmdeg] – TavsarTi (winsarTi).  anaqtartikasi.  antihumanuri aqti. romelic kompi­ uterul mexsierebaSi po­ ulobs da spobs mavnebel programebs (virusebs). gan­ sja. 2.  antiqvari Scd. ¥ antarqtikisa. antithesis dapirispireba] – di­ aleqtikaSi: amosavali debulebis (Tezisis) sawi­ naaRmdego debuleba.  satelevizio a. antimecnieruli midgoma.. wigni. anti. antithesis dapirispireba] – (lit. suraTi. virus Sxami] – 1. 2. anti wina­ aRmdeg da laT. antidOteb­i [berZ.) stilistikuri xerxi. anti winaaRmdeg da biotikos cocxali] – 1. specialuri sakompiutero programa. Casaqrobad). anktarktika Scd.] – SxamsawinaaRmdego . antQkvar­i [laT. antikvAruli – Zveleburi da Zvirfasi. romelic vaWrobs antikvaruli nivTebiT an agrovebs da swavlobs maT.. antQTeza [< berZ. antivQrusi [berZ. Antena [laT. vaqcina virusis wina­ aRmdeg. raime mimar­ Tulebis sawinaaRmdegos. ro­ melic aRniSnavs raimes sapirispiros.

rac silamaziTa da mox­ denilobiT antikur qan­ dakebebs mogvagonebs. saxis an sxeulis nak­ vTebi). anti pATia [berZ. RonisZiebebi.)] – wyvilCliqiani mcoxnavi ZuZumwovrebi RrurqianTa ojaxisa (arCvebi. Zveli berZnuli an romauli (kultura. antiqvariuli Scd. ¥ antilopisa.  antilopasi Scd. TvisebiTa. – ebi. (mag.) visime an erTma­ neTis sawinaaRmdego xa­ siaTis.  Cveni sazogadoebis a.-41 antikvariuli. ¥ antisemituri.  a. antilopa..).  a. antipodes (mr. a. . antifASist­i faSizmis wi­ naaRmdeg mebrZoli. 2. antiquus Zveli] – 1.). 2. siZulvili visame mimarT (sapirisp. sazogadoebrivi wyoba da sxv. a. antipatheia] – arakeTilganwyobileba. antisanitAria – sanitariis moTxovnilebebTan SeuTav­ sebeli. xelovneba. antisEismur­i – miwisZvris sawinaaRmdego (ix.  a. filosofia. antilOpebi [fr. sibin­ Zure. antisemQtizmi­i (sxvagvarad iudofobi) – ebraelebis siZulvili.  a.  antiseismiuri Scd. gamosvlebi. qurcikebi anu jeirnebi da misT. pirobebi.  antisanitaruli Scd. (gadat. usufTaoba. romelic ebraelebTan mtruladaa da­ mokidebuli (ganwyobili). antilope (mx.) erTmaneTisken fexebiT miq­ ceulni] – 1. seismu­ ri. sxvagvarad _ iudofobi.  antisemitiuri Scd. msof­ lmxedvelobis mqone adamianebi. gamoxtomebi. pirovneba. antQkur­i [< laT. de­ damiwis or mopirdapire ant wertilad mcxovrebni erT­ maneTis mimarT. Teatri.  antiuri Scd. simpaTia). ¥ antifaSisturi.  anti patia. a. a. ¥ antisanitariuli. xe­ lovneba. ¥ anti paTiuri. (wign. ganwyobileba.).  mx.).  a. anti patiuri Scd. antQpod­i [berZ. antisEmit­i – piri.

romlis drosac mocekvavis fexebi ramden­ jerme swrafad exeba er­ . koncertebis momwyobi kerZo piri. Antraqt­i [fr. gauqmeba] – rai­ mes aranamdvilad gamocxa­ deba. saRamosa misT or ganyofilebas Soris. antichristos] – qristianul sar­ wmunoebaSi: qristes mTavari mowinaaRmdege. aseTi xorcis mwvadi. saxlis zeda naxevarsarTu­ li.  a.. Anu – Sumerul miTologiaSi: erT­erTi umTavresi RvTa­ eba. antQqriste [< berZ. 2. entrechat] – sa­ baleto cekvebSi: msubuqi Sextoma. aseTi xorcis mwvadi. freeze gayinva] – siTxe. 2. antracte (entre Sua. baletSi: erTi an ramdenime Semsruleblis gamosvla cekviT.  Teatraluri a. entrepreneur] – saTeatro. anulQreba [laT. antQfriz­i [ingl. antrecôte] – 1. Cveulebriv Zroxis (miirTmeven Semwvars. romelsac gayinvis dabali temperatura aqvs. 2.  antonimiuri Scd. qalaq uruqis mfar­ veli.). sityva. an koncertis. moZraoba. antifreeze – berZ. a. annularet ga­ nadgureba. antrEsol­i [fr.). antrEkot­i [fr. sacirko warmodgenebi. entresol] – 1. antUraJ­i [fr.  antrakti Scd. (mag. 2. neknebs Soris amonaWeri xorci. entrée] – 1. Soris)] – 1. kargi – cudi. romelsac sxva sityvis sapirispiro mniSvneloba aqvs. antonyme < berZ. organizacia. didi – patara). entourage] – (saub. operis or moqmedebas Soris srul­ deba. antreprenQor­i [fr. garemomcveli piro­ baTa erToblioba: garemo. antOnim­i [fr. maRal oTaxSi gakeTebuli naxevariarusi aivnebiT. cirkSi: klounebis nomeri – kome­ diuri scena (laparaki an pantomima). Antre [fr. musikaluri nomeri (in­ termedia). AntraSa [fr. gauqmeba. anti winaaRmdeg da onomo saxeli] – (lingv. ¥ antonimuri.ant -42TmaneTs. anti winaaRmdeg da ingl. Sesveneba saTeatro or moqmedebas. 2.

rom­ lebic erT raime funqcias asruleben. romelic meqanikurad as­ rulebs raime samuSaos. aparTEid­i [afr. dakveTis. apartheid cal­ calke cxovreba] – rasob­ rivi diskriminaciis forma. anUria [berZ. appartement oTaxi.  sametyvelo a.). 4. apATia [berZ. eleqtruli a. sruli gulgriloba. mdid­ ruli bina.  aparteidi. apartAment­i [fr.  saministros a. dawesebulebaTa erTobli­ oba. aparAtura – (mniS. anchovies (mr. rom yvela bileTi gayidulia.  a..). – esp. AnSlag­i [germ. pirdapir. romelic ar . dawesebulebis.).  qimiuri a. anCOus­i [ingl.). xelsawyo. 1) aris moTavsebuli. 2. ¥ apaTiuri. mxedvelobis a.  telefonis a. anschlag] – Te­ atrSi. piri. Tirkmelebis mier Sardis gamoyofis sruli Sewyveta.-43 xelSekrulebis. apparatus mo­ wyobiloba] – 1. sa­ dac aparatebi (mniSv. Anfas­i [germ. romlebic emsaxurebian apa mmarTvelobas an meurneobis raime dargs. apAtrid­i [berZ. apatiuri Scd. aurtē] – (anat. a.  saxelmwifo a. qveyanaSi mosaxleobis ZalmomreobiT gayofis po­ litika. kinoSi da misT. (fiziol. qafSia. mdgomareoba. romelic. organoebi. aparatebi. 3. bina] – didi.  apatia. mTavari. 1) erTob­ lioba. apartheidi Scd. ¥ anulirebuli. yvelaze msxvili arteria.] – zRvis wvrili Tev­ zi: xamsa. organiza­ ciis TanamSromelTa er­ Toblioba. Aorta [berZ. enface pirisa­ xeSi] – pirsaxe winidan. rentgenis a. apatheia ugrZnob­ loba. romelic gulTan sisxls awvdis sxva arte­ riebs da organoebs filt­ vis garda.. dafuZne­ bulia rasobriv diskri­ minaciaze. avtotransportis a. an uaryofiTi nawilaki da uron Sardi] – (medic. a uaryofiTi nawilaki da patris samSoblo] – (samarT. ga­ mokruli gancxadeba. ¥ saaparato – sadgomi. apArat­i [laT.).

apendiq­ sis anTeba. apéritif] – sus­ ti spirtiani sasmeli. apOgea [berZ. gafurCqvna. saCivari] – (sa­ marT.). mTvaris (an dedamiwis xelovnuri Tanamgzavris) orbitis wertili. ayvaveba. romlis mimarTulebiTac moZraobs dedamiwa mocemul momentSi.  darbazSi gaisma a.). ¥ saapelacio. rixi.  a. Sveuli] – sakuTar Tavze didi war­ modgena. applaudissement] – (wign. morgeba] – naxatis. romliskenac moZraobs mzis sistema. apogeia Scd. 2. Tandayolili ar qona sxeulis raime na­ wilisa an organosi. apelAcia [laT. ro­ melsac madis aRsaZvrelad (mosayvanad) svamen. aplikAcia [applicatio mideba. appellatio mimarTva. s. sasamarTlo gadawy­ vetilebis gasaCivreba ins­ tanciaSi. rac Canas la­ parakSi an qcevaSi. apex mwvervali] – (astr. romelic yvelaze metadaa daSorebuli deda­ miwas.  aplodismentebi (mr.). a uaryofiTi nawilaki da plasis warmoqmna] – (biol.-iT damkvidreba. ¥ apogeisa  apogeasi. aplikAtura [laT.). misi aR­ niSvna notebze. aperQtiv­i [fr. applico mi­ vadeb.) Scd. (wign.) brma naw­ lavis danamati – Wianaw­ lavi. aplAzia [berZ.). iTvleba arc erTi qveynis moqalaqed (qveSevrdomad). gadat. aplodQsment­i [fr. (astr.). 1. Apeqs­i [laT. igivea rac apolidi. wertili cis Tavze. apendQcit­i (medic. apogeion miwidan daSorebuli – apo gareSe da ge miwa] – 1. cis wertili. ornamen­ tis Seqmna sxvadasxva feris qaRaldis an qsovilis naW­ rebis dawebebiT (da kere­ biT). taSis kvra. vad. 2. apEndiqs­i [laT. taSi risame mowonebis niS­ nad an misalmebis gamosa­ xatavad. Aplomb­i [fr. aplomb Sveuli mdgomareoba. saCivari.). movargeb] – TiTebis .ape -44ganlageba musikaluri sak­ ravis dakvrisas.  s. risame gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. appendix da­ namati] – (anat.

sityva] – (wign. –aleqs moskoviCi. logi­ apolOget­i [berZ. 2.  Tbilisis 1500 wlis iubi¥ apologia.). bolos darTuli. (wign. ambis. RvTis­ zeimo koncertis bolo ma­ metyvelebis dargi. varetianeb] – (me­ apOkrif­i [berZ. apologEtika [berZ.). apoqlçxia  apokali ps[isi] Scd. qeba – romSi: romelime gmiris an dideba. apologia dac­ apokAlifs­i [berZ. an Sarl degolis politikis pirovnebis gandideba. Ti.). apokolypsis va. Seqeba (zepirad tianuli­saeklesio wigni. gadat. ga­ qmis~ erT­erTi wigni: qris­ marTleba. (wign. (ist. apollôn] – Seicavs mistikur winaswar­ berZnul miTologiaSi: si­ metyvelebas `qveynis da­ naTlis. gaRmerTeba] – 1. romelic apOlon­i [berZ. gamocxadeba] _ `axali aRT­ visame an risame dacva. Seqebulia xalxi.S. raime sazo­ qristianuli religiis gadoebrivi movlena da dacvas.  sabazro ekonomikis a. a. saidumlo] _ iseTi veba. winaswarmetyvelebis Rmer­  a. apoplEqsia [berZ. apologêtikos dacviTi] – damcveli ro­ kurad aucilebeli. damblis dacema. deiktikos damamtkicebeli] – sarwmuno.zevsis Svili. romelSic melic miznad isaxavs gandidebulia. moZRvrebisa apoTEoz­i [berZ. apolo2. dadgoma. lis a. raime movlenis. apolOgia [berZ. ro­ gamowveulia cxvirSi sis­ melsac ar scnobs eklesia xlis CaqceviT an tvinis . (Teat. apthēosis da a. melime ideis. sxv. apo- da amitom ar Sedis saRmrTo werilSi. uecari dadambla­ faruli.). ro­ sobrivi scena. apokryphos da­ dic.-45- apo apoliqtQkur­i [berZ. risme Tav­ 3.). Zvel saberZneTsa da gamodebiTi dacva. ueWveli. an werilobiT). dasacavi. vartyam. mefis gandideba. rac bibliuri Txzuleba.) speqtaklis an sa­ gētikos damcveli] – 1. ¥ apokalifsisi dasaSvebia. xelovnebisa da sasrulze~. gmiri.

Jeanne d’Arc (nacvlad de arc -isa) da aqedan qar­ TulSic: Jana d’arki. cdamde. naqargi.apo -46woneba] – 1.). mtkiceba. birJaze. m –s (heqtaris 1/100). fu­ lis niSnebis da sxv. ¥ aprobireba AJio [it. moZRvrebis.). mociquli] – 1. aggio] – (finans. aRgznebuli mdgomareoba.). xelTaTmani. damtkiceba. apostolos despani. dizauio). apostropheberZ.). a priori dasa­ bamidan. ¥ apopleqsiuri. apostAsia [berZ. sinaTlis gamtari] – gamW­ virvale (qsovili.  fr. apOstol­i [berZ. aprQor­i [< laT. sasoflo – sameurneo kulturaTa naTesebis ga­ mokvleva saukeTeso Teslis SesarCevad. romelic ismeba ga­ motovebuli xmovnis ad­ gilas. fasi­ ani qaRaldebis kursis awe­ va (sapiris.  axali meTodis a.  atyda a. warsulidan] – wi­ naswar. 2. ieso qristes yovel 12 mo­ ciqulTagani. arAbesk­i [ix. Ar­i [fr. (gadat. da­ dastureba gamocdis. aposrophos gverdze an ukan moqceuli] – mZimis msgavsi striqonzeda ni­ Sani. a jour gamWoli. a. aprobAcia [laT. Zlieri mRelvareba. aJUruli [fr.  a. misi moZRvre­ bis gamavrceleblebi. arabeskebi] – klasikur sabaleto cekva­ Si: moZraoba romlis dro­ sac sxeuli eyrdnoba erT sisxlZarRvis dacobiT. aJitAcia [fr. Zveli rwmenisgan gandgoma. area farTo­ bi. ¥ aprioruli _ cdisgan da­ moukidebeli. 2. zedapiri] – miwis far­ Tobis sazomi: udris 100kv. oficialurad gamoxatuli mowoneba. Tavgamodebuli gamavrcelebeli raime ide­ isa. aprobatio mo­ . imTavidanve arsebuli. d’artaniani (de artanianis nac­ vlad). aurzauri ra­ ime ambis gamo.  apopleqsuri Scd.  a. apOstrof­i [fr. aJiOtaJ­i [fr.). apostasia] – (wign. agiotage] – di­ di aRelveba. Se­ mowmebis Sedegad. dambla. agitation] – (wign. are – laT. saoqromWedlo nakeToba da sxv.  a.

nayofi iWmeba. argumentum mtkiceba] – 1. meore fexi ki gaS­ verilia ukan. Argo [fr. arAqis­i [berZ. 2.). Arbitr­i [fr. argumentatio] – 1. 2. samediatoro sasamarTlo. uqoCro grZel boloiani TuTiyuSi: mwvane da wi­ Teli SeferilobiT.  araxisi Scd. (evropaSi Sevida ara­ beTidan). Widaobis a. arg  moxaluli a. lo­ gikuri mosazreba. (maTem.). saxeli: miwis Txili). sWirdeboda. ¥ argotizmi. argotikuli. (wign. aranJQreba [< fr. . Arara da Ara [amer. (qarT. erTi wyeba sakravebisaTvis (an xmebisaTvis) daweri­ li musikaluri nawar­ moebis gadakeTeba sxva sakravebisaTvis (an xmebi­ saTvis). ro­ melic Sedgeba geometri­ uli figurebisagan. it. damoukidebeli cvladi sidide. arbiter] – msaji sportis zog saxeobaSi. zevidan parks aqvs ZarRvebis ablabudisebri qseli. argumentebis erToblioba.  qurduli a. sabuTi. romelic mohyavT risme dasamtkiceblad. rTuli ornamenti. argumentAcia [laT.. patar­patara literatu­ ruli an musikaluri na­ warmoebTa krebuli. argot Jargoni] – (lingv. pirobiTi ena ro­ melime socialuri an pro­ fesiuli jgufisa. arabesquos – esp.).). argUment­i [laT. sti­ lizebuli foTlebisa da misT.  am mniSvnelobiT mx. arbitrage] – sa­ dao sakiTxebis gadawyveta arbitrebis saSualebiT. gavr­ celebulia amerikaSi.. arranger wesrigSi moyvana] – (mus. arachion abla­ buda] – erTwlovani zeTova­ ni mcenare parkosanTa oja­ xisa. ar ixmareba.  a. ] – didi. romlis cvlilebac aris damo­ kidebuli meore sididis (funqciis) cvlilebaze.  damajerebeli a. arbitre – laT. msjeloba. ¥ argumentirebuli.  cxenosnobis a. arabEskebi [fr.-47fexs.  debulebis a. arbQtraJ­i [fr.  mecnieruli a. argumentebis moy­ vana. 2. arabesco arabuli] – 1.

¥ ariasi Scd.­idan moyolebuli ix­ mareboda.) moRvaweobis dargi.] – 1. av­ toritetuli adamianebis Sekreba raime sakiTxis ga­ dasawyvetad. me­ 19 s. arenda.).. indo evropul enebze molaparake xalxebis aRsaniSnavad. kantataSi. gadasaxadi aseTi xelSek­ rulebis mixedviT. qviSa. 2. areOpag­i [laT. faSistur germaniaSi am sityvas mieniWa tendenciuri da antimecnieruli mniSv­ neloba [uZveles Zegleb­ Si indoiranuli xalxebi argumentQreba _ igivea. 3. Arçs] – berZnul miTologiaSi: omis RmerTi. saerTod. ariEleb­i [sanskr. 3. Cveuleb­ riv operaSi. Arena [laT.) Zveli aTenis umaRlesi sasamarTlo.  politikuri brZolis a. sadac gladiatorebis da a. oratoriaSi. zevsisa da heras Svili. Araios pagos aresis bor­ cvi] – 1. Arenda [polon. 2. brZola imarTeboda. Areopagus – berZ. aria] – (mus. mcenaris an cxovelis calkeuli sa­ xeoba. ijara.). uZravi qonebis daqiraveba saTanado xelSekrulebis dadebiT. arena. arias] _ indoiranul enebze molapa­ rake tomebisa da xalxebis (indoelebs. ama Tu im movlenis. gaavrcelebs are deda­ miwaze.-ze arian klounebi. S. wiaRiseuli d a. (gadat. sarbieli.) saerTo saxelwodeba.arg -48RmerTis aresisaTvis mi­ kuTvnebul borcvze imar­ Teboda. rac argumentacia (mniS. ArTrit­i [berZ. (ist. moedani qviSiT moyrili.. Tanamedrove saberZneTSi: umaRlesi sasamarTlo. iranelebs. arthron sax­ sari] – (medic) saxsrebis anTebiTi daavadeba..  a. 2.] – 1.  arenasi Scd. (gadat. arEal­i [laT. arealis – area mo­ edani. Aria [it. Zvel romaul amfiTeatrSi. Ares­i [berZ. erTi xmisaTvis Sesasrulebeli vokaluri nomeri. zogjer iron.S. sivrce] – 1. asparezi.1). ¥ arenisa. 2. romlis sxdomebic omis . cirkis mrgvali naxerx­ dayrili moedani. (lingv.) ama Tu im enobrivi movlenis gavrcelebis are.

(sapirisp. _ arriérre zurgidan da garde dacva] – jaris (an flotis) nawili. ¥ aristokratiuli. arietta] – (mus. arQTmia [berZ. aristocrate] – 1. 3.-49(mezobeli an dapyrobili xalxebisagan gansxvavebu­ lad) Tavis Tavs uwodeb­ dnen `arielebs~. zeda fena. ro­ desac Zalaufleba dide­ bulTa mcirericxovani klasis xelSia (mag.  a. ormuzdisa.  warmoSobiT a.) scenis ukana nawili.  a. ¥ ariTmetikuli. adamiani. adamiani. 2.] – Zvel spar­ sul religiaSi: borotebis RvTaeba (sparsulad – anhra – mainiu). arriérre – garde. zeda fena. saloni. . aristOkrat­i [germ. didgvarianebi. aristokrati). ariErgard­i [fr. moqmedeba. manerebi. romelic swavlobs ricxvTa Tvisebebs da maTze moqmedebas. Aristokrat fr.  aristokratuli unda ga­ varCioT aristokratiulisgan (ix. romelic mTavar Zalebs boloSi mih­ yveba da icavs maT uknidan Tavdasxmisagan.rac niSnavs sruluflebian adamianebs]. romelime klasis an so­ cialuri jgufis privi­ legirebuli nawili. amocana. romelic mie­ kuTvneba didgvarovanTa wres. ariTmEtika [berZ. ¥ aristokratuli. arithmetikē – arithmos ricxvi] – maTematikis nawili. avangardi).  a. romelic miekuT­ vneba sazogadoebis privi­ legiur nawils.) saxelmwifo mmarT­ velobis iseTi forma. aristokratiis war­ momadgeneli. arQman­i [berZ.  finansuri a.) gulis moqmedebis (muSaobis) normaluri rit­ mis darRveva. klasobriv sazo­ gadoebaSi: umaRlesi wo­ deba gabatonebuli klasis priviligirebuli fena. 2. arQeta [it. Zvel saberZneTsa da romSi). a. Seurigebeli mte­ ari ri Tavisi Zmis – keTili RvTaebis. oTxi a. ariErscena – (Teatr. aristokratia] – 1. aristokrAtia [berZ. a uaryofiTi nawilaki da rhythmos riTmi] – (medic.. (ist.) mci­ re aria.

gadat. Crd. risme didi rao­ Armia [fr. Armada [esp. si­ wnevas. jaris SenaerTi. non. wisqveSa wylebTan. romelic  aristokratiuli unda gaSedgeba ramdenime korpusis varCioT aristokratulisan diviziisgan. myofi jarebi. RvTis metyveli ioanis ga­ aröma (arōmatos) surnelovani mocxadebis mixedviT unda nivTiereba] – sasiamovno moxdes saboloo Setakeba suni. divizia.. SevarTa a. sadac xSirad xdeboda sab­ ¥ saarmio. keTilsurneleba RvTiur da satanur Zalebs (surneleba). armagEdon­i [ebr. arkEbuz­i [fr. fos mTeli SeiaraRebuli artezQuli [fr. di SenaerTi. harim giddin  avtomobilistTa a. iaraRisa da saWurvilis frinavebis an tankebis di­ sawyobi. aromatiuli Scd. romelic lulidan itene­ 4.). aristokrati). qristes mier). da sadac satana ¥ aromatuli da aromatiZleuli iqneba miqael mTa­ ani. adamianTa didi raodenoba.ark -50- 3. arquebuze] – Zve­ moqmedi armia – frontze leburi patruqiani Tofi. gan (ix. iaraReba] – 1. sa­ safrangeTis provincia ar­ haero) ZalaTa erTobli­ tua­s (Artois) saxelidan] oba. Soris. (wign.­ebSi). sadesanto a. sazRvao. Cai.  sahaero a. arsenal – arab. TviTm­ 1. rZolo Setakebebi] – adgili  s. raime niSnis boda (xmarobdnen me – 14 mixedviT gaerTianebuli – 16 s. rom­ 2. gadat. armée – armer Se­ denoba. varangelozis mier (ieso  a. kerZod saxmeleTo Seiara­ lebic ganicdian bunebriv Rebuli Zalebi (qarT. 2. – rac dakavSirebulia mi­  a. .] – – samxedro gemebis. umu`qalaqi megidas mTasTan~. jari). aromate < berZ. armada floti] arsEnal­i [fr. palestinaSi sadac arOmat­i [fr.-Si gawveva. saxelmwi­  codnis a. artésien < (saxmeleTo.

Artikl­i [fr. noebis moqmedeba an mdgo­ cxovelebisa da nadirobis mareoba ama Tu im bgeris (Semdeg – qalwulobisa warmoTqmisas. romelic ¥ artistuli da saartisto win uZRvis arsebiT saxels  a. nebaSi. ricxvs. < article – laT.-is lidan sisxls awvdis yvela mzvervi. samxedro mecnierebis aseTsave arxze da misT). (s) monacemebi.) (wign.-51- art  gansazRvruli a. a. ze. (ant. cecxli.)..) sametyvelo orga­ TologiaSi: apolonis da. sanaosno mdinareze. sqess. sxvadasxva cecxlsasroli artEmida [berZ. brZolaSi. 2.-is divizionis organos da qsovilis (Sdr. vena). virtuozuloba. articulus] – zogierT enaSi: msaxiobi. ganusazRvreli a.) saerTo saxelwo­ cxovelebisa da nadirobis deba.). naRmtyorcnebis da logiaSi: apolonis da. damxmare sityva. sanapiro a. Artemis (Artemidos)] – berZnul mi­ artikulAcia [laT. 2. (gadat. qveSa wylebi [berZ. dargi. Artist­i [fr. romelic gu­  a. didi Rvrulobas an ganusaz­ da natifi ostatoba xelov­ Rvrelobas. da gamoxatavs mis gansaz­ artQstizm­i – (wign. artillerie] – 1. aseTi SeiaraRebis mqone artEria [berZ. haubi­ temidos)] – berZnul miTo­ cebis. da mSobiarobis) mfarveli qalRmerTi. misT. a. Artemis (AriaraRis (qvemexebis. (Semdeg – qalwulobisa  tanksawinaaRmdego a. artiste] – (ingl. articalatio] – (lingv.-Si msaxurobis. sada mSobiarobis) mfarveli zenito a. sisxlZarRvi. artilEria [fr.) jaris gvareoba. iaraRs da mis gamoyenebas  arterialuri Scd. xSirad. sisxli. s. artēria] – 1. yovelgvar cecxlsasrol  a. brunvas. agreTve. ¥ saartilerio. 3. romelic swavlobs ¥ arteriuli. a.. niWi.. saswavlebemosvlis gzebze (rkinigza­ li. mzveravi oceuli. artezQuli wylebi – miwis­ .) ityvian mi­  s. qalRmerTi.

frinvelTa klasis erT­erTi yvelaze Zveli warmomadgeneli. TavsarTi (win­ sarTi). arqEti p­i [berZ. rTuli sityvebis pirveli nawili. archetypon] – (wign. (enaTm. Zveleburi. stili. romelic Zveli xalxebis kulturasa da yofacxovrebas swavlobs Semonaxuli nivTieri Zeg­ lebis mixedviT.  arxauli Scd.) moZvelebuli. Zveli. archaios Zveli] – uZvelesi era de­ damiwis geologiur isto­ riaSi.  arxaizmi Scd. Arfa [germ.  a.. harfe] – uZvelesi droidan cnobili simebiani sakravi. ¥ arqeologiuri da saarqeologio. romelic saeklesio codnas da ierarqias aR­ niSnavs.  arqiZneli. archaisme – berZ.). archaios Zveli da logos moZRvreba] – mecniereba.  a..) gaTxrebi. arqeoptEriqs­i [berZ. arqimandriti. gamoTqma an garamatikuli forma. risame pirveli saxe. arqEul­i Era [berZ. amosavali forma. a. arqQel­i [berZ. romelic. arxeologiuri.) aqspedicia. (s... archi ufrosi. archaios Zveli da pteryx frTa] – (paleont. arqeolOgia [berZ. mxatvruli kiTxvis a. [berZ.arf -52awarmoeben. sawyisi. saarxeologio Scd. (s. niSan­ Tvisebis umaRles xarisxs aRniSnavs. [berZ. 2.  arxeologia. archaois] – rac Soreul warsuls ga­ nekuTvneba. moZvelebuli movlena. uZvelesi. ¥ arqeologi. archaios Zveli] – 1. mTa­ vari] – 1. yo­ veldRiuri xmarebidan ga­ mosuli sityva. aseTi Zeglebis mosapoveblad arqeologebi gaTxrebs . Zve­ li drois gadmonaSTi..) ganaTxari frin­ veli. archaios Zveli. Zveleburi] – rTul sity­ vebSi uCvenebs am sityve­ bis damokidebulebas siZve­ lesTan. archiereus mRvdelmTavari] – mRvdel­ mTavarTa (episkoposisa da  pianistis a. arqAizm­i [fr. arqi.  arqiepiskoposi. arqAul­i [berZ. arqeo. 2.

ama Tu im adgilas geologiuri agebulobis suraTi. saxelosno. archi Tav­ sarTi. arqivis mcveli. si­ non. archiepiskopos] – mRvdelmTavari. 2. sxvaa (ix.  arqiteqturuli. saarqiteqtoro. kompozicias. architektura] – 1. ufross da pelagos zRva] – erTmaneTTan ax­ los mdebare calkeuli kunZulebis jgufi zRvaSi. arqitEqtura [laT. didi monastris winamZRv­ ris sapatio tituli.. 2. arqiepiskOpos­i [berZ. fotosuraTebis da misT. rac qmnis mTlianobis da dam­ Tavrebulobis STabeWdi­ lebas. sadac inaxeba Zveli sabuTebi. dawesebulebis an calke piris werilebis. . architektonikç samSeneblo (xelov­ neba)] – 1.  s.  havais a. ¥ arqiteqtoruli. dawesebuleba.  a. arqiteqtOnika [berZ. raime dawesebulebis gan­ yofileba. saarqiteqturo. arqivarQus­i – arqivis gamge. arqimAndrit­i [berZ.  arxiteqtori. arq arqi pElag­i [berZ. saarxiteqtoro Scd. architectura – berZ. xarisxiT episkoposze ma­ Rali da mitropolitze dabali. krebuli. (geol. damTavre­ buli saqmeebi da misT. marTl­ madidebeli eklesiis ber­ Ta umaRlesi saeklesio wodeba. uZvelesi] – 1. javaxiSvilis a.  arxivi. literaturuli an xelovnebis nawarmoebis calkeuli nawilebis Ta­ nazomieri ganlageba. arxiteqtoruli.). arqiteqtura). xelna­ werebis. saarxivo Scd. xuroTmoZRvari). ¥ saarqivo. masalebi. mTavarepiskoposi. s. s. mTavars. niWi. archivum –berZ. 2. arqitEqtor­i – arqiteqtu­ ris specialisti (qarT. archaios Zveli.  arxi pelagi Scd.-53mitropolitis) zogadi sa­ xeli. Arqiv­i [laT.  iv. 3.  saxelmwifo a.sadac inaxeba Zveli werilobiTi Zeglebi da sabuTebi. fakulteti. archimandritēs – archō win mivdivar da mandra farexi] – 1. niSnavs: dasawyiss.

asamblaJ­i [fr. asEmbler­i [ingl. a.  arxiteqtura. asenizAcia [fr. arxiteqturuli. aSe­ neba da mxatvruli gafor­ meba. gotikuri a. xuroTmoZRvreba). Sua da centraluri aziis mTebSi. arktikos CrdiloeTisa] – dedamiwis Crdilo­pola­ ruli mxare.  s. arktika Scd. ¥ arqiteqturuli. hava. eqspedicia.) fizikuri da nervuli nagebobis daproeqteba. Zegli. gadawyveta. asTEnia [berZ. Arxar­i [Turq.  gaeros generaluri a.  Zveli qarTuli a.  a. programirebis ena. ¥ arqtikisa. Arqont­i [berZ. saarqiteqturo. assamblage] – zvris sxvadasxva ganakveTze . romelic gars ekvris poluss. Arqtika < [laT. a. yinuli. a/manqana.  a. ufrosi] – (ist. aTen­ Si. samuSaoebi. assembler] – damxmare programa ope­ raciul sistemis Semad­ genlobaSi. sa­ operacio iaraRebis da mar­ lebis gamoxarSva orTqlSi gatareba. proeqtis s. umaRlesi Tanamdebobis pi­ ri Zvel saberZneTSi. aadvilebs Semdgom teqno­ logiur operacias – ke­ pavs. si­ non. a. assainissenent gajansaReba] – sibinZuris gatanis RonisZiebaTa sis­ tema: raime adgilas hi­ gienuri pirobebis gaumjo­ beseba. asambleia Scd.).).] – veluri cxvari. astheneia] – (me­ dic. asEptika [berZ. assenbliée kreba] – raime saerTaSoriso or­ ganizaciis wevrTa kreba. gavrcelebulia samxreT cimbiris. nagebobis stili (qarT. s. ¥ saasenizacio. ¥ asambleis.  asambleasi.  arqtikasi.. ansambli. a uaryofiTi nawilaki da sçphikos lpobis gamomcvevi] – (medic. ¥ arqtikuli. saarxiteqturo Scd. 2.arq -54dakruli erTi an ramdenime yurZnisagan miRebul axal Rvinis markebis urTi­ erTSereva cqriala Rvi­ noebis dasamzadeblad. archôn (archōntos) mmarTveli. arcticus berZ. asamblEa [fr.

sxe­ ulis daTrgunvas da am gziT zneobrivi sasufevlis miRwevas. figura.-55medic. saxelganTqmuli mfrinavi­ gamanadgurebeli. ro­ melmac garkveuli raode­ nobis mtris TviTmfrinavi Camoagdo. (wign. ¥ asketuri. Asketismus berZ. 2. sisuste. . assimilatio msgavseba. kiko. asimEtria [berZ.  a. 2.  kaTedris a. tuzi] – 1. eqimis TanaSemwe leqciaze an gamocdaze da sxva. as. religiuri moZRvreba. piri.romelic qadagebs ukidures TavSekavebas. assignation] – (moZ.) organizmis mier gareSe nivTierebis SeTvi­ sebis procesi. damsgav­ seba. mimsgavseba] da asi­ milQreba [ger. assortiment] – sxvadasxva saqoneli (na­ warmi). damswre] – 1. asignAcia [fr.  Sokoladis a. umcrosi maswavleblis Tanamdeboba umaRles sas­ wavlebelSi. Asort­i [fr. 2.) romelime xalxis erovnuli Taviseburebebis moSla da misi gaTqvefa sxva xalxSi. romelic exmareba specialists muSaobaSi (mag. mezobel bgerasTan. asymmetria] – simetriis uqonloba an darRveva. 3. sahaero brZolebis virtuozi. AsTma [berZ.  profesoris a. uRonoba. (lingv. assimilleren] – 1. assistens (assistentis) damxmare. (biol. 2. ¥ asimetriuli.  asimetriuli Scd. saukeTeso sportsmenzedac ityvian. asortQment­i [fr.) erTi bgeris sruli an nawilobrivi damsgavseba aso meore. cxovreba. askētēs] – 1. uaris Tqma yovelgvar am­ qveyniur siamovnebaze.  a. askEtizm­i [germ.  asimiliacia Scd. asimilAcia [< laT. ukiduresi TavSekaveba. asQstent­i [laT. As­i [< fr. assorti SerCeuli raime specialurad SerCe­ uli narevi.). asthma] – gamow­ veulia gulis an grZnobebis daavadebiT. Asket­i [berZ. ascētē rameSi movarjiSe] – askeptizmis mimdevari.) qaRaldis fuli.

] – sirielTa da finikielTa mTavari qalRmerTi. aspirantus – laT. aspQrant­i [laT. nayofierebisa da siy­ varulis mfarveli. kavSiri. asteroQdeb­i [berZ. 2. usrulo a. raime da­ avadebis Sedegad sxeulis RruSi dagrovebuli si­ Txis an haeris amosrutva (SpriciT an ufro rTuli xelsawyoTi). sinon. risame jgufi.) zmnis kategoria.asp -56ganizaciisa (qveyana. aseTi an iseTi Sesruleba. asocirEbuli [germ. gamocdebi.(qarT. saxe] – 1. SeerTeba] – 1.  a. assotiotio vu­ erTeb. rome­ lime qveynis organizacia). rodesac erTs meoris gamowveva Se­ uZlia. assozieren asociaciis wevrad gax­ doma]: asocirebuli wevri – arasruluflebiani wevri raime saerTaSoriso or­ . SenaerTi. aspirAntura [germ.-iT. kavSiri.). asociAcia [laT. as­ tartis kultma gavlena moaxdina saberZneTis kul­ tze – afroditisa. Tvalsazrisi.. mi­ wis. aspectus Sexe­ duleba. Astartç – Zv. saxe).  sakiTxis ganxilva sxvadasxva a. amxana­ goba. aspirAcia [laT.  mecnier muSakTa a. msgavsebis mixedviT. romlebic brunaven mzis  mdidari a. ¥ asociaciuri. war­ modgenaTa Soris. aspiratio amo­ sunTqva] – (medic.). aspirans (aspirantis) vinc eswrafvis rasme] – piri.  sruli a. mov­ lenebs da sxv. astēr varskvlavi da eidos saxe] – (astr. Astarte [berZ. romelic samecniero – kvleviTi an pedagogiur moRvaweobisaTvis emzadeba (umaRles saswavlebelSi an samecniero – kvleviT dawesebulebaSi). aCvenebs dasrulebulia Tu ara moqmedeba. (gramat. ada­ mianTa an organizaciaTa gaerTianeba.  a.  daswrebuli a. mcire planetebi. (wign. iseTi kavSiri. avtomobilis a.  s.).  aspekti Scd. ¥ saaspiranto. (fsiq. 2. Aspeqt­i [laT.  molekulaTa a: 3.] – aspirantebis momzadebis sistema. ebr. romliTac ganixilaven sagnebs.).

 a.). rac kosmonavti.  abasTumnis a. asphyxia. sinon. mnaTobebTan mistikurad dakavSirebuli. astronomia – astron varskvlavi da nomos kanoni] – mecniereba.. varskvlavTmcodne­ oba). astron varskvlavi da metreô vzomav] – astronomiis erT – erTi mTavari nawili. romelic Seiswavlis cis sxeulebs fizikur Tvi­ sebebs da qimiur Semadgen­ lobas. mra­ valniSna ricxvebze. prognozi. war­ moSobas. astrolOgia [germ. astralis] – varskvlaviseburi: vars­ kvlavisa: cis sxeulebTan. dakvirveba. vars­ kvlavisa~. ¥ astronomiuli. astronAvtika [berZ. observatoria.). a. astromEtria [berZ..-ebi. astronomQuli ricxvebi _ iTqmis Zalian did. wi­ Teli da TeTri usuno yva­ vili.  a. astro. [berZ. drois gazomva da sxv. astrOnavt­i _ igivea. astrAlur­i [laT. aqvs iisferi.moZraobis kanonebs da sxv. ro­ melic cdilobs iwinas­ warmetyvelos adamianis momavali varskvlavTa gan­ lagebis mixedviT (qarT.-57garSemo. ¥ astrologiuri.  amerikeli a. astrologia] – mecniereba. ¥ astrofizikuri. astrofQzika – fizikis na­ wili. . weli. uar­ yofiTi nawili da sphzô vZger] – (medic.  astronomia. astronOmia [berZ. romelic dakav­ Sirebulia varskvlavebTan. umTavresad marsi­ sa da iupiteris orbitebs Soris. moZRvreba astronomiul gazomvaTa meTodebis Sesaxeb (cis mna­ asf TobTa zusti mdebareobis gansazRvra. astro varskvlavi] – balaxovani dekoratiuli mcenare. ro­ melic swavlobs cis sxe­ ulebs. maT agebulebas. astron varskvlavi] – rTul sityvebSi aRniS­ navs `varskvlavuri. Astra [berZ. rac kosmonavtika. sulis xuTva (Jangbadis naklebo­ bis gamo). asfQqsia [berZ. astron varskvlavebi da nautikē zRvaosnoba] _ igivea.

mxat­  s. wevri. komisia. 2. attaché] – 1. rac da­ saxeb. w. samxedro mosamsaxuris 2. (biol. msofli¥ ateliesi. lomati~.. papis mama. `di p­ melTa a. romelic raime dargis spe­  profesoris a. 3. berZ. winapari] – 1.). li Cemodani dokumentebis  dawesebulebis TanamSrogadasatanad. mowmoba samecniero an ra­ matiur warmomadgenlebTan ime specialuri wodebis myofi Tanamdebobis piri. kavSirSi ase ewodeboda sa­ 2. vamtkiceb] – 1. atElie [fr. (gadat. ¥ saatestacio. pis. tats 1962 ­ 1994 wlebSi. miniWebis Sesaxeb. AtaSe [fr. maxasiaTebelia misi So­ simwifis atestati – sabWoTa reuli winaprebisaTvis. valo. – Zv. miTis mixedviT.  satelevizio a. e. modebis atelie – samker­ Atlas­i – 1. vris an moqandakis sa­ Atlant­i [berZ. ¥ ataSesi.). atelier] – 1. geografiuli rukebis krebuli. moba] – visime saqmiani kva­ AtaSe–kEis­i [ingl. atavus pa­ . saerTod risame Sualo ganaTlebis ates­ gadmonaSTi. romlis mixedviTac  samxedro a.  saqarTvelos a. atestAcia [laT.] _ patara brtye­ gansaZRvra. cialist­konsultantia. kino­ an te­ brZanebiT mxrebze ekida legadaRebisaTvis. co­ oficialuri sabuTi sas­ cxal organizmSi iseTi wavleblis damTavrebis Se­ niSnis gamovlena. attachélifikaciis. atAvizm­i [< laT. dabali di plomatiuri xelfasis garkveul nawils rangi sagareo saqmeTa sa­ iRebs misi ojaxis romelime ministros uwyebaSi.ata -58-  ateliisa Scd. cis TaRi (kamara). specialurad mowyobili titani. attestos va­ mowmeb. sabuTi. di plo­ 2. codnis donis case fr. attestatio mow­  ataSisa Scd. romelsac zRvis sadgomi foto­. Soreuli atEstat­i [laT. atlas (Attlantis)] xelosno.

Atlas (naT. tiri da misT. dedamiwis an sxva ciuri sxeulis (planetis) airisebri garsi.  enebis Seswavlis a. garemo pi­ robebi. 3. ¥ atomuri (qarT. naxa­ tebis da misT. audire smena da visualis mxedvelobiT] – mxedvelo­ bisa da smenis erTdroul aRqmaze dafuZnebuli. prezidentTan.). firmis dawe­ . efeqturi sacurao an saestrado nomeri. krebuli. audientia mos­ mena] – oficialuri miReba saxelmwifos maRali Ta­ namdebobis piris mier. [miTologiuri atlantis – berZ.  elCis a. audiovizuAlur­i [laT. Atol­i [ingl.bir­ Tvi] – 1. 2. (filos. naleqebi.  audencia Scd. iaraRi. me­20 s. yinulmWreli.  a.  anatomiuri a. ana­ orTqli da sphaira sfero. sinon. 1. birTvuli). Atom­i [berZ. atoll < maldi­ viuridan atolu] – rgoli­ seburi marjnis kunZuli (romlis SuaSic moqceulia laguna). wneva.romelic Sedgeba atomgulisa da eleqtronebisagan. saqa­ nela. atmos. atraqcQon­i [fr. (mniSv. v.  niSandebuli a. a. – ebi. aUdit­i [ingl. (wign.  a. gadat. naxazebis. audiEncia [laT. atrQbut­i [laT. garemocva  megobruli a.  atmosfera Scd. risame damaxasiaTe­ beli niSani. attributum Tviseba. atmOsfero [laT.). Atlantis) – sa­ xelis mixedviT. ¥ atmosferuli. airisebri sxeulebis wne­ vis sazomi erTeuli.  a. (wign. romelic gamosaxuli iyo pirvel am­ gvar krebulze]. saxalxo seirnobis adgi­ lebSi (parkebSi) mowyobili gasarTobi: karuseli. 3­isaTvis). audit] – or­ ganizaciis.-s zeda fenebi. –ri meTodi.-59os a. 2. kuTvnileba] – 1.) sagnis an movlenis ZiriTadi arsebiTi Tvi­ seba. 2. a. 2. attraction] – 1. atomos ganuyo­ feli] – qimiuri elementis umciresi nawilaki.mde miaCndaT nivTierebis aud ganuyofel nawilakad (aqe­ dan saxelwodeba). tabulebis.

leqciis. auktion < laT. nivTebis ga­ yidva. Afiqs­i [laT. – ebi. N 100.  mravalricxovani a. auditorium] – 1. Aul­i [Turq. didi oTaxi an darbazi.  universitetis a. s. aRtacebis.). bneli ram wamowyebiT fu­ lis mogebis mizniT. auto da fe sarwmunoebis aqti] _ ere­ tikosTa da maT TxzulebaTa saWiro dawva inkviziciis ganaCenis mixedviT. saso­ warkveTilebis) gamovlena. a. cxenebis a.  wignebis a. moedani. moxsenebebs da misT. affecfus su­ lieri mRelvareba. vneba] – Zlieri gancdis (gan­ risxebis. Afeqt­i [laT. affixus mimagre­ buli] – (lingv. ¥ aferisa.] – sajaro vaWrobiT. romlebic win uswrebs da­ avadebis Secvlas: xSirad gamoxatulia niavis qrolis SegrZnebiT. ¥ auqcionisti. yalTabandoba. vaWroba. avtomobilebis a. fulis Sovna motyuebiT (sinon. auqcQon­i [germ. raime SejibrebaSi erT­ erTi bolo adgilze myofi gundi an sportsmeni. rodesac es qoneba (nivTi) rCeba yvelaze met safasuris gadamxdels. Afera [fr. romelsac . sadac kiTxuloben leqsebs. TaRliToba). sityvaSi – a-Sen-eb-s – a-.  aferasi. adamianis sulis gamov­ lineba. romelic aferas sCadis (TaRliTobs). Aura [berZ. aura niavis qrola] – 1. xiluli SeiZleba iyos Saravandedis saxiT. (medic. auctio (laT. 2.). (sp. autOdafe [port. 2. sebulebis finansuri moR­ vaweobis forma. romelsac aqvs gramatikuli (da ara sag­ nobrivi) mniSvneloba.. afiora Scd. aui] – CrdiloeT kavkasiis mTielebis (agreT­ ve Sua aziis zogi xalxis) sofeli. moxsenebis msme­ nelTa erToblioba. affaire] – saxifaTo. epilefsiis an isteriis dros – simptomebi. doRSi: cxeni. TaRliTi. afErist­i – piri. 2.  s.aud -60gamarjvebis Sansi ara aqvs.) sityvis nawili. autsider] – 1. mag.. auditOria [laT. autsaQder­i [inl. auctionis) zrda. raime qonebis. vaWroba. darbazi. saauqciono. s.

afficta] – sajarod. pedali. ayiyi. aTetErSok­i [ind. romelic awesrigebs saw­ vavi narevis miwodeba kar­ buratoridan Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi brunvaTa raodenobis Sesacvlelad. afOnia [berZ.-ebi. aqEront­i [berZ. AfiSa [fr. mowyobiloba. lakoniuri ga­ moTqma. afiSQreba [fr. aqs naxevrad Zvirfasi qva. aqsElband­i [germ. romelic Seicavs mniSvnelovan azrs. Aqat­i [berZ. accessoire] da . accelero avaCqareb] da aqcele­ rAtor­i 1. aqselerAcia da aqcele­ rAcia [laT. achatçs] – minerali.  rusTvelis a. leqciisa da misT.-61-eb. gansazRvra] – daxvewili.  a. saqveynod gatana. 2. kvar­ cis nairsaxeoba. Achselband] – zogi qveynis armiaSi: ge­ nerlis.da ­s afiqsebia. afrOdite [berZ.  aqselbanti Scd. mozardTa sqe­ sobrivi momwifebis da si­ maRlis momatebis (agreTve gonebrivi ganviTarebis) aC­ qareba. attershock] – Zlieri miwisZvris momdevno susti biZgi mTavari keris maxloblad. aCqarebuli zrda – ganviTareba. sibr­ Znes. stili. aphorismon gamonaTqvami. Aphroditē] – berZnul miTologiaSi: siyvarulsa da silamazis RmerTi. adiutantis. afficke gancxadeba] – msxvili asoebiT dawerili an dabeWdili gancxadeba warmodgenis. saparado for­ mis (mundiris) nawili _ bunikebiani wnuli samxre zonari oqromkedisa an sirmisa. Acheron (acherontos)] – berZnul miTo­ logiaSi: mdinare miwisqveSa samefoSi. acceleratio] – bavSvTa. afOrizm­i [berZ. aqselerAtor­i [< laT. romelic daibada zRvis qafidan. aqsesUar­i [fr. koncertis. aphônia simunje] – xmis dakargva saxmo si­ mebis an nervuli sistemis daavadebis Sedegad. romelic amoqme­ debs am mowyobiloba. Sesaxaeb: gamoakraven xolme xalxis TavSeyris adgilebSi. Stabis oficris. ¥ aforizmuli. farTod gaxmaureba risame.

activus moqmedi] – 1. romelic ar saWiro­ Sedis yvela saxis mate­ ebs damtkicebas. 3­isaTvis). pa­  aqsiomaturi Scd.). a. actus] – 1.) meorexaris­  mesame a. debulebis dasamtkiceb­ koleqtivis yvelaze mo­ lad. saqoneli da sxv. (wign..) da  a. moTxovnebi sapirisp. (gram. pativiscemis saaqto darbazi – sxdomaTa Rirsi. gadat. furceli. Teatraluri warmodgenis Tebi. ueWvo. axiôma sayo­ vis). (buxhalt. ar aris damtkicebuli. oraqbuleba. risame kuTvnileba. oba. vnelovani. aqsonomEtria [berZ. sivi). aqsesuarebi – 1. 2. (Teatr. aqtiani (mniSvn. WeSmariteba. romelic TviTon tiani warmodgena. darbazi. sazeimo kreba saswavlo axlavs mTavris ZiriTads.  a. udavo] – 1.). da­ wesi. actualis] – oficialuri sabuTi. TavisTavad 2. axôn 3. ama Tu im mecnierebaSi . warmoebis ba­ cxadi WeSmariteba. nawili. monawile keTili nebis a. winave. 2. velTaod miRebuli. gadat. xovani. 3. amosavlad miRebuli de­  erTaqtiani baleti.aqs -62- mr. iniciativiani da  geometriuli a. didad mniSvnelovani Ta­ . ucxromeli (sapirisp. dawesebulebaSi.).. pasiAqt­i [laT. 3­isaT­ aqsQoma [berZ. moqmedi nawili. ¥ saaqto (mniSvn. magram aucilebelia sxva Aqtiv­i [laT. 2. romelSic leba. calkeuli moqmedeba. rac 4. raime organizaciis. 3. li. adamiani. (wign. risme damadasturebeli aqtuAlur­i [laT. naxazze sagnis gamosaxvis ¥ aqtiuri – energiuli. damatebiTi ram. rialuri faseuloba (fu­ ¥ aqsiomuri.  samoqalaqo mdgomareobis wvrilwvrili sasceno niv­ a. 2. raime uri). debu­ lansis nawili. mniS­  s.) zmnis moqmedebiTi RerZi da metreô vzomav] – gvari.

Saqari. qristes ukanaskneli serobis mosa­ gonebeli saRamo. actionnaire] – aqciebis (ix. acEton­i [laT. CvenSi ga­ igivebulia qelexTan. rolic mis mflo­ bels aZlevs saaqcio sazogadoebis kapitals mo­ gebidan garkveul nawilis (wilis. action] – farani qa­ Raldi. aqcia 1) mflo­ beli. sityvaSi da a. (mus.. ASuR­i [Turq. accentus] – 1.) calke bgeris (rit­ muli gagrZeleba. accise] – arapir­ dapiri gadasaxadi farTo act moxmarebis sagnebze. (gadat. āsik.  saaqcionero Scd. s. ufero siTxe. aSqEnaz­i [ebr. Aqciz­i [fr. 2. Aqcia2 [laT. ARap­i [berZ. Aqcia1 [fr. wirvis dros mRvdeli ixsenebs gansvenebulebs. max­ vili. sazs an qamanCas an sxva sakravs da zed amRerebs sakuTar leqsebs. saWirboroto. Taviseburi warmoTqma. Aqcent­i [laT. romlebic rveulSi uweria. (lingv. kompania. . actio moqmedeba] – (wign. 3. aqciOner­i [fr. s. Tambaqo da sxv. ¥ saaqcio. rac SeiZleba axasiaTebdes ara­ mSobliur enaze molapara­ kes. saaqcio wamowyebis monawile. S.  s. agapamo ­ didi pativiT miReba an gacileba] – mosaxsenebeli.  saaqcio. didi gamoyeneba aqvs teqnikaSi.). 4. statiaSi.) raime miznis mi­ saRwevad wamowyebuli moq­ medeba.  di plomatiuri a. xazgasma (mxatvrul nawarmoebebSi. tembris Secvala da sxva). arab. romlebmac Seqmnes didad ganviTarebuli kultura.) xmis aweva sityvis romelime marcvalze.-63namedrove moTxovnilebaTa Sesabamisi. romelic ukravs Tars. politikuri a. actEkeb­i – meqsikis indielebi. āsiq mijnuri] – upiratesad mus­ limanur qveynebSi: mgosani. ritmuli maxvili. sazogadoeba. atkenazi] – ev­ ropeli ebraelebi.). kapitali. dividendis) miRebis uflebas. acetum Zmari] – organuli naerTi. ro­ goricaa Cai.

TviTmfrinaviT da misT. 4. SfoT­ burTs _ volans. baguette] _ mxat­ vrulad gaformebuli (Se­ Rebili. mooqrovili) xis Tamasa CarCoebisTvis (su­ raTebisa. gadmocemiT msoflio war­ Rvnis Semdeg adamianebi bAza [fr. RmerTma auria maTi enebi. Tavmosayreli an dasay­ amitom erTmaneTisa aRar rdeni punqti raime moqme­ esmodaT­ra da gaifantnen debisaTvis. faseulobaTa. pirobaTa er­ ieroglifuri damwerloba. portretebisa) da karnizebisaTvis (lavgar­ dani). mTavari sawyobi. bagage] _ mgzav­ 3. (wign. basis safuZveli] _ 1. (raketiT) isvrian korpis babQlonis gOdoli _ iTqmis an plastmasis Zabrisebur areul­dareulobaze. ze. Wiro materialur­teqnikur ¥ sabagaJo. ebraelebisa da sxv. mTeli dedamiwis zurgze]  turistul-saeqskursio b. ganyofileba (sadgurSi).. gemiT. âchûnd maswav­ lebeli] – mahmadianebSi: sjulis mcodne.. masaslebis b.­ebis saxelmwifo dai pyres espanelebma. ebr. maRla gaWi­ nayofierebis warmarTuli muli badis Tavze CogniT RvTaeba. samSeneblo Tebi matarebliT.) msgavsi TamaSi.axu -64-  s. risame arsebobisaTvis sa­ gadasatanad. vagoni. bageti agreTve ga­ moiyeneba binis Werisa da b kedlebis mosaxatavad. . axUnd­i [spars. badminton < inglisis erT­erTi qala­ _ Zveli semitebis (finiki­ qis saxelidan] _ CogburTis elebis.) sa­ cdilobdnen aeSenebinaT fuZveli. bAal­i [berZ.­Si a. SefuTuli niv­ sasursaTo b.] badmQnton­i [ingl. s. 2. sayrdeni risame. amiT ganrisxebulma ri b. babilonis caTambjeni koS­  materialuri b. socialuki. base < berZn. ris bargi. me­18 s. baal < Zv. bAgaJ­i [fr. bAget­i [fr. aurzaurze [bibliuri  badmingtoni Scd.

Cveulebriv.  baiaderi sxvaa (ix. bayadére < port.. 2. msubuqi mrewvelobisaTvis. re­ ligiuri. 7. bAzalt­i [laT.  avtomobil `kolxidis~ b. basilikê mefis sax­ li] _ wagrZelebuli. 3­isaTvis). ¥ sabazo (mniSv.] _ indoeTSi: sakul­ to taZris mocekvave qa­ li. bazQlik­a [laT. baiAder­i [fr. Savi feris. rom­ lebic gankuTvnilia Se­ naxvis.  baidarisa. sazogadoebis ekonomi­ kuri wyobileba. iyeneben samSeneblo saq­ meSi. bazaltes] _ vulkanuri warmoSobis qa­ ni. gav­ rcelebuli iyo gviandel antikur xanaSi da Sua sa­ ukuneebSi. yovel baziss aqvs Tavisi Sesaferisi zed­ naSeni (politikuri. baidarasi Scd.  baiaderisa  baiaderasi Scd.  nedleulis b. bAzis­i [berZ. 6.  baidarka. qveynis SeiaraRebuli Za­ lebis sayrdeni punqti Tavis an sxvis teritoriaze. marTaven orlapotiani niC­ biT.  urbnisis b. sawyobi. mesaqonleobis sakvebi b. monacemebis baza _ mona­ cemebis erToblioba. fundamenti.). baQdar­i [< rus. basilica < berZn. bai ¥ bazilikisa.  saaviacio b. keramikul da minis mrewvelobaSi. dagrovebisa da damuSavebisaTvis kompiute­ ris meSveobiT.  bazilikasi Scd. bathos siRrme da skaphos gemi] _ zRvis siR­ rmis gamosakvlevi aparati (Wurvi). Байдарка] _ viwro da msubuqi sportuli erT­ an oradgiliani navi. baTQskafi [berZ. 5. basis safuZveli] _ 1.  s. . agreTve moxetiale mo­ cekvave qali. sawarmoo urTierTobaTa erTobli­ oba.  b.-65Toblioba. 2. manZili avtomobilis Rer­ Zebs (xidebs) Soris. 1. swor­ kuTxa. risame sa­ fuZveli. ugumbaTo taZari. samxedrosazRvao b.  batiskafi Scd. reformebisaTvis. filosofiuri Sexedulebani da maTi Se­ sabamisi dawesebulebani).

maRazia an maRaziis seq­ teqnikaSi manqanuri sity­ cia. gamoTvliT 2. kaci. damTavrebuli. bAk­i [fr. . piuteri amuSavebs rogorc ¥ sabakaleo.  baixao. sadac es saqoneli iyi­ vis nawili. baQram­i [Turq.] _ baixis Cai _ (maRaziaSi). 2. ropis bevr qveyanaSi bakqanAlia [laT.) pirveli safexuris kurs­ TavaSvebuli drostareba. bakaleia. baixaos Cai Scd. fqvili. avzi). orgia. baccalav¥ bakenbardebiani. liTonis bakaleio Scd. bac < holand. Бакалея < arab.] _ saukeTeso xarisxis romelic gamoiyeneba gem­ broli. romelsac kom­ deba. yava. ze sakvebis (saWmlis) dasa­ bakEnbard­i [germ. (sinon. bakAlavr­i [laT. bak  bakaleasi.. saqoneli. bayram dResas­ bakAlea [rus. dasavleTi ev­  b. Backenbart] rigeblad. s. 2. byte] _ infor­ li. rogoricaa Cai. nikapze gamoparsuli wveri. sagobi. benzinis b. Saqari. fila Caisagan gan­ sabaylo. umaR­ saberZneTsa da romSi: Rvi­ les saswavlebelSi: or­ nisa da lxinis RmerTis safexuriani swavlebis dResaswauli. burRu­ bAit­i [ingl.  s. varcli] _ 1. baccarat < geogr. _ loyebze datovebuli da  wylis b. ganyofileba bAix­i [Cin. Zvel demiuri xarisxi. saTavsi siTxis Sesanaxad bAkara [fr. 8 sxv. mTlianobas. bitis toli. bacchanalia udablesi samecniero aka­ < Bacchus baxusi] _ 1. bayali _ aseTi sxvavebiT) saqonliT movaWre. 2. WurWeli. saqonlisa. saerTo saxel­ xelwodeba (`didi bairami~ wodeba iseTi sasursaTo da `mcire bairami~). makaronis nawarmi da maciis sazomi erTeuli. reus] _ 1. sax.bai -66- wauli] _ muslimanTa ori bakkãl sunel­saneleblebiT mTavari dResaswaulis sa­ movaWre] _ 1. fxvieri Cai (dawnexili Ca­  Zvel qarTulSi ixmareboda: isgan. (gadat. ¥ bakaleisa.

ballade] _ 1. balAgan­i [rus. li xvinWa da RorRi Spa­ ..) vokaluri an ins­ trumentuli nawarmoebi nebis raime movlenis (qaris. zRvis Relvis. cekvao saRamo (sinon. ¥ . zomis satrfialo leqsi tvirTi aerostatis haerSi zRapruli. ¥ baladisa. bAlada [fr. legendaruli an asvlis mosawesrigeblad istoriuli Sinaarsisa. angariSi. 2.. an gemis wonasworobis gan­  qarTuli-xalxuri b. baliani. ukuqceviT moZraobas. s. miwisZvra. iyeneba sasworebSi. xelsawyoebSi da misT. droebiTi (slange) < fr.. TxrobiTi xasiaTisa. cekvebi. balansQreba [fr.-is Sedgena. kaba. balance] _ Semo­ Zalis sazomi erTeuli. uReli] _ 1. Sileris b. sazom Scd. (mus. gadat.simZime). balancier 1. mTavari sacirko sanaxaobisaTvis. aqtiuri b. miwisZvris. aseT pirwonis saxiT) jibis da nagebobaSi gamarTuli zRvis saaTebSi. ballast] _ 1.  Tokze b. uReli. wonasworobis dacva. bal­i2 [fr. ze.  b. qanqaris (icodnen Zvelad bazrobeb­ Semcvleli. ¥ sabalo. da vefxvi~. balaxani _ aivani] _ balAnsir­i [germ. (saub. aRricxva. mxruli. balancier mxa­ nageboba Teatraluri da ruli.. saxeldaxelo. s.  wliuri b. ball] _ didi sa­ ¥ sabalanso. fr.-is gadayra. pasiuri b. saval­gasavlis Sefardebi­  Relva rva b.. `moyme samtkiceblad (qarT.) bAlans­i [fr. regulatori (mrgvali sa­ TviT aseTi sanaxaoba. balagnuri. balle burTi] _ bu­ 2.-s aRwevda. sinon. rkinigzis vakisze dayri­  baladasi Scd.-67- bal bAl­i1 [fr. lisi). mcire bAlast­i [ingl. ormxri­ 2. ebi. balancer] _  s.  oTx b. gamo­  balagnisa. b..) uxamsi sa­ vi berketi manqanebSi. rome­ naxaoba lic rgolebs gadascems ¥ balaganisa. Балаган < spars. Ti nusxa. mej s.. saxalxo seirnobaze) 2.

(Zv. meister] _ baletis damdgme­  balistiuri Scd. cekva. baletmaQster­i [germ. traeqtoria. Tul­mokazmuli Cardaxi dabalzAmeba _ (gvamis) gaJ­ svetebze.-is ostaartilerio Wurvis. balErina [it. sxeulis moZraobis kano­  s. sacemad. bAlista [laT. Teoriuli meqanikis dar­ modgena. musika. iye­ qali.) Semurva] non. ballerina] _ ba­ ballô gadavisvri] _ Zvelad: letis msaxiobi mocekvave lodsatyorcni manqana. nebdnen cixe­simagris ked­ ¥ balerinisa. mocemuli Teatraluri war­ 2. ¥ balistikuri. farduli] _ iyeneben medicinasa da teq­ (moZv. romelsac axlavs gi. 2. romelic swavlobs ho­ musika.bal -68- lebisaTvis mdgradobis mi­ isteri Scd. iswavlis gasrolili sa­  qarTuli b.. gadat. lebis dasangrevad. raketa. naRmisa da misT. mdidrulad mor­ nikaSi. baletmeZravis muSaobis damTav­ . katafalki). ballô gadavisvri] _ _ 1. RenTa iseTi nivTierebebiT. li reJisori. balistQkuri rAketa _ ¥ baletmaisterisa. ballistik < bAlet­i [fr.) zedmeti.) 1. s. balQstika [germ. balsamor] _ 3. ballet b. zogi mcenaris sqeli wveni. tyviis. romelic Se­ lovneba. b.  balerinasi Scd. baldacchino fissa da eTerovan zeTebs. rizontis mimarT garkveuli  adanis b. balleto] berZn. cekviTa da mimikiT gad­ kanonebs. (wign. usargeblo ram. qvenebs. qoreografi. romelic Seicavs sxvadasxva baldAxin­i [it. moZraobis 2. datani. it. bAlzam­i [berZn. s. farda. ballista < berZn. karavi. micvalebulis gasasvene­ romlebic icaven gaxrwni­ beli Cardaxiani etli (si­ sagan [sinon. mecniereba. romelic frenaSi  baletmaistrisa. tebi. ballet. saTeatro cekvis xe­ 1. `Jizeli~ kuTxiT gasrolili mZime ¥ sabaleto.

balneum abano da berZn. romelsac iyeneben xarebis brZolaSi (korida­ Si). sabalneologio.  aivani Scd. balneolOgia [laT. rome­ lic SeiaraRebulia bande­ riliiT. mogrZo foT­ lebi da mogrZo fqvilovani tkbili nayofi. kibis b. gogirdmJavas b.-is joxi. ro­ melic amcirebs avariuli dartymis (dajaxebis Zalas. b. b.) kurorti.  baliustrada. ballon Rru sfero] _ miwis. ¥ balneologiuri. b. balUstrada [fr. bal­maskArad­i _ bali2 da maskaradi. bAlkon­i [fr. ban ¥ balustradisa.-is bileTi.  b.  Jangbadis b. balustrada < it. bambou < malaiuri bambu] _ tropikuli da sub­ tropikuli mcenare. bumper Zlieri dartyma] _ avtomobilis mowyobiloba (nawili). . rezinis an sxv.. originalurobas mok­ lebuli. b.-is pirveli rigi. bAmper­i [ingl. 2. bAlon­i [fr.-is skami. tro­ pikuli balaxovani mcenare. erT­erTi jiSis vaSli.  b. balustradasi Scd.. bAmbuk­i [fr. banano] _ 1. banderillero] _ espaneTSi xarebTan qveiTad mebrZoli.  mesame iarusis b. banal] _ siax­ les.-69rebis Semdeg ecema Tavi­ suflad vardnili sxeulis traeqtoriiT. banderQlia [esp. masalis daxuruli WurWeli siTxeebisa da airebisaTvis. (s. aqvs msxvili. sadac iaffasiani adgilebi iyo. aqvs damuxluli magari Rru Rero.  terasis b. logos moZ­ Rvreba] _ medicinis dargi..] _ rikulebiani moajiri. liTonis. bAnan­i [esp. banderrila] _ bafTebiT Semkuli pata­ ra Subi. msjeloba. romelic Seiswavlis mine­ raluri wylebisa da ta­ laxis samkurnalo gamo­ yenebis meTodebs. banAluri [<fr.  b. xumroba. balcon] _ mayu­ rebelTa adgilebi Teatris Sua da zeda iarusebze (Zvelad sul zeda iarusis balkons. banderilQero [esp. qandara ewo­ deboda).

Semnaxveli b. Semok­ ruli savaWro saqonelze (xeluxleblobis niSnad). vinc sruli marcxi ganicada. sxvadasxva daculi. operaciebi.] _ giganturi xe _ `maimunis xe~. baptizô vnaT­ lav] _ protestantuli qristianuli mimdinareoba. darbazi. banco banki] _ fa­ 1.  kompiuteruli monacemebis b. s. 2. bAr­i1 [ingl. gavrcelebulia ZiriTadad aSS­Si. bAptist­i _ baptizmis mimde­ vari. bAnk­i [fr. romelic oqros monetis magivrobas eweva. Cveulebriv. bAnknot­i [ingl. si an kursi. safosto gzavnilze Se­ mokruli qaRaldi. banquier] _ bankis patroni an msxvili aqcioneri. romlis mi­ xedviTac banki awarmoebs fasiani qaRaldebis yidva­ gayidvas. germ.  saxelmwifo b. miaCnia. isxams kitris msgavs did nayofs. Bankier < fr. gadat. baObab­i [eTiop.  zneobrivi b. bAnkir­i [germ. rom mxolod mozrdili adamia­ nebis monaTvlaa dasaSvebi. ¥ sabanketo. bAnkrot­i [fr. warmoeba­dawesebule­ ba an banki. gakotrebuli piri. ¥ sabanko (mniSv. am wesiT SefuTuli gzavni­ li. 2. saqme.  s. xarobs tropikul af­ rikaSi.ban -70- bandErol­i [fr. valauvali. uaryofs bevr sa­ eklesio wess.. 1­saTvis). bancerotte gatexili banki] _ 1. msxvili sakredito dawesebuleba. bAnket­i [fr. warmoiSva XVII saukuneSi. Senaxuli informaciis er­ Toblioba. valis gadaxdis unarmoklebuli. romel­ sac aweria misamarTi. gadat. aRmoCnda uunaro. bar] _ patara kafe. banderolle] _ bAnko [it.. qaRaldis lenti. bAptizm­i [berZn. banquet] _ sazeimo wveuleba. sadac. dgomela .-iT. bileTi. banque] _ 1. bank-note] _ sabanko bileTi.romelic imarTeba visime pativsacemad an raime movlenis aRsaniSnavad. banqueroutier. Bankerott < it. 2.  wignis gagzavna b.  s. komerciuli b. s. is.

barQton­i [it. barriere] _ 1. saSualo tenorsa da bass Soris. risame. sinon. gadalaxa (daZ­ lia). dabali tixari.  barikadi Scd.-is ageba. bar-relief dabali reliefi] _ skulpturuli gamosa­ xuleba. ukulturo.  barmEni. ¥ barbarosuli. barytonos uxeSxmiani] _ 1. 2. veluri ada­ miani. saqcieli. romelic Seqmnilia sxva enis norme­ bis mixedviT. moajiri. gadat. barbAros­i [berZ.5­dan 163. zRu­ de. romelic odnav aris amoburcul brtyel zedapirze Tavisi sava­ raudo moculobis naxe­ varze naklebad (Sdr. (ist.) Zveli ber­ Znebisa da romaelebis sityvaxmarebaSi: ucxouri (araberZeni. barus simZime] _ at­ mosferuli wnevis sazomi erTeuli. horeliefi). dabrkoleba. b-ze brZola. saSualo zomis spilen­ . 2. 2.  b. baraque] _ dro­ ebiTi msubuqi sacxovrebe­ li nageboba. bArak­i [berZ. morebi da sxv. bArel­i [ingl. Tarji). barbaros] _ 1. barelQef­i [fr. barricade] _ Tav­ dasacavi Caxergili didi sagnebi (miwiT savse tom­ rebi. baritono < berZ. mor­ benlebma. 3. mamakacis xma.).  b.5 l­mde). aseTi xmis mqone momRerali.) quCis brZolebis dros. raime moq­ medebis Semaferxebeli ga­ remoeba. cxenosnebma da sxv. barbaros ucxo] _ ama Tu im bune­ bisaTvis Seuferebeli si­ tyva an gamoTqma. barrel patara kasri] _ inglisSi.-71Seeqcevian saWmels da sas­ mels. bAr­i2 [berZ. barQkada [fr. barQer­i [fr. (qarT. baraJQreba _ TviTmfrinavebis patrulireba haerSi mtris aviaciis Tavdasxmisagan obieqtebis dasacavad. 3. ucxouri eni­ dan saWiroebis gareSe Se­ mosuli sityva. aSS­Si da zog sxva qveyanaSi: te­ vadobis da moculobis sa­ bar zomi (daaxloebiT 115. barbArizm­i [berZ. romelic unda gadalaxon (mag.  cxenma b. araromaeli). ZiriTadad alko­ hols.

baros sim­ Zime da metreo vzomav] _ atmosferuli wnevis sa­ zomi xelsawyo. RvlarWniloba. kar­ Wapi). baros sim­ Zime da camera oTaxi] _ her­ metuli kamera. Sedis sasule orkestris Semad­ genlobaSi. venecieli menaveebis (gondolierebis) simRera. 2. bAroko [it. baroco araswori (margalitis formaze)] _ me­16­18 ss. ¥ barJisa. iyene­ ben navsadgurebSi gemebis sabuqsired. barkarola < barka navi] _ 1. . barkArola [< it. baroness < fr. patara damxmare gemi. romelSic qmnian atmosferoze dabal (an maRal) wnevas. RvlarWnili < port.  vercxliswylis b.bar -72- Zis Casaberi sakravi.. wnevasTan. baron < Zv.  barkarolasi Scd. ¥baronesisa baronesasi Scd. ¥ barokuli. baro. bArkas­i [holand. stili. bArJa [fr. mfri­ navebisa da kosmonavtebis sawvrTnelad da sxv.] _ baronis coli an qa­ liSvili. aseTi simReris stili instrumentuli an vokaluri nawarmoebi.. romelic buqsiriT moZraobs (qarT. barge] _ satvirTo gemi. barOnesa [ingl. iyeneben safreni aparatebis xelsa­ wyoTa gamosacdelad. [berZ. barkas] _ 1. germ. grafze dabali. de­ koratiuli wvrilmanebis saWarbe. barOmetr­i [berZ. baro Tavisufali] _ dasavleT evropis qveynebSi Tavadaznauruli tituli. ¥ barkarolisa. bAron­i [berZ.  b. baros simZime da camera oTaxi] _ rTul si­ tyvebSi uCvenebs mocemuli sityvebis damokidebulebas simZimesTan.  Caikovskis b. didi mravalniCbiani navi. barocco iCxibi. sinon. damaxasiaTebelia grandio­ zuloba. 2.­is mxatvruli stili evro­ pul xelovnebaSi (gansa­ kuTrebiT arqiteqturaSi). karapa). si­ non. iyeneben amindis cvlilebis prog­ nozisaTvis.  saxanZro b.  barometri. barokAmera [berZ. wvrilmani ga­ dazidvebisaTvis (qarT.

saidanac cecxls uSendnen Semoseul mters. orTqliT gaTbobis b.. bastion] _ 1. batareia. dvrini. bataille brZo­ la] _ omis. batAluri [<fr. bastQon­i [fr. 3.. brZolis sce­ nebis amsaxveli. batariasi. ram­ denime qvemexisagan Semdgari saartilerio qvedanayofi (Sedis saartilerio divi­ zionSi). bani. batAlia [fr. Janri xelovnebaSi. aseTi xmis mqone momRerali. ro­ melic warmoadgens ram­ denime qvemexis pozicias. es dRe iTvleba safrangeTis erov­ nul dResaswaulad. dasayrdeni. bataillon] _ sajaro qveganayofi.-73 barJasi Scd. romelic warmoadgens erTmaneTTan SeerTebul ramdenime sav­ sebiT erTgvar nawils. dabali registris simebiani an sasule musikaluri sak­ ravi. batalle] _ (wign.  sazenito b. b. mamakacis yvelaze dabali xma.) gacvla. bastille] _ cixe­ simagre da saxelmwifo sapyrobile parizSi me­14­ 18 ss. bAs­i [it. (s.  b. bat 2. barter gacvla­ gamocvla. batterie] _ 1.  baTalioni Scd. saqonelgacvla] _ sagareo vaWrobaSi: gawo­ nasworebuli vaWroba.  bataria. b. sinon. mowyobiloba. basso] _ 1. safrangeTis didi revoluciis dasawyisSi 1789 wlis 14 ivliss aiRes ajanyebulebma. rom­ lis drosac valutis ga­ daxda ar aris saWiro da Tanabrad Sefasebuli saqo­ neli icvleba erTmaneTSi. 2. batArea [fr. Scd.) brZola.-is cecxli.  msroleli b.  sacecxle b. saqonlis b. satanko b. ele­ ments. ferwera. batalQon­i [fr. . 3.) garigeba. 2. ci­ xe­simagris galavanis ku­ TxeebSi datanebuli xuT­ kuTxedis formis nageboba. burji. ro­ melic 3­4 aseulisagan Sedgeba (qarT. (s. bastQlia [fr. ¥ batareisa. bani. gadat. gamagrebuli adgili. bArter­i [ingl.  galvanuri b.. aTaseuli). ¥ barteruli da sabartero  b.

bat -74 baqterialuri Scd. feodali. batErflai [ingl. . romelsac SeuZlia daSalos da mospos baq­ teriebi. baqteria baqteria da logos moZR­ vreba] _ mecniereba. zRvis siRrme. batoni (`batonis” mniSvnelobiT ixmareba saxelis Semdeg) igivea rac bei. bakteria Cxiri] _ erTujrediani mikrosko­ puli organizmi. batoni sxva warmo­ Sobisaa. aRsaniSnavia. baqteria baqteria da plagein. bathos siR­ rme da sphaira sfero] _ 1.] – TurqeTSi da aR­ mosavleTis zog qveyanaSi: memamule. bAtut­i da bAtud­i [fr. bAxus­i [laT. ¥ qarT. romelic Seiswavlis baqteriebs. batôn joxi] _ 1. ¥ baqteriologiuri.. bacillum Cxiri] – Cxirisebri baqteria  tuberkulozis b. batoud] _ horizontalurad gaWimuli bade. rac `mfarvels~ niSnavs. butterfly pe­ pela] _ sportuli curvis xerxi. mikrobis saxeoba. daavadeba.] – orkuzi­ ani aqlemi.  baqteorologia.  b. sakonditro nawarmi patara joxis formis. batQsfero [berZ. mxiarulebis RmerTi. igi modis laT. plagos mWameli. romelzedac xtomebs asruleben tanmo­ varjiSeebi. mikro­ biologiis nawili. bakchos] – romauli miTolo­ giaSi: Rvinis. mSTanTqmeli] – vi­ rusi.  bacilasi Scd. rom es sityva TiTqmis ucvlelad aris Semosuli rogorc formiT. laboratoria. bAcila [laT. ¥ bacilisa. akrobatebi da sxv. brasis nairsaxeoba. nayinis b. bacchusi < berZ.  b.  baqtrini Scd.  daviT-b. baqteorologiuri Scd. baqteriolOgia [berZ. bEg­i [Turq. baqtEria [berZ. baqteriOfag­i [berZ. drostarebis. grZeli. ¥ baqteriuli. 2. baqtrQan­i [Turq. foladis sferuli kamera. bAton­i [fr. romliTac Cadian zRvaSi siRrmeebis gamosakvlevad. ise SinaarsiT: patroni. pat­ ronus­idan.  Sokoladis b. mrgvali an wag­ rZelebuli formis puri.

] – avi suli.). belEtrist­i – mwerali be­ letristikuli nawarmo­ ebTa avtori (sinon. lamazi da elage sarTuli] – 1.romel­ zedac SedarebiT maRali oTaxebi da darbazebia (me­19 s. belAdona [< it.  bezisa Scd.  b. beletrQstika [< fr. saukeTeso sarTuli. bEkon­i [ingl. 2. beelsebul < ebr.-is loJa.  b. proza). nawarmoebi. amfiTeatrsa da benuars Soris. badawin] – momTabare arabi. TeatrSi pirveli iarusi. germ. baseball] – burTis sportuli TamaSi CogniT cxra­cxra kacisgan Semdgar or gunds Soris. belser kocna] – aT­ qvefili cilisa da Saqris­ gan damzadebuli msubuqi namcxvari. gavr­ celebulia aSS­Si da ing­ lisSi. bEkar­i [fr. becarre] – (mus) sa­ noto niSani. eSmaki. bellesletres sityvakazmuli mwer­ loba] – mxatvrul TxrobiTi literatura (moTxrobebi. belladonna saucxoo dama. sasaxleebSi). ketburTi.-75- bel bedUin­i [germ. бельэтаж < fr. bacon] – sagan­ gebod gamoyvanili damari­ lebuli an Sebolili Ro­ ris xorci. bElkanto [it.) simReris Sesrulebis tradiciuli italiuri manera. bel kargi. bel canto mSvenie­ ri simRera] – (mus. romanebi) (sinon. meore. beQsik­i [ingl. prozaikosi).­is dasawyisSi aSenebul calke saxlebSi. beQsbol­i [ingl. novelebi. mzeTunaxavi] – Sxamiani mravalwliani balaxovani mcenare. bEze [< fr. bazburTi. belEtaJ­i [rus. basic] – programebis erT­erTi ZiriTadi teqnikuri ena saswavlo miznebisaTvis. beduine < arab. belzEbel­i [berZ. mis foTlebsa da fesvebs far­ Tod iyeneben medicinaSi (tkivilebis gasayuCebel saSualebad da sxv. ¥ beletristikuli da (da­ saSvebia) beletristuli. ¥ bezesi. damaxasia­ Tebelia xmis yvela regist­ . romelic auq­ mebs wina diezs an bemols da aRadgens notis pirvan­ del simaRles.­Si da me­20 s. Smaga.

me­ dicinaSi da sxv. bEta [berZ. bensol] – ufero sawvavi siTxe. s. benUar­i [fr. benzoe] – (teq.  b.-is loJa. ga­ moiyeneba: rogorc sawvavi Sigawvis ZravebisaTvis.bem -76(ix. saRamo. ¥ sabenefiso. s.) 1. ameri­ kuli gamomgoneblis gva­ ridan] – Zveleburi erTsa­ teniani SaSxana.) ufe­ ro. bestsEler­i [ingl. bgeris naxevartoniani dadablebis niSani. benefice mogeba sargebloba] – warmodgena. krekingi) an myari mi­ neraluri sawvavisagan. iyeneben saRebrebis.  si bemoli bengAluri cEcxli – piro­ teqnikuri narevi. 2. benzina < laT.  berdanka. baignoire] – Teat­ rSi: pirveli iarusis lo­ Jebi parteris doneze. bEmol­i [it. sax.  s. gamarTuli mis erT­erTi monawile msaxiobis pativ­ sacemad. berdenka. warmodgena. romelsac iReben qvanaxSiris an nav­ Tobis gamoxdiT. romelic iwvis kaSkaSa aliT (indo­ eTis istoriuli olqis – bengalis saxelis mixed­ viT). bEta­gamosxQveba – eleq­ ris Tavisufali floba. bestseller < best saukeTeso da sell gayidva] – yvelaze ufro gasavliani wigni. Zvlebisagan – cximis misaRebad. romelic gamocemu­ lia didi tiraJiT. warmo­ ebaSi. zeTisa zeTovani Teslebisagan. berdana Scd. romlis Semosava­ li gadaecema mas (aseT RonisZiebas zogjer hqvia SemoqmedebiTi saRamo). notis saxelwodebis Sem­ deg niSnavs: naxevartoniT dabla. bemolle] _ (mus. benEfis­i [fr. bEnzol­i [fr.  bengaliuri Scd. beta] – berZnuli anbanis meore asos saxeli. advilad aalebadia. damaxa­ siaTebeli suniT. koncerti. ro­ gorc gamxsneli rezinis mrewvelobaSi. benzini miiReba navTobis gamoxdis Sedegad . romelic Sedgeba nax­ Sirwyalbadisagan. feTqebad niv­ TierebaTa da sxv. bEnzin­i [it. aorTqlebadi siTxe. bErdan­i [< sakuT. bge­ ris simsubuqe da silamaze.

betumen bitumi] – saSeni ma­ sala – wyalSi areuli cementis.. ro­ melic Seicavs ebrauli da qristianuli religiis safuZvlebs (ebraelTa da qristianTa saRmrTo wig­ nebis krebuli _ Zveli aR­ Tqma da axali aRTqma).  monografias darTuli hqonda b. ormagi < bis orjer] _ TavsarTi (win­ sarTi). behēmoth (mr..  `vefxistyaosnis” b. romelsac mwarmoebeli SezRuduli raodenobiT yidis masSi arsebuli Secdomebis da saboloo gamarTvis miz­ niT. othēr (andros) qmari] _ orqmrianoba. biblia (mr.)] _ didi tanis sqel­ tyaviani ZuZumwovari. bEta­vErsia – kompiuteruli programis winaswari sa­ sinji versia. bibliis. si­ tyvisa da biblion wigni] _ wigni ZeglTa­Zegli. . behEmoT­i _ [Zv. biAndria [laT.-is filebi. 2. grapho vwer] – 1.  bilingvizmi. sakiTxis Se­ saxeb arsebuli literatu­ ris sia.-77tronebis nakadi. athlon asparezoba] _ (sp. 3. ebr. [laT. bib biATlon­i [laT..  bibliasi Scd.. bi­ nadrobs tropikuli af­ rikis mtknar wylebSi (sxvanairad: hi popotami). binomi. beton < laT. silis. bis orjer da berZ. codnis dargi aseTi aRwer­ aRnusxisa Sedgenis xerxTa da meTodTa Sesaxeb. bEton­i [fr. biblion wigni da berZ. bi.  b.  begemoti.-is qarxana. ¥ bibliuri. rTul sityvebSi aR­ niSnavs `ori nawilisagan Semdgari~ an `aqvs ori niSani~. behemoti Scd. RorRis. narevi romelic gaSrobisTanave Zalian myari xdeba. bQblia [berZ.ro­ melSic CarTulia rkinis (foladis) armatura. raime sagnis. xreSisa da misT. bis orjer da berZ. b.) zamTris Tanamedrove orWidi _ TxilamurebiT rbola 20 km­ze SaSxanis mizanSi sroliTurT. bi. bibliogrAfia [< berZ. rkinabEtoni – betoni. mecnieruli sis­ tematizebuli aRnusxva da aRwera wignebisa da sxva gamocemebisa.

gavrcelebulia Crdi­ ¥ bibliografiuli da sabibliografio  b. romelic mogebas iZleva.  students mdidari (rigi­ ani) b. (s. business saqmiani.  moswavlis b.) orwliani] – saerTaSoriso gamofena. hqonda. bibliotekuri. ga­ mocema (wigni. bidet] – qalTa perso­ nalis WurWeli. 2. sabiblioteko Scd. nivTis b. biEnale [< fr. bibliografQuli iSvi­ AToba – iSviaTi wigni. bigAmia [laT. bQgud­i [fr. wignebis seria.. ¥ biblioTekuri da sabiblioTeko. katalogi. saqme. bis orjer da berZ. si­ non. wignTsacavi). (saniv­ Te)  bitoni Scd. bibloTEkuri xEli – zedmiwevniT gakruli. erovnuli b. gamocema. bienale (mdedr. papiloto. romelic or we­ liwadSi erTxel imarTeba bQznes­i [ingl. dasaqmebuli] – ekonomikuri an samrewvelo saqmianoba.  rqis b. ro­ melic iSviaTobad iqca) bibliOTeka [berZ. 3. beW­ durs mimsgavsebuli xeli (naweri). businessman] – piri.. bQde [fr. bibliotheke] – 1. (qarT. bQzon­i [laT. visime kuTvnil wignTa er­ Toblioba. qsovilisa da sxv. s. bakani sxe­ ulis zogierTi nawilis Casabanad. gamos qorwineba] – orcolianoba an orqmri­ anoba. bigoudi] – Tmis da­ saxvevi patara milaki (tya­ visa. .). universitetis b. bQdon­i [fr. Jurnal­ gazeTebs sazogadoebrivi sargeblobisTvis  sajaro b.) saZiebeli.bib -78 biblioteka. b. (s) ganyofileba. romelic bizness misdevs.. dawesebuleba sadac Tavs uyrian da inaxaven wignebs. bison] – gareuli xari. biznEsmen­i [ingl. bidon] – sarqvliani WurWeli cilindrul for­ misa siTxeebisaTvis. biblioTEkari _ biblioTe­ kis (wignTsacavis) muSaki. komercia. gaerTi­ anebuli raime niSnis mi­ xedviT da gamocemuli er­ Tnairad.  s.

baraTi raime teqstiT. romelic adastu­ rebs rameTi sargeblobis uflebas. bios si­ cocxle. biogrAfia [berZ. bikford-is (1774­1834) in­ glisuri gamomgoneblis gvaris mixedviT] – cecx­ lgamtari zonari – nelw­ vadi patruqi..-79loeT amerikaSi. . bQnom­i [laT.) ori algebruli agamosaxulebis (wevris) jami an sxvaoba.. 2. romelic odnav faravs sxeulis zo­ gierT nawils.  s. ¥ sabileTo. ufaso b. bQleT­i [fr. salaro. bQkin­i [ingl. visame cxovreba. bQnokl­i [fr. romelic aR­ niSnavs `sicocxle”­s da `biologiur”­s. studentis b.. durbindi). Teatraluri (saTeatro) b.. moswavlis b. sagamocdo b. bios sicocxle.cxov­ reba] – rTuli sityvebis pirveli nawili (TavsarTi.. winsarTi).. billet] – 1. TviTmfrinavis b. bikini < geogr. bilingua] – (fi­ lol. sabuTi (Cveulebriv pata­ ra wignaki). cxovreba da grapho vwer] – visime cxovrebisa da moRvaweobis aRwera. iyeneben sxvadasxva feTqebadi niv­ TierebaTa asafeTqeblad xmeleTze da wyalqveS. [berZ. sax. 3. bio  mosawvevi b. latariis b. cxovrebis gza. si­ non. sinon.  Teatris b. sax.  samxedro b.) – orenovani (or ena­ ze Sedgenili) teqsti. bQTumad – erTad. bilQngva [laT.  savele b. bikfOrdis zOnari [< sak. partias. bis orjer da berZ. mTlianad (gayidva an yidva saqon­ lisa). bini ori da oculus Tvali] – xelSi dasaWeri ormiliani optikuri xelsawyo Sori sagnebis kargad dasanaxavad. (qarT. sabuTi (qaRaldis an muyaos patara naWeri). wevri] – (maTem.] – qalis ornawiliani sabanao kostumi.. romelic adas­ turebs rom misi mflo­ beli ekuTvnis raime organizacias. romelSic mo­ Tavsebulia denTi. (qarT.  biografia.. aqvs garkveuli valdebuleba. bioadaptacia. binocle <laT.. biologia. nomos nawili. orwevriani) bio.

¥ bioqimiuri. bioqQmia – biologiuri qi­ miis ganyofileba. bijouterie saiuveliro nawarmiT vaW­ roba] – qalis mosarTavi araZvirfasi qvebisa da me­ talisa (saiuveliro nawar­ misgan gansxvavebiT) – mZi­ vebi.  b. sayureebi da misT. (s) cnobebi. bios sico­ cxle da sphaira sfero] – sicocxlis gavrcelebis are dedamiwaze. fakulteti. romelic Seis­ wavlis cocxal bunebas. romelic swavlobs cocxali mate­ riis damaxasiaTebel qi­ miur procesebs.  bionikasi Scd. bQrJa [germ. bi pOlid­i [laT. laboratoria. ¥ biologiuri.  i. cocxal organizmSi moqmed qimiur kanonzomierebebs. romelic Seiswavlis biologiuri procesebis gamoyenebas sainJinro amo­ canaTa gadasawyvetad.  b. kibernetikis nawi­ li. polis qalaqi. bousa safule] – 1. b. biOnika [< berZ. ro­ melic swavlobs cocxali organizmSi moqmed fizikur kanonzomierebebs. bis orjer da berZ.bio -80 biosfera Scd. ¥ biosinTezuri. b. dawesebuleba.  b. . bion `si­ cocxlis elementi”] – mec­ niereba. bios si­ cocxle da logos moZR­ vreba] – mecnierebaTa kompleqsi. kvleva. bios si­ cocxle da synthesis Seer­ Teba] – sxvadasxva qimiuri nivTierebis warmoqmna cxovelis an mcenareul organizmSi nivTierebaTa cvlis Sedegad. biJutEria [< fr. mi­ si ganviTarebis kanonzomi­ erebebs. biosQnTez­i [berZ. biolOgia [berZ. biofQzika – biologiuri fizika. biologiis nawili – fizikis ganyofileba. ¥ biografiuli da sabiografio. sadguri. mecnierebani. bi patridi. sadac xdeba msxvili fi­ nansuri da savaWro gari­ gebani. biOsfero [berZ. sa­ xelmwifo] – (samarT. WavWavaZis b.) piri romelsac ori an (meti) saxelmwifos moqalaqeoba aqvs. b. borse < laT.  bionikisa. beWdebi.

. bQt­i [ingl. biseqsuAlur­i [laT. fqvilis da Saqrisgan.romelic gadis kuTxis wveroze da kuTxes yofs Suaze. nam­ biu cxvaris saxeoba.saidanac uSualod iReben mineralur wyals. gudronis.-81 safondo b. bulletin] – 1. 1­Tvis)  s. raime nomris gameorebis Txovnas (si­ non.  biTumi sxvaa. 2. bissectrix (bissectricis) orad gampobi. magram amJamad ucxo sityvad ar iTvleba. s.) droebiTi Sromis uunarobis furceli (ofi­ cialurad hqvia: saavadmyo­ fo furceli). bis orjer] – ma­ yurebelTa SeZaxili Te­ atrSi. bissectrico < laT.  sainformacio b..  b.) saerTo sa­ xelwodeba. bQtum­i [laT. qanebi.) dasaqiravebeli et­ lebis sadgomi qalaqebSi. momkveTi] – (maTem. . bQskvit­i [fr. koncertze. biulEten­i [fr. b. nav­ Tobis da misT. seq­ sualuri] – orsqesiani. bis or­ jer da sexualis sasqeso. biscuit] – 1. cifri] – informaciis raodenobis orobiTi sazomi erTeuli (ix. ¥ sabQrJo (mniS. (Zv.) swori xazi.-is makleri 2. bis! [laT. bisektrisa Scd. amindis b. vaWrobis (komerciuli) ter­ mini. Turquli warmoSobisa.  biseqtrisasi. SrOmis bQrJa – muSaxels dasaqiravebel Suamavali dawesebuleba. baiti). bitumen mTis fi­ si] – fisovan nivTierebaTa (asfaltis. ganmeo­ rebiT). ¥ bitumovani.. sasaqonlo b. biUvet­i [fr. bi(nary) TxrobiTi da (digi)t niSani. (saub. ¥ biseqtrisisa.  pianistma bis-ze daukra. mokle oficialuri cno­ ba sazogadoebrivi mniS­ vnelobis mqone raime mov­ lenis Sesaxeb. msu­ buqi namcxvari erTgvari. gamoxa­ tavs risame. buvette] – mi­ neralur wyaroze mowyobil nageboba. garigeba. erTxel kidev. 2. orivesqesiani bisEqtrisa [fr. mouWiqavi faifuri. cieb-cxeleba. mzaddeba aTqvefil kvercxis. iye­ neben qandakebaSi.

biurokratebi. 1­isaTvis). gul­ mkerdze Casacmeli. 2. 3.  eqimma b.] – 1. b. bureau] – 1. biurokrAtizm­i – 1. buream biuri da berZ. sa­ xelmwifo mmarTvelobis sistema. sawarmos Semosa­ val­gasavals nusxa drois garkveuli monakveTSi. aparati. 2. b. ganyo­ filebis. cnobaTa b.  am gagebiT biurokratuli Scd. bureacrate < fr.. kantoris da misT. qalis gulmkerdi. biUjet­i [fr.  saqarTvelos saxelmwifo b. saqmis arsis ugulebel­ yofa formalobis dacvis gulisaTvis.  ojaxis b.biu -82¥ biurokratiuli  b. buste] – 1. biurOkrat­i [fr. midgoma. dawese­ bulebebs.rac biurokratiz­ mi (mniS. misca.  b.  sakonstruqtoro b.-is usulguloba . ¥ sabiujeto (mniS. amindis b.. 3. gadat. saqmisadmi b. romelic Tavisi mo­ valeobis Sesrulebisas formalur mxares aqcevs mTavar yuradRebas (saqmis sazianod). qandakeba. Caagdo saarCevno yuTSi. Cve­ ulebrivi aqvs Taroebi. 2.. zviad gamsaxurdias b. saxelmwifos. bQust­i [fr. saxelwodeba. gaunaRdes. Tvisebebi. xarjT­aRricxva. bureacratie] – 1.  b. uj­ redebi. biusthAlter­i [germ.  b. kratos xelisufleba.) visime piradi Semosavali da xarjebi. ¥ biurokratiuli. 2. daxures. siZli­ ere (kancelariis xeli­ sufleba)] – Tanamdebobis piri.  biuletini Scd. gamosawev saxuraviani sa­ weri magida erTgvari. (saub. romelsac gamosaxavs adami­ anis sxeulis zeda nawils (Tavsa da gulmkerds)  akaki wereTlis b. biurokrAtia [fr. bQuro [fr. 2. romlis drosac qveyanas marTaven xalxs mowyvetili moxeleebi. budget < ingl. zogi dawesebulis. saarCevno furceli. igivea. zogi organos xelmZRvaneli na­ wilis saxelwodeba. 1). bustehalter] – qalis lifi.

eleqtromowyobiloba (lam­ pa). blAnk­i [fr. romelze gadagdebulia Toki. nabeWdi qaRaldis fur­ celi. romelic xris xels idayvis saxsarSi (qarT. ¥ blamanJesi. periodi.-83 s. bQcefs­i [laT.) mtkice nageboba. blQc­i [germ. (teqn. romelic icavs meomrebs artileriis cecxlisgan. block ing block] – simZimis asawevi umartivesi mowyobiloba – Rariani mbrunavi gorgola­ Wi. s. sinon. blQckrig­i [germ. iyeneben oficialuri miwer­ mowerisaTvis an raime do­ kumentis Sesadgenad. saxel­ mwifoebis. rom­ lis TavSic dabeWdilia dawesebulebis. WoWonaqi). (saub. bagiri an jaWvi (qarT.) swrafad gaTama­ Sebuli Wadrakis (SaSis) partia. blanc TeTri] – 1. or­ ganizaciebis kavSiri erTob­ livi moqmedebisaTvis. blQndaJ­i [fr.  b. blAmanJe [fr. blitz elva] – 1. daSinebis mizniT (`TvalebSi nacris Seyra”). Ria feris msubuqi spor­ tuli pijaki. sxvadasxva feris pijakisa da Sarvlisgan Sedgenili kostumi 2. romelzedac dato­ vebulia Tavisufali ad­ gilebi Sesavseblad. blazer] – 1. bloc] – 1. romelic SeerTebulia fotoaparatTan – gadasaRebi obieqtis meyseuli Zlieri ganaTebisaTvis. 2. blomanJe Scd. partiebis. sawarmos an organizaciis saxelwodeba. blindage] – (samx.  b.  blamanJue dasaSvebia.-is Sevseba. orTava kunTi). SeTxzva visame blo motyuebis. block germ. qaRaldis furceli. blOk­i1 [fr. blitzkrig] – elviseburi omi.  bicepsi Scd. romelic Tavis mxriv . blancmangor] – na­ Rebis an nuSis rZis Jele.-ze dabeWdili Suamdgomloba. blEizer­i [ingl. blictUrnir­i [germ. 2. blitzturnier] – elviseburi turniri (WadrakSi). blOk­i2 [fr. blEf­i [ingl. 2.  b. bluff] – risame mogoneba. turniri (WadrakSi). biceps orTava] – kunTi mxarsa da idayvs Sors. gegma. si­ non.) raime nagebobis na­ wili.  blamanJisa.

ri zemoqmedebis mizniT.  b. romelic aseTi musikis  fanjris b. blokade] – 1. moZraobis winaaRmdegoba. lia. bObina [< fr. (medic.-iT naSeni saxli. mtruli qveynebis mier 2. (rk. sxvadasxva manqanaSi: koWa. marxili] _ bilobaTa sistema matare­ 1.) romelime organos anTebis koWa. eleqtro mowyobiloba – 3. magnitofonis gorgolaWi. blues melanqo­ Tavi (saWiani) marxilebiT. seqcia). aluri (2­4 kaciani samar­ blUz­i [ingl. bObslei [ingl. izolacia masze politiku­ 3. blokadis mowyoba. ¥ bobinisa.blo -84- Sedgeba sxvadasxva elemen­ vao musika lirikuli da tebisgan. 2. amerikaSi. boa < laT. detalebisgan (si­ sevdiani xasiaTisa. bobine koWa] – 1. garemocva doli an lilvi. b. romelze­ mtris jarebs mier. van­Tovlian gzaze speci­ 3.­gz. aguris formisa. TviT marxili aseTi Se­ guri sasimRero da sacek­ jibrebisTvis . (misi arsia avtotransfor­ ¥ blokaduri.. sevda. gavrcelebulia tropikul  b. romelic ga­ an sistemis funqciis gamo­ moiyeneba avtomobilebSi. blokQreba [ingl. romelzedac exveva firi.  bobinasi. maturi). bobsleigh. to block] – 1. mrgvali kolofi. babina Scd. qalaqis simagris. boa gveli] 3. cekva. alya. qsovili da sxv. armiis da sxv.  ekonomikuri b. naRveli] – zan­ 2. TiSva. Zafi.) sasignalo mowyo­ sled mxtomare.-is moxsna.  b. blOkada [ingl. bob 2. 4. cilindrebis TanxlebiT sruldeba. romel­ romelime saxelmwifos po­ Sic ideba gorgolaWze litikuri an ekonomikuri daxveuli kinofilmi.) Sejibreba mTidan belTa mimosvlis reguli­ swrafad daSvebaSi yinulo­ rebisaTvis. saSeni masala­betonis di­ – msxvili maxrCobela gve­ di zomis xelovnuri qva li 4 metramde sigrZisa. (samx). dac exveva mavTuli. (sp. non. bOa [fr.

boycott sak. bombardQreba – zarbaznebis (qvemexebis) daSena an TviT­ mfrinavidan bombebis Camoy­ . romelic misi gamoyenebis adgilze miedineba. cecxlgamCeni b.) CineTis imperatorebis tituli.  saaviacio b. boiler] _ (teqn.-is gamocxadeba.. uaris Tqma saxelmwifos parlamentis arCevnebSi mo­ nawileobaze. bombe] _ feTqebadi nivTierebiT gatenili sas­ roli yumbara (Wurvi). musika am cekvisaTvis. aTletizmi (ix. bOlero [esp. agreT­ ve kulturizmi). boQler­i [ingl. bOkal­i [fr. or­ ganizaciebTan. bombArdir­i [germ. igivea.-85- bom bogdQxan­i [monR. bolero] – 1. bOmb­i [fr. bogdohan] – boQskaut­i [ingl. vokaluri) am cekvis ritmiT 3. ro­ melsac mocemul Cempio­ natSi yvelaze meti burTi (goli) aqvs gatanili. boQkot­i [ingl. bodybuilding sxeulmSenebloba] _ fizikuri varjiSebis sis­ tema.) didi metismetad kaSkaSa meteori. cxeli wylis misaRebad. bolis (bolidos) satyorcni Subi] – (astr. boikots uari uTxres damorCile­ baze)] – 1. wyvil­ Ta espanuri cekva simRerisa da kastanietebis ayolebiT. 2. sax. (pirvelad gamoiyenes 1879 w. iyeneben upiratesad Tboeleqtro centralebSi da sxva. romelSic wyali cxeldeba specialur milebSi gatarebuli or­ Tqlis saSualebiT. saxelmwifo­ ebTan urTierTobis sruli an nawilobrivi gawyveta. usaxelo ze­ da tansacmeli bOlid­i [< berZ. boy biWi da scout mzveravi] – evropisa da amerikis zog qveyanaSi: sabavSvo da axalgazrdobis sportuli organizaciis wevri.) qvabi.  b. rodesac irlandielma arendatorebma C. politikur an ekonomikuri brZolis xer­ xi – calkeul pirebTan.. bombardier] – (gadat. rac kulturizmi. boyscout < (ist. bodibQlding­i [ingl. qalis mokle.) fexburTeli. 2. musikaluri nawarmoebi (instrumentuli. bocal] – mozrdili fexiani Rvinis sasmisi.

bOston­i [ingl. bOrt­i [fr. Sindisferi. xel­ mZRvaneli. boston < ge­ ogr. paltos. gvarjila] – qimiuri elementi. bordure] – 1. satvirTo avtomobilis.  b. kideebze Se­ movlebuli zoli. gamosayofad. ¥ bonzisa  bonzasi Scd. .  gemis b.pijakis marjvena an marcxena napiri (RilebiT an kiloebiani). boss holand baas patroni. Zaris kedeli. xaliCis.  bambanierka.  borduri Scd. Rvinisferi. Spale­ ris da misT. mflo­ beli] – 1.­iT) Scd. bOr­i1 [laT. 2.-ebs talRebi exeTqeboda. bOs­i [ingl.-ebi. warmoebis di­ reqtori. qvis filebis zoli quCis an gzis napirebis gaswvriv trotuarebs gazonebis da misT.  gadaxsnili b. CineTsa da aziis zogierT sxva qveyanaSi: budistebis mRvdeli an monazoni. 2. gemis bortze – gemze. bonbonniere] – kanfetis an parfiumeriis lamazi kolofi. qsovilis. bonze < iap busso RvTis mouravi] – iaponiaSi. bOna [fr. banbanerka Scd. kostumi.] – cekva erTgvari – neli valsis saxeoba (sxva­ ra. bord germ. sinon.-Tan mdgari turistebi.bon -863. dabombva.) mTavari.  trotuaris b. buraq boraki. (polig. 2. arSia). Ria satvirTo vagonis da misT.] – 1.  mtris poziciebis b. (araofic. romelic Sedis bevri mineralis Se­ madgenlobaSi. sax.  qimi (1 mniS. bord] – 1. bobrer burRi] – foladis burRi. bordQur­i [fr. b. bonne] – bavSvebis aRmzrdeli qali.) samkauli teqstis garSemo. gemis gverdis kedeli. bor(ax) < arab. (qarT. kosmosuri xomaldis bortze – kosmo­ sur xomaldSi. bombonQer­i [fr. am kedlis zeda kide. bOnza [fr. TviTmfrinavis bortze – TviTmfrinavSi. romelsac iyeneben kbilis saeqimo saqmeSi. 2. ufrosi. bOrdo [geogr. 3. mepatrone. wiTe­ li Rvino erTgvari. bOr­i2 [germ.

bradys ne­ li da kardia guli] – (medic. saxo­ maldo samuSaoebis xelmZ­ Rvaneloba da sxv. boheme – cignuri. bravo! [it.  b. icvamdnen Zvelad kavaleristebi. botUlizm­i [< laT.  mx.  bogema. cignuroba] – msaxiobebi. bras xeli] – 1. bra [fr.). musikosebi. mxatvrebi. bOcman­i [holand. botanQkuri bARi – baRi da dawesebuleba. Salis Zvirfasi sakosti­ ume qsovili. ¥ bohemuri. bootsman < bad navi man adamiani] – sazRvao flotSi: umcrosi meTauri (zemdegi). bogemuri Scd. bOhema [fr. kedlis Sandali. brailis (braille. boUling­i [ingl.-is xelmZRvaneli. sadac sa­ Cveneblad da saswavlo­sa­ mecniero miznebiT gaSene­ bulia sxvadasxva jiSis mcenare. 1809-1852) gvaris mixedviT].) guliscemis Seneldeba (Sdr. banqos TamaSi erTgvari. 2. botane mce­ nare] – mcenareTa Semswav­ leli mecniereba. ¥ botanikuri. taqikardia). geografia. brakonQer­i [fr. 3. romelsac evale­ bra ba sameurneo samuSaoebis xelmZRvaneloba gemze (wesrigis damyareba. xorciT an bostneulis konserviT.  brasi Scd. aRtacebis gamom­ xatveli SeZaxili.  brisa. mwer­ lebi.  b. eleqtrolampa. yofa. ke­ delze damagrebuli sanaTi. botulus Zexvi] – (medic. bouling] – keglis sportuli saxe­ sxvaoba. bravo friadze] – mowonebis. romlebsac yeli ga­ farToebuli aqvs muxls zemoT. braconnier] . botforti. botAnika [< berZ. brAilis SrQfti – amobur­ cul­wertilovani Srifti usinaTloTaTvis [frangi pedagogis l.  b.-87nairad: vals­bostoni). bradikArdia [berZ.) mZime mo­ wamvla ZexveuliT. TevziT. bottesfortes] – maRali Ceqmebi erTg­ vari. romelTac ara aqvT arsebobisaTvis saWiro mud­ mivi Semosavali da uTav­ bolo cxovrebas ewevian. botfOrteb­i [fr. 2.

briOlin­i – Tmaze wasasmeli kremi erTgvari. xe­ lebs da fexebs vusvamT simetriulad da erTdro­ ulad Signidan ganze. brahma] – (mi­ Tol.) saxanZro razmis ufosi. alublisgan). brEve [laT. romelic nadirobs (Tevzaobs) akrZalul adgi­ lebSi. brandmaQster­i [germ. brQgada [fr. breQk­dAns­i [ingl.  brandmeisteri Scd. rome­ lic sportul elementebs Seicavs. brASpil­i [holand. braad spil] – (zRv.) induizmis samebis um­ Tavresi RvTaeba. brasse] – sportu­ li curvis erTerTi gav­ rcelebuli saxeoba. braUning­i [ingl. dakerebuli qsovilis zo­ nari an bafTa. brAs­i [fr. presenning] – xeSeSi. брезент < ho­ land. romelic mxarze gadadis. _ konstruqtori] – erT­erTi sistemis pisto­ leti. Browning sa­ kuT. sinon. piri romelic unebarTvod Cexs tyes. cecxlamridi). breve] – romis pa­ pis mokle epistole. brandmeister] – (moZv. brEtel­i [fr. brAhman­i – indoeTSi umaR­ lesi kastis wodebis war­ momadgeneli. brandmAuer­i [germ. sa­ jariso SenaerTi. breakdance < break texa. brEnd­i [ingl. brandmauer] – kapitaluri xanZar­ TsawinaaRmdego (cecxl­ gamZle) kedeli Senobebs Soris (qarT. mkvrivi (wyalgauvali) wyalgaumtari qsovili. brAhma [sanskr. mtvreva da dance cekva] – swrafi tempis Tanamedrove cekva. Zvelad _ brahmanizmis qurumi. polkze – piri. brEzent­i [rus. sax. akrZalul vadebSi an akrZaluli saSualebebiT.bra -88arsebis Semqmnelad.  SemoklebiT _ breiki.  brakoneri Scd. bretelle] – qalis perangze. romelic miaCniaT samyaros da yvela . lifze da misT.) gemze Ruzis amosa­ zidi jalambari. brigade] – 1. brandy < dan] – TeTri Rvinisgan gamoxdili da muxis kasrebSi davar­ gebuli alkoholiani sas­ meli (dabali xarisxis ko­ niaki): amzadeben xilisganac (vaSlisgan.

. gudis yveli) brQteb­i – kelturi tomebi. gav­ rcelebulia inglissa da amerikaSi. broker] – mak­ leri. brigantino] – Zveleburi oran­ Ziani ialqniani xomaldi erTgvari. brOker­i [< ingl. broQler­i [ingl.-89didi. bridge] – qaRal­ dis erTgvari TamaSi. brigAdir­i [germ. agreTve bretaSi (kontinentze). bro brQnza [rumin. brQj­i [ingl. brilQant­i [fr. brigadier < fr. brise] – susti sa­ napiro qari.] – brigadis (mniS.. brQji [ingl. Zvelad iyenebdnen cxenosnobisTvis. romelic asru­ lebs garkveul sawarmoo davalebas. brigAntin­i [fr.  brigantina Scd. 4) xelmZRvaneli. briefing mok­ led gadmocema] – xanmokle TaTbiri an preskonferencia JurnalistTa viwro wri­ saTvis. mux­ lebs qvemoT viwro. welTaR.)] – Sarvali. meCaieTa b. brQfing­i [ingl.  satorpedo katerebis b. me­8 s. Cais b.­dan ax. . magram diviziaze mci­ re. Suamavali vaWrobaSi.  gamyolebis b. koleqtivi.. matareblis momsaxure per­ sonali. nawili gadsaxlda uelssa da SotlandiaSi. erTgvari. nayinis b. brigantire < it. erTi ti pis samxedro xo­ maldebis SenaerTi. 3.­mde. broil Sewva] – msxvil mefrinveleobis meurneobaSi garkveuli we­ siT gamozrdili saxorce qaTami. briquette] – Cve­ ulebriv guris saxiT daw­ nexili raime fxvieri ma­ sala. 4. Ceq­ mebSi Casatanebeli. 2.  naxerxis b.  satanko b. brQz­i [fr. xolo dRisiT zRvidan xme­ leTisken (zRvis brizi)] brQket­i [fr. maTi nawili gaanadgures anglosaqsebma.  zeinkalTa b. breeches (mr. brilliant] – gansakuTrebuli wesiT da­ waxnagebuli almasi. 3. britaneTis kunZulebis ZiriTadi mosaxleoba Zv. romelic RamiT xmeleTidan zRvisken qris. me­5­6 ss. welT. brinza] – gan­ sakuTrebul wesiT amoyva­ nili cxvris yveli (Sdr.

) sasunTqi mili] – traqeis ganStoebani. s. iaponiaSi da aRmosavleTis zog sxva qveyanaSi.  broSka Scd. saqonlidan ada­ mianze gadadis [ingliseli eqimis Bruce-is mixedviT. tibetSi. romelmac miaRwia sulier srulyo­ filebis umaRles dones da Tavi daaRwia xelaxal gan­ xorcielebaTa usasrulo jaWvs.  b. neto. brutto uxeSi] – (vaWr. kantora. bruderschaft Zmoba] bruderSaftis daleva – Zveleburi sur­ vil­Cveuleba – orni svamen Rvinos erTdroulad da amiT umegobrdebian erT­ maneTs (gadadian SenobiT laparakze) (qarT. broche] – gulze dasabnevi samkauli.  s.  popularuli b. bronxuli. Cveulebriv rbi­ li garekanis mqone. SefuTvianad). romelmac aRmoaCina am da­ avadebis mikrobi].  oqros b. brOSura [fr. sinon. me­6 saukuneSi CrdiloeT indoeTSi da gavrcelda CineTSi. welTaRr.  b.  budisa Scd. zogadad TviT am religiis damaarsebeli: sakia muna buda – princi gautama. koreaSi. romlebiTac haeri Cadis filtvebSi: ¥ bronquli. Zroxis. brucEloz­i [< sakuT. brudErSaft­i [germ. brochure] – pa­ tara wigni. bronchos (mx.) saqonlis saerTo wona (WurWlianad. bronxialuri Scd. brOnqit­i – (medic. Roris) gadamdebi daavadeba. brOnqebi [berZ. ¥ budasi.-Ta skola. jirkvlebi. firma. brUto [it. bUda [sanskr. bUdizm­i – msoflioSi erT­ erTi gavrcelebuli re­ ligia (qristianobasa da islamTan erTad) romelic warmoiSva Zv.bro -90sapirisp.  bruciliozi. cxvris.) bronqebis lorwovani garsis anTeba. ¥ sabrokero.  bronxiti Scd. bronqaluri.] – saqonlis (Txis. bruceloza Scd. vaxtanguri). .  bronxebi. misi damaarsebelia – sakia muna sxvadasxva garigebaSi. brOS­i [fr. buddha – ganaT­ lebuli] – budisturi re­ ligiaSi adamiani. sax.

prospeqti2) da misT. broSura] – mxatvru­ lad gaformebuli megzu­ ri. reklama. weri­ li an sigeli. taZari. bulla] – 1. booklet wig­ naki. boeir] – yinul­ ze sasrialo ialqniani saWiani msubuqi navi an plaTforma. qalaqis xedebiani b. iSvia­ Ti wignebiT vaWrobasTan dakavSirebuli. 2. bukOlika da bukolQkuri poEzia [berZ.  s.  b. ¥ budisturi. 2.-91buda – princi gautama. bukolika mwyemsuri poezia] – poe­ ziis Janri. sporti. boquet] _ 1.. bookmaker wignis Semdgeneli] – doRSi sanaZleos moTave (agrovebs da iwers sanaZleod dade­ bul Tanxas). b.  Cais b. bUkle [fr. < fr. ro­ melic ramdenime gverdad aris dakecili da erT mTlian furclad iSleba. sa­ erTod sofluri cxovreba. bUer­i [holand. romis papis mbrZanebuleba. beWedi. risame gemos an surne­ lebis erToblioba. boudoir] – Zve­ lad mdidarTa saxleb­ Si: qalis lamazad mo­ wyobili sastumro oTaxi axloblebis misaRebad. passament arSia] – oq­ romkedis an sirmis farTo arSia. pastorali.  buklisa Scd. boei] – wylis zedapirze mcuravi msxvili sasignalo tivtitva. bUdist­i – budizmis mimde­ vari. bUklet­i [ingl.  b.romelsac Zirze figurebi aqvs gakeTebuli. budUar­i [fr. posament. msxvili naqsovi. prospeqti (ix. bukinQsturi – naxmari an bul Zvelad gamocemuli. ¥ sabuero. boucles kululebi] – Salis an bambis qsovili erTgvari. bukmEker­i [< ingl. bUket­i [fr.  gamofenis b. romelSic ga­ idealebulia mwyemsuri. tansacmelze mov­ lebuli. (moZv. bUzment­i [germ. ¥ buklesi. bouquiniste] – naxmari an Zvelad gamoce­ mul wignebiT movaWre. bukQnist­i [fr. religia.) Taiguli. bUi [holand. maRazia. bUla [laT. romelic aseT do­ .

uxamsi ge­ movnebisaTvis. bulvari] – rac navaraudevia. meSCanebisaTvis. buldOzer­i [ingl. bulAnJue [< fr. ¥ bulisa.bul -92romelsac centridan miatareben mowinaaRmdegis karSi Sesagdebad. bumErang­i [ingl. 2. mrgvlad SekreWili (Se­ mokvercxili) wveri. bUnker­i [ingl. bunker] – 1. bulldog] – erTgvari ZaRli.  qvanaxSiris b.  bulasi Scd. aqvs brtyeli drunCiani mokle didi Tavi msxvili TaTebi da farTo mkerdi. sensa­ cia.] – 1. romelic gatyorcnis Sem­ deg (Tu mizans ver moxvda) ukan brundeba. kombali. bulvAruli [< fr. burg] – Sua sau­ kuneebSi evropis qveynebSi: kuments azis. bUrg­i [germ. bUldog­i [ingl. . (gadat.) hokeiSi: sajarimo Saiba.] – wkapze datovebuli. TviTgantvirTvadi saTav­ si fxvieri da natexi ma­ salebisaTvis (qarT. warmo­ ebisa da vaWrobis aCqare­ buli zrda.. inglisSi: erTsarTuliani koteji. bollwerk] – farTo xeivani qalaqis quCebis gayolebiT (Cveu­ lebriv Suaze). bUngalo da bEngalo [ingl. TviT traqtori aseTi mowyobi­ lobiT.) aurzauri. blanJe Scd. 2.  bulanJisa. bUm­i [ingl. sakuT. romelic win ukeTdeba muxluxa traq­ tors miwis samuSaoebis Sesasruleblad. ¥ bulanJesi. rac ga­ miznulia obivatelebis. romani. ix. boomerang < avstraliel aborigenTa enidan] – avstralieli to­ mebisa da zog sxvaTa sa­ tyorcni iaraRi – erTgvari moxrili (joxi).  b. bUlit­i [ingl. specialurad mowyobili rkina­betonis miwisqveSa TavSesafari. sax. bungalow < ind. kombainis b. bulldozer] – mowyobiloba. xvimiri). boom] – 1. sinon. boulevard pir­ velad – saqalaqo (qala­ qis) RerZi < germ. presa. bullet] – (sp. indoeTSi: msubuqi verandebiani Senoba qalaqgareT. 2. b. bUlvar­i [fr.

)] – literaturuli TamaSi wi­ naswar mocemul riTmebiT iumoristuli leqsebis SemTxzveli.] – Teat­ raluri warmodgenisaT­ vis saWiro sagnebi (ave­ ji. sufris WurWleulis. Txeli naWeri an wasmulia karaqi da sxv.) namdvils mimsgavsebuli. ¥ burJuisa. .. 2 momuSave. bUrJua [fr. bufErul­i saxelmwifo – (polit. ¥ burJuaziuli.  buterbroti Scd. bUfer­i [ingl.-93gamagrebuli koSki. bourgeois] – bur­ Juaziis warmomadgeneli. wyobileba.) patara saxelm­ wifo.  msxvili b. vagzlis b. buttafuori] – Te­ atris TanamSromeli. butafOria [< it.  moxaratebuli b. iaraRi da sxv. pistoleti.  burimisa Scd. buffet] – 1. bUrdesk­i [fr. ro­ melsac abaria butaforia. boust-rimes (mr. buf butErbrod­i [germ. loris. partiebi. bourgeoisie] – klasi. romelTagan TiToeuli cdilobs mis gamoyenebas meoris sawinaaRmdegod. sauzmeulisa da sasmelebis Sesanaxi ka­ rada. buffer] – zam­ bariani mowyobiloba lokomotivze.. cixe simagre.  butaforuli Scd. butAfor­i [it. ¥ burimesi.  b. mebUfete – bufetSi (mniS. Zexvis. WurWeli. 2. ¥ butaforiuli. patara sasauz­ me. b. bUfet­i [fr. moqceuli or erT­ maneTisadmi mtrulad ganwyobil saxelmwifos So­ ris. sasadiloebsa da restor­ nebSi: magida an daxli.  mebufetesi Scd. tansacmeli. butterbrod puri karaqiT] – puris naWeri.  b. parodiuli po­ eziis Janri.  skolis b. ¥ mebufetisa. sa­ dac yidian sauzmeulsa da sasmelebs.. bUrime [fr.  burJuasi Scd. romelzec dadebulia yve­ lis. burJuAzia [fr. burlesque] – komikuri. romlis xelSic aris samuSao da sawarmoo saSualebani. vagonze – dajaxebis. dartymis misa­ Rebad.

.  1 mniSvnelobiT upiratesad ixmareba airi. angariS­ sworebasa da aRricxvis Teoria da praqtika.buq -94 s. mgvrgvinavi g.  s.  g. bagiri. ¥ sabuRalterio. gemi. ufrosi b. gAz­i [fr. 2. sinon. wyali. dawesebu­ lebaSi. niWi.. daWirxnili g. nivTiereba. . gabardine] _ Salis qsovili. karWapebis. buxhaltEria – 1. boegseeren buqsireba] – 1. romelic miiswrafis gavrceldes da Tanabrad moicvas sivrce qarT.  b.  avtomobilis g.  bunebrivi g. gaz] – 1. 2) energiiT momaragebaze gadayvana  qalaqis g. gaziseburi (airiseburi) sawvavi. angariSsworebis ganyofi­ leba sawarmoSi.)] – spe­ cialuri fexsacmeli fex­ burTis saTamaSod buxhAlter­i [germ. bushel] – fxvi­ eri sxeulebis sawyao inglisSi. ¥ gaziani.. gazifikAcia [fr.romelic gankuTvnilia masze gamob­ muli araTviTmavali ge­ mebis. airi). bUSel­i [ingl.  mTavari b. amerikis Seer­ Tebul Statebsa da zog sxva qveyanaSi. tivebis da misT. udris daax­ loebiT 35.. gemis g.. gasawevad.. davTari. cremlsadeni g. fizikuri sxe­ uli. romliTac umTavresad wyalgaumtar paltos keraven. gabarit] _ zRvruli garSemoxazuloba sagnebisa. boots (mr. gazeification] gazificireba _ gazis (mniS. bUc­i [ingl.2 ­36.  s. romeliTac gemi eweva masze gamobmul sxva gemebs da misT. buchhalter] – buxhalteriis specialis­ ti. 2.. TviTmfrinavis g. iyeneben saTbobad (zogjer gasanaTebladac). kursebi.  maxrCobela g.. 2.. gemi.4 l­s. bUqsir­i [< holand. Txevadi g. gabArit­i [fr. ¥ buxhaltruli. ¥ sabuRaltro. g gabArdin­i [fr. ¥ sabuqsiro. navTobis g. binebis g.

me 17­18 ss­Si: didi zeimi namedrove safrangeTis mefis sasaxleSi. Cveulebriv. da Tanabrad SekreWili. quCebSi da sxva. grZe­ li daxuruli derefani. samxedro xomaldi. Zv. galAqtika [< berZ. – tualetisa (mniSv. . dedamiwac) raciuli mizniT daTesili  sxva g. savarcxlebi. fabrika. tyveebi. ¥ galantereisa. galera] _ Zvelad saWiro sxvadasxva saxis (me­18­s. (krekingis procesi. galanterie] teritoriaze) me­7­1 ss. saRamo gala da uli saxelwodeba. balaxi. romelSic Sedis mze Si. s.  s. xelTaTmanebi. ¥ sagalantereo. monebi. jili damnaSaveebi.: deko­ da maSasadame. mokled ¥ galaqtikuri. nisleuli. galantikos 2.).ro­ sagalanterio.  g. sawvavi siTxe.-ebi. sazeimo sanaxaobaze (gala­ gAlebi _ im keltebis roma­ koncerti. farTobi. gazoline] _ 1. ro­ Rilebi. piradi moxmarebisaTvis gAlera [it. Tiani sistema  Cveni g.­mde) dasavleT ev­ nivTebi (Zafebi.-95- gal gazOlin­i [fr. sinonimebia irmis naxtomi gAla [fr. galanteria. misgan Semdeg iReben benzins). (varskvlavTa sis­ gAzon­i [fr.romlebic misT. galantereia. lentebi.  galerasi Scd. romelic mi­ galAntur­i [fr. italiisa da belgiis galantErea [fr. Scd.  galantereasi. sagalantereio. galleria] _ 1. s. romelzedac ase­  Cveni galaqtikis qarTuli Ti balaxia daTesili. gazon] _ baReb­ tema. galant] _ didad Tavaziani. 1) da welTaR. maRazia.) cxovrobdnen galiaSi (Ta­ 2. benzinis saxelwodeba aSS­ rZiani] _ varskvlavTa er­ Si. hal­ melzec meniCbeebad umetes­ stuxebi da sxv. Crd. saqoneli. galErea [it. iTqmis did da cis ikankledi. rogorc wilad iyvnen katorRa­mis­ gasayidi saqoneli. zrdilo­ iReba navTobis gamoxdiT biani adamiani. gala] – 1. ¥ galerisa. ropaSi: mravalniCbiani xis qinZisTavebi.

galvanometr­i [galvano berZn. miwisqveSa grZeli da viw­ ro gasasvleli (samTo samuSaoebSi. (moZv. TviT mamlebis Cxubi. 2.  galereasi. kanifolsa da wyals. Seicavs ski­ pidars. cirkSi: zeda iarusi (iaffasiani adgilebiT). gAlife [afr. gAlet­i [fr. galvanizAcia _ mudmivi eleqtruli denis gamo­ yeneba samkurnalo an teq­ nikuri miznebisTvis galvanQzeba _ 1.gal -96- melic aerTianebs Senobis sxvadasxva nawils.) TeatrSi.  g. galvAnuri batArea _ erTmaneTTan SeerTebuli galvanuri elementi [ita­ lieli mecnieris Galvani­s (1737­1798) gvaris mixedviT). galvAnuri _ qimiur reaqci­ is Sedegad miRebuli (eleq­ truli deni). galette] _ patara zomis namcxvari erTgvari. 4. galipot] _ fisi. mamlebis CxubisaTvis. romelSic qimi­ uri reaqciis Sedegad mii­ Reba eleqtruli deni. romelic sdis wiw­ vovani jiSebis merqans Wrilobidan. raime sagnis zedapiris liToniT dafarva eleq­ trolizis saSualebiT. galQpot­i [fr. sinon. galvAnuri elEmenti _ xelsawyo. 5. metreô vzomav] _ susti eleq­ truli denis sazomi xel­ sawyo. portrete­ bisa). (saub. 2. galQera [esp. gallera] samxreT amerikis zog qveynebSi: 1. (wign. generlis Galliffet-isgan. galereia Scd. eleqtruli denis gatareba rameSi. suraTebis galerea _ speci­ aluri sadgomi samxatvro xelovnebis nawarmoebTa gamofenisaTvis. samxedro nage­ bobebSi). Tavisi simkacriT] _ samxedro . ro­ gorc sanaxaobisaTvis mo­ wyobili adgili. romelic cno­ bili iyo parizis komu­ narebisadmi 1871 w. qandara. 2.-is gayvana.) didi wyeba rigi (ti pebis.  literaturuli gmirebis g. galeria. qarT. 3.  galereisa. gadat.) SuSabandi. iyeneben laqebis da­ samzadeblad.

gAraJ­i [fr. sawindari). galQcizm­i [fr. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi Txevadi da fxvi­ eri sxeulebis sawyao sxva­ dasxva tevadobis (3. frangul yaidaze agebuli gamoTqma ama Tu im enaSi. werili.  s. s. muxlebis qveviT viwrod SemoWerili. garAntia [fr. gambuxial] _ wvrili (47 sm) cocxalmSobi Tevzi. gamma saxelwodeba γ (g) asosi.-ebis dakvra. bgeraTa aRmavali an daRmavali Tanmimdevroba erTi an ramdenime oqtavis farglebSi. ga­ farToebuli. (wign. gAmeta [berZ. gAngrena [berZ.  ferTa g. organos an sxeulis nawilis kvdoma sisxlis mimoqcevis darR­ vevis Sedegad.) cxove­ luri an mcenareuli or­ ganizmis sasqeso ujredi. gadat. garantie] _ pi­ roba. sinon. xrova] _ bandi­ ti. mZarcveli ¥ gangsteruli.5 ­dan 4. Senoba av­ tomobilebis sadgomad da . 2. gAma [berZ. gAlon­i [fr.) Tanmimdev­ ruli wyoba erTgvarovani. gamma Scd gAmbit­i [fr. romelic uzrunvel­ yofs rasme (qarT. banda.  g. gametς meuRle (coli)] _ (biol. garage] _ gadaxu­ ruli adgili.  galifisa Scd.5 l­mde).  galifesi. gametςs meuR­ le (qmari). romliTac Sua saukuneebSi aRniSnavdnen solo bgeras musikaSi] _ 1. gallicisme] _ franguli enidan nasesxebi sityva an gamoTqma.  gamasi.-97Sarvali. Se­ irwymeba. gar rodesac Setevaze swrafad gadasvlis mizniT TeTrebi swiraven figuras an paiks. vada. gAngster­i [ingl. movlenebisa. magram mravalgvarad cvla­ di sagnebisa. gambit] _ Wadra­ kis partiis iseTi dasawyisi. romelic anadgurebs malariis koRos matlebs. ganayofierebis dros sapi­ rispiro sqesebis ori g. gangraina] _ cocxali organizmis rome­ lime qsovils. ¥ sagarantio. gambUzia [esp. gangster brbo. ¥ gamisa. xolo zemoT Zalian ganieri. gallon] _ ing­ lisSi.

garnizon] _ samxedro nawilebi. samsaxuri. gastrolQor­i [< germ. garnir morTva. Sekazmva] _ xorcis an Tev­ zisgan momzadebuli kerZis sakazmi (bostneuli. 3. gastronomie] _ sakvebi produqtebi. romle­ bic ganlagebulni arian dasaxlebul punqtebSi ga­ magrebul raionSi. 2). TeT­ reulis) sruli kompleqti. katleti. sagardErobo _ igivea rac garderobi (mniSv. kar­ tofili.  g. gaudeamus SesakeTeblad.  megarderobesi Scd.gar -98erTi daniSnulebis mqone sagnebis (mag. gArnir­i [fr. maRazia. s. avejis.  farexi Scd. ¥ garniriani. garniture] _ .  Teatris g.) Sesanaxi sazogadoebrivi TavSeyris adgilebSi.  g. ¥ megarderobis. gastrOlebi [germ. gaudeAmus­i [laT. garnQzon­i [fr. gastēr (gastros) kuWi da nomos kanoni] _ gastro­ nomiuli maRazia (winaT ase eZaxdnen gemriel saW­ melebis mcodnes da moyva­ ruls). garnQtur­i [fr.). rogorc savaWro saqoneli. ¡s. ¥ sagastrolo. garderobe] _ 1. sazRvargareT. erTi adamianis mTeli tan­ sacmeli. 2. romelic gastro­ lebs marTavs gastrOnom­i [fr. 2) momuSave. makaroni da sxv. mimsvlelTa zeda tansac­ mlis (halstuxisa da misT. 2.  ansambl "rusTavis" g. ¥ gastronomiuli. repertuari.] _ msaxiobi.  kartofilis g. gastronOmia [fr. mogzauroba. ¥ sagarnizono. megardErobe _ garderob­ Si (mniS. s.) sxvadasxva zo­ mis. Gastrolle < Gast stumari da Role roli] _ sxva qalaqidan an qveynidan sadme Casuli msaxiobis an msaxiobTa koleqtivis gamosvlebi. (poligr.  Tbilisis g.  speqtakli. gardErob­i [fr.upira­ tesad sauzmeuli. tansacmlis karada. gastronome < berZ. magram erTnairi mo­ xazulobisa da xasiaTis Sriftis kompleqti.  msaxiobis g.

espanelTa SeuRleba indo­ el qalebTan: pampaSi (ix. S. qov boi. romelic warmoiqmna me­16­17 ss.­Si. 2. . genealogia] _ 1. gehinom hinomis veli] _ jojoxeTis cecxli. genealOgia [berZ. maT Soris RmerTebi da adami­ anebi.] _ iaponiaSi msaxi­ obi qali. gEma [laT. saidanac periodulad amo­ ifrqveva wylisa da orT­ qlis Sadrevani. ¥ geiSisa. gEena [berZ. CogburTis partiis) nawili. (biol.  geiSasi Scd.) wignebiT ganswavluli.-99movilxinoT] _ Zveleburi studenturi simRera laTi­ nur enaze. pampa) mcxovrebi mwyemsi. istoriis damxmare dis­ ci plina. farTofarfliani Calis qudi erTgvari. romelic taimebisgan gansx­ vavebiT dgindeba miRweuli gen qulebisa da ara drois mi­ xedviT. praqtikul saqmiano­ basa da mowinave mecnierebas mowyvetili adamiani. gEa [berZ. heiβ sxeuli] _ vulkanuri warmoSobis cxeli wyaro. cekviT da a. geQzer­i [island. romlis movaleo­ baa mayureblebis (mdidarTa sasaxleSi stumrebis) gar­ Toba maxvilsityvaobiT. qvesk­ nelis qalRmerTi: misgan warmoiSva yvelaferi. 2. romelic swav­ lobs calkeuli gvarebis istoriasa da adgens sag­ vareulo nusxebs 3. ar­ gentinasa da urugvaiSi: eTnikuri jgufi. gemma] _ Zvirfa­ si qva. gelertehr swavluli] _ (wign. gEiSa [iap. geena. simReriT. game TamaSi] _ sportuli TamaSebis (mag. gvaris tomis istoria. romelzedac amok­ veTilia raime warwera an gamosaxuleba. gAuCo [esp. magram cxov­ rebas. gaucho] _ 1. gelErter­i [germ.) cxovelTa an mcena­ reTa gvarebis warmoSoba.) mcena­ reTa erTi da imave eg­ zemplaris yvavilebs mier urTierTdamtverva. geiton mezobeli da gamos qor­ wineba] _ (bostn. gEim­i [ingl. ebr. geitinomAgia [berZ. Gς da Gaia] _ ber­ Znul miTologiaSi: miwi­ sa da miwisqveSeTis. geyser < germ.  heizeri Scd.

 g. warmoqmna. genetika). genealogQuri xe _ oja­ xis sagvareulo nusxa rome­ lic garkveulad aris war­ sageneralguber nA to­ modgenili ganStoebuli xis saxiT. mTa­ raime zogadi princi pisadmi. msof­ agreTve erTa Tanamegobro­ lioSi sul 50­ze meti ge­ . gansakuTrebuli samxedro 2. (ix. romelsac gana­ _ warmoSoba. umaRlesi] _ zog qveyanaSi: revoluciamdel ruseTSi: umaRlesi samxedro wode­ erTi an ramdenime guberniis buleba. kerZo genEral­i [fr. genetikuri Scd. wyaro] erTeuli. xuleba damuSavebis pro­ general-leitenanti _ meo­ cesSi. Tesva mTel organizmSi. generalizAcia _ 1. damsaxurebisaTvis. ¥ genezisuri.) avadmyofobis gan­ debuleba. mag­  m. ram sageneralgubernato geneturi. vari] armiis umaRles me­ ganzogadeba. -100bis saxelmwifoebSi: didi britaneTis mTavrobis mier daniSnuli samefo xelisuflebis umaRlesi warmomadgeneli. armiis generali _ generlis generalisQmus­i [laT. generalis saerTo. kartografiuli gamosa­ pirveli wodebuleba. général < movlenaTa daqvemdebareba laT.gen ¥ genialogiuri. tabula. general­gubernator­i _ 1. general-maiori _ generlis 3. ro. ro _ revoluciamdel ru­  genialogia Scd. warmoSoba. kaze gamoiyofa mTavari general-polkovniki _ mesa­ da yuradReba ar eqceva me wodebuleba. britaneTis koloniebSi.  general-gubernatori. neralissimus yvelaze mTavari. romlis drosac ru­ re wodebuleba. geumaRlesi wodebuleba. wvrilmans. romelsac aniWeben ufrosi. TaurTa Semadgenlobis wo­ 2. Ca­ gebda general­gubernato­ saxvis istoria. kavSiri. (medic. seTSi: msxvili adminis­ genEzis­i [berZ _ genesis da­ t ra c i u l ­ t e r i t o r i u l i badeba. ri.

brZola (omSi). g. yofil sabWoTa velobis centraluri or­ kavSirSi _ ioseb stalins gano. genEtika [< berZ. terialuri sawyisi cocxal dekoraciebiT. ZiriTadi. danadgari. generalisimusoba mianiWa  g. problemebi.kostiumebiTa organizmebSi memkvidreuli . wevri.­is wodeba hqonda a.  geneturi Scd. ganizacia. Sesaxeb. generalis] da cvalebadobis kanonebis _ mTavari. genos jiSi. da nareebis.-101- gen neralisimusi iyo: ruseTSi da grimebiT. cxovelebis.  ase mag. mwarmoebeli. mcenareTa g. generalQtet­i [germ. mag: litöt < laT. qalaqis g. g. generAtor­i [laT. ioseb stalins ¥ generatoruli. gaCena.. generaluri repeticia gEni [berZ. gvari] _ ukanaskneli repeticia _ memkvidreobiTobis ma­ warmodgenis gamarTvis win. [laT. generaluri konsuli  g. romelic neralisimusebs wodebas meqanikur energias gardaq­ aniWebs saerTaSoriso ormnis eleqtrul energiad. sabWoTa kavSiris umaRlesma sakanonmdeblo organom _ generAcia [laT. mce­ umaRlesma sabWom 1945 w. organizmTa memkvidreobisa generAlur­i . mineralebis erTi potsdamis konferenciaze gvaris an saxeobis yvela is warsdga am wodebiT. rac Scd. genetikos warmomSobi] _ mecniereba generlebi. gegma (Semok. suvo­ generaluri Stabi _ rovs da kidev 3 sxva mxedar­ umaRlesi samxedro mmarT­ TmTavars. gengegma). rom xSimSobeli. war­ rad gaigonebT TiTqos gemomSobi] _ manqana. (1879­1953). generator  aRsaniSnavia... mTavari] _ armiis umaRlesi meTaurTa Semadgenloba. ¥ genetikuri.  g. generatio da­ badeba] _ 1. genera2.  adamianis g. warmoSoba. cxovelTa g.. generalis saerTo. eleqtroenergiis g. anali_ mTavar qalaqebSi myofi zi. g.  mudmivi denis g. konsuli. prokurori.

erovnuli an religiuri niadagebis g. Sesaferi. damiwa da daizō vyof (na­  geografia. sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `exeba deda­ geodEzia [berZ. geni uzrunvelyofs ama Tu aRvwer] _ 1. g. motiviT. (s. lobs warmoebis ganlagebas. da Taviseburebebs sxvada­ sxva qveyanasa da raioneb­ genOcid­i [berZ. aRgeo. genius] _ geniiT _ mecniereba. romelic swav­ dajildoebuli pirovneba. geodezia.  g. dedamiwis zedapirze ri­ cav] _ mosaxleobis cal­ same gavrcelebis Ses­ keuli jgufebis. Ta da cxovelTa samyaros.  g. im mecnierebaTa im Tvisebis memkvidreobiT kompleqsi. geowilebad)] _ mecniereba. romlebic erT­ gadacemas cocxal orga­ maneTTan mWidrod aris da­ nizmebSi.  rusTavelis g. niadagebs da sxva). geniosis damaxasiaTebeli.  ieso qriste _ kacobriobis misi ganviTarebis pirobebsa geniosi. cxovelTa g. winaSe. Si.. . logia. iTvleba umZimes ¥ geografiuli da sageodanaSaulad kacobriobis grafio.. vxo­ 2. geōdaisia de­ damiwis dayofa < gē de­ miwas~. genius] _ udidesi fizikur da ekonomikur SemoqmedebiTi niWi. poetebi. ekonomikuri geografia genQos­i [laT. g.. geniiT da­ mecniereba.) mecnierebani.  mcenareTa g. mTeli wavla. fizikuri geografia _ geniAluri _ 1. [berZ. genos gvari. g. mxatvari firosmani. romelic swavl­ obs adamianTa sazogadoebis jildoebuli. geōgraphia < qromosomaSi _ TiToeuli gē dedamiwa da graphō vwer. klimats. gē miwa] _ rTuli wera..gen -102- informaciis matarebel geogrAfia [berZ. kavSirebuli da moicavs gEnia [laT. nawarmoebi. garemo. geografias. tomi da caedo vklav. (reliefs. mcenare­ 2. momcvel bunebriv pirobebs  g. xalxis gaJleta rasobrivi.

g.­is mTeli formulaa: geografiuli garemo _ adamiani _ saSinao da sagareo politika.  g. ¥ geofizikuri. aqsioma.-103romelic swavlobs deda­ miwis formebsa da zomebs saerTod (umaRlesi geode­ zia) da adgilze iRebs zo­ mebs dedamiwis zedapiris asasaxavad rukebsa da geg­ mebze (topografia). geomEtria [berZ.  g. gē dedamiwa da logos moZRvreba] _ mec­ niereba. gadaReba. observatoria.  g. geolOgia [berZ. gEpard­i [fr. xelsawyoebi. . Ziebis meTodebs. problemebi. gē deda­ miwa da physikē fizika] _ im mecnierebaTa komp­ leqsi. procesebi.  g. romelic swavlobs dedamiwis agebulebasa da elementebs. ¥ geologiuri.  g. ¥ geometriuli. g. eqspedicia (an: aqcia). aqvs didi xasxasa yvavili.  g. guēpard] _ didi mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. dedamiwis qer­ qis cvalebadobis istorias. g. azomvebi. geopolQtika _ politikuri gep strategiis geografiul TvisebaTa Seswavla. geofQzika [berZ. amocana. aSinaureben da geSaven sanadirod (qarT. ¥ geodeziuri da sageodezio. dedamiwaze organuli si­ cocxlis istorias da sa­ sargeblo wiaRiseulis sabadoebs. [rusi botanikosis Георги­s (1729­ 1802) gvaris mixedviT]. geOrgin­i _ balaxovani de­ koratiuli mcenare. ¥ giorgini Scd. romelic swavlobs sxeulebis sivrciT for­ mebsa da maTi gazomvis me­ Todebs. ruka (da ara ruqa). meTodi. SeerTebisa da gadaadgilebis kanonebis Sesaxeb. g. g. ¥ geopolitikuri. g. g. epoqa. geometria miwismzomeli] _ maTematikis nawili. geoqQmia _ mecniereba de­ damiwis qimiuri Sedgeni­ lobisa da masze qimiuri elementebis gavrceleba­ ganawilebis. romlebic Seis­ wavlian dedamiwis fizi­ kur Tvisebebsa da masSi mimdinare fizikur pro­ cesebs.

 g. герб < polon. geranos Rero] _ balaxovani mcenare.. giAur­i [Turq. laT. zogisgan iReben aromatul eTerzeTs (qarT. aqvs surnelovani foTlebi. gEran­i [< berZ.  g. saRerbo Scd. gvArdia [it. hermetique. sadac iZulebiT iyo dasaxlebuli adamianTa garkveuli rasobrivi an religiuri jgufi. ro­ melsac iyeneben rogorc fulis gadaxdis niSans sa­ buTebis gaformebisaTvis. romelsac Zalian grZeli sinon. gerbQani qARaldi _ qa­ Raldi.-is kapitani.  zangTa g.ger -104 g.) beWedi. liTonis furcelze. gerontolOgia [berZ. hermeticus] _ mWidrod daxuruli. sinon. gaum­ tari. g.  germetiuli Scd. zo­ gi saxeoba dekoratiulia. gâuri < arab. gerôn (gerontos) moxuci da logos moZRvreba] _ mecni­ ereba sicocxlis gaxangr­ Zlivebis Sesaxeb. romelsac iyene­ ben aqtebisa da sabuTebi­ saTvis.] _ musulmanTa samyaroSi _ saerTo saxelwodeba yvela ucxoelisa.  Rerbi.  sazRvao g. qa­ laqis.. avaza). Rerbiani. grusia] _ Zvel saberZneTSi: uxucesTa sab­ Wo. gerUsia [berZ. SefuTva.) Geheime Staatpolizei] _ faSistur germaniaSi (1933­ 1945) saidumlo saxelmwifo policia. nemsiwvera). ebraelTa g. germEtul­i [fr. safuTavi. Tbilisis g. nawili.. gibbon] _ maimuni. . ¥ gerbiani da sagerbo. gQbon­i [ingl.. Tavadaznauruli an burJuaziuli wodebis ganmasxvavebeli niSani.  saqarTvelos saxelmwifo g. gErb­i [rus. romelic gamosaxulia dro­ Sebze. gEstapo [germ. SeuRwevi. mArka _ marka. herb] _ saxelmwifos. Gestapo (Se­ mokl. gEto [it. sagvareulo g. g. beWdebze da sxv. guardia] _ jaris saukeTeso rCeuli nawili. gerb. (s. ¥ gvardiuli. ghetto] _ zog qve­ yanaSi: did qalaqSi sa­ gangebod gamoyofili uba­ ni.

SemoiRes saf­ rangeTSi 1792 w. gQrlanda [fr. gynς(ē) qali da anςr (andros) mamakaci] _ qali. gladiAtor­i [laT. ginAndri _ [berZ. (Sdr. baits. mecnierebi] _ garkveu­ li ti pis saSualo saswav­ lebeli. guirliande < it. romelic sazom erTeulebTan mier­ Tebisas aRniSnavs maT mi­ liardjer gazrdas. (qarT.). kirilica). amocanebi. gQga _ TavsarTi. si­ non. uzarmazari Senoba. 2. sadac ikribebodnen filosofo­ sebi. gymnasion satanvarjiSo moeda­ ni. giliOtina [fr. gynς (gynaikos) qali da logos moZRvreba] _ medicinis nawili. gladiator] kl. gigas (gigantis)] _ 1. ¥ giganturi. am saxis ornamenti. mSenebloba. Zalian didi. girlandi Scd. bumberazi). Zalian didi tanis adamiani an cxoveli (mag. gimnAzia [< berZ. 2. nageboba. guillotine] _ adamianis sikvdiliT da­ sasjeli (Tavis mosakve­ Ti) manqana. romelsac aqvs mamaka­ cis meoreuli sasqeso niS­ nebi (viwro menji. глаголица] _ Zveli slavuri erT­erTi anbani. goliaTi. jaWviviT erT­ maneTSi Cawnuli yvavilebi. wveri da sxv.  giga baiti = 1 mlrd. g. . Semdeg skola. gingine RrZili) _ (medic.  g. (safrangeTis didi revoluciis dros) doqtor giliotenis wina­ dadebiT. rome­ lic swavlobs qalis or­ ganizmis Taviseburebebs. gQgant­i [berZ. romelSic realuri saswavleblebisgan gansx­ vavebiT. gingQvit­i [< laT.-105wina kidurebi aqvs. yvavilwnuli). ginekolOgia [berZ. foTlebi totebi. gla gimnAzia _ gimna­ zia. girlanda] _ 1. meurneoba da sxv. eqskursiamZRoli). guide] _ turistebis gamyoli (qarT. sinon. gQd­i [fr. qalis sasqeso organos da­ avadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. glagOlica [rus.) RrZi­ lebis anTeba. aswavlidnen kla­ sikur enebs (Zvel berZnul­ sa da laTinurs). warmoeba.  girlianda.

global] _ (wign. glOsit­i [< berZ. glaukôma] _ (medic. romelSic axsnilia moZvelebuli da gaugebari sityvebi.) raime (Cveu­ lebriv Zveli) teqstis leq­ sikoni.) Tvalis mZime da­ avadeba. molivlive] _ swrafmavali . glUkoza [< berZ. glisseur mosriale. glQser­i [fr. gloria brwyinva. glAndebi [fr. g. glandes < laT. tkbili Rvino da metreo vzomav] _ xel­ sawyo RvinoSi Saqris rao­ denobis gasarkvevad (Sesa­ mowmeblad). gleikOmetr­i [berZ. glObus­i [laT. romelic cirkis arenaze iaraRiT xelSi ebrZoda sxva aseTive adamians an mxecebs amfiTeatrSi. glosarQum­i [laT.  g. glükend wein cxeli Rvino] _ mo­ duRebuli wiTeli Rvino. politika. rac mdgomareobs TvalSigniTa wnevis awevaSi. glAse [fr.  glasisi. glitvAin­i [germ. optikuri mov­ lena.  glasisa. gliase Scd. glaUkoma [berZ. romelSic Sezavebulia Sa­ qari da saneleblebi. globAlur­i [fr. glease.) rac mTel msoflios. aviTarebs did siCqares.romelic magrdeba vertikalur sayr­ denze da brunavs Tavisi RerZis garSemo glOria [it.  Sesivebuli g. glans (glandis) rko] _ sasis nuSiseburi jirkvlebi. romlebic war­ moiqmneba sagnidan Rrubel­ ze an sqel nislze dacemuli Crdilis garSemo. 2. glacé gayinuli] _ nayinSereuli rZiani yava. glykys tkbi­ _ Zvel romSi: specialurad gawvrTnili mona an tyve.) enis anTeba. xSirad iwvevs dabrmavebas. sayovelTao. atmosferoSi feradi rgolebi. glossanium] _ (filol. dideba] _ 1.. gleukos maWari. kaTolikuri mesis meore nawili _ qebaTa qeba. globus sfero] _ dedamiwis modeli. g-ebis amokveTa. glossa ena] _ (medic.gla -106matoriani navi. mTel dedamiwas moicavs. svamen cxlad. amitom wyal­ Si Rrmad ar jdeba da misrialebs wylis zeda­ pirze. problemebi.

cdilobda Seeqmna moZ­ Rvreba RmerTis Sesaxeb. gnostQcizm­i [< berZ.) satanjveli ad­ gili. ¥ gnoseologiuri. formebs da meTodebs. holos wona da gramma aso.] _ mcoxneli ZuZum­ wovari cxoveli antilopis gvarisa. golOgrama [< berZ.-107li] _ yurZnis Saqari. gavrcelebulia gol aRmosavleT da samxreT afrikaSi. gnoseolOgia [< berZ. gnostikos SemecnebiTi] _ adrindeli qristianobis religiur­ filosofiuri mimdevroba. sadac sikvdiliT sjidnen da sadac saxarebis mixedviT jvars acves ieso qriste. Se­ dis saxamebelsa da zogi sxv. iyeneben medicinaSi. romelic icavs miwisqveSe­ Tis grZneulobas. ierusalimis axlos. samyaros warmoSobisa da ganviTarebis Sesaxeb qris­ tianul religiur dog­ matebze. gOlgoTa [arab. golf] _ 1. nivTierebebis Semadgen­ lobaSi. goalkeeper] _ (moZv. tanjva (“golgoTaze asvla”). gnu [afr. gobelin] _ xeliT naqsovi kedlis xaliCa. spor­ tuli TamaSi _ specialuri joxis dartymiT sxmuli re­ zinis burTs miagoreben da cdiloben Caagdon fosoSi . goraki pa­ lestinaSi. idealistur fi­ losofiasa da iudevlobaze dayrdnobiT. Canaweri] _ moculobiTi gamosaxuleba.) mekare (fexburTSi. gamosaxuleba 2. romelic miiReba sinaTlis talRebis dasmis (dadebis) gziT gOlf­i [ingl. (gadat. ro­ melSic Caqsovilia raime suraTi. sakonditro warmoebaSi da safeiqro mrewvelobaSi. 2. romelic swavlobs Semecnebis SesaZleblobebs. mis wyaroebs.)  gobelini Scd. Semecneba da logos moZRvreba] _ Semecnebis Teoria. gobElen­i [fr. gûlgûethâ Ta­ vis qala] _ 1. saxeebiani mkvrivi deko­ ratiuli qsovili (avejze gadasakravad. gnosis codna. golkQper­i [ingl. hokeiSi).  gliukoza Scd. gnom] _ dasav­ leT evropul miTologi­ aSi: maxinji qondris kaci. gnOm­i [germ. fardebisTvis da sxv.

gOrila [ingl. aleqsandre makedonelma gaxsnis magier maxviliT gakveTa igi].  gondolasi. 2.) iT­ qmis rTuli. brtyelZira veneciuri navi. erTniCbiani grZeli. haerburTis kalaTi mgzav­ rebisaTvis. winda _ muxlamde sigrZis. gOndola [it.S. gonorrhoia. rac gondolieri. berZnuli le­ gendis mixedviT. romelsac aqvs aweuli fi­ guruli cxviri da maRali kiCo. tri peri. gondoliere] _ gondolis (mniSv. gOng­i (ingl. daxlarTul saqmis. ga­ mouvali mdgomareobis Se­ saxeb [Zv. romelsac aqvs manJtebi muxls qvemoT Sesakravad (Sarvali­gol­ fi). gondoliera] _ veneciuri gondolierebis simRera gOnor­i [laT. frigiis mefem gordiam (gordias) dax­ larTa kvanZi.gon -108- (gavrcelebulia inglissa da a. gOrJet­i [fr. gondolQera [it. sinon. ¥ gondolisa. gonOrea [berZ.) meniCbe (qarT. 1. romlebic warmoqmnian sasqeso pro­ duqtebs (kvercxebs. megondole). gondola] _ 1. gonos Tesli da rheo mimdinareoba] _ veneriuli daavadeba _ Sardsadeni milis Cirqovani daavadeba. 2. iyeneben aseve signalis misacemad. gorilla] _ ada­ mianis msgavsi yvelaze didi (2 m­mde simaRlis) maimuni. ¥ gondolierisa. megondolisa. honor pativi] _ qedmaRloba. mokle Sarvali. gondolQer­i [it.  gondolierasi Scd. sper­ matozoidebs). gonς Tesli] _ sasqeso jirkvlebi. gOrdias kvAnZi _ (wign. gong < malai­ uridan) _ sartymeli mu­ sikaluri sakravi _ brin­ jaos TefSi. Zneli amocanis. aerostatisa da diriJablis saTavsi adamianebisa da xelsawyo­ meqanizmebisaTvis megOndole _ igivea. binadrobs centralur af­ rikaSi. didi warmodgena sakuTar Tavze. megondolesi Scd. gorgette] _ me­ liis an sxva nadiris bewvis . ampartavnoba. gonAdeb­i [< berZ.S­Si). 3. romelsac ukraven grZelTaviani jo­ xiT.

qaRaldze. gravitAcia [laT. TandaTanoba. got. gravQreba [fr. Zvlis. ¥ gravitaciuli.5 g. arqiteqtura. Tvisebebi. Tan­ mimdevroba.) gluv zedapirze amokveTili an amoWrili . g. alkoholuri sasmelis (spirtis) simagris erTeu­ li. 4. kuTxe. siTbo. graver] _ naxatis an warweris amokveTa raime magar masalaze. gaufrer] _ talRiseburi nakecebis ga­ keTeba qsovilze. qvis.  gotikuris mniS. temperaturis sazomi er­ Teuli.  60-g. gOtika [fr. germ. udris wrexazis 1/360 nawils. siTxis simkvrivis sazomi erTeuli. 2. gaZli­ ereba] _ erTi safexuridan meoreze TandaTanobiT ga­ dasvla. Tunuqze da misT. xarisxi] _ (piro­ biTad aRiniSneba pawawina wriT ricxvis zemoT mar­ gra jvena mxares _ 1°) _ 1. avadmyofs sicxe hqonda 37. TaRi. rac gamoixateba sxeulTa ur­ TierTmizidulobiT. grAdus­i [laT.. yinva. SrQfti _ laTinu­ ri Sriftis nairsaxeoba. kuTxis an rkalis sazomi erTeuli. minis da sxv. 3. damaxa­ siaTebelia maRali da wve­ tiani nagebobiT.) ma­ teriis Tviseba. 5 g. (qarT. ¥ . gravQori [fr. gavr­ celebuli iyo gansakuTre­ biT germaniaSi. gamoirCeva wvetiani da te­ xili moxazulobiT. taZari. ¥ gotikuri. yinva. gofrQreba [fr. graveur] _ gra­ virebis specialisti (sinon. gravitas simZime] _ (spec. Gotik] _ xuroTmoZRvruli stili gvian Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. g. CuqurTmebisa da vitraJebis siuxve da sxv. sinon.  20 g. gravQura [fr. gradusiani.­iT ixma­ reba agreTve goTUri. raime magari masalis (li­ Tonis. gravure] _ 1. romelsac qalebi atareben. gradAcia [laT. aqaqi).-109sayelo. g.isriseburi TaRebis. stili.. xis. msoflio miziduloba). 15-g. gradus nabiji. gothique.  g. gradatio Tan­ daTanobiT amaRleba. safexuri.  sxeulTa g.

grAf­i [germ. granum xorbali] _ magari kristaluri qani. sAgrafo _ msxvili adminis­ traciul­teritoriuli er­ Teuli inglisSi. fr. aseTi naxatis anabeWdi qaRaldze. udris erTi kuburi santimetri wylis masas.grama [<berZ. ¥ gramatikuli. ¥ graviurisa. saartilerio g. romelic Sedgeba kvarcis. 2. mecniereba ama Tu im enis agebulebis Sesaxeb.  telegrama. fonograma. granite < laT. demonstracia. Zvir­ fasi saSeni masala.  granatasi. . Canaxa­ zisadmi. granata] _ gasas­ kdomi saartilerio Wurvi. lapa­ raks).  g.  g. grant] _ miz­ nobrivi daxmarebis Sede­ gad gamoyofili fuladi Tanxa. g. ¥ granatisa.gra -110- naxati. didebuli.  g. veeberTela.  gramafoni Scd.  firfitebi. grAnit­i [it. grammatikē] _ enaTmecnierebis nawili. Canaweri da phone bgera. kana­ dasa da zog sxva qveynebSi.  fugasuri g. mindvris Spatisa da qarsisagan. grandioso. g. grandiOzuli [it. gegmebi. g. wesebi. romelzedac ara­ sagadasaxado SeRavaTebi vrceldeba. Secdoma. ro­ melic Seiswavlis sityvasa da winadadebis agebulebas (Sedgeba ori nawilisgan: morfologia da sintaqsi). xma] _ ruporiani aparati. grandiose] _ Zalian didi. gramAtika [berZ. nageboba. xelis g.. granati Scd. uzarmazari..  graviurasi Scd. ba­ ronze meti. grAnt­i [ingl. romelic gadmoscems fir­ fitaze meqanikurad Cawe­ rili xmas (musikas. di­ adi. gramOfon­i [berZ.-is Zegli. Graf] _ dasavleT evropaSi da revoluciamdel ruseTSi: Tavadaznauruli memkvidreobiTi tituli. amerikis SeerTebul StatebSi. . gramma Canaweri] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas raime Canawerisadmi. gramma aso. gramme] _ masis er­ Teuli wonaTa metrul sis­ temaSi. grAm­i [fr. grAnata [it.

aseTi xelovnebis nimuSebi. daxazuli] _ 1. grAfit­i [< berZ. romlis mixedviTac . avtografi. 2. 2. xazebiT StrixebiT (usaRebavod) xatvis xelovneba. iyeneben fanq­ rebis. gräfin] _ grafis coli an qaliSvili. xatva] _ 1. transportze: muSaobas mimdinareobis.  g.-is mixedviT muSaoba. ¥ grafikuli.  amocanis gadawyvetis g. naxSirbadis nairsaxeoba.. graphō vwer da logos moZRvreba] _ Teoria.) xelnaweri an nabeWdi niSnebis moxazu­ loba.  ferwera da g. avtobusis mimosvlis g. graphikē xazva.-is gamocema. (lingv. graphō vwer] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebebs Camwer pirTan an Caweril saganTan.  scenografi. grAfik­i [berZ. grafika) specialisti mxat­ vari. matarebelTa moZraobis g.  atmosferuli wnevis cvalebadobis g. xelovneba.). saaTebisa da wuTebis mi­ xedviT).. grafolOgia [< berZ. grafQkos­i _ grafikis (ix.grAf­i [< berZ. elteqnikuri nawar­ mis. Graphit] _ 1. am mineralis Rero fan­ qarSia Casmuli. 2.  grafasi Scd. sapoxi masalebis da sxv. grafQnia [germ.. ¥ grafikuli. romelzedac mrudeebis saSualebiT naCvenebia ri­ same ganviTarebis an mdgo­ mareobis raodenobrivi maC­ veneblebi. risame moZraobis dawvri­ lebiTi ganrigi (dReebis. graphikos xazvi­ Ti.  grafiniisa Scd. naxazi. moSavo an Savi minerali. warmoebaSi. ¥ grafiniasi. graphō vwer germ. grAfika [< berZ. cecxlgamZle tige­ lebis. barografi. grAfa [berZ. graphē xazi] _ Sualedi or vertikalur xazs Soris (tabulebSi. dasamzadeblad.-111- gra meTodi. sveti. sakantoro davTrebSi da sxv. cocxali metyvelebis (bgeraTa) gamoxatva weriTi niSnebiT (asoebiT).  g.. . qarTuli g. ¥ grafisa.

 graciasi Scd. grimes < it. graphō vwer da mania miswrafeba. wveris. greQder­i [ingl. moZraoba. xelis Seswavla adamianis xasiaTis gasar­ kvevad. grQmasa [fr. g. grader] _ miwis saTxreli da sasworebeli manqana.  g-iT TamaSi. am mcenaris nayofi. g. SemoRebuli iqna 1582 wels romis papis gregor (Gregor) XIII­is dros iuliusis ka­ lendris (`Zveli stilis”) nacvlad.is gakeTeba.gra -112sistema (`axali stili~). narnari. saxis aseTi SecvlisaTvis saWiro cximovani saRebavebi (fanqrebis saxiT) da sxva­ dasxva dasawebebeli. greQpfrut­i [ingl. grimo naoWebiani] _ 1. Txili an nuSi. gracia) aRsavse. 2. msaxiobis saxis Secvla specialuri saRebavebiT. mTxzve­ lobisadmi. gratia mSveniereba] _ sinarnare. grillage Sewva. sigiJe] _ avadmyofuri mis­ wrafeba werisadmi. < griller Sewva] _ specialuri ka­ rada (gazis an eleqtro ge­ neratoris mqone. Gregorianus] _ welTaRricxvis . ¥ graciisa. grafomAnia [< berZ.  griliaJi Scd. grazioso] _ graciiT (ix. graciOzuli [it. rac saWiroa ama Tu im rolis Sesasruleblad. iyeneben gzebis. grapefruit] _ citrusovani xexili erT­ gvari.-is mocileba. aromatuli da momwaro­ tkbili gemoTi. aerodromebis da sxv. romelSic mowyobilia gisosebi an mbrunavi Samfurebi xorcis didi naWrebis Sesawvavad).. mSe­ neblobaSi. moxalva] _ Sokoladis kan­ feti erTgvari. romelSic Caflulia moxaluli nigo­ zi. moxdeniloba mixvra­moxvraSi. grigoriAnuli: grigoria­ nuli kalendari. grQl­i [ingl.  g.  greifruti dasaSvebia. grQm­i [fr. cekva. moZraoba. moxdenili. grQlaJ­i [fr. grAcia [laT. grigori­ anuli welTaRricxva [laT. grimaco] _ sa­ xis manWva ganzrax an uneb­ SesaZlebelia adamianis xe­ liT (naweriT) misi xasiaTis gageba. grille fr. ulva­ Sis dawebebiT da sxv.  g.

Grossmeister] _ 1. Griff] _ 1. grQf­i2 [germ.  g. grosmeisteri Scd. grQf­i3 [fr. grotte] _ gamoq­ vabuli zRvis flatovan napirze. grog] _ magari sasmeli _ Saqriani cxeli wyliT Sezavebuli romi.  gitaris g.  virusuli g. didostati). grimQor­i [fr. rac grifi1. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: sasuliero­rain­ duli ordenis meTauri. sinon. yaimi. grippe] _ mwvave infeqciuri daavadeba. movlenebi. parkebSi. gryps laT. beWedi. koniaki an arayi. ¥ grosmaisterisa. grimeur] _ Teatris muSaki. si­ mebiani sakravis yeli.. filtvebis g. grOt­i1 [fr. sadac grims ikeTeben an ukeTeben. exi). qarT. sinon.-113lied.  grimasasi Scd. Tanamdebobis pi­ gro ris xelmowera. raime sabuTze an gamoce­ maze gakeTebuli warwera.  g. ¥ gri piani  g. aseTi xel­ moweris anabeWdi. 2.  grosmaistrisa.  wigns Tavze qonda mecnierebaTa akademiis g. grQf­i1 [< berZ. 2. griffe] _ 1. aqvs Roris tani.  grimasisa. griffon] _ igivea. ¥ grosmaisteruli. anTeba. ro­ melzedac TiTebs aWeren mis gayolebaze daWimuli simebis xmis simaRlis Se­ sacvlelad.  g. gryphus] _ antikur miTologiaSi fantastikuri cxoveli. grOg­i [ingl. avadmyofi ¥ gri puli da gri pozuli. Stempeli. grosmaQster­i [germ. gamocema. arwivis frTebi da arwivis an lomis Tavi (qarT. agreTve gamoqva­ bulis msgavsi xelovnuri nageboba (Cveulebriv ba­ RebSi. ¥ grifiani. sagrimQoro _ TeatrSi: oTaxi. wodebuleba. lomarwivi). romelic msaxiobebs grims ukeTebs. sinon. rom­ lisTvisac damaxasiaTebe­ lia sasunTqi organoebis anTeba. grQp­i [fr. grQfon­i [fr. romelic eniWebaT umaR­ lesi kvalifikaciis mo­ Wadrakeebs (qarT. .

¥ sagubernio. grOt­i2 [holand. gUdron­i [fr. 2. grotesque.] _ ruseTSi ZiriTadi administraciul­teri to­ riuli erTeuli. miwa. amerikis SeerTebul Sta­ tebSi: Statis mmarTveli. ruseTSi guber­ niis mmarTveli. grOt­anZa _ ialqniani ge­ mis yvelaze maRali (cxvi­ ridan meore) anZa. guvErnant­i [fr. fantastikur gazviadebul.  s. grund] _ 1. iyeneben sagzao mSeneblobaSi. damaxinjebuli komikuri sa­ xiT. ena. . gUTeb­i _ erT­erTi Zveli germanuli tomi.  qviSis g. roli. grottesca] _ literaturasa da xelovnebaSi: adamianisa da sagnebis gamoxatva ucnaur. stili g..gro -114[rus. aseTi xerxiT Seqmnili nawarmoebi. niadagi. gUaS­i [fr. koloniebSi: umaRlesi Ta­ namdebobis piri. saRebavis pirveli fena na­ xatis tiloze an ramdenime ferad SeRebil saganze.  g. sagubernio qalaqi _ gu­ berniis mTavari qalaqi. romelSic Sereulia TeTra. grotEsk­i [fr. gouache] _ 1. groot] _ swo­ gubErnia ri ialqani grot anZaze.-is ostati. ¥ groteskuli. g-is wylebi 2. goudron] _ Sa­ vi fisovani nivTiereba. guvernQor­i [fr. gouvernante] _ bavSvebis aRmzrdeli qa­ li (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. iReben navTobis gamoxdis narCenebisagan (krekingis procesi). aseTi saRebaviT daxatuli suraTi. ¥ guTuri. mmarTveloba. gubernator mesaWe] _ 1. wyalsa da weboSi gaqnili saRebavi. 3.  g. губерния < laT. 2. guTuri Srifti _ ixileT gotikuri: gotikuri Srif­ ti.  g. it. saxuravis da saizolacio masalebis warmoebaSi da sxv. gubernAtor­i [laT. grUnt­i [germ.  guvernantka Scd. gouverneur] _ bavSvebis aRmzrdeli ka­ ci (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi.

 gutapirCi Scd. fizi­ kosis Dalton­is saxelidan] _ mxedvelobis nakli. 2.] _ iaponiaSi: Ziu­ doistebis ostatobis xa­ risxi. pirveli gamocema Jurnal­ gazeTebidan amokrebili Semoklebuli teqstebiT. gourmand] _ kar­ gi saWmelebis mcodne da moyvaruli. metwilad mwvanesa da wiTels. romelSic isxdnen SeiaraRebuli meomrebi]. danAelTa saCUqari _ iT­ qmis mzakvrul saCuqarze [homerosis eposis mixedviT danaelebma (berZnebma) troas alya moxsnes da mis mcxovreblebs saCuqrad dautoves uzarmazari xis cxeni. piris pativis moyvaruli. raimes mokle gadmocema.  gulaSi Scd.  dalai-lamasi Scd. dAlai­lAma _ tibetis uze­ naesi mmarTveli da reli­ giuri winamZRoli lamai­ tebisa. danaQdebis Sroma _ iTq­ . gutAperC­i [ingl. digest] _ 1. romlis drosac adamiani ver arCevs zogierT fers. ZiriTa­ dad kalciums. d daQjest­i [ingl. g. gutta wveni] _ wylis gamoyofa wveTebad mcenaris foTlebidan. gUrman­i [fr. gemosmoyvare. so­ usis danamatiT. daltOnizm­i [< ingl.-115- dan gulQaS­i [ungr. gulias] _ un­ gruli warmoSobs kerZi _ moSuSuli da Senelebuli xorcis wvrili naWrebi. gutAcia [laT. tyavis msgavsi. dAn­i [iap. ¥ daltoniki. yovel dans Seesa­ bameba sxvadasxva feris sartyeli. dAmokles mAxvili _ iTq­ mis mudmiv safrTxeze [Zve­ li berZnuli Tqmulebis mixedviT sirakuzelma ti­ ranma dionisiosma erT­erT nadimze Tavisi adgili da­ uTmo Tavis moSurnes _ da­ mokles da mis Tavze ZuiT dakida maxvili].­ is dros mcenare gamoyofs zedmet marilebs. iyeneben teqnikaSi. gutta-percha < malaiuridan] _ zo­ gierTi webovani mcenaris gamagrebuli wveni. ¥ dalai-lamisa.

dentiste < laT.. gauqmebas da sxv. kbilis teqnikosi. [< berZ. dancing-hall sacekvao darbazi] _ sa­ cekvao darbazi.Tavidan mocilebas. decentra­ lizAcia. darvQnizm­i _ moZRvreba co­ cxali bunebis istoriuli ganviTarebis. daqtiloskOpia [germ. daRmasvla. da­ cema. romelzedac moTavsebulia sagareo saqmeTa saministro da premier­ministris rezi­ dencia. mag: daqtiloskopia. 2.] _ TavsarTi.. gadataniT ase uwodeben inglisis mTavrobas. daqtilolOgia [berZ. die. daktylos TiTi da logos sityva] _ yru­munjTa TiTebiT la­ parakis xerxi: xelis anbani. daqveiTeba. dAuning­strQti [ingl. dAcan­i _ budisturi salo­ cavi (lamaitebisa). 1809­1882) saxelis . Downing Street] _ 1. am danaSaulisaTvis Rmer­ Tebma maT daakisres uZiro kasrebiT wylis avseba]. 2. ga­ moyofas. londonSi: quCa. vuyureb.dan -116mixedviT]. de. religiebma. vaTvaliereb] _ TiTebis ana­ beWdis mixedviT pirovnebis dadgenis meTodi. daktylos TiTi] _ rTul sityvebSi aRniSnavs am sityvebis da­ mokidebulebas TiTebTan.] _ Zveli Ci­ nuri religia. mcenareebis da cxovelebis saxeobaTa warmoSobis Sesaxeb bu­ nebrivi SerCevis gziT [me­ 19 s. bolo dros TiTqmis mTlianad Seaviwrova budizmma da sxv.  demobilizAcia. daktylos Ti­ Ti da skopeo vxedav. Daktyloskopie < berZ. [laT. dAntist­i [fr.. romelic aRniSnavs: 1. dAnsing­i [ingl. resto­ ranSi.. dens (dentis) kbili] _ kbilis eqimi... daqtilo. daOsizm­i [Cin. romelsac safuZvlad daedo brZeni dao­Zis mier dawerili wigni `dao de Zini~. (moedani) Cveulebriv kafeSi. mis dausrulebel da una­ yofo Sromaze [berZnul miTologiaSi: argosis me­ fe danargs 50 qalma­da­ naidebma (Danaides) mamis brZanebiT qorwilis Rames daxoces TavianTi qmrebi. ingliseli bunebis metyvelis Carlz darvinis (Darwin.

dEboS­i [fr. gradus safexuri. dégéné rafion] _ 1. agreTve de. cocxali orga­ nizmis ujredebis an or­ ganoebis daSlis procesi. dawesebulebis an organiza­ ciisa. gauvnebleba (adgilisa. kamaTi.). borjomis wylis d.  debeti sxvaa (ix. débauche] _ Cxubi. paeqroba. degazAcia [ix.] _ TandaTa­ nobiT gauareseba raime Tvi­ sebisa. romelsac vali aqvs mocemuli sawarmos. debats] _ raime sakiTxis sajaro ganxilva. azrTa gacvla­gamocvla. krediti).  cxare d. uwesivroba. ro­ melic napirzea damagrebu­ li. sabuRaltro angariSebis marcxena mxa­ re. (biol. tansacmlisa.)..  oTxi mxedris d. Wadrakis partiis sawyisi stadia.  navTobis WaburRilis d. sadac SeaqvT yvela Ri­ rebuli faseuloba. dEbet­i [< laT.. ix. debiUtant­i [fr.. 2. arteziuli Wis d. gauareseba: ga­ dagvareba.. deg dEbiut­i [fr. dEbit­i [< fr. daqveiTeba. mowinaaRmdegeebma d. swrafad gaiTamaSes.-117 degradacia. 2. degenerAcia [fr..] _ momwamvleli nivTierebis­ gan gawmenda.  axalgazrda mwerlis d. agreT­ ve am angariSze ricxuli vali da gasavali (sapirisp. cema­tyepa.). débutant] _ piri..  mx. débarcadére] _ mcuravi navmisadgomi. msa­ xiobis pirveli gamosvla scenaze.). agreTve de. parlamentSi.. fizikuri an iuridiuli piri. débet marTebs] _ (buxhalt. dacema. romelsac debiuti (mniSv. début] _ 1. organizmis biologiuri da fsiqologiuri niSnebis daqveiTeba. pirveli sajaro gamosvla raime samoRvaweo asparezze. rasac iZleva wyaro drois garkveul erTeulSi. laT. siTxis raodenoba.). . debarkAder­i [fr.). debitor] _ (bux­ halt. navTobis da sxv. degradAcia [fr. ayalmayali.  debiti sxva (ix.-Si ar ixmareba. débit gamosavali] _ airis an wylis. dégradation < berZ. 1) aqvs. movale. debQtor­i [laT... debAtebi [fr. aur­ zauri.

dés­gan. [fr. gadasaxadiT proporciuli dabegvra­ ufro mcire Semosavalze dabegvris procentis Sem­ cirebiT. dégustatio] _ raime produqciis gemos gasinjva. deeskalAcia _ eskalaciis sapirispiro moqmedeba _ ag­ resiis.. gemis sru­ li tvirTmzidaoba (tvir­ Tamweoba) yvela aucilebeli maragis _ saTbobis. degrEsia [< laT. degressio ukan daxeva] _ 1.-iT `merani~. dedUqcia da deduqcQreba [< laT. Rvinis daWaSnikeba. w. orden­ ze da sxv. daskvna. dez. heraldikaSi: mikle war­ wera gerbze.  Cais d. rom ga­ ufasurebul fulis niSnebs iReben mimoqcevidan da cvlian srulfasiani sak­ redito bileTebiT (e. wylis da sxv. induqcia).. Ria devalvacia). ¥ deduqciuri. farze.  dezinfeqcia. d. romelic Cve­ ulebriv gamoxatavs visi­ me qcevis an moqmedebis sa­ xelmZRvanelo azrs. Dvalvation] _ fulis reforma. mokle gamonaTqvami. romelsac avtori awers konkursze warweril namuSevars Tavisi saxelisa da gvaris nacvlad. saomari moqmedebis . (finans. degustAcia [fr.­idan] _ Tav­ sarTi. 2. deadweight] _ (zRv.deg -118TandaTanobiTi Seneleba. anda brun­ vaSi myofi fulis niSnebis oficialur kurss sweven dabla (faruli devalvacia) oqrosTan an romelime ucxo saxelmwifos valutasTan SefardebiT. 2. CaTvliT.  Zeglis proeqti wardgenili iyo d. romelic aRniSnavs risame ganadgurebas. degustare gemoze gasinjva] _ degustaciis specialisti. degustAtor­i [< laT. mokle gamonaTqvami an sityva.). devalvAcia [germ. ideas. dedvEit­i [ingl.  d. moci­ lebas da sxv. sunamos d. sunis. rac mdgomareobs imaSi. TandaTanobiT Semcireba. 3. devise] _ 1. kleba. dEviz­i [fr.). meTodi. deductio gamoyvana] _ logikaSi: msjelobis xer­ xi _ zogadi debulebidan kerZo daskvnis gamoyvana (sapirisp. feris Se­ mowmeba misi damzadebis dros.

dés­gan. désodezinfEqcia [fr. saSinao ¥ dezinformaciuli da satanisamosi. luri saSualebebiT (qarT. dezinformacio. d. rom deba. romelmac TviT­ neburad miatova samxedro dezorganizAcia [fr. dés­gan. cudi sunis mocilebis sa­ ­idan da laT. dezavuQreba [fr. rwmune­ dezodOrant­i da laT. gausnebovneba). dés da ministraciuli. dezorientAcia [fr. mocileba sxvadasxva sag­ nis. yovel cocxal ujredSi. dezaqtivAcia [fr. ad­ dezintegrAcia [fr. integratio] _ mTelis da­ da sxv. organoebis norma­ nawevreba Semadgenel nawi­ luri saqmianobis (funqci­ lebad.  borotganzraxuli d. dés organisation] _ sazogadoebri­ samsaxuri an Tavi aarida vi wesrigis. agreTve aq­ (cudi) sunis mospoba an tivacia). odor suni] _ ada­ bulis moqmedebas. darRveva. romelic moi poveba celeba gazeTis.) gancxa_ visime gancxadeba. nagebobis da misT. mianisagan. igi ar eTanxmeba Tavisi [fr. ­idan da laT. déserteus] _ biT. désinfectipn] rientation] _ Secdena. dezoqsiri bo nuk le Qn mJa­ dezinformAcia [fr. désavouer]  d.  ekonomikuri kavSirebis d. . swori _ avadmyofobis gamomwvevi mimarTulebis dakargva an mikrobTa mospoba specia­ warmodgena raimeze. activus moqme­ Sualeba. radios. cnobebi.-119- dez dezabQlie [fr. dés warmomadgenlis. odor suni] _ dapiridan (ix. adamiani. binidan da sxv. daSla. onirebis) moSla. dés ­gan. ze­ dezodorAcia [fr. saxelmwifo. CaxSoba qimiuri saSuale­ dezErtir­i [fr. (s. disci plinis jarSi gawvevas. sameurneo laT.­ va (dnm) _ rTuli organu­ idan da informer Setyobineba] li naerTi. sinon. di] _ radioaqtiuri WuWyis ¥ dezodorireba. saSinao Cacmuloba. erT­erTi nukle­ _ yalbi cnobebis gavr­ inmJava. déshabillé] _ televiziis saSualebiT adamianebis Sesacdenad.

romelic sazomi erTeulis saxelTan mier­ Tebisas aRniSnavs mis aT­ jer gazrdas: 1. décadance] _ kulturis daqveiTeba. dekAn­i [laT. décadent dacema. 4.  de-iured cnoba.  d. dekalitri = 10 litrs. ¥ dekadenturi.  gitaris zeda d.  politeqnikuri universitetis avtomeqanikuri fakultetis d. rogorc samyaros pirveli mize­ zis arsebobis. iuridiulad ka­ nonis safuZvelze (sapirisp. deus RmerTi] _ religiur­filosofiuri moZRvreba (me­17­18ss. deka aTi] _ Tav­ sarTi. dEizm­i [< laT.dei -120aTdRiani monakveTi: aTi dRe. daSla. igivea. sa­ zogadoebrivad raime mniS­ vnelovani movlenisadmi miZRvnili. décade < berZ.. formalizmi. dejaure] _ for­ malurad.  qarTuli xelovnebis d. umaRles saswavlebelSi: fakultetis xelmZRvaneli piri. dekanozi. de-faqto). dEka2 [germ. ¥ dekisa  dekasi Scd. dekas (dekados) aTeuli] _ 1. 3. 2.. dekadentoba). decanus aTisTavi] _ 1. Zvel romSi: jaris aTis­ Tavi.­ is dasawyisis xelovnebasa da literaturaSi: mimdina­ reoba.). upiratesad mis birTvSi: mTavari rolis asrulebis organizmis niSan­TvisebaTa memkvidrul gadacemaSi. dEkada [fr. d. drois aseTi monakveTi. [berZ. < laT. drois . pianinos d. dekAdans­i [fr. decadentia dacema] _ me­19 s. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: ufrosi mRvdeli.  ianvris pirveli d. naxati.­is dasasrulisa da me­20 s. de­Qure [laT. mis­ ticizmi. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia uimedoba. dekadEntoba [fr. rac duaieni. da­ cema (ix. aRi­ arebda RvTis. magram uar­ yofda mis Carevas bune­ bisa da sazogadoebis ganviTarebaSi. 2. dEka1. Decke] _ zogi si­ mebiani musikaluri sak­ ravis korpusis nawili xmis asareklad da gasaZ­ liereblad. leqsebi.

sabaJos dokumenti. (mag. declaratio  d.] _ kvalifikaciis. sazeimo gamocxadeba raime code] _ gaxsna. biT kiTxva: mxatvruli ki­ quCis qalebi. gadasaxadis ga­ melsac guli Rrmad aqvs damxdelis gancxadeba Ta­ amoWrili da ar faravs . erTi an ramdenime saxel­ mwifos gancxadeba saerTa­ dekolorizAcia [laT. ZiriTadi nebebis. décolte] _ 1. kanonisa. rome­ meTaurobiT. declapiri aRniSnavs. mawanwalebi). kaba. xelmZRvaneloba dekanis 4. dekodQreba [laT. gancxadeba] _ 1. qurdebi.rom­  dekoderi. 2.. romel­ mocdilebis dakargva. cema. maTxovrebi. gasagzavn fuls an fasian de. oficialuri. Canawerebis gauqme­ princi pebis mTavrobis sa­ ba gamomTvlel manqanebSi. lis tansacmeli. qa­ sakiTxze. ro­ 3..pirobiTi brZa­ aqtisa. mxat­ deklasirEbul­i [< fr. safosto dokumenti. sabaJo d. de da fr. Tu ra Zvir­ mator] _ msaxiobi.. isaTvis Tavisuflebis mi­  mTavrobis d. deklamaciiT gamodis. (finans. xeliT: TviT dokumenti. elementebi.-121- dek dekAnat­i _ umaRles sas­ visi Semosavlis. ix. kanoni dekolonizAcia _ koloni­ aris gamocxadebuli. declamatio ora­ monawileobas ar iRebs sa­ torul gamoTqmaSi var­ zogadoebriv cxovrebaSi: jiSi] _ literaturuli moralurad daqveiTebuli nawarmoebis gamometyvele­ da gaxrwnili. pro­ pakets. deklarAcia [< laT. wavlebelSi: fakultetis  savaWro d. dévruli kiTxvis ostati. romelic faseuloba miaqvs Tan. fesiuli codnisa da ga­ 5. qonebis raodenobis Sesaxeb. liTac aseTi aqti. Txva. classé] _ vinc mowyvetilia deklamAcia da deklamQre­ Tavis klass da sakuTar ba [< laT.. decoloratio] _ gauferuleba.). Soriso politikis raime dekOlte [fr. Sic sazRvargareT mimavali deklamAtor­i [laT. lic axlavs sazRvargareT dekvalifikAcia [< laT.

sadgomebis (binebis) lama­ zad miwyobis. delEgat­i [laT. adamiani 2.).  d. delegAcia [laT. dekrESendo [it.  d. da­ wesebulebisa. 2.  pirveli moqmedebis d. iseTi. delegatio gagzavna. efeqturi.  dekoratiuli sxvaa (ix.  dekoraciuli sxvaa (ix. decretum] _ umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenileba. délicat] _ 1. (qarT. décoration] _ moqmedebis adgilis gafor­ meba scenaze ferwerulad an arqiteqturulad: scenis mowyobiloba. dekorAtor­i [fr. dEkret­i [fr. saxelmwifos da sxv. dekoratQul­i [fr. yels. mxrebs. mcenareebi. scenis d. d. s. mkerdsa da zurgis zeda nawils. decrescendo] _ (mus. daniSnuleba] _ delegatebis jgufi. kreSendo).dek -122sadekreto (an dekretuli) Svebuleba _ Svebuleba or­ sulobisa da mSobiarobis gamo. décoratif] _ adgilis damamSvenebeli. (s. sakiTxi. vaza.) mxatvroba. rac frTxil. décorateur] _ 1. detalebi. saxelmwifosi da sxv. zrdilobiani  d. yrilobis d. morTvis spe­ cialisti. rome­ lic warmomadgenelia ro­ melime organisaciisa. délicattesse] _ gansakuTrebiT gemrieli. brZanebuleba.) bgeris siZlieris TandaTan Semcireba. Ria nawili aseTi kabisa. dekoraciebis mxatvari. delikAtur­i [fr. delegatus wargzavnili] _ arCeuli an daniSnuli warmomadgeneli romelime organizaciisa. nugbari). 2. ¥ dekretuli da sadekreto.. dekorAcia [fr. TviT amoWrili. lamazi. win­ daxedul mopyrobas mo­ iTxovs. sul ufro da ufro xmadabla (sapirisp.  konferenciis d. mSvidobis Sesaxeb.  d. Tavaziani. ¥ dekoraciuli da sadekoracio. décret < laT. kanoni. sinon. delikAtes­i [fr. sanukvari saWmeli. d. . gaformeba. saxelosno. dekoracia).  d.

safreni aparati. deiphis (delphiRisagan. xazi. xazi _ 1. gaSuqeba Segnebulad. masSi hyavT delfinebi. Δ­s. d. xerxi. romelic mimarTulebis gansazRvra demagogiuri xerxebiT iZens mowinave saxelmwifoebs popularobas xalxTa ma­ Soris SeTanxmebiT. dapireba. deltAplan­i [berZ. delimita- wrvTnian da aCveneben mayu­ rebels (ix. dros. saxelmwifo sazRvris zedapiri (warmoadgens xazis dadgena adgilze frans): mis qveS moTavsdeba (specialuri sasazRvro sportsmeni da mofrinavs niSnebis saSualebiT). agreTve okeanatio] _ saerTaSoriso samar­ riumi). TalSi: saxelmwifo saz­ Rvris mdgomareobisa da demAgog­i [berZ. (medic. 2. 2. romelic delfinarQum­i _ zRvis pi­ yofs erTmaneTisagan meomar ras mowyobili didi akvari­ mxareTa jarebs dazavebis umi. sebSi.). romlebsac swavloben. ri ubnebis gamijvna jansa­ dElfin­i [berZ. naris SesarTavTan warmoq­ farisevlobiTa da faqtebis mnili nariyi are. delta (ber­  krebaze misi gamosvla iyo Znuli anbanis me­4 asos _ sruli d. rogorc planeriT.-123- dam delimitAcia [laT. planum ¥ demagogiuri. qsovilis mkvda­  deltoplani Scd. démāgogia] _ 1. dēmarcation] _ 1. dElta [berZ. . piri. motyueba cru dapirebebiT. aqvs sam­ kuTxedis formis mzidi demarkAcia [fr. saxeli) da laT. faq­ tebis damaxinjeba.  mdinare nilosis d. sakiTxis aramarTebuli ¥ deltisa. ndobis mosapoveblad). nos)] _ zRvis ZuZumwovari. delta berZnuli anbanis me­4 aso Δ] _ mdi­ demagOgia [berZ. romelic winaswarganzraxuli dama­ daserilia am mdinaris to­ xinjebiT raime miznis mi­ tebiT [berZnuli aso delta­s saRwevad (xalxTa masebis (Δ) saxelis mixedviT]. démagōgos] _ politikani. sibrtye] _ martivi sasporto  d.  deltasi Scd. ¥ sademarkacio: sademarkacio veSapis nairsaxeoba.

. demobilizAcia [fr. fraxti) portSi gemis gac­ denisaTvis. sinon.). dēmarche] _ (di pl. demOkrat­i _ 1.) gadasaxadi. demogrAfia [berZ. démilitarisation] _ saerTaSoriso xelSekrulebiT. hyavdes dadgenil raodenobaze meti samxedro Zalebi: ganiaraReba. memorandumi. d. romelic Se­ iswavlis mosaxleobis Semadgenlobas da misi moZraobis (Sobadoba­sik­ vdilianobis. droebiT sasazRvro xazi sadavo teritoriaze. 2. romelime saxelmwifosaTvis akrZal­ va imisa. demilitarizEbuli: de­ militarizebuli zona _ teritoriis aseTi zoli or saxelmwifos Soris.  d. xalxTaRweriloba). ¥ demografiuli. romelic yofs dapyrobil qveynis teritorias saoku­ pacio zonebad. demErej­i. Dēmētēr] _ berZnul miTologiaSi: mi­ wis. demokratia . migraciis da sxv. gamoTvla. dEmetra [berZ. SeiaraRebuli jarebisa da saxalxo meurneobis gaday­ vana saomari mdgomareobidan samSvidoboze. miwaTmoqmedebisa da nayofierebis mfarveli qalRmerTi (romaul miTo­ logiaSi mas Seesabameba cerera). xazi. romelsac uxdis gemis pat­ rons damfraxtveli (ix. dEmarS­i [fr. 2. ganTavisufleba. romelSic akrZalulia sam­ xedro obieqtebis qona da samxedro Zalebis yola. demokratiis momxre. mrewvelobis d. dēmos xalxi da graphō vwer] _ mecniereba. demokrAtia [berZ. erTi saxelmwifos mTavrobis mimarTva meori­ sadmi (nota.dem -124- 2.  amerikeli d. gancxadeba da misT. rom hqondes sam­ xedro mrewveloba da si­ magreebi. politika. demokratiuli partiis wevri. démobilisation] _ da demobilQzeba _ 1. samxedro mosamsaxureTa daTxovna.) kanonzomierebas (qarT.-ebi.  armiis d. demurrage] _ (zRv.)  elCis d. demilitarizAcia da demi­ litarQzeba [< fr. demUrej­i [ingl.

gamomwvevi moqmedeba. demokratiis safuZvelze (sinon. 2) axdens. nawile. zne­ ratio Cveneba. sajaro Cveneba risame. koleqtiuri muSaobis orga­ d.  avtomobilis d. ¥ sademonstracio.  sxdoma d. d. (mniSv. satana. gademokratiuleba). qce­ wileoba. lika  s. moqmedebis unaris dakar­ Demonstrieren] _ 1. romlis drosac mniSvnelobiT ixmareba ag­ umaRlesi xelisufleba reTve demonstrireba).  d. nawilebad daSla (remon­ demOnstrant­i _ demon­ tisaTvis. ¥ demokratiuli. demokratizAcia _ sa­ demonstracQuli _ ga­ xelmwifos. Tanasworuflebiani mona­ 4.-125- dem < dēmos xalxi da kratos xe­ wyobilebis gamosaxatavad. politikuri mmarTvelobis 2. 1) mo­ dasatanad da sxv. daimōn] _ boro­ me mowyobilobis da misT. rai­ demOn­i [berZ. demOntaJ­i [fr. wyobileba. darbazi. lisufleba] _ 1. damtkiceba] _ obrivi dacema. demonst_ 1. respub2­isaTvis). sxva adgilas ga­ straciis (mniSv.. nizaciis princi pi.. dēmos] _ 1. masobri­ gva. xalxs ekuTvnis. ralisation] da demoralizeba demonstrAcia [laT. romelic risame demonst­ demoralizAcia [fr.  kinofilmis d.-ad datova. koleqtivis yvela wevris  erTianobis d. modebis 2. agrematis. qarxnis demonstrAtor­i _ piri.). momwvevi. protestis gamom­ kanonis da misT. suliT dacema. 2. d. da demonstrireba [germ. démontage] _ manqanis. romlis 3. gardaqmna xatveli. vi msvleloba raime sazo­ gadoebriv­politikuri gan­ dEmos­i [berZ. s. (am forma. va. sazogadoebis. moraluri gaxrwna. saxelmwifo­  saprotesto d. ti suli. gafrena. kla­ sobriv sazogadoebaSi: mo­ . dēmorirebas (mniSv. risame sajaro gamoxatu­ drosac uzrunvelyofilia leba.

denazification gauqmeba. kul­ turis da misT. baRi (parki). denacionalizAcia da de­ nacionalQzeba [fr. saqonlis gayidva ucxoeTSi Sinagani bazris fasebTan SedarebiT bev­ rad iafad. 2. nacional­so­ cialisturi partiis da mis mier kontrolirebadi . dēnationalisation] _ 1.  d. samecniero. franti. an botanikuri baRis kuTxe. romelic mimarTuli iyo faSizmze gamarjvebis Semdeg germaniaSi nacizmis aRmofxvris.). romelic xeebsa da buCqebs swav­ lobs.) Zvel berZnul qa­ laq­saxelmwifoebSi: Tavi­ sufali moqalaqeebi. ¥ dendrologiuri. dumping] _ (ekon. buCqebi da lianebi. ganadgu­ reba] _ RonisZiebaTa komp­ leqsi.dem -126organizaciebis ganadgure­ bis. yovelgvari nacistu­ ri. sas­ wavlo da kulturul­sa­ ganmanaTleblo mizniT. erovnuli TaviseburebaTa (enis. sinon.). dēnonciation] _ (di pl. dendron xe] _ specialuri baRi (dendrologiuri baRi). (it. denonsAcia da denonsQreba [fr. gadasayari eqsporti. dandy] _ natifad. xalxi. nacionalizacia) qonebis dabruneba uwindeli pat­ ronebisaTvis. romelime saxelmwifos saxleobis araprivilegi­ rebuli fenebi. zogjer TviT­ Rirebulebaze naklebadac (konkurentebis gandevnis mizniT). dEmping­i [ingl. dendrarQum­i [< berZ. 2. monebi demosSi ar Sediodnen. dEndi [ingl. sadac dargulia sxvadasxva saxeobis xeebi. nacional­socialisturi partiis wevrebs saero da­ wesebulebebSi samsaxurs ar aZlevdnen. saxelmwifos mier na­ cionalizebuli (ix.) dakargva. militaristuli moR­ vaweobis an propagandis aRkveTisa da germaniis po­ litikuri cxovrebis de­ mokratiuli princi pebis safuZvelze gardaqmnis pi­ robebis momzadebisaken. dendron xe da logos moZRvreba] _ bo­ tanikis nawili.xalxis masebi. ukanasknel modaze Cacmuli mamakaci. dendrolOgia [berZ. denacifikAcia [< ger.

-is gagzavna.  farexi Scd. telegrama). dēpartament] _ 1. depozitum Sesanaxad mocemuli ram] _ (finans. denominAcia [< laT.-is miReba. dens (dentis kbi­ li)] _ Zvlismagvari niv­ Tiereba. dEpo [fr.) piri. deponens (deponentis)] _ (finans. depOzit­i [< laT.). 2.) kanis bunebrivi feris dakargva. mosaxleobis Sem­ cireba kleba. depigmentAcia [< laT. sax.) Tanxa an fasiani qaRaldebi Setanili sakre­ dito dawesebulebaSi (ban­ kSi.  saelmavlo d. nominatis) fasiani qaRaldebis nominaluri Rirebulebis dacema.-iT gamoZaxeba. kreditorisaTvis gadasacemad (anda Sesana­ xad _ Tu kreditori uars ambobs miRebaze). dEntin­i [laT.  zRvisiqiTa d. deportatio] da deportQreba [germ. Semnaxvel salaroSi da misT. denominatio (de da laT. depopulation] _ (spec.  d. metropolitenis da sxv. safrangeTSi: msxvili administraciul­ teritoriuli erTeuli. kbilis mTavari Semadgeneli nawili.). ix. deportAcia [laT.) vagonebi da sadac maT ukeTeben mimdinare remonts.-127gancxadeba saerTaSoriso xelSekrulebis moqmedebis Sewyvetis Sesaxeb. sa­ dac dganan lokomotivebi da matareblis (agreTve tramvais. dēpôt] _ Senoba. romelsac warmoebisa an dawesebulebisagan ergeba Tanxa da raime mizeziT ar miuRia garkveul vadaSi. departAmenti _ ame­ rikis SeerTebul Stateb­ Si: sagareo saqmeTa sami­ nistros saxelwodeba.-ebi. pigmenti] _ (biol. depopulAcia [fr. amerikis SeerTebul Sta­ tebsa da SveicariaSi: sa­ ministro. depOnent­i [< laT. fulis gaufasure­ ba. gamowveulia epidermisis dep ujredebSi pigmentis gaq­ robiT (ix. Deportieren] _ adamianis ga­ Zeveba misi mudmivi ad­ . dēpēche] _ te­ legrafiT an radioTi ga­ dacemuli saswrafo cnoba (sinon. pigmentacia). d. dEpeSa [fr. departAment­i [fr. d.

. muSambis msgavsi. 2). iyeneben avejze gadasak­ . tyavi] _ xelovnu­ ri tyavi. dēputation] _ deputatTa (mniSv. paraSutistebi. sazRvao d. dermato.. derma kani da logos moZRvreba] _ medicinis dargi. (me­ dic. operacia. jarebis gadasxma mtris teritoriaze.) ga­ dasxmuli specialurad momzadebuli jaris nawi­ lebi. klinika.) qveynis sameurneo cxovrebis Seferxeba. desantis monawile. derma (dermatos) kani. (ekon. 2. s. modu­ neba.-is gagzavna. dermAtin­i [berZ. wignis ydisaTvis da sxv. medEsante _ sadesanto ja­ rebis samxedro mosamsaxure. daCagvra] _ 1. xomaldi.  d. gilsamyofelidan da sxva adgilas iZulebiT dasax­ leba. gadasxma] _ 1. dermatolo­ giis specialisti.-is Semadgenloba. polki. arCeuli warmomadgeneli. dermatolOgia [berZ. TviT­ mfrinaviT da sxv. dEsant­i [fr. ¥ sadesanto. rome­ lic kanis daavadebebs Se­ iswavlis.). dawe­ sebulebis. arCeuli piri. daTrgunuli. derby sak. deprEsia [laT.-is miReba. dErbi [ingl. ¥ dermatologiuri. s. dermatOlog­i kanis daava­ debebis eqimi. [< berZ.] _ sam­da oTxwliani cxenebis doRi. su­ lierad daZabunebuli fsiqikuri mdgomareoba.  parlamentis d. arCeviTi saxelmwifo dawe­ sebulebis wevri. romelic moqmedebs raime organizaciis. 2. romelmac raime davaleba unda Seas­ rulos. krebis davale­ biT. d. deputatus] _ 1. da­ niSnul an arCeul pirTa jgufi. daqveiTeba. sax. d. derma (dermatos) kani] _ rTul sityvebSi aCvenebs am sityvebis damo­ kidebulebas kanTan an ka­ nis daavadebebTan. 2. depressio daT­ rgunva.dep -128ravad.  s. mowinaaRmdegis teritoriaze brZolis sa­ warmoeblad (gemiT. depUtat­i [laT. descente daSveba.  d.  sahaero d.  m. deputAcia [fr.

dEtal­i [fr. d. (sinon. xelsa­ wyos nawili. Zvel aRmosavleTis monaTmflo­ belur monarqiebSi: umaR­ lesi mmarTveli. detEqtiv­i [ingl. romelic sxvebs aiZulebs mis nebaze iqceodnen da sxvis survils arafrad ag­ debs.-129¥ medesantisa. destabilizAcia da desta­ bilQzeba [laT. sad. analizi. de­ da stabilizacia)] _ sta­ bilizaciis moSla: myari mdgomareobis ararseboba. me­ qanizmis. situaciis d. TviTneba adamiani. mtar­ vali). detAlur­i _ dawvrilebiTi. despotēs] _ 1. maZebari). romlis xelT iyo ganusazRvreli uflebebi. d.  mxatvruli d. (gadat. Zalebi. destruqcQuli _ rac xels uSlis Semdgom mu­ Saobas. Carozi).  d. despOtizm­i _ SeuzRudavi xelisufleba. detectio gaxsna] _ 1. wvrilmani ram.  d. kOvzi _ kovzi. pozicia. rome­ lic zomiT metia Cais kov­ zze da pataraa sufrisaze. darRveva.  medesantesi Scd. romelsac sadilis Semdeg Seeqcevian (sinon. mmarTveloba. raime SeTanxmebis miRwevas (sapirisp.. ¥ sadeserto. sisastike. destructio] _ raime normaluri struq­ turis moSla. det  mdgomareobis d. yurZeni. de (ix. deteqtiuri nawarmoebi (romani. sazogadoebis d. d. sinon. garCeva. TviTneboba. aRweriloba. ¥ despoturi. d. dEspot­i berZ. 2.  avtomobilis d. manqanis. romelic Seicavs . konstruqciuli). dessert] _ xili an tkbileuli. d. tirani.-ebze yuradReba ar gaumaxvilebia. winadadeba. dētail] _ 1. moTxroba. deteqtQur­i _ aseTi nawar­ moebi.. kino­ filmi).-ebi. dEsert­i [fr. detective < laT. 2.  d. momxsenebels d. dEstruqcia [laT. aSS­Si da sxva qveynebSi: samZebro poli­ ciis agenti (qarT. xasiaTi.). 2. inglisSi.  s. mTelis nawili.

romel­ sac iyeneben risame asafeT­ qeblad. romelic ixmareba sityvebis SesaerTeblad. detonAcia [< laT. wignis d. wvrilmani d. romani. birTvul ga­ mosxivebis) gamosavlenad. d. detEqtor­i [ingl. da­ naklisi.naklovaneba. romelic Tavisi afeTqebiT iwvevs sxva feT­ qebadi nivTierebis deto­ nacias. detector < laT. romelsac iyeneben risame (mag. mokle xazi (­). feTqebadi nivTiereba. 2. definQcia [laT. detuo . dE­fAqto [laT. Deφuc < laT. definition] _ cnebis zusti gansazRvra misi yvelaze arsebiTi niS­ nebis saSualebiT. sinamdvileSi. gasavlis metoba Semosavalze.  ded-mama. sicr. sinaT­ lis. devisio gayofa] _ patara..  d. egzemplari. dEfis­i [rus. defQcit­i [< laT. agreTve sityvis gadasatanad Semdeg striqonze. zarali.-ebis aRmofxvra. detonAtor­i _ 1. detektiuri Scd. mowyobiloba. detector gamxsneli. dartymiT.. detEqtori _ spe­ cialuri mowyobiloba. ¥ defeqtiani. defectus] _ nakli.ebi. amnTebi. artur konan doilis d. radiomimReb­ Si: mowyobiloba maRali sixSiris rxevebis dabali sixSiris (smeniT aRsaqme­ li) rxevebad gardaqmni­ saTvis. 2. dEfeqt­i [germ. de facto] _ faqtobrivad. zadi. saidumloebiT mocul da­ naSaulis gaxsnas. deficit ak­ lia] _ 1. d. gamoxa­ tavs maZebarTa Tavze ga­ damxdar faTerakebs.  d. aR­ momCeni] _ 1.  d. rom­ lis dakiTxvac warmoebs.det -130vgrgvinav] _ feTqebadi niv­ Tierebis meyseuli aaleba. saxl-kari. de-iure). moTxrobebi. (sapirisp. fistoni.  proeqtis d. rac gamowveulia sxva niv­ Tierebis afeTqebiT an Ser­ yeviT. avtomobili. im piris fsiqikuri mdgoma­ reobis Sesamowmeblad. xarvezi.  detektivi. Dēfect laT. sityvis Semadgeneli nawi­ lebis gamosayofad. metyveleba.  defeqtiuri Scd. filmi. siTbos.

decentralizAcia [fr. romlis drosac SardSi gamoiyofa Saqari da sis­ xlSi Saqris raodenoba (Semcveloba) matulobs. 2. dēflōrātio] _ 1. d.. . diagnōstikos gamomcnobi] _ 1.  saTadarigo nawilebis d. gansazRvra] _ avadmyofobis gamocnoba. umankoebis ubiwobis. yoveli meaTe damnaSavis sikvdiliT das­ ja wilisyriT. diAgnoz­i [< berZ. diagnōsis gamocnoba. romelTa dama­ xasiaTebelia Sardis War­ bad gamoyofa. 2.). yoveli meaTe dia adamianis dasja damnaSavis mounaxaobis SemTxvevaSi. diAbet­i [laT. decimus me­ aTe] _ (ist. TviT­ mmarTvelobis sistema.. ¥ deficituri. diabētēa] _ im sneulebaTa saerTo sa­ xelwodeba.. deflower < laT. centralizaciis gauqmeba an Sesusteba. deformieren] _ risame formis Secvla. deformatio] _ da deformQreba [germ. ro­ desac centraluri xeli­ suflebis zogi funqcia gadaecema mmarTvelobis adgilobriv organoebs. d. mcdari d. saqoneli. S. dakargva. di. yvavi­ lebis mowyveta. diAbeti _ avadmyofoba. qalwulobis.-131 biujetis d.. nedleuli. dezentralizieren] _ 1. romlis damaxasiaTebelia gaZlierebuli wyurvili da uSaqro Sardis Warbad gamoyofa. u. decimAcia [laT. 2.. [berZ. xerxemlis d. diagnOstika [< berZ. gafuWeba. damaxinjeba. diAbeti _ avadmyofoba. dadgena avadmyofis yo­ velmxrivi gamokvlevis Se­ degad.  difTongi. decentralisation] _ da de­ centralQzeba [germ. Saqris avadmyofoba. di] _ TavsarTi mniS­ vnelobiT `ormagi~. raime saqonlis nakleboba bazarze (rodesac moTxov­ nileba sWarbobs miwodebis). deformAcia [laT.  mmarTvelobis d.  d. medi­ cinis dargi. romelic swav­ lobs daavadebis niSnebs da diagnozis dasmis meTo­ debs.  sxeulis d.  swori d. deflorAcia [ingl.-is dasma.

.-ebi daviT kldiaSvilis moTxrobebSi. dialEqtika [berZ. dialeqtos] _ (enaTm. diAdema [berZ. romelic am asoTi uniSnod gadmoicema.: rus ё. leqsikoni. moZraobisa da ganviTarebis zogadi kanonebis Sesaxeb. dialeqtika).). ¥ dialeqturi. saerTo­saxalxo enis ganStoeba. didēma] _ 1. d.  dialeqtikuri sxvaa (ix.  d. kilokavi). fr. š. 2. kamaTis mimarTviT] _ mecniereba _ filosofiuri moZRvreba bunebis. adamian­ Ta sazogadoebisa da az­ rovnebis cvalebadobis. Wadrakis dafaze figure­ bis ganlagebis grafikuli gamosaxuleba. romelze­ dac laparakoben ama Tu im kuTxeSi (qarT. bunebisa da sazogadoebis marad moZrav da cvalebad movlenaTa Semecnebis mec­ 2. dialektikē sa­ ubris. diagōnios kuTxidan ku­ Txisken mavali] _ swori xazis monakveTi. diAleqt­i [berZ.  d.  diademasi Scd. dialEqtizm­i _ dialeqtis damaxasiaTebeli (kuTxuri) sityva an gamoTqma salite­ raturo enaSi. fSauri d. diakritQkul­i [berZ. ¥ diademisa. rom unda warmo­ iTqvas sxva bgera da ara is. romelic aerTebs mravalkuTxedis or aramomijnave kuTxis wveroebs. romelic TvalsaCinod gamoxatavs raime sidideebis Sefarde­ bas. qalis Zvirfasi samkauli _ Ria (saSuble) gvirgvini.. diakritikos ganmasxvavebeli] _ diakritikuli niSani _ (enaTm. Zvir­ fasi TvlebiT gawyobili Tavsaxvevi an gvirgvini _ uzenaesi qurumebis (mefe­ ebis) xelisuflebis niSa­ ni.  diakritiuli Scd. mag. diagOnal­i [laT. diagramma naxazi] _ 1. damatebiTi niSani asos Tavze an mis qveS. metyveleba. kilo. ç. diagnozis dasma. Cex. sinon.  produqciis zrdis d. ¥ diagonaluri. diAgrama [< berZ. mimarTuleba.  d.  guruli d. naxazi. 2.).dia -132miuTiTebs. diagonalis < berZ.  daavadebis adreuli d.

diAmetr­i [< berZ. feradi d. saTavsis. d. romelic dialeqtebs Seiswavlis.). monologi).  d. uki­ duresi (winaaRmdegoba. Diana] _ romaul miTologiaSi: nadirobis mfarveli qalRmerTi.  diapozitivuri Scd. firfita. rome­ lic misawvdomia ama Tu im sakravis an momRerlis xmi­ saTvis. iyeneben sademonstraciod sapro­ eqcio (ix. ¥ dialeqtologiuri. ¥ dialeqtikuri. 2. diametros ganakveTi] _ 1.-is detali. dQana [laT.  d. (mus. dialeqtolOgia _ enaT­ mecnierebis dargi.  d.  farTo d. moqmedebisa. pozitivus da­ debiTi] _ fotografiuli suraTi minaze an sxva gam­ Wvirvale masalaze. 2.-is xma. sivrcis ganak­ veTi.-133nieruli Teoria da meTodi. meTodi. diametruli _ 1.) sxvadasxva simaRlis yvela bgeris erToblioba. diametris (ganakveTis) xazis gayo­ lebiT risame Suaze gam­ yofi. dia 2. cirkis arenis d. literaturuli nawarmoebi an misi nawili. diapasōn `yvela simisa~] _ 1. gadat. sruli. 2. saubari or an ramdenime pirs Soris (Sdr. dialeqti).). 15 m-ia. (wign. proeqcia)mowyo­ bilobis saSualebiT.) zoma. sibrtye. (wign.  dialeqtiuri Scd.  dialeqturi sxvaa (ix.  didi d. interesebisa da sxv.  5 sm d. diAspora [< berZ.. diapozQtiv­i [berZ.). azrovneba.  diametraluri. (sinamdvilis Semecnebisa da gardaqmnis mecnieruli Teoria da meTodi). da­ pirispirebuloba da sxv.romelic aerTebs wrexazis or wertils da gadis mis centrze. atlasi.-is moRvawe. diametriuli Scd. raime mrgvali sxeulis.  Sav-TeTri d. diapAzon­i [< berZ. eqspedicia. swori xazis monakveTi. dialogos] _ 1. ¥ diapozitiuri.  d. dia gam­ Woli da laT. d. gadat. diaspora gabneva] _ xalxis (eTnikuri erTobis) mniSvnelovani na­ . romelic da­ werilia saubris formiT. diAlog­i [berZ. mocu­ loba (codnis.

igivea. gamaZlierebeli. diaita cxovrebis wesi] _ kvebis garkveuli reJimi. TxzulebaSi. saWmeli. romelic erTmaneTisgan yofs gulmkerdisa da muc­ lis Rruebs (qarT.romelic ar atarebs eleqtro dens. meTodebisa da organiza­ ciuli formebis Sesaxeb. diversio gadaxra. diastolē gaganiereba. d.  dieleqtruli.  d. dielectric] _ (fiz.-is dacva. samxedro da saxelmwi­ foebrivi mniSvnelobis obieqtebis dangreva.  didaqtiuri Scd. d. moSla mowinaaRmdegis zurgSi.  d. nivTiereba. amerikaSi. romelic zRudavs optikur sistemaSi gavlil sxivTa konas.) kunT­ myesovani (kunTovani) Zgide.). divErsant­i _ diversiis Cam­ deni piri. ¥ dieleqtrikuli. romelic mosdevs mis SekumSvas (sistolas). gamWoli da chronos dro] _ (lingv. diaphragma tixari] _ 1. dQeta [berZ.dia -134tikos samoZRvro] _ 1.. didaktikos samoZRvro] _ damrigebloba. diAstola [< berZ. antena.). SuasaZgidi). (anat. damoZRvra literaturul nawarmoebSi. dielEqtrik­i [ingl. enobriv movlenaTa ganviTarebis istoriuli Tanmimdevroba. SeRwevadoba. diaqrOnia [berZ. ¥ dieturi. wilis yofna Tavisi qveynis farglebs gareT.  qarTuli d.  fotoaparatis d. 2. ganrideba] _ 1. dieleqtriuli Scd. didAqtika [< berZ. Wkuis damrigebloba. damoZRvris midrekileba. sinon. rac didaqtivizmi ¥ didaqtikuri. peda­ gogikis nawili _ moZRv­ reba swavlebis Sinaarsis. divErsia [< laT.  mkacri d.) gulis moqmedebis erT­erTi faza _ moSveba­ moduneba. didAqtizm­i [< berZ. agreTve izolatori). 2. didak- . princi pebi.  d. sasadilo  dietiuri Scd. skolaSi swavlebis Teo­ ria. dia gavliT. d. diAfragma [< berZ. d. optikur xelsawyoebSi: obieqtivis nawili _ nax­ vretiani gaumWviri firfita. (ix. gaWimva] _ (anat.

divizQon­i [fr. ¥ diversiuli. aJio). ro­ melic Sedgeba ramdenime polkisa an brigadisagan.  d. jgufi. (s. aqti. divizion] _ msxvi­ li sajariso SenaerTi. teqnikuri esTetikis spe­ cialisti. yoveld­ Riurad saxmar nivTebs da a. romelsac mrewve­ loba uSvebs. interierebs. satanko d. romelic apro­ eqtebs Tanamedrove. ro­ melic Sedgeba sxvadasxva nomrisagan da imarTeba ZiriTadi warmodgenis Sem­ deg. mxatvruli konstruireba. es­ Tetikuri siamovnebis momgvreli sayofacxovrebo Tu sawarmoo ansamblebs. divQzia [fr. samuSaoebi. avejs. s. moqmedeba. divertissement gamxiaruleba] _ Te­ atraluri warmodgena. (s.) qaRaldis fulis niSnebisa da sxva fasiani qaRaldebis kursis daweva (sapirisp. division] _ samxedro qveganayofi sara­ keto. mcire maStabis samxedro operacia. sax. d. dizaQner­i [ingl. dQzel­i [germ. saartilerio da jav­ Sansatanko nawilebSi (Zve­ diz lad _ kavaleriaSic). ¥ dizainuri da sadizaino. dividendum gasayofi] _ mogebis na­ wili. design proeqtis Sedgena] _ mxatvruli pro­ eqtireba produqciisa (sag­ nebisa). dizAJio [ital. 2. ¥ dizaineruli da sadizainero. romelsac iReben aqcionerebi maT mier da­ bandebuli kapitalis pro­ porciulad.) laboratoria. germaneli mecnierisa da inJinris Alfred Diesel­idan] _ Sigawvis Zrava. disaggo] – (finans. divertQsment­i [fr..  d.  d.) mxatvroba. d.) firma. d. Diesel < sakuT.-135aseTi aqtebis Cadena ro­ melime qveyanaSi ucxo sa­ xelmwifos agentebis mier.S. designer] _ mxatvar­konstruqtori. (s. divQdend­i [laT. dizAin­i [ingl. romlis mizania mowinaaRmdegis yuradRebis gadatana dartymis mTavari mimarTulebidan da sxva mxares. romelic mZime Txevadi (dizelis .  msrolelTa d.

meqanikis dargi. warmodgena] _ 1. dQler­i [ingl. rodesac ori arasasurveli SesaZ­ leblobidan aucilebelia erT­erTis arCeva. xotba. delectare] _ piri. erTi CanafiqriT gaerTi­ anebuli ori romani an ori dramatuli nawarmoebi. gadaWarbebuli Seqeba. sagundo simRera Rvinisa da mxiarulebis RmerTis dionises pativsa­ cemad: mogvianebiT: saxotbo lirikuli leqsi. UmReris (ugalobs) _ zedmetad aqebs. diTQramb­i [berZ. biznesis keTeba] _ 1. Zlieri] _ 1. (log. erTmaneTis gamom­ ricxav debulebas. 2. msjeloba.  dilemasi Scd. ¥ dizeliani. (wign. dysenteria] _ nawlavebis mwvave infeq­ ciuri (gadamdebi) daavade­ ba. 2. dilēma < di ori da lemma gzavneli. Zvel berZnul TeatrSi: ormoqmedebiani drama. romelic swavlobs sxeulTa moZraobis kano­ nebs maTze moqmed ZalebTan dakavSirebiT. iseTi viTareba. 2.). rac dinamika (mniSv. orgvari mniSvneloba. dinAmika [< berZ. dynamis Za­ la] _ igivea. romelic Sei­ cavs or. dideba. orazrovneba. . safondo biuros wevri. dilOgia [berZ. dizentEria [berZ. d. rom ara aqvs sa­ fuZvliani momzadeba.  difirambi Scd.  dezinteria. dinAmizm­i [berZ. 3. dynamikos moq­ medi. avtomobili. ¥ diletanturi. ze­ rele mcodne. sazeimo. firma an piri.  d. dealer < deal vaWroba. ¥ dilemisa. dithyrambos] _ 1. ro­ melic fasian qaRaldebs yidis. dilEtant­i [fr. msjeloba an daskvna. romelic saqonlis yidva­gayidviT aris dasaqmebuli.  d. 2. moyvaruli.). romel­ Tagan erT­erTis arCeva aucilebelia. rome­ lic misdevs mecnierebis an xelovnebis romelime dargs ise.diz -136- sawvavi) sawvaviT muSaobs. diletante < laT. 2). Zvel saberZneTSi: himni. dizinteria Scd. dQlema [berZ. di (s) orjer da logos sityva] _ 1.

. energiasTan. Dionysos] _ ber­ Znul miTologiaSi: Rvinisa da drostarebis RmerTi. dynamis Zala] _ Zlieri feTqebadi nivTiereba. dinamo. dynamis Zala da metrēo vzomav] _ meqanikuri Zalis sazomi xelsawyo (qarT. burbonebis d. romlebic TanmimdevrobiT cvlian erT­ maneTs taxtze naTesaobis dio da memkvidreobis uflebis safuZvelze.. d. sinon.).).-1372. moZraobis siWarbe. piesa. gamWvirvale qsovilze an mkrTal minaze orive mxri­ dan daxatuli suraTi. cvale­ badoba. 3.  dinamiuri Scd. gadat. gav­ rcelebulia avstraliaSi.  d. deinos sa­ Sineli da saura xvliki] _ gadaSenebuli uzarmazari qvewarmavali. ¥ dinamikuri. (wign. diOnise [berZ.  dioramasi Scd. risame moZraoba. saqarTveloSi. dinOzavr­i [berZ.. siuJeti.  bagrationebis d. ¥ dinastiuri da sadinastio. diOrama [berZ. movlenebis d. dynasteia] _ erTi da imave gvaris mo­ narqebi (mefeebi). zevsisa da semeles Svili (romaul miTologiaSi mas Seesabameba baxusi). romlis wina plan­ ze moTavsebulia mocu­ lobis mqone sagnebi. dynamis Zala] _ rTuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas ZalasTan. ro­ melic sagangebo ganaTebis Sedegad gveCveneba moculo­ bis mqoned. dinAstia [berZ. dinamOmetr­i [berZ. dinAmit­i [< berZ. sanaxaoba] _ 1. dQngo [ingl.) interesebi. ganviTareba (sapi­ risp. dia gamWoli da horoma xedi.] _ veluri ZaRli. iyeneben samxedro da sam­ To­sainJinro saqmeebSi. 2.  d. [berZ. dingo < avst­ ral. diofizQteb­i [berZ. statika). dyo ori . (s. ga­ moigona Svedma inJinerma da mecnierma alfred nobelma (1833­1895 ww. safrangeTSi. naxati. Zalis sazomi). ¥ dioramisa. romlis mTavari ZiriTadi Semadgeneli na­ wilia nitroglicerini.  dinamometria.

¥ sadi plomo. adamiani. kOrpusi _ ama Tu im qveyanaSi akreditebu­ li ucxoeli di plomati­ uri warmomadgenlebi er­ Toblivad. mTavrobis oficialu­ ri saqmianoba saxelmwifos sagareo. romelic moxerxebulad iqceva.) niWi.). piri. 2.di p -138berZ. Tanamdebobis piri. diplôme < berZ. d.. di plomatiuri). diploma furceli. da phisis buneba] _ (ist. studenti. di plomatia). ¥ di plomaturi da sadi plomato.  d. mecnierebaTa doqtoris d. mowmoba saswavleblis dam­ Tavrebis. romelic di plomiT (mniSv. di pkurQer­i _ di plomati­ uri kurieri (ix.  d.. sigeli. diplomatie] _ 1. 2. saerTaSoriso po­ litikis gansaxorcieleb­ lad. festivalze warmatebiT ga­ mosvlisaTvis. do­ kumenti (orad gakecili)] _ 1. diplōma `orad dakecili (ga­ kecili) furceli~] _ 1. dQplom­i [fr. naSromi.romlebic aRiareben ieso qristes or bunebas _ adamianursa da RvTiurs (sapirisp. ityvian moxerxebuli saq­ cielis.  di plomatiuri. di p. sadi plomatio sxvaa (ix. qristianuli religiis warmomadgenlebi. 2. ro­ melic di plomatiur saq­ mianobas eweva da muSaobs ucxo saxelmwifoebTan ur­ TierTobis sferoSi. ¥ di plomatiuri da sadi plomatio. gamofenili eqsponatebis maRali xaris­ xisaTvis. diplomAtia [fr. di plOmat­i [fr. (s.  xarisxis d. monofizitebi). gadat. (saub. di plOmant­i _ 1. mowmoba. moqmedebs sxvebTan urTierTobaSi.1) aris dajildoe­ buli. moqmedebis Sesaxeb sxvebTan urTierTobaSi.). diplomete < . (s. romelic sadi plomo naS­ roms amzadebs.  s.. romelic eZlevaT raime konkursze.) urTierTobis damyareba. proeqti.  universitetis d. s. (s. 2. raime wodebule­ bis an samecniero xarisxis mikuTvnebis Sesaxeb.) fosta.

. dis < berZ.. sigelTmcodneoba). uaryofa~. di plomati). (konservatoriaSi).. da­ wesebulebis an saswavleb­ lis xelmZRvaneli organo direqtoris meTaurobiT.) [laT. sinon. . dirEqtor­i [laT. saavi­ acio Zravis mqone sahaero xomaldi.. dirEqcia [laT.-139- dis di plomatiuri kurieri _ Tanamdebobis piri. disbalance] _ (wign. d. romelic xelmZRvanelobs orkestrs. protokoli). romlis korpusi airiT aris savse: marTuli aerostati.. Дuрuжёp < fr. ro­ melic Seiswavlis istori­ ul sabuTebs (qarT. diriger marTva] _ musikosi. directio mimar­ Tuleba] _ sawarmos. Dissertation < laT. wonaswo­ robis darRveva.. disbAlans­i fr. dirQJor­i [rus.romlis Sesruleba aucilebelia. s. dirigeable] _ di plomatiuri proto­ koli _ (ix. dissertans (dissertantis) mkvlevari] _ pi­ ri.romel­ sac ama Tu im ucxo qveya­ naSi miaqvs di plomatiuri fosta.  di plomaturi sxvaa (ix. dis. dirEqtiva [fr. directive < laT. dys] _ Tav­ sarTi mniSvnelobiT `ga­ yofa.  s. dissertatio kvleva. skolis d. msje­ loba] _ mecnieruli naSromi.  avtosatransporto sawarmos d. disharmonia. dawesebulebis an saswavleblis xelmZRva­ neli. dayofa. director < dirigere gasworeba.-is dacva. romelsac sajarod icavs avtori samecniero sabWos sxdomaze kandidatis an doqtoris samecniero xa­ risxis mosapoveblad. gamoyofa. (xmovnebis win diz. gunds. di plomAtika _ istoriis damxmare disci plina. disErtant­i [< laT. directio pirdapiri mi­ marTuleba] _ zemdgom (umaRlesi) organos saxel­ mZRvanelo miTiTeba. romelic disertacias icavs.) balansis. haerze ufro msubuqi. saopero an sabaleto speqtaklis. warmarTva] _ sawarmos.. pulti.  sadoqtoro d. ¥ sadiriJoro fakulteti. Teatris d. disertAcia [germ.  disbalansi. dirQJabl­i [fr.

disk JOkei _ ix. diskvalifikAcia _ [ix. laT. qualificatio kvali­ fikacia. asimilacia). diskette. cudi pirobebi ¥ sadisertacio. discothéque < berZ.). sinon. sxvagvarad mo­ azrovne. diskOmfort­i [berZ. agreTve disko). laT. dissimilis ara msgavsi] _ 1. sityvaSi ori erTgvari bgeridan erT­ erTis cvla: ganmsgavseba (Sdr. gramafonis firfita (ix. d. simrgva­ le: (qarT. Tvisebrioba da facio vakeTeb] da diskva­ lificQreba _ 1. ka­ fe da misT.dis -140disquette] _ magnituri (la­ zeruli) diski informa­ ciiT kompiuterze dasamu­ Saveblad. dys­. 2. literatura. naSromi. piri. fr.). sportsmenisaTvis Sejib­ rebaSi monawileobis Ca­ morTmeva. disimilAcia [laT. 2. ¥ disidenturi. bakmi). comfort komforti] _ (wign. gramofonis firfitebis sacavi.romelic ar iziarebs qveyanaSi gabatonebul ide­ ologias da ibrZvis mis winaaRmdeg. piri. dQsko [berZ. . dQsket­i [ingl. discotheque. 2. sity­ vas aZlevs uaryofiT an sawinaaRmdego azrs) da ingl. fr. kvali­ fikaciis CamorTmeva: kva­ lifikaciis dakargva. moZraoba. 2.).  s. dijei.. axalgazrduli klubi. 2. dis­ (TavsarTi. diskOTeka [ingl.  diskoTekasi. dissidens (sissidentis) vinc Tanaxma ar aris] _ 1. disque < berZ.) rTu­ li organuli nivTierebis daSla organizmis cxovel­ moqmedebis procesSi. diskos mrgvali firfita da thēkē sacavi] _ 1. diskoteka Scd. ¥ diskoTekisa. s. discantus] _ 1. sadac ukraven firfitebs da cekvaven. Tema. (biol. dQsk­i [fr. romelic ar aRiarebs qveyanaSi arse­ bul sarwmunoebas: rjul­ gandgomili.mTva­ ris moxazuloba. aseTi xmis mqone momRerali biWi. (lingv. disQdent­i [< laT.  d. diskos] _ mzis. diskos] _ (saub. dQskant­i [laT. dis. bavSvis (biWis) maRali sa­ simRero xma.

saxelis gatexa. romlis mizania (mkurnalobis garda) daavadebaTa winaaRmdeg wi­ naswari zomebis miReba.  oponentis d.) dedamiwis qerqis dis Sreebis gadaadgileba. av­ toritetis. (gadat.) iseTi ram.  rasobrivi d. diskriminAcia [< laT. dispAnser­i [fr. xo­ maldebis ganawileba nav­ sadgurSi. prestiJis Seb­ Ralva. discussio gan­ xilva. sakiTxi. Seitana erTma uadgilo replikam. (samx. qim. dispersio ga­ fantuli. gabneuli] _ (fiz. Sexmatkbilebas. flotis. 2. dispErsia [laT. 2. 1. discriminatio gansxvaveba] da dis­ kriminQreba _ calkeuli pirovnebis. (geol. garCeva] _ raime sa­ dao sakiTxis sajaro gan­ xilva. dispancer darigeba. Seuwyobloba. sxvadasxva mJReri] _ (mus. das­ venebisa. kamaTi. dislocation gadaadgileba] da dis­ locQreba _ 1. diskUsia [< laT. gab­ neva. bgeraTa arahar­ moniuli Sexameba (sapirisp.).). discreditieren] _ (wign.). discrēditer saxelis gatexa] _ da diskreditQreba [germ. diskreditAcia [< fr. ganTavisufleba] _ samkurnalo­pro fi laq ti­ kuri dawesebuleba. saxelmwifos da a. uflebis SezRudva. dislokAcia [fr. keTilxmovnebis darRveva. mo­ cileba.) ja­ rebis ganlageba qveynis teritoriaze. ar egueba raime er­ Tians. arazusti riTma. _ daSla. rac ar ewyoba. Tanas­ woruflebianobis. disOnans­i [fr.  tuberkulozis d. s. visi­ me an risime Rirsebis. S.  saubarSi d. klubi. romelic xor­ cieldeba dispanserebis da poliklinikebis saSuale­ biT. leqsTwyobaSi: arasruli.  s. dissaans sxvadasxva xmani. adamianTa jgu­ fis. (lit. muSaobisa. 3. dispansaire < laT.). konsonansi).-141cxovrebisa. . ndobis dakargva. warTmeva mospoba. dissonance < laT. dispanserizAcia _ janm­ rTelobis dacvis RonisZie­ baTa sistema. ¥ sadiskusio. dayofa. paeqroba. Seu­ Tanxmebloba.

Sualedi risame raobas an sawarmos muSa­ Soris. dispet­ finiSs Soris. d. CerTan dakavSirebuli.-is ufrosi. romelic awes­ distAncia [laT. erTmaneTTan Seufar­ ferad sxivebad (prizmaSi debloba. (s. manZili startsa da sadispetCero _ 1.  TviTmfrinavis d. mTe­ TeTri sinaTlis sxivis lis calkeuli nawile­ daSla speqtris calkeul bis.  d. (sp.  navTobis d. dispEtCer­i [ingl. display Cveneba] _  d. (spec.). dispositio distQlat­i [< laT. garidebis d.: werilobiTi benzini.romelic kineskopis cio. obis msvlelobas erTi  d. brZaneba jarisadmi brZo­ distilAtor­i _ distili­ lis dasawyebad. 1. ekranze. eleqtrotabloze informacias iZleva teqstis. samsaxuri.  s. mowyobiloba (kompiuteris ¥ distanciuri da sadistannawili). disputo vmsje­ lob.). ganlageba. dispropOrcia [fr.-ebia navTi da 2.  mokle d. rki­ nili sadgomi oTaxi.). nigzaze.-ze. zaciisaTvis saWiro aparati.  centraluri s. ¥ dispersiuli. (s. tabulis. vkamaTob] _ sajaro niadagSi. manZili. kamaTi. gavlisas). distantia] _ rigebs transportis moZ­ 1.). me­18­19 ss. analizi. marTva. 2.  bgeris d. centraluri punqtidan. naxazis saxiT. dispetCerisaTvis gankuTv­ teritoriuli ubani..dis -142- portion < dys da proportio] _ proporciis uqonloba. jaris tilaciis Txevadi produq­ an flotis sabrZolvelad ti. paeqroba mecnierul. dispro- sQnaTlis dispErsia _ . dQsput­i [< laT. distillatus wveTebad Camosuli] _ dis­ ganlageba] _ (saamx.) bombi. dQsplei [ingl. gzatkecilze da sxv. moZrav avtomobilebs Soris. literaturul an sxva xa­ siaTis Temaze. dispatcter] _ muSaki. dispozQcia [laT. 3. administraciul­ 2.

Tan­ xmoba] _ 1. isciplina moZRvreba] _ 1. qsovilebis. mecnierebis damoukidebeli codnis dargi.-is dacva. organoebis an mTeli organizmis kvebis darRveva. mdinaris napirze. dQstiq­i [berZ.  wylis d. difamAcia [< laT.) sasjeli. (s. elenTis d. 1­isaTvis). dQun­i [germ. dys (uar­ yofis aRmniSvneli Tavsar­ Ti) da trophē kveba] _ (medic. differentia sxvaoba] _ 1. risame ramesTan Sesaba­ misobis darRveva.) damoukidebeli cvladi si­ didis nebismieri nazardi.  d.) visime saxelis gamtexi. SeuTan­ xmebloba. bgeraTa keTilxmovnebis darRveva. (maTem. traqtorSi da misT: meqanizmi.) ortaepiani strofi. uTanxmoeba.) harmoniis.-ebi. romlis saSualebiTac ori uka­ na (wamyvani) Tvali sxva­ dasxva siCqariT brunavs mosaxvevebsa da uswormas­ woro adgilebSi. Se­ marcxveneli cnobebis (nam­ dvilisa Tu mogonilis) ga­ moqveyneba presaSi. mtkiced dadgenili wesi. gamoxda.-143 u..-ebi.) wesdeba (armiaSi).. (s. diffamo saxels vutex] _ (samarT. dQubek­i _ umaRlesi xarisxis makedonuri Tambaqo. ¥ udisci plino (mniSv. (mus. diferencQal­i [laT. dif dys da harmonia Tanabgeradoba. 2. gamoxdiT gawmenda (siTxisa).-ebi. ¥ disharmoniuli. . moswavle. Dűne] _ qarisgan motanili qviSis borcvi (5­20 m simaRlisa) zRvis.  sabunebismetyvelo d. discQplina [< laT. musika.  d. filologiuri d. distrOfia [berZ. ¥ disci plinuri da sadisci plino (mniSv.  mtkice d. tbis. ortaepedi. distillatio wveTva] da distilQreba _ disharmOnia [berZ. Sromis d. maTematikuri d.. distichon] _ (lit. 1­isaT­ vis). 2. avtomobilSi.  RviZlis d. samxatvro d.  disharmonuli Scd. distilAcia [laT. d.). saswavlo sa­ gani. romlis dacvac savaldebuloa ama Tu im koleqtivis yvela wevrisaTvis.

tolEbani _ gantolebani. dabrkolebaTa Semovla. xmovani). diphthera kani] _ mwva­ ve gadamdebi daavadeba (upiratesad bavSvTa) ro­ diferenciAluri geo­ melsac axlavs cxviris.) organoTa mraval­  sinaTlis d. difTEria [fr. da­ _ (fiz. raime meTodis dayofa. differentia gansxvaveba] da  diftongi Scd. xunagi).). TandaTanobiT SeRweva me­ ore nivTierebis atomebis diferencQuli _ araerT­ ¥ diferencialuri (mniSv. phthongos ebulebsa da damoukidebel xma. organizmis ferencialuri aRricxvis saerTo mowamvla (moZv.danawevreba difrAqcia [laT. sasaubro me­ tyvelebaSi ixmareba ag­ diferenciAluri gan­ reTve difteriti.dif -144- gvari. traqeis lor­ wili. mier gzaze Sexvedrili elementebad. diffractio texa. ganviTarebis procesSi. 1­isaTvis): diferencialuri aRricxva _ umaRlesi maTe­ matikis nawili.) sinaTlis. si­ saSualebiT. gansxvavebuli (sxva­ dasxva pirobebSi). gantolebaTa sistema. maT warmo­ dQfTong­i [berZ. 2. romlebic Seicavs saZe­ bar funqciebs. or­ diferenciAcia [< laT. tarifi.). (biol. . non. erTi nivTierebis yofa dialeqtebad da Sem­ atomebis an molekulebis deg. gavrceleba. difteriti Scd. diferencQreba _ 1. mravalgvar. sinon. romelic Seiswavlis wovani garsebisa da xa­ geometriul obieqtebs di­ xis anTeba. diphthongos < di (s) orjer.romelic Se­ iswavlis warmoebulebisa da diferencialebis Tvise­ bas da xerxs. axal enebad. bgera] _ (enaTm.  d. ormagi. marcvlad Serwymuli ori xmovani (qarT. erT­ cvladebs. gafarToeba] 3.) enis daSla. mEtria _ geometriis na­ xorxis. diffusio gabneva. diphterie < berZ.  d. (lingv.  difteria. mtvreva] _ (fiz. ferovnebis warmoqmna or­ ganizmis individualuri difUzia [laT. erTmaneTisgan bgeris Tu sxva talRebis gansxvavebul nawilebad.

dQqtor­i [< laT. dictat < laT. dictatura] –  d. diqtAtor­i [laT. xel­ teqsts.  d. ri. aramkafio. dictor mo­  dikti Scd. warmoiSva 2.. dQqt­i [germ. kestri erTgvari. politika – ufro susti diqtOfon­i [laT. Ca­ 1. misi mmarT­ saerTo saxelwodebis _ Divelobis dro. dicto vu­ qveynebisaTvis Tavisi pi­ karnaxeb da berZ. romelTac moxveva..  diktatori Scd. ¥ diqtatoruli. siTxe. 2. xdeba zepiri metyvelebis  diktati Scd. dicte] – igivea. difuziis gziT miRebuli. reJimi. 2. aRWurvilia SeuzRudavi  diktofoni Scd.  d. phone bge­ robebis moTxovnebis Tavze ra] – aparati. diqtAtura [laT. xie . (wign). romelic dictatus nabrZanebi] – 1. romelsac niSnavda sena­ ¥ difuziuri. romelic (aRdgena). bundovani.) Zvel romSi: ga­ maTi Tburi moZraobis Se­ nusazRvreli ZalauflebiT degad. axvevs meores. sagareo safrTxis dros. sac erTi saxelmwifo Tavs  s. . saxelmwifos erTpirov­ naweris kvlav warmoeba nuli mmarTveli. leviziis muSaki. dictator] – saWiroebis SemTxvevaSi. airebis d. Sereuli. usa­ mikrofonTan kiTxulobs marTlo SeTanxmeba. rac  diktatura Scd. gadat. teqsti. romel­ ¥ sadiqtoro. aRWurvili Tanamdebobis pi­  siTxeebis d. gabatonebuli klasis Se­ uzRudavi saxelmwifo Za­ diqsQlend­i _ saestrado or­ laufleba. (ist. ti saxelmwifos saSinao an 1. fanera (mniSv.-145- diq (molekulebis) SualedebSi 2. meqanikuri Cawera da Semdeg.  diktori Scd.  samxedro d. bgerebi.land­is mixedviT]. Zvel romSi: diqtatoris [aSS­is samxreTis Statebis Zalaufleba. Sekruleba da sxv. ZalauflebiT. 2). 1. laparake] – radios an te­ dQqtat­i [germ.

dozAtor­i [< berZ.zogjer barmenis rols asrulebs.diq -146dausabuTeblad. ¥ dogmisa.) . sax.) doJis meuRle dOgma [berZ. cvlis melodiebs. dozQmetr­i [berZ. dosis] – 1. dOg­i [ingl. doza] – mowyobiloba fxvieri. dogmatikos] – 1. dQjei [ingl. dOgmat­i [berZ. romelsac iReben dausabuTeblad. ganusje­ lad mtkicebis gareSe. romelsac miiCneven uryev WeSmaritebad yvela droisa da istoriuli pi­ robebisaTvis. dogmaturi RvTis­ metyvelebis specialisti. am bgeris aRmniSvneli noti. dogmAtizm­i – (wign. dog ZaRli] – didi da Ronieri sasamsaxuro ZaRli erTgvari. do] – musikaluri gamis pirveli bgera. dogaressa] – (ist. dobermani] – erTgvari jiSis ZaRli (germanuli moZaRle dobermanis gva­ ris mixedviT. dogmatQkos­i [berZ..) arakri­ tikuli azrovneba. dogAresa [it. dictio warmoTqma. dOberman­pQnCer­i [ingl.romelic dogmebs emyareba. mtkicebis gareSe. 2. romelic Sedis narevis Se­ madgenlobaSi. do [it. diskoTekaze piri. dogmebiT moazrovne. Semokl. gamoTqma. doberman pincher < sak. romelmac ga­ moiyvana es jiSi pinCerisa da germanuli nagazis Sej­ varebiT). erT jerze an erT dRe­RameSi misaRebi wamlis raodenoba  mcire d. brmad miRebuli de­ buleba. dOza [berZ. dosis da metron zoma] – xelsawyo ra­ dQqcia [< laT. gamoTqma] – metyvelebaSi sityvebisa da marcvlebis warmoTqmis mkafioobis xa­ risxi. 2. DJ – disc jockey disk jokei] – 1. Txevadi an airisebri niv­ Tierebis asarwyavad. dogma] – (wign. 2. dogma (dogmatos)] – religiur moZR­ vrebaSi: ZiriTadi debu­ leba. ultramokle talRebis (FM) diapazonSi musikalur­ gasarTobi stereo­radio gadacemebis wamyvani. romel­ sac mihyavs saRamo. zusti zoma nivTierebisa.  dogmasi Scd. ix.  kargi (cudi) d.

sizuste. dokumentebi. dOker­i [ingl. sadac gemebs aremonteben (gemis wyalqveSa nawilis wmenda. sinon. d. wel­ . erTxelisufle­ bianoba] – romis imperiis gviandel periodSi (me­3 s. avstraliasa da zog sxv.-ebi. sabuTi). dokumEnturi fQlmi – filmi. d.-ze xelis mowera 2. mtkicebis xerxi] – 1. 3. (mus.-ebis Semowmeba.  d. romelic ik­ vlevs radioaqtiuri pre­ paratebis gamosxivbasa da aqtivobas. docker] – nav­ sadguris muSa­mtvirTavi. centralur ner­ vul sistemaSi: droebiTi gabatonebuli refleqsi. ZiriTadi gabatonebuli idea.­is bolodan ax. werilobiTi cnoba (sinon. (fiziol). namdvilad dom momxdari ambebi.-is momzadeba.  d. kana­ daSi. dollar] _ fu­ lis erTeuli aSS­Si. domQnat­i [laT.-147diaqtiuri gamosxivebis ra­ odenobis gasazomad. doku­ mentebiT dasabuTeba ri­ same. 2.  teqnikuri d. masalebi. sabuTi). dokumentAcia – 1. risme ZiriTadi ni­ Sani.-ebis gaficva. dominans (dominantis) gabatonebuli] – 1. romelic cvlis an aferxebs sxv.. dosis doza da metreo vzomav] – teqnikuri fizikis dargi. refleqsebs. documentum samoZRvro mowmoba.) maJoruli an mino­ ruli gamis mexuTe safe­ xuri. ¥ dokumenturi. dOlar­i [ingl. dook] – navsadgurebSi: nageboba. dok ingl. d. dominatus batonoba.  dokumentaluri Scd. maga­ liTi. kreb.). qveyanaSi. dozimEtria [berZ. 2. monacemebi. romelic dokSi an verfSi muSaobs. Sinauri] – gareuli cxovelebis moSi­ naureba. risame damadasturebeli mowmoba (qarT.  istoriuli d. dokUment­i [laT. domestikAcia [laT. d. domQnant­i [laT. SeRebva da sxv. domesticus saxlisa. muSa.  d. romelSic gadmoce­ mulia faqtebi. dOk­i [hol.

. dono vaCuqeb] – 1. TaRr. donneur < laT. kompleqti 28 saTamaSo firfitisa. piri. romlis drosac SenarCunebuli iyo respublikuri weswyobile­ ba. 2. `ba­ tons”. 2. batonoba.  damkrati Scd. xelis d.. aseTi kostumiT morTuli piri. it. garemocul adgilebze.  avtomobilis d.  reformistuli ideebis d. holand. dominQon­i [ingl.) dominQreba [germ. esp. ro­ melic Tavis sisxls iZle­ va avadmyofisTvis gadasas­ xmelad.  d. amaRleba garemocul ad­ gilebze. Warboba risame. dOna. dominus qalbatoni. dOmkrat­i [< germ. meocnebe adamiani.] – 1. romelic me­ Taurad scnobda inglisis mefes (d. hidravlikuri d. dOmino [fr.. av­ straliis kavSiri da sxv. ¥ donkixoturi. kaTolike berebis kapiu­ . romelzec das­ mulia – erTidan eqvsamde – wertilebi.) britaneTis imperiis SemadgenlobaSi Semavali saxelmwifo. 3.­ebi iyo kanada. saqcieli. romlis raime or­ ganos (mag. donkQxot­i [< kreb. domino < it. aseTi firfi­ tebiT TamaSi. don < laT. romelic una­ yofod ibrZvis ganuxor­ ciebeli idealebisaTvis. dammekract] – meqa­ nizmi simZimeTa asawevad mcire simaRleze. piri. sasuliero pirisadmi mi­ marTva italiaSi. dominieren < laT. 2. batoni] – 1. don [esp. dominari] – 1. doña. dOnor­i [fr. 2. erTvis saxels win da niSnavs `qalbatons~.xelisufleba] – (ist. ase mimarTaven espaneTSi qals da mama­ kacs.dom -148Soniani wamosasxami. – servantesis (1547­1616) romaniT `donkixot la­ manCelis” gmiris donki­ xotis saxelis mixedviT] – gulubryvilo.  taZris d. Tirkmels. samaskarado kostumi – sa­ xeloebiani da kapiSoniani farTo wamosasxami. daumkraft. dominion samflobelo.): imperatoris Se­ uzRudavi xelisuflebis reJimi – gansxvavebuli princi pebisagan.

doctor mas­ wavlebeli] – umaRlesi sa­ mecniero xarisxi (romlis miniWebis pirobebi sxvada­ sxvanairia sxvadasxva qve­ yanaSi)  filologiur mecnierebaTa d. esp. Sedgena.  doktori Scd.. romelic eZleva sawarmos. dOJ­i [it. saerTod. dossier] _ raime sakiTxTan.-is miReba. am wodebulebis mqo­ .. dotAcia [< laT. dOsie – [fr. dOqtrina [laT.  d. ramis mom­ cemi an gamRebi piri an or­ ganizacia.  d. dOping­i [ingl. akrZalulia sa­ erTaSoriso saxelmwifo sportuli oganizaciebis mier.-ze kontroli. doping < dope narkotikis micema. dotatie mo­ marageba.  dosiisa Scd. aRWurva] – sa­ xelmwifo fuladi dax­ mareba.) gadaunergaven sxvas. Tavdapirvelad iyenebdnen sacxenosno sportSi. disertacia.  doqtrinasi Scd.. docens (docentis) aswavlis] – umaRlesi sko­ lis maswavleblis sa­ mecniero wodebuleba da Tanamdeboba (profesorze naklebi da asistentze ma­ Rali). doc ¥ dosiesi. aseTi dokumentebis Semcvleli saqaRalde. sistema. d. romelic mcire xniT aRagznebs. dOqtor­i [laT. organizaciis zaralis dasafaravad an sxva miz­ nebisaTvis. dOcent­i [< laT.  s. saqmesTan da­ kavSirebuli dokumentebi. donJUan­i [< kreb.-149guls.  samxedro d. doge] – Sua sauku­ neebSi: veneciisa da genuis respublikebis meTaurTa tituli. simxneves matebs sportsmenis or­ ganizms. doctrina] – mecnieruli an filosofi­ uri Teoria. miReba] – nivTiereba. ¥ doqtrinisa. erTad Sekrebili.] – ar­ Siyobas gadagebuli ma­ makaci. teqnikur mecnierebaTa d. mususi (mravali dasavleTevropul litera­ turul nawarmoebis gmiris don Juanis saxelis mixed­ viT). dawesebulebas. ¥ sadoqtoro.

dramAtuli wre – (mokled: dramwre) – Teatraluri TviTmoqmedebis wre.  d. rac zneobriv tanjvas iwvevs. 2­saTvis). ¥ draJesi. draisine < sa­ kuT. cxovrebaSi momx­ dari mZime SemTxveva. ibsenis d. dragee] – 1. Teoria. . 2. dramaturgia] – 1. sinon.. wre.  d. drama moqmede­ ba.-is kursi. moqmedebis. drakon gve­ li] – zRapruli cecxlis­ mfrqveveli frTosani gveli (qarT. ulmo­ beli kanonebi [Zveli ber­ Zeni kanonmdeblis drakonis (Drakon) saxelis mixedviT]. SemTxveva.  siuJetis d. 2. simZime. gadat. Saqarmoyrili an Soko­ ladiani samkurnalo abebi.  skolis d. d. tabletebi. 1­isaT­ vis). warmodgena] – 1. gadat. romelic da­ werilia dialogebad da gankuTvnilia scenaze da­ sadgmelad. drAJe [fr. (wign.  dramatiuli Scd.. dramatul nawar­ moebTa Seqmnis Teoria. lite­ raturuli nawarmoebi se­ riozuli (arakomediuri) Sinaarsis.  d.  draJisa Scd. romelic relsebze moZ­ raobs Sigawvis ZraviT an xeliT. drAma [berZ.  ojaxuri d. 2.dra -150mdgomareobis dasabuTeba (rac damaxasiaTebelia dra­ misaTvis). ne (am Tanamdebobaze myofi) piri.] – rkinigzis uri­ ka. ¥ dramatuli (mniS. Seqspiris d.-is Taviseburebani. Teatri. ro­ melic dramatul nawarmo­ ebebs wers. sax. dramatul nawarmoebTa erToblioba  qarTuli d.  d. dramAtizm­i – 1. erTgvari wvrili kanfeti mrgvali formisa. drAkon­i [berZ. ¥ dramaturgiuli. kreb. nawarmoebi (mniS. gveleSapi). dramAturg­i – mwerali. 2. ubedu­ reba.) mdgomareobis ukiduresi daZabuloba.  drezinisa. drakOnuli kanOnebi – ukiduresad mkacri. drEzina [germ. dramatUrgia [berZ.

drQad­i [berZ. duaQen­i [fr. yQnulis drEifi – zRvaSi: 1. 3.] – 1. romelic samyaros . da­ sawretad. naraqlema). m. duAlizm­i [< laT. Drell] – burRis sabrunebeli meqanizmi (pa­ tara naxvretebis gasake­ Teblad).  xels d. drainage < ingl. kuTxe gemis svlis mimarTulebisa da mis RerZs Soris. (zRv. curva. siTxis dawreta specialuri milis an marlis grZeli naWris saSualebiT. sinon.  modreifesi Scd. TviTmfrina­ vis acdena kursidan qaris an wylis (haeriT) dinebis gavleniT.) naxvretebiani re­ zinis an minis mili. (medic. aseTi Txri­ lebis. eleqtruli d. drQbling­i [ingl.) Wrilobidan Cirqis. ¥ modreifisa. druQdizm­i – Zveli keltebis religia. yinulis horizontaluri moZraoba qaris an dinebis gavleniT. dromadaire < berZ.).  m. feria. dualis or­ gvari.. sadguri `CrdiloeTi polusi”. druide < kelt. arxebis. 2. дрейф < holand. arxebis an miwis­ qveSa milebis sistemis saSualebani. ro­ melic SehyavT sxeulis RruSi an Rrma WrilobaSi Cirqis. drUid­i [fr. drizina Scd. drieren] – 1. modrEife – dreifiT moZ­ ravi (mniS. dryas (driadas)] – berZnul miTologiaSi: tyis nimfa. drEif­i [rus. sinon. doyen] – di p­ lomatiuri korpusis (ix. (medic. milebis sis­ tema. yinulebi. moZravi gemis. 2.] – galiis. saxvretela). gaorebuli] – filo­ sofiuri religiuri moZ­ Rvreba. di plomatiuri) meTauris mamasaxlisi. 1). drEnaJ­i [fr. britaneTisa da ir­ landiis keltebis qurumi. (zRv). dua 2. (qarT.. siTxis da sxv.-151 drezinasi. drimAder­i [fr. daWaobebuli niadagis amoSroba (amowreta) Txri­ lebis. drEl­i [germ. dormas (kamelos) swra­ fad mrbolavi aqlemi] – erTkuziani aqlemi (qarT. prevmatikuri d. dribling] – fexburTSi: burTis os­ taturi tareba.

TeatrSi: romelime rolis ZiriTadi Semsruleblis Secvla sxva msaxiobiT.  dubliaJi.dub -152(mus. 2). doublage gaor­ mageba] – igivea. 3.-Si mokvla. 2. dublQor­i [fr. d. rac dub­ lireba (mniS. romelsac iuri­ diulad dednis Zala aqvs. double] – kinema­ tografiaSi: filmis epi­ zodis xelaxla gadaReba.  d. dUblet­i [fr. bib­ lioTekaSi. dublQreba [< fr.-Si brZola. risame piris ga­ daReba. raime nivTis meore cali (muzeumSi. dublQkat­i [laT. dUblaJ­i [fr. dUel­i [fr. saamqro. filosofia. erTis da igives meored keTeba. ¥ dualisturi. S. dekartis d.  d. dUbl­i [fr. msoflmxedveloba. (sapirisp. ori erTdrouli dacla orluliani sanadiro To­ fisa. TeatrSi: msaxiobi. saWiroa romelimedan sau­ keTesos SesarCevad filmis montaJis dros.  pirveli d. duellum omi] – orTabrZola raime iaraRiT. . doublet < double ormagi] – 1.-Si gamowveva. sadubliaJo Scd. risme or egzemlplarad gakeTeba. 2. 4.  s.-Ta matCi. 4. kinofilmis sxva enaze gaxmovaneba.) ormagi registri organSi. 3. koleqciaSi da a. doubleur] – 1. meaTe d.. ro­ melSic zeviTa nawili namdvilia.  d. xolo qvemoTa yalbi.  zednadebis d. ori nawilisgan Sewebe­ buli Zvirfasi Tvali. 2. ¥ sadublaJo. doubler ga­ ormageba] – 1.). d. erTnairi samuSaos Sesruleba visime paralelurad. safuZvlad aRiarebs or erTmaneTTan sawinaaRmdego sawyiss – materialursa da idealurs. romelic speqtaklSi cvlis ama Tu im rolis ZiriTad Semsru­ lebels. garkveuli wesebis dacviT. duel < laT. fexburTSi: saTadarigo moTamaSe. mo­ nizmi). dublikatus gaormagebuli] – raime we­ rilobiTi dokumentis me­ ore cali.

ejacuministraciuli funqciiT. mamris Teslis dUm­dUm­i _ mskdomare tyvia. parlamenti. laT. z.-153- eak duelQant­i [germ. дюжина < fr. rusuli seqtanturi mimdinareoba. dulcinea saxe­ li. дума] – ruseTSi: e warmomadgenlobiTi kre­ ba. duumvQrat­i [laT.. duim] – sigrZis sazomi. romelic metad mZime Wri­ lobebs iwvevs. sxv. . dUma [rus. dura maga­ ri.  abesalomisa da murmanis d. dUJin­i [rus. – (fiziol. dUim­i [holand.  duraliumini Scd. duxobOrebi [rus. myari da alumini] – aluminis msubuqi da myari Senadnobi spilenZTan. musi­ kaluri nawarmoebi ori xmisa an ori sakravisaT­ vis. duetto] _ 1. 2.). ¥ dulcineasi. ufro sworia dulsinea] – xumrobiT an ironiiT iTqmis visime sat­ rfoze (qalze). douzaine] – Tormeti erTgvari sagani. duce beladi] – ase uwodebdnen italiaSi fa­ Sistebis liders – muso­ linis (ix. faliaSvilis `abesalom da eTeridan~: violinos da violonCelis d. mag­ niumTan da zog. gadmonTxeva] ruseTs f. seqta ar cnobs qristianul (marT­ lmadideblur) dogmebs. duralUmin­i [laT. duumviratus < duo ori da vir kaci] – Zvel romSi: ori piris mmar­ Tveloba (duumvirebis). romelic Searqva ser­ vantesis romanis mTavarma gmirma don kixotma Tavis satrfos glexis gogo – aldonsas. faSizmi). gadmonTxeva. sakanonmdeblo an ad­ eakulAcia [gviand. latio amonTxeva. dUet­i [it. ele­ mentTan. duellant < laT.54 sm­s.  dulcineisa Scd.] – duelis monawile. духоборы sulisaTvis mebrZolni] – Zv. CvenSi ixmareboda metruli sistemis SemoRebamde. dulcQnea [esp. we­ sebis udides nawils. dUCe [it. ori Semsruleblisgan (mom­ Rerlisa da damkvrelisgan) Semdgari ansambli. udris 2.

egzo. romlisTvisac damaxasiaTebelia. erTgvarovani sagnebis (mag. misi ZiriTadi Temaa pirovnebis bediRbali Tanamedrove samyaroSi.ebo -154mRvdelmTavari. profe­ sionali monadire. (ist. saZvale. egzArqos­i [berZ.  wignis ori e. 2. ebonite < berZ.  egzogenuri – gvari. Egzema [berZ. egzogAmia [berZ.  egzempliari. ekzempliari Scd. wignebis. euktçrion] – 1. emsaxureba moyvarul monadireebs da Tvalyurs adevnebs nadi­ robis kanonebis dacvas. exô gareSe da gamos qorwineba] – Cveuleba. ekzema gamonayari. exô gareSe] – rTuli sityvebis dasa­ wyisSi aRniSnavs ~ gareTa~. Jur­ nalebis) calke aRebuli cali. eklesias mimdgari sagva­ reulo sasaflao. Egvter­i [berZ. war­ moSoba. qimiur mrew­ velobaSi da sxv. romelsac iReben rezinuli SenaerTebis vulkanizaciiT.  maimunebis iSviaTi e. egzistenciAlizm­i [laT. cxovelTa da mcenareTa calkeuli warmomadgeneli.. ebonos Savi xe] – magari ma­ sala. Cirqgrovebi: icis qavili. exalchos] – marTlmadidebelTa cal­ ke saeklesio olqis an damoukidebeli eklesiis . [berZ. exsistentia arseboba] – mimar­ Tuleba Tanamedrove fi­ losofiaSi. bugrebi. eklesiis moSorebiT cal­ ke agebuli an eklesias mi­ Senebuli mcire nageboba. saaviacio. 2. ebOnit­i [ingl. buStukebi. Jäger] – 1. egzaltAcia [laT. bugarebi] – kanis anTebiTi daavadeba. exemplar nimuSi] – 1. romelic qiriT muSaobs samonadireo meurneobaSi. exaltatio] – ukiduresad aRgznebuli an aRfrTovanebuli mdgo­ mareoba. samRvdelo.) zogi qveynis (ker­ Zod ruseTis) armiebSi: gan­ sakuTrebuli msroleli nawilebis jariskaci. sico­ cxlis azris dakargva da SeZena da misT. egzEmplar­i [laT. 2. `gareSe~. Eger­i [germ.. rwme­ na da urwmunoeba. farTod iyeneben eleqtro teqni­ kaSi.

-155romlis mixedviTac akrZa­ lulia qorwineba erTi da imave gvaris an Temis war­ momadgenlebs Soris.) visime. ¥ egzotikuri. altruisti). ucxouri] – (wign. Edelweiss] _ mTis balaxovani mcenare. mcenareebi. egzotiuri Scd. Tvalwarmtaci Taviseburebani. adamianis (adamisa da evas sacxovrebeli). ego] _ adamiani. ekzot[iku]ri.] _ 1. risame.  e. egidis qveS _ (wign. qveynebi. eCokaci (sapirisp. uCveulo. visime. naklebad cnobili qveyne­ bisaTvis. Ediqt­i [laT. egzOtika [berZ. alpuri edel­ vaisi _ ikeTebs qaTqaTa TeTr yvavils (amJamad Zal­ ze iSviaTia). edictum] _ sxva­ . egOizm­i[fr. mistikur moZRvrebaTa. gareSe] – rac saidumlos ar war­ moadgens da gankuTvnilia yvelasaTvis (iTqmis re­ ligiuri wesebis. altruizmi). magiur for­ mulaTa Sesaxeb). e. sakuTari pirovnebiT ga­ taceba. saqcieli. miwis kurTxeuli (madli­ ani) kuTxe. egzoterQkuli [berZ. ¥ egoisturi. ego me] _ Tavisi piradi inte­ resebis sazogadoebriv da sxva adamianTa intereseb­ edi ze win dayeneba (sapirisp. ego me da centrum centri] _ egoizmisa da individualizmis gamov­ lenis ukiduresi forma. ad­ gilsamyofeli. aigis (aigidos zevsis faris saxelwodeba]: vi­ sime. égoisme laT. ikeTebs moyviTalo­TeTr yvavils: gavrcelebulia evraziaSi (wina aziis ga­ moklebiT). risime mfar­ velobis qveS. romelsac egoizmi axasiaTebs (qarT. buneba. moTavise.).  e. risame xelmZRvanelobiT. egOist­i [fr. TavkerZa. rac da­ maxasiaTebelia Soreuli. ebr. egocEntrizm­i [laT. rom igi qveynierebis centria. Edem­i [Zv. exôterikos garegani. Secodebam­ de. bibliuri legendis mixedviT _ miwiuri samoTxe. 2. sinon.  aRmosavluri e. exōtikos ucxo qveynis. e.  ekzotika. égoiste laT. Egida [berZ. warmodgena. edelvAis­i [germ.

evolutio gaSla. romlis wyalobiTac qris­ tianoba romis imperiis saxelmwifo religiad ga­ mocxadda Cv. qarxnis e. eTerovani zeTebis Semcveli. ganfena] _ 1. eudiamonia bedniereba.  adamianis e. evgEnika [< berZ. 2. evkAli pt­i [berZ. (sapirisp. (filos. evakuAcia [laT. evacuatio dacva. 2. evakuieren] _ adamianebis gamoyeneba. imperatoris... dawesebulebaTa qonebis gamotana im adgilidan. jaris gamoyvana brZolis velidan. evdemOnizm­i [< berZ.) brZanebuleba gansakuTrebuli mniSvne­ lobisa. revolucia). saxarebis avtori. kargi gvarisa] _ moZRvreba adamianis modgmis. evangelikuri sazogado­ ebis wevri. netareba. ganvi­ Tarebis procesi. .. eulogia daloc­ va] – nakurTxi sefiskveri. nakurTxi wyali da misT.). sadac raime safrTxea mo­ salodneli (saomari moq­ medebis an stiqiuri ubedu­ rebis dros).  `milanis ediqti~ _kon­ stantine didis ediqti. dacarieleba] _ da evakuQreba [germ. evgenQkur­i [< berZ. welTaRr. gancxroma] _ antikur xa­ naSi da Semdeg eTikaSi: moralis ganmartebisa da dasabuTebis princi pi.eva -156- dasxva saxelmwifoSi: umaR­ lesi xelisuflebis (mefis. euangelion saxareba] _ rasac Tavisi sarwmunoebis safuZvlad mxolod saxareba miaCnia (iTqmis qristianuli re­ ligiis zogierT mimarTu­ lebis Sesaxeb). TandaTanobiT raodenobrivi cvlileba. eugehçs ke­ TilSobiluri warmoSobisa. romlis nawils aZleven morwmunes eklesiaSi. rom­ lis mixedviTac adamianis sicocxlis umaRles mizans warmoadgens bedniereba (gancxroma). romis imperatoris. eu kargad da kalyptos dafaruli] _ swrafad mzardi avstrali­ uri xe.  daWrilebis e. maxarobeli. evolUcia [laT. 313 w. evangElist­i _ 1. misi mem­ kvidruli bunebis gaumjo­ besebisa da srulyofis Se­ saxeb. evlOgia [berZ.

ro­ melsac iReben wylis mox­ leCiT spirtis an fenoli­ sagan. profesiis war­ momadgenelTa yofaqcevis normebi. ethos xalxi da Jenesis warmoSoba] _ xal­ xis.-is suni.)] _ 1.  eTiuri Scd. organuli nivTiereba.  e. eTn  e. saeTero (mniSv. jgufi. filosofiuri moZRvreba. mudmiv ganviTare­ bas ganicdis. sadac vrceldeba ra­ diotalRebi. iyeneben me­ dicinaSi. ETnarq­i [berZ. dithēr] _ 1. morali. revoluciur gadatrialebas.  eTniuri Scd.  evoliucia. e. tomis mamamTavari.) gvaris. eTnogrAfia [berZ. ethnikos to­ mobrivi. teqnikaSi. 2. ga­ remomcveli sahaero sivrce. ēthika (mr. saxalxo] _ ama Tu im tomTan. tomi da meTauri] _ (ist. warmoadgens ufero aqrolad siTxes da aqvs damaxasiaTebeli mwvave (mZafri) suni..  e. . moZR­ vreba./ ethnos xalxi da graphô vwer] _ 1. romelic gamoyofilia raime gadace­ misTvis. romelic zneobas Seexeba. ETer­i [berZ. 3. 2. ethnos xalxi. 2. xalxTan da­ kavSirebuli. ¥ eTikuri.-Si gadacemuli musika. mecnieruli e. 1­isaTvis). istoriuli mecnierebis dargi.  eqimis e. tomis warmoSoba. romelic gan­ viTarebis procesSi uar­ yofs naxtomisebr Tvisebriv cvlilebas. romlis Tanaxmadac yvelaferi arsebuli evo­ lucias. romelic swavlobs xalxTa yofa­cxovrebas. romelime sazogadoebrivi jgufis. saqcieli.  e. mosaxleobis e. berZnul miTologiaSi: ha­ eris yvelaze zeda da gam­ Wvirvale fena. Semadgenloba. moZRvreba.  gogirdis e. zeTebi. televiziaSi: dro. saeTero dro _ radioSi. ¥ evoluciuri. eTnQkur­i [berZ. evoliucionuri Scd.  e. evoluciOnizm­i _ 1. procesi. eTnogEnez­i [berZ.-157ro melic amzadebs Tviseb­ riv cvlilebebs. haeri.. 2­saT­ vis). ¥ eTerovani (mniSv. ETika [berZ.

e. miewereba solo­ mon mefes. eqspediciisa). hava. sinon. ama Tu im xalxis an to­ mis yofa­cxovrebisa da kulturis TaviseburebaTa erToblioba. `kreba~.. e. Ta­ nabari Rirebulebis raime. eklesQaste _ Zv. édair] _ tkbili Rvezeli erTgvari.) momarageba (mag. Ekler­i [fr. Ekiu [<laT. e.eTn -158mas CrdiloeT da samxreT naxevarsferoebad. aequator ga­ Tanasworebuli] _ (geogr.). eklEsia [berZ.) eqspedicia. xelsawyoebiT da sxv.  e. morfinis mcire dozebis zemoqmedebis da sxva mize­ zebis Sedegad. ethnos xalxi] _ adamianTa istoriulad Ca­ moyalibebuli metnaklebad didi da mcire jgufi. taZari: ieso qristes sxeuli. xalxTmcodneoba). ekvAtor­i [laT. qveynebi. romelic ar See­ sabameba obieqtur mdgoma­ reobas. ukmayofilebis grZnoba. eqvivalenturi Scd. ro­ melic gars uvlis de­ damiwas (orive polusTan Tanabar manZilze) da yofs . mxiaruli gan­ wyobileba. wignis Sinaarsi amqveyniur amaoebazea: `ama­ oeba amaoebaTa da yovelive amao~. e. romel­ sac gulad kremi aqvs. ja­ riskacebisa. ETnos­i [berZ. Cndeba alkoholis. eifOria [berZ. équiper] _ yvela saWiro nivTi (ta­ nisamosiT. ro­ melSic erTiandeba yvela WeSmariti morwmune. ekvivAlent­i [laT. aRTqmis mci­ re wigni. auquivalens (auquivalentis)] _ (wign.  ekvatorialuri Scd. euphoria < eu kargad da pherō vitan] _ aRgznebuli.  eqvivalenti. ¥ eTnografiuli da saeTnografio. gantolebani. (s. 2. ecu (Semokl.  e.) < European currency unit valutis evropuli valuta. warmosaxviTi wrexazi. enisa da kul­ turis erTobis safuZvel­ ze. (qarT.ruka. sartyeli. maT nivTier da sulier kulturas. ¥ ekvivalenturi.  e.) muzeumi.). ¥ ekvatoruli. (s. Se­ kavSirebul Tavdapirvel teritoriis. ekvilibrQstika [fr. `sak­ rebulo~] _ saydari.

).-159- ekr  e. ekle­ . rogorc ieso  sawarmom mniSvnelobani e. romelic Seiswavlis mce­ soflis meurneobis e.  ekonomiuri (ekonomikisaT­ ekonOmia [berZ. urneobis marTva] _ 1. oikonomike meojaxeoba] _ 1. manqana. li. e. eklesiolOgia [berZ. cis sferos didi wre. dogmebze da ¥ ekonomiuri. fi­ ganmavlobaSi. politika. usaf e. oikos sax­ mareoba. e.  e. sazogadoebrivi wyobilebis ideur mimarTulebaTa ne­ warmoebiTi urTierTobani. nansur­materialuri mdgo­ ekolOgia [berZ. romelzedac uC­ (qarT. gadoebis sawarmoo ZalTa ¥ ekleqtikuri. samSoblo da logos  mrewvelobis e. sameurneo moRvaweobis ra­ xiluli moZraoba wlis ime dargis struqtura. eklektos amorCeuli] _ sxvadasxvagvar ekonOmika [berZ. eklesiaze. wonasworoba. sameurneo Soris da garemosTan.  e. e. naSromi.-is reJimi. (meqanikuri). TeTri zedapiri. nareTa da cxovelTaA da­ 4. oikonomia me­ vis) Scd.  mTis raionebis e. e. saekle­ miiRo. krizisi.  e. raionisa da sxv. e. ganviTarebas. sinon. 2. eklEqtizm­i [<berZ. saavtomoZRvreba] _ mecniereba. ekleiptikē < nisa. ¥ ekonomikuri. 3. sxv. sio ganawesze. problemebi. uprinci po Seer­ romlebic Seesabameba sazo­ Teba. mobilo transportis e. (ix. mecniereba. moRvaweobis raime dargs. ga­ mozogviT xarjva risame Ekran­i [fr. misi ekleipsis dabneleba] _ (ist.). qristes sxeulze. garemo. mdgomareoba. 2. e. bismieri. momWirneoba). saxalxo meurneoba (qvey­ eklQptika [berZ. aseTi xarjvis Sedegad siaTmcodneoba] _ moZRvreba miRebuli sargebloba. geografia rTxoeba. ekonomia). TeoriaTa. ¥ ekologiuri. ro­ melzedac warmoebs mzis. mocemuli SexedulebaTa. écran] _ 1. romelic swav­ mokidebulebas urTierT lobs sawarmoo. mSenebloba.

elasticus < . 2. antikur poeziaSi: gark­ veuli formis leqsi. viTom mdidari oqroTi da Tval­margalitiT. (gadat. Elada [berZ. amSvidebs. 3. koxta. Civili] _ 1.ekr -160berZ. eldOrado [esp. élégant] _ moxdenili. elevo maRla vwer] _ marcvalsacavi.­is bolos. W. ameri­ kaSi pirveli espaneli dam­ pyroblebi. oikumenē dasaxlebuli mi­ wa] _ saeklesio moZraoba. Caisaxa me­19 s. ararsebuli qveyana. elasturi Scd. drekadi..) is. natifi. ze­ iTunis zeTi. poezia. 2. (gadat. ekumEnizm­i da ekumenQkur­i moZraoba [laT.  e. moqnili.) < elegos saCivari.  e. zedapiri. 2. elevAtor­i [laT. oecumenicus msoflio saeklesio < berZ. eldorado oq­ rosi] _ 1. elaion] _ 1. romel­ sac eZebdnen samxr. romlis mizania yvela qristianuli eklesiis ga­ erTianeba. sa­ qarTvelos eklesia gamo­ vida am sabWodan. elasticos] _ 1. 2. 1948 w.  farToformatiani e. ro­ melic dawerilia wyvil­ wyvil taepebad. lirikuli leqsi. romelzedac iRe­ ben Suqur gamosaxulebas. ¥ elegiuri.  elastiuri. sevdiani. rac anugeSebs.  televizoris e. (gadat. 2. ekranizAcia _ kinosuraTis Seqmna Teatraluri xelov­ nebis an literaturis ro­ melime nawarmoebis safuZ­ velze. elEgia [berZ. moZraoba. elegAnturi [fr. elAin­i [berZ. hellas (hellados)] _ saberZneTi.  e. romelsac ek­ lesiaSi iyeneben. elastQkuri [laT.  i.) zRapruli simdid­ risa da saswaulebis qve­ yana.) msubuqi. Seiq­ mna protestantuli da marTlmadidebluri ekle­ siebis msoflio sabWo. sevdiani lirikuli musi­ kaluri nawarmoebi. elegeia (mr. amirejibis `daTa TuTaSxias~ e.  e. WavWavaZis `oTaraanT qvrivis~ e. ro­ melic aRWurvilia me­ qanikuri mowyobilobiT veneben kinofilmebs. Cacmuloba. narnara. sartyeli.

. e. eleqtOrati [ingl. codna. sazogadoebis progresuli e. kosme­ tikaSi. 4. wesebi. . elEment­i [< laT. ro­ melic aRniSnavs am sity­ vebis damokidebulebas eleqtrobasTan. romelic saWiroa ele misi wonasworobis dasaca­ vad frenisas. pirveladi] _ 1. dawyebiTi. mendeleevis qimiur e.Ta perioduli sistema. martivi. rac mxo­ lod risame safuZvels exe­ ba. dam­ zadebuli magari nayeni: iyeneben medicinaSi.-ebi. mSrali e. elEqsir­i [élixir surnelovani zeTi.  soflis meurneobis e.. aileron] _ pa­ tara frTa. iTqmis adamianze.) martivi nivTiereba. ubralo. elementAruli _ 1.  eleqtriki Scd. _ rTul winada­ debaSi sityvis pirveli Semadgeneli nawili.  galvanuri e. esencia < arab. eleqtroficireba Scd. elector] _ amomr­ Ceveli mosaxleobis jgufi.  e. yofaqcevis e. electorate < laT.  d. rkinigzis e. maTematika.. (qim. WeSmariteba. eTero­ vani zeTiT da misT.  ucxo e. eleqtrifikAcia da eleq­ trificQreba _ eleqt­ ruli energiis danergva saxalxo meurneobasa da yofa­cxovrebaSi. ri­ same Semadgeneli nawili. eleqtro. eleqtrQkos­i _ eleqtrobis specialisti.  elementaluri Scd..  avtomobilis e. 3. gasaSrobad da gadasatvirTad. rogorc raime socialur donis wev­ rze. qimiuri energiis xarjze mcireZaliani eleqtruli denis misaRebi xelsawyo. TviTmfrinavis frTebis boloebis moZravi zedapiri. elEron­i [fr.  eleqtrofikacia.-ebi.-161marcvleulis misaRebad. 2. 2.  e. romelic erTsa da imave kandidats an partias uyris kenWs arCevnebze..ro­ melic Cveulebriv qimiuri meTodebiT ar iSleba Se­ madgenel nawilebad. gasaniaveblad. yvelasaTvis xelmisawvdo­ mi. elementum stiqia. elexir] _ mcenareuli nivTierebis naJuri an spirtiT.

ganaTeba. talRebi. e.  e.  e. ron qarva] _ atomis Semad­ romlis saSualebiTac geneli elementaruli na­ eleqtruli deni Sedis si­ wilaki. deniT. iyeneben eleqtrul me­2 mniSv. lisas. Rero da misT. ēlect.) nivTierebis daSlis melic Sedgeba damuxtuli procesi Semadgenel na­ nawilakebisgan: eleqt­ wilebad mis xsnarSi mud­ ronebisa.). deni. va da hodos gza] _ 1. ¥ eleqtromagnituri. spilenZi. ganaTeba. gamtari elEqtron­i [berZ. moZRvreba e.  e. uTo.-is gayvana. 2. lic iSleba Semadgenel na­ romelsac iReben am ener­ wilebad masSi eleqtruli giis saSualebiT. eleqtroni brunavs eleqtruli denis CarTvis dadebiTad damuxtuli bir­ (gamoTiSvis) adgili. e.  e. ro­ (qim. movebul mavTulSi gatarebuli lenebi. e. eleqtromAgnit­i _ rkinis gamoiTiSa. mate­ qarva da lysis daSla] _ riis (energiis) forma.ele -162- elEqtroba [< berZ. yofiTi e. e. protonebisa da mivi eleqtruli denis gav­ misT. Rumeli. ēlectoba. manqanebSi. ēlectron qar­  e. Tvis garSemo. e.­iT xSirad ixmare­ manqanebSi. e.  dadebiTi e. elEqtrod­i [berZ.-is gamoyeneba ¥ eleqtrolizuri. e. (ix. masze daxveuli gamxolo­  e. denis gavlis Semdeg. (anodi). ēlectron ron fisi. rome­ fa­cxovrebaSi. sxv. e. ēlect(firfita. romelsac iyeneben sa­ ron qarva da lytos xsnari] _ xalxo meurnebasa da yo­ qimiuri nivTiereba. teqnikaSi. energiis erT­erTi saxe­ eleqtrOlit­i [berZ. uaryofiTi eleqtruli 2. eleqtroni).-is raoba. Rero. CarTes. romelsac aqvs TxeSi an gazSi. (kaTodi). gamomTvleli . uar¥ eleqtronuli.-ze. qarva] _ 1. Scd. fizika. romelic magnitdeba ¥ eleqtruli. telegrafisa da ba eleqtroni (`eleqtronis telefonis aparatebSi da Suqi~. `eleqtroni anTia~).eleqtrOliz­i [berZ. xelsawyoebSi: muxti.

émail] _ 1.  e. ¥ elituri da elitaruli. instituti. ro­ melic dakavSirebulia eleqtronuli energiis praqtikuli mizniT gamoye­ nebasTan. wuni] _ (maTem. (ix. nakli. sa­ ukeTeso] _ sazogadoebis an misi nawilis saukeTeso warmomadgenelTa erTob­ lioba. romlis mier saber­ ZneTsa da da aRmosavleTis dapyrobamde _ I saukunemde Zv. e. hellēnismos] _ 1. eleqtrOnika _ mecnierebisa da teqnikis dargi. rodesac ayvavebu­ li iyo Sereul berZnul­ aRmosavluri kultura (aleqsandre makedonelis monarqiis daSlidan _ 324 wlidan. elQnizm­i [< berZ. ¥ eleqtroteqnikuri.). mi­ niseburi gaumWviri masa. elleipsis elifsi da eidos saxe] _ (ma­ Tem.). élite rCeuli. Elf (mamr. mowyobiloba.). eleqtrotEqnika _ 1. mec­ niereba eleqtronuli pro­ cesebis Sesaxeb. romlis yoveli wertilis manZilebis jami ori mo­ cemuli wertilidan (ori fokusidan) warmoadgens mudmiv sidides. elQnist­i _ Zveli berZnuli enisa da literaturis spe­ cialisti. Elf­i [germ. Zveli berZnuli enidan ama Tu im enaSi Sesuli sityva an gamoTqma. teqnikis dargi. Sekruli mrudi an wiri. romelic dakavSirebulia eleqtro­ nul mowyobilobaTa Seqm­ nasa da gamoyenebasTan.)] _ germanul miTo­ logiaSi: adamianebisadmi keTilad ganwyobili su­ li. 2. ¥ eli psi. elifsOid­i [berZ.  xelovnebis moRvaweTa e. welaRr. Elifs­i [berZ. eleqtruli). romelic miiReba elifsis brunviT erT­erTi Tavis RerZis ir­ gvliv (garSemo). epoqa. ema eleqtronul­is mniSv. Emal­i [fr.-163manqana. elifsiuri.­iT eleqtruli (`eleqtruli gamomTvleli manqana~) Scd. eli psiuri Scd. 2.). zedapiri. Elita [< fr.  e. elleipsis gamoto­ veba. sazogadoeba.  eli psoidi Scd. eleqtroba. Elfe (mdedr. .

2. sinon. e.  e.-is qvabi.  e. romliTac dafarulia kbi­ lis gareTa nawili. ganZeulobisa da misT. emansi pAcia [laT. Emblema [berZ. embryon Canasaxi da logos moZ­ Rvreba] _ biologiis nawi­ li. ucxo qveyanaSi cxovreba aseTi gadasaxlebis Sede­ gad. gamosxivebas. emigro ga­ davsaxldebi] _ 1. sa­ qonlis.  qalTa e. emblēma amo­ burculi samkauli] _ ra­ ime sagnis gamosaxuleba.  e. Embargo [esp. moZraoba. Tavisi samSoblodan iZulebiTi an nebayoflobiTi gadasaxle­ ba sxva qveyanaSi (am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve emigrireba). Emir­i. ufro sworia Ami­ ra [arab. amir] _ zog mus­ limanur qveyanaSi: mTavris. . 2. cxovreba. Sezidvis an gazidvis akrZalva romelime saxel­ mwifoSi. agreTve silamazisaTvis (qarT. e. embrQon­i [berZ. embargo dapa­ timreba.) _ gaTavisufleba vinmeze da­ mokidebulebisagan. emQgrant­i [laT. romliTac faraven li­ Tonis nawarmis zedapirs daJangvisagan dasacavad.  e. ¥ emigrantuli. akrZalva] _ 1. embryon] _ Canasaxi (adamianis an cxo­ velis). ufleb­ rivad gaTanasworeba. ucxo saxelmwifos kuT­ vnili qonebis (upiratesad gemebis) dakaveba politikur garTulebaTa gamo. TeTri mkvrivi nivTiereba. emigrAcia [< laT. romelic emig­ raciaSi imyofeba. cxovreba. emigrans (emigrantis) vinc gadasaxlda] _ adamiani. romelic swavlobs embrionis ganviTarebas. romelic Tavisi samSoblodan sxva qveyanaSi gadasaxlda.ema -164romelic gamoyenebulia risame simbolod. 2.-Si yofna. minanqari). emanAcia [< laT. aRniSnavs RvTaebrivi sa­ wyisidan samyaros mTeli mravalferovnebis gamoS­ las. emanatio gamodineba] _ religiur­ filosofiuri termini. emancipatio] da emansi pQreba (wign.-idan dabruneba. ¥ emigraciuli. embriolOgia [berZ.

¥ emociuri.) wev­ rebs Soris. emQsar­i [laT.). endēmos ad­ gilobrivi] _ mcenare an cxoveli. qaRaldis fulis ga­ moSveba. iyeneben foto­ teqnikaSi. (lingv. arsebobda sa­ zogadoebis ganviTarebis adrindel safexurze. sixaruli da sxv. `Sig­ niTa~. fasiani qaRal­ debis. erTgvari SuqmgrZnobiare preparati. endon Sig­ niT da gamos qorwineba] _ Cveuleba. emOcia [fr. emphasis ga­ ene momxatveloba] _ (lit.siraqle­ ma] _ didi zomis morbenali frinveli kazuarebis raz­ misa. gvaris da misT. sulieri mRelvareba (SiSi.). EndSpil­i [germ. emissarius] _ piri. endo. romlis mixedvi­ Tac qorwineba dasaSvebi iyo mxolod erTi da imave sazogadoebrivi jgufis (tomis. emovere aRgzneba. endon SigniT] _ rTuli sityvebis dasawyis­ Si aRniSnavs `Siga~. Endspiel] _ Wadrakis partiis bolo stadia.-165mmarTvelis tituli.ro­ melSic erTi siTxe Setiv­ tivebulia meoreSi wvril­ wvrili wveTebis saxiT.[< berZ.  endomenuri. 2. adamianis grZnoba. adamiani. emulsus gamowv­ dili] _ 1. romelic moicavs energiis resursebs. gavrcelebulia avst­ raliaSi.) metyvelebis emociuri ga­ momxatvelobis gaZliereba. romelic araoficialurad igzavneba sxva qveyanaSi sa­ idumlo politikuri da­ valebiT. romelic gavr­ celebulia mxolod gar­ kveul geografiul areSi. Emu [< port. sxvadasxva rito­ rikuli xerxis gamoyenebiT. endogAmia [berZ. ori erTmaneTSi gauxsneli siTxis narevi.. mRelvareba] _ (wign. emUlsia [laT.  e. ema wero.  u.  emocionaluri Scd. emissio gamoSveba] _ (finans. energEtika _ meurneobis dargi. misi sxvadasxva saxeobis gamo­ .). sityva warmoTqma. ¥ uemocio.) daZabuloba zogi bgeris warmoTqmisas. Emfaza [< berZ. rasac aRweven intonaciis Sedegad. emQsia [laT.. Endem­i [<berZ. émotion < laT.

ainigma (ainigmatos) gamocana] _ (wign. resursebi.  entuziazmi.  entuziasti Scd. kar­ gad dacocavs xeebze.  e. enTuzQazm­i [berZ. materiis erT­erTi ZiriTadi Tviseba _ misi moZraobis zoma. enkrAtis­i [berZ. patara mtacebeli nadiri: aqvs xSi­ ri bewvi. eleqtrobis. gamoiCina. enkaustikē < enkaiō amovwvav] _ sanTelSi gaxsnili saRebavebiT xatva. entuziasturi Scd. Enlil­i _ Sumeruli miTo­ logiis umTavresi RvTaeba. binadrobs tyeSi. . ¥ energiuli (mniSv. 2. enkaUstika [berZ. enTuzQasti _ enTuziazmiT aRsavse.  didi e. gata­ ceba. entomon mweri da logos moZR­ vreba] _ zoologiis na­ wili.] _ taZarT ga­ naxlebis yovelwliuri dResaswauli. moqmedebis unari.ene -166- muSavebas. 2. eum] _ 1. romelic saWiroa dasaxuli miznis misaRwevad. romelic mwerebs swavlobs. ¥ entomologiuri. energeia moqme­ deba] _ 1. me­ qanikuri moZraobis da sxv.  e. am cxovelis bewvi. qalaq nifuris mfarveli.  e. Zal­Rone. Enot­i [rus. gardaqmnas. Zala. materiis moZraobis maragi (siTbos. iTvleboda agreTve haeris. adamiani. enkEnia [berZ. monazoni.  e. e. e. ¥ enTuziasturi. enolOgia [berZ. saxiT).) saidumloebiT moculi. muqi yviTeli fe­ ris. muSaoba. 2­isaT­ vis). enthusiasmos] _ aRfrTovaneba. mxneoba. miwis. nayofierebis Rmer­ Tad. sistema. cvilovani ferwera. gada­ cemas da gamoyenebas.] _ mowese deda. ga­ moucnobi.  energetiki Scd. sinaTlis. oinos Rvino da logos moZRvreba] _ meRvi­ neoba. kiTxva. enigmAtur­i [< berZ.-iT muSaoba.  energetiuli Scd. energetQkos­i _ energetikis specialisti. ¥ energetikuli. entomolOgia [berZ. enErgia [berZ.

. epigonos STamoma­ vali] _ raime mimarTulebis mimdevari. ¥ saenciklopedio. epigraphē . e. enkephalos tvini] _ (medic. romelsac epis­ koposi ganagebs: saepisko­ poso.  e. Semoqmede­ biTi damikidebuleba (xe­ lovnebaSi. epQgrama [berZ. encyclopédie] _ mecnieruli sac­ nobaro gamocema leqsiko­ nis saxisa. eparohia] _ sa­ eklesio­administraciuli erTeuli. romelic arRvevs saer­ TodmiRebuli zrdilobis wesebs.  puSkinis e. 2.  enciklopeduri Scd. enciklopEdizm­i _ farTo.romelSic codnis yvela an romelime calke dargi aris warmodgenili. stili. marjvena gverdze da sakidi. e.  e. mokle satiruli leqsi. enciklopEdia [fr. raime SokSi Casag­ debi. epigramma war­ wera] _ 1. Eôs] _ berZnul miTologiaSi gariJraJis qalRmerTi.-167 e. sakiTxebze. Enqer­i _ samRvdelmTavro Se­ samoseli. mecnierebaSi da sxv.  epigramasi Scd. Senobaze. epArqia [berZ. qce­ va. epQgon­i [berZ. Zvel saberZneTSi: Zeglze. leqsikoni. poezia.). mravalmxrivi ganaTleba codnis sxvadasxva dargSi.). ¥ enciklopediuri. (mraval­ mxrivi) codna.  epigramisa. saCuqarze da misT. ¥ epigramuli. religiis.  s. gamokvleva..  qarTuli e.-ebi. romelsac aklia originaluroba. Enqi _ Sumerul miTologiaSi erT­erTi sam umTavres (en­ lilTan da anusTan erTad) RvTaebaTagani. moralis da misT. gakeTebuli warwera prozad an leqsad. larusis e. mimarTva yvela ka­ Tolikesadmi politikis. epAtaJ­i [fr. Tavis tvinis anTeba. epi Eos­i [berZ. Wadrakis e.. statiebi. encQklika [< berZ. Sumeruli samebis erT­erTi i postasi. teqnikuri e. epQgraf­i [berZ. encyclica] _ romis papis weri­ li. épatage] _ skan­ daluri gamoxtoma. entifAlit­i [< berZ.

avi zne.  mudmivi e. epQlog­i [berZ.. masala. teqsti.  gri pis e. ¥ epigrafikuli. gamoxatavs nawarmoebis (misi nawilis) ZiriTadad ideas.  e. episkopos rames vuyureb] _ umaRlesi sasuliero wodebuleba warwera] _ 1. romelic wamZRvarebuli aqvs raime nawarmoebs an mis nawils. Zeglis warwera. epitheton] _ msazRvreli sityva.. epQzod­i [berZ. piesaSi.  epiteti Scd. damamcirebeli e. momxdari ambavi.. warweraTmcodneoba). arasistematuri. episodion] _ 1. gamonaTqvami. epilEfsia [berZ.  e. Zvel saberZneTSi: safla­ vis qvis. epidEmia [<berZ. epilēpsia] _ qronikuli nevruli daava­ deba. amamaRlebeli e. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia erTgvari damokidebuleba. epidēmia] _ raime gadamdebi senis far­ Tod gavrceleba. 2. raime SemTxveva. momxdari. rome­ lic daerTvis sagnis an movlenis saxels da aZlevs mas met gamoxatulebas. daavadebani. ¥ epidemiuri. bneda. sinon. epQTet­i [berZ. romelSic mokled aris gadmocemuli moqmed pirTa Semdgomi be­ di. 2.  e.  `ramdenime suraTi anu e. mokle citata. umniSvnelo.  CarTuli e. ¥ epizoduri-SemTxveviTi. e. episkOpos­i [berZ.epi -168nawili. romelic xasiaTdeba perioduli moulodneli SetevebiT.  epigrafiuli Scd. am dros avad­ myofs goneba ekargeba da emarTeba krunCxva. roli kinofilmSi. epigrAfika [< berZ. araZiriTadi.­ad aqvs xalxuri gamonaTqvami: `moyvares pirSi uZraxe mters _ pirsukano~. prologi da e. yaCaRis cxovrebidan~ (ili­ as cnobili poemis saTa­ uri). mxatvruli nawarmoebis . epilogos <epi Semdeg da logos sityva] _ mxatvruli nawarmoebis das­ kvniTi nawili.  `kacia-adamians?!~ e. epigraphē warwera] _ mecniereba Zve­ li warwerebis Sesaxeb (qarT.  romanis e.

epos sityva. epi-ze da laT. epQcentr­i berZ.-169qristianul eklesiaSi. am wodebulebis mqone piri.. Cve­ ulebriv eparqiis mTavars mieniWeba. poema. epitQmia [berZ. epistrophē ukan gamobruneba] _ rito­ rikuli xerxi _ erTi da imave sityvis.. rasac sulieri mama daadebs morwmuneebs. gzavnili. feodalizmis e. sinon. xalxuri sagmiro Tqmule­ bebi. Tanamedrove e. epitaphios (logos) saflavszeda sityva] _ warwera saflavis qvaze. e. simRerebi. epistola < berZ. an gamoTqmis gameoreba. epOpea [berZ.  sagmiro e. epopoiia] _ 1.  epopeisa. saxelwodeba. epitAfia [< berZ. epônymos] _ piri. Txro­ biTi literaturis Janri (dramisa da lirikisagan gansxvavebiT) _ romani. adgilis an misT. mo­ Txroba da sxv. we­ rili.  antikuri e. Epoqa [<berZ. romlis saxelisagan war­ modgeba xalxis. romelic moTavsebulia ra­ ime damangreveli ZaliT ke­ ris Tavze an mis qveS. epQstole [laT. Epos­i [< berZ. ¥ epikuri.. homerosis e. naTloba ior­ danes wyalSi ioane naT­ lismcemlis mier.  miwisZvris e. epifAnia [berZ. centrum centri] _ ad­ gili dedamiwis zedapirze.  epopeasi. . epo epOnim­i [berZ. epoqAluri _ (wign. epopeia Scd.  epiuri Scd. ambebiT (qarT. epitimion sas­ jeli] _ saeklesio sasjeli. gadat. mo­ Txroba. stili.  e. epistolē] _ (samRvd. mniSv­ nelovani ambebi.. epiphanys ga­ mocxadeba] _ ieso qristes gamocxadeba. epQstrof­i [berZ. simRera] _ 1. epikuri Janris didi mxat­ vruli nawarmoebi. atomuri bombis afeTqebis e.) didi.  omis e. (wign. romelic xasiaT­ deba RirsSesaniSnavi mov­ lenebiT.) ama Tu im epoqis damaxasiaTebeli: didad mniSvnelovani. poemebi.). epochē gaCereba] _ drois xangrZlivi mo­ nakveTi. xana). 2.  epitafiisa  epitafiasi Scd. 2.

erozio gamoWma] _ 1. Rrma codna mecnierebis romelime dargSi. 2. ¥ erotikuli. grZnobadoba.  kosmonavtikis e.era -170reba] _ mamakacis sasqeso asos gaberva da gamagreba sqesobrivi agznebis dros (sisxlis gaZlierebuli mowolis Sedegad). Era [laT. eractio gaswo­ . erôs (erōtos)] _ berZnul miTologiaSi: si­ yvarulis qalRmerTi. rac dakavSirebulia sasiyvarulo damokidebu­ lebasTan. epoxaluri Scd. Eres­i [berZ. (gadat.  epoxa. gandgoma. dedamiwis isto­ riis yvelaze didi qro­ nologiuri monakveTi. drois istoriuli monak­ veTi. cdomi­ leba. erOtika [berZ. 2.). hairesis] _ 1.  qristianuli e. eretQkos­i _ eresis mimdeva­ ri. Erot­i [< berZ. romelsac xelSi kiTara uWiravs. re­ ligiuri moZRvreba. gabatonebuli an sayovelTaod miRebuli Se­ xedulebebisgan. 3. Semecneba.).  liTonis e. e. metismeti vnebianoba. erOtizm­i [< berZ. movlena.  niadagis e. xana. mwvalebloba). erôs (erōtos) siyvaruli] _ gada­ Warbebuli sqesobrivi aRgznebadoba. periodi: epoqa. upiratesad satrfialo poeziisa: war­ modgenili hyavdaT qalad.  ereTikosi Scd. (qarT. aRmoCenebi. wesisgan gadaxveva. eratô] _ berZ­ nul miTologiaSi: muza lirikuli. erEqcia [laT.  e. erudQcia [laT. movlena. (medic. Erato [berZ. 3.) lorwovani garsis zedapiruli dawyluleba. erOzia [laT.). eruditio swav­ leba. (geol. aera] _ 1. liTonis zedapiris daSla meqanikur zemoqmedebis an eleqtruli ganmuxtvis Se­ degad. codna] _ (wign. ro­ melic ewinaaRmdegeba gabatonebuli religiis sa­ eklesio dogmatebs. didi ganswavluleba. sinon. momenti. niadagis ngreva da wa­ recxva Rvarebisagan. 2. erōs (erōtos) siyvaruli] _ yvelaferi is. saidanac iwyeba welTaRricxva: welTaRri­ cxvis esa Tu is sistema.

eskalAcia [ingl. qiteqturuli proeqtisa. Sedgeba. eseebi. li formis (ara sistema­ ¥ saeskadro. kon2.)  dekoraciebis e.  eskadrasi Scd. esEncia [laT. (zRv. ¥ eskadrisa. escadre] _ 1. musikalu­ 2.-171- esk Ese [fr. _ samxedro aviaciis qve­ ¥ esesi. literaturuli. sxv. warmoebis e. Eskiz­i [fr. SemoqmedebaSi. SegrZneba] _ 1. fiumeriaSi. aRzrda. tisa. esTeatraluri proeqtisa da Tetiuri Scd. mfrinavebis ramdenime esEist­i _ eseebis avtori. naswari monaxazi (naxa­ ¥ esTetikuri. mSvenierebis ganuyreli gafarToebis. raime nivTierebis koncen­  eskadriliasi Scd. essai] _ Tavisufa­ armiaSi meore msoflio omis periodSi. escadrille] da sxv.. narkvevi. tur­mecnieruli xasiaTis)  s. agresiis e. rgolisgan (razmisagan)  esseisti Scd. ruloba risame. problemebi. Teoriebi e. wi­  yofis e. essei Scd. escalation aR­ masvla (aRsvla) kibis dax­ filosofiuri moZRvreba marebiT] _ (wign. iyeneben kvebisa da farmacevtul eskalAtor­i [ingl.. e-ebis gasamxedro­sazRvao flotis mofena gemebis didi SenaerTi. romelic TviT­  esse.  estetika. mr. esTEtika [< berZ. agreTve par­ be.) mSveniereba. esquisse] _ 1.) Eskadra [fr. ar­  e. naRmosani. filosofiuri. essentia arsi] _ ¥ eskadriliisa. socialuri eskadrQlia [fr. ganayofi. samxedro­sahaero Zalebis ri nawarmoebis an misi SenaerTi zogi ucxo qveynis . romelSic gan­ xilulia literaturuli.  omis e. mxatv­ fliqtis e. (wign.  metros e.) agresiis xelovnebis. skulpturisa. trirebuli xsnari. formaTa Sesaxeb mxatvrul gaZlierebis strategia. aisthēsis grZnoba. esei. estetiuri. escalator] _ ganuwyvetliv moZravi ki­ mrewvelobaSi.. 2.

). xmaroben kun­ Tebis gasamagreblad. eskUlap­i [laT. esperAntist­i _ esperantos . romelsac gveli exveva (berZnul miTologi­ aSi mas Seesabameba askle­ piosi).  rkinabetonis e.  estakadasi Scd. espada daSna] _ (sport. sinon.) gzis gar­ kveul monakveTze cvlis daTqmul niSans (qarT. romelic Cve­ ulebriv SokoladiT aris dafaruli. romelze­ dac dedamiwis zedapiridan garkveul simaRleze gayva­ nilia gza sxva (qveda) gzis Tavze. esperer ime­ dis qona] _ xelovnuri sa­ erTaSoriso ena. badragi). estAkada [fr. estampe] _ raime gamosaxulebis anabeWdi qaRaldze. esquimau] _ na­ yinis briketi. risame Tanxmlebi sam­ xedro dacva (qarT.  eqskorti Scd. Eskort­i [fr.. romelSic morbenali (mo­ curave da sxv.) 1887 wels laTinurisa da yvelaze ufro gavrcelebuli da­ savleTevropuli enebis ma­ salis safuZvelze. Estamp­i [fr. ga­ moxatavdnen dayrdnobils kverTxze. gunduri Sejibreba sirbilSi. esperanto moimede < fr. espada] _ igivea. estAfeta [fr. gaWimva] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ erT­ maneTTan rezinis CaliCebiT an zambarebiT SeerTebuli saxelurebi. ¥ saeskizo. Espada [esp. ¥ estakadisa. espEranto [esper.  s. safarikao daSna.esk -172mcodne. avJandi] _ 1. rac matadori. Eskimo [fr. estacade] _ xidi­ seburi nageboba. si­ nawilis winaswari reaqcia. escorte] _ vi­ sime.  motociklistebis e. espAnder­i [< ingl. espand gafarToeba. estafette < it. espodron < esp. espAdron­i [fr. romelic Seqmna polonelma eqimma poliglotma lazar zamen­ hofma (1859­1917 ww. Aesculapius] _ romaul miTologiaSi: mkurnalobis RmerTi. specialisti. stafetta < atafta uzangi. naxazi.gadaRebuli TviT mxatvris (an ostat gra­ vioris) mier gakeTebuli formidan. curvaSi da sxv.

 sazafxulo e. romlebic gamodian mayurebelTa wi­ naSe. (wign..). paketi da sxv. Etap­i [fr. kilogramis e. gadat. distanciis calkeuli monakveTi. xelovneba. stadia. scena SemsruleblebisaTvis (msa­ xiobebisaTvis. étagére] _ avejis saxeoba _ erTmaneTis Tav­ ze ramdenime rigad mowyo­ bili Taroebi (qarT.). risame sazomi standarti. romelsac iyeneben sxva xelsawyoebis Sesamowmeb­ lad. Taroedi).  mniSvnelovani e. ¥ saetalono. simRerebi.-is msaxiobebi. 2. amanaTrbeni). metismetad zusti sazo­ mi.). étiquette] _ Tavis daWerisa da Tavaziani mo­ pyrobis wesebi. sixSireTa saxelmwifo komisia.  erTiani droisa da s. étape] _ 1. ¥ saestrado.  e. orkestri­ saTvis da sxv). koncerti. romlis ZiriTa­ di saxeobaa calkeuli nom­ rebisagan Sedgenili kon­ certi.  s. romlebic miRebulia di plomatTa wreebSi. mefis karze da sxv. 2.  etaJerka Scd. risame gan­ viTarebis.  e. amaR­ lebuli adgili. s. dad­ genili sazomi erTeulis zusti nimuSi. TviT niSani (patara joxi. warmoadgens bevri religi­ is (maT Soris qristianobis) Semadgenel nawils. etiketka Scd. raime procesis calkeuli momenti. .-173non. esqatolOgia [berZ. etQket­i2 [fr. estrade < esp. romelsac gadascemen erTmaneTs erTi gundis sportsmenebi aseTi Sejibrebis dros. estafeti Scd.  estafetis bolo e. Estrada [fr. ¥ etalonuri. (gadat. etAJer­i [fr. 3.  eTiketi. 2. étalon] _ 1. estrado ficarnagi] _ 1. raime gzis. étiquette] _ igivea. sinon. etQket­i1 [fr. xelsawyo. eti  metris e. rac iarliyi. 2. eschatos ukanaskneli da logos moZ­ Rvreba] _ mistikuri moZ­ Rvreba msoflios da ada­ mianis saboloo bedze. etAlon­i [fr. ¥ estafetisa  estafetasi.

ephēmeros erTdRiani] _ 1. raime moqmedebis. etQmon­i [<berZ. xmauris e.  e. efektiuri Scd. etymon WeS­ mariteba. romelic naturidan aris Sesrule­ buli saRebavebiT.eti -174nuri ganlageba. effusio daRvra. 4. Semadgenlobasa da Tavdapirvel mniSvnelobas. echō] _ bgeris arek­  saerTaSoriso e.).  suraTis e. efemErul­i [berZ. 2. ararealuri. moRvaweobis. savarjiSo musikaluri pi­ esa dakvris teqnikis asaT­ viseblad. efEmera. Eqo [berZ.  ganaTebis e.-ebi. Efeqt­i [laT. mcdeloba. etQud­i [fr. (wign. sityvis ZiriTadi mniSvneloba da logos moZRvreba] _ enaTmec­ nierebis dargi. saxviT xelovnebaSi: wi­ naswari monaxazi.  ekonomikuri e. Tavgamodeba] _ 1.  kritikuli e. romlis­ ganac warmoiSva enis esa Tu is sityva. Wadrakis figurebis xelov­ .. didi iyo. 3. magmis amofrqveva dedamiwis zeda­ pirze.-is dacva. romlis mizania STabeWdilebis mox­ dena.  efekti. 3.  Sopenis e. etimolOgia [berZ. swrafmavali.. sityvis ZiriTadi mniSvneloba] _ (lingv. ¥ efeqturi. effectus] _ 1. e. mcire zomis literaturu­ li an mecnieruli narkve­ vi. STa­ beWdileba. sityva warmoTqva. mizezis Sede­ gi. 2. moRvra] _ (geolog. zomebi miiRes. efUzia [laT. xerxi. virtuozuli xa­ siaTis patara musikaluri piesa. raime iluziis Seqmna. studium cda. 2. e. romelic swavlobs sityvis warmomav­ lobas. mkurnalobis e. etymologia < etymon WeSmariteba. efekturi. saSualeba.). amosavali sityva. romelsac vinme an rame axdens vinmeze. romelSic TeTrebma mcire ZalebiT unda i povon erTaderTi swori gza mogebis an ya­ imis misaRebad (Wadrakis amocanebTan gansxvavebiT svlebis raodenoba gansaz­ Rvruli ar aris). étude < laT. gul­ modgineba. moCvenebiTi.).. xanmokle. ara­ myari.

nivTierebaTa cvlis gamo­ uyenebeli an mavne narCenebis organizmidan gamodevnis procesi. eqskavAtor­i [ingl. Temidan gadaxra] _ ZiriTadi gadaxveva sxva.  e.  mokle e. daTva­ lierebis monawileTa jgu­ fi. amoReba.  meeqskavatoresi. ekskavatori. Jurnalis. 2. eqskluzQur­i [fr. daTva­ liereba risame saswavlo. eqskUrsant­i _ eqskursiis monawile. excavo amovtex] _ miwis saTxreli manqana. [laT. excursio was­ vla. excavator < laT. excursus gadax­ veva. axlo myofi sakiTxis gasa­ Suqeblad (qarT.. sinon. ¥ meeqskavatorisa. gamoZaxili.) (qarT. varZiaSi. eqsgumAcia [laT. meekskavatore Scd. gaseirneba sadme. gamgzavreba] _ 1. rac vrceldeba sagnebis SezRudul wreze. aseTi gamgzavrebis.  eqskliuziuri.  TbilisSi e. ko­ leqciuri gamgzavreba. eqskUrsia [laT.. sinon. gamoyofa.  eqskluzivi. wiaRsvla). tyeSi. romelic eqskavators mar­ Tavs. gansakuTrebuli] _ is. naxmevi)  exo Scd. exclusive raimes gamok­ leba.. saganmanaTleblo an gar­ Tobis mizniT. e. excemos gamovyof] _ (fiziol. Eqskurs­i [laT. eksgumacia Scd. ingl. 2. meeqskavatore _ mZRoli. amoZ­ roba. eqskliuzivi Scd. . excretum. `yofili~. eqs-ministri.  eqsCempioni. mcxeTaSi. eqs-prezidenti.). gamosvla. baTumidan. eqs.-175vla SedarebiT Sors myof sagnebze (kedelze. Camovida soxumidan.  egsgumacia. exclusif. eqs eqskluzQuri intErviu _ aseTi intervius gamoqvey­ nebis ufleba ekuTvnis mas­ mediis romelime organos (gazeTis. radio­ an teleprogramas). ex –dan da humos miwa] _ gvamis miwidan amoReba sasamarTlo­eqs­ pertizis Casatareblad.. eqskrEcia [< laT. ex…] _ pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvnelobiT: 1.

polaruli e.  sasamarTlos e. s. gamokvleva.  eqsperimentaluri Scd.-is wevrebi. arqeologiuri e. ekonomikuri e. expedire gagzavna] _ muSaki.  s.  brwyinvale e. Cveulebriv. romlis saqmea risame gagzavna da . eqspatriAcia da eqspat­ rQreba [laT. eqslQbris­i [laT. eqspedQtor­i [< laT. expansif < laT. ¥ saeqskursio.  s..eqs -176miReba. s. 2.. marSruti. expertus ga­ mocdili] _ specialisti. experimentum] _ 1. biuro. moqalaqeobis gamocvliT. expansio ga­ farToeba. eqsperQment­i [< laT.  fostis e. Eqspert­i laT.  e. samecniero cda. cxovelebi.  politikuri e. s. monacemebi. romelic eqsperiments (mniSv. Tanxebi. exlibris wig­ nebidan] _ mxatvrulad ga­ formebuli niSani. ro­ melzedac aRniSnulia pat­ ronis gvari.  samecniero e. eqsperimentAtor­i _ piri.  qimiuri e. ex ­gan.  gabeduli e.  e. eqspansQur­i [fr. expeditio] _ adamianTa jgufis gamgzav­ reba specialuri davalebis Sesasruleblad.  s. savaWro bazis e. ¥ eqsperimentuli. gavrceleba] _ (wign. iarliyi. ­idan da patria samSoblo] _ neba­ yoflobiTi an iZulebiTi gasaxleba samSoblodan. ¥ saeqsperto. expunsio] _ vinc Tavis grZnobebs ver faravs. eqspedQcia [laT. saerTod. 1) akeTebs. ¥ saeqsperimento. ¥ saeqspedicio. e.. eqspAnsia [laT. advi­ lad amJRavnebs. razmi. agresiuli politika­sa­ kuTari politikuri da ekonomikuri gavlenis gav­ rceleba sxva qveynebSi. romelsac akraven wigns ydis SigniTa mxares da. cda. 2. romelic iZleva daskvnis raime sakiTxis ganxilvis dros.) axali teritoriebis dapyrobisken miswrafeba. avtobusi. TviT aseTi jgufi.

ereblad. saCveneblad gamofenili] sinon. Rebad: dayovneba. gamofena. gatana sazRvargareT gasa­ ¥ saeqspluatacio (mniSv.  eqsportiuli Scd. eqspozQcia [laT. 2­isaTvis). sinon. (fotogr. exTemebi. Sic gadmocemulia mTavari eqspluatAtor­i [< fr. komisia. raime mizniT gamoyeneba lad aris ganlagebuli mu­ (bunebriv simdidreTa. _ sagani. musikaluri nawarmoebis  samedicino e. sasamarTlo Sesavali nawili. ganmavlobaSic fotoapara­ eqspluatAcia [fr. s. moebis saSualebaTa. importi). eqsploa4. visime mier sxvisi Sromis eqspOnat­i [laT. xarjebi. war­ zeumSi an gamofenaze. samuzeumo eqspontebis. opera eqsploatacia. 2. romelic 3.. yvlefa). cema. bobaTa da sxv.  avtomobilis e. daskvna.. eqspluatacias uwevs visme. ploitation] _ piri. (s.-d gadato. exploitation] tis obieqtivi Riaa gadasa­ da eqspluatQreba _ 1. lite­  s.-ebi. exponatus nayofis miTviseba (qarT. romelic saCveneb­ 2.  eqsploatatori.  avtomobilebis e. myvleda sxv. romelSic eqspertebis mier raime sa­ aRwerilia ZiriTadi moqme­ kiTxis ganxilva daskvnis debis winare viTareba. eqsploaticiebi. expertise] _ savali nawili. Eqsport­i [ingl. romel­ e. romlis tatoruli Scd. rkinigzeexportare gatana] _ saqonlis bis e. saeqsploatacio Scd. gadmocema] _ 1.-177- eqs axsna. expositio . axali sacxo¥ eqsportuli da saeqsporvrebeli saxlis s. miT ganlageba dasaTvali­ ¥ eqspluatatoruli. garkveuli siste­ feli).  s.  e. export < laT. xelovnebis nawarmoebTa.). reba.) dro. nage­  samuzeumo e. iTvisebs sxvisi Sromis na­ mrewvelobis produqtebisa yofs (qarT. misacemad. s. yidad (sapirisp. raturuli nawarmoebis Se­ eqspErtiza [fr.) saqoneli.

eqspresimdgomareobis CamorTmeva. eqspresia.eqs -178uli. express sasw­ eqspropriAcia [fr. sareiso avtobusze. express < laT. samgzavro matarebeli. moumza­ aqvs da eqspresze meti. expromtus romelsac aqvs iSviaTi ga­ mza. romelic Eqspres­i [ingl. romelsac si (Cveulebriv.­is pir­ expressus gaZlierebuli] _ vel naxevarSi: misi mimdev­ 1. marTuleba xelovnebasa da  navTobis e.. gemze. swrafi. visime xe­ Cereba. eqspres. eqsportQor­i [fr. aRZvris. gamomxatveloba] _ mi­ tani. iTqmis agreTve samgzavro gancdebis asaxvas. rebi TavianT ZiriTad amo­ romelic miZraobs didi canad Tvlidnen mxatvris siswrafiT da Cerdeba mxo­ Sinagani samyaros. socialuri ¥ eqspresiuloba. ex –gan da proprius neli nawili rTuli si­ sakuTari] _ 1. bieqturi SemoqmedebiTi 2. eqsprEsia [laT. erTi klasis mier meo­ momxatveloba. [ingl. tyvad) da naxevareqspresi Eqspromtad _ moumzadeb­ Scd. expressio] _ ga­ 2. exporteur < laT. mier qonebis iZulebiT Ca­ `operatiuli~. musikaluri na­ busebze naklebi gaCereba warmoebi da sxv. ingl.. expressionisme < expression gamoxat­ portis organizatori. saxumaro Cveulebriv sareiso avto­ xasiaTisa). Eqspromt­i [laT.) sa­ tyvebisa mniSvnelobiT: xelmwifo xelisuflebis `momentaluri~. saz­ RvargareT saqonlis gam­ va. liT arsebuli] _ saxel­ nAxevrad Eqspresi _ saqa­ daxelod SeTxzuli leq­ laqo avtobusi. exporte] _ eqs­ eqspresiOnizm­i [fr. warmoiqmna me­20 sauk. literaturaSi. (samarT. qveynebi. gancdis Zala. expropriarafo] _ pirveli Semadge­ tion < laT. misi su­ lod did sadgurebSi. deblad warmoTqmuli si­  naxevradeqspresi (erT si­ tyva. grZnobebis resaTvis sakuTrebis da. miT an usasyidlod). amasTan erTad. `saswrafo~. lad saxeldaxelod. morTmeva (sasyidlis mice­  eqspresiuli. .

extraordinarius] _ (wign. SekumSulad gadmo­ traditio gadacema] _ (samarT. extravagant] _ sayovelTaod mi­ misuli aRfrTovaneba. (iT­ nivTierebebis gamowurviT qmis zog saqonelze). Cai e.  e. `saukeTeso~.. e. Rebuli wesebisaTvis. Eqstraqt­i [laT. eqstra. iReben samkurnalwamlo 2. ucnauri. ukiduresi. externus ga­ SegrZneba] _ e. nels saSualebiT. ucxo saxelmwifosaTvis gadacema im pirisa. gafarToeba. ex ­gan. soflis meurneoba. preparati. romelic mqone piri. rebis e. gamowuruli] `metad~. `metismetad~. bazaraCveulebrivi. intensiuri) gangebo. extra me­ xedaoba da agebuleba. extra] _ TavsarTi mniSvnelobiT: 1. exterieus] _  eqstraordinaluri Scd.-179- eqs Eqstaz­i [laT. Tavdaviwyebamde eqstravagAntur­i [fr.-ad daammkurnalobs zogierT daa­ Tavra. eqterQer­i [fr. sa­ (sapirisp.  e. gafarToebasTan eqstraordinArul­i [laT. avadmyofuri aRtaceba.). extractus gamoRebuli. w. extradition < kumentis da sxv. (gadat. `biovelis~ reSe] _ piri. vinc am ex ­gan. `gareSe~. extasis < berZ. Txzulebis. do­ eqstradQcia [fr. . cxovelis garegnuli Sesa­ eqstrAsens­i [laT. extensivus mebisaTvis Seuferebeli: rac farTovdeba] _ rac da­ araCveulebrivi. Sinaarsis laT. qsovilebidan raime gamxs­  eqstrasensi. yenebiT (xelis dadebiT)  universiteti e. 2. karaqi. vadebas. `ukeTesi~. [laT. mdgomareoba] _ arRvia.­idan. SemTxveva. gareSe da mokled.. e. gansakuTrebuli.). gareSe da statis saxelmwifos kanonebi da­ simSvide. tismetad da sensus grZnoba. `umaR­ mcenareuli da cxoveluri lesi~. kavSirebulia raodenobriv axirebuli. romelic am saswavlebelSi ar iricxeba Tavisi Tvisebebis gamo­ da ise abarebs gamocdebs. (da ara xarisxobriv) zrdasTan. romelsac  eqstremaluri. ­idan.). eqstErn­i [laT. nor­ eqstensQur­i [laT. _ 1. benzini.

­idan. e. saSiSroebiT. eqscQzia [laT. amokveTa. eqs­CempQoni [laT. 2. cekva.  e. excisio] _ (me­ dic. ukiduresi zo­ mebis miRebis momxre.  samxedro e.) mkveTri < laT. risame normaluri mimdinareobis darRveva. e. rac Cveulebrivs scildeba. excentrique] _ 1. eSElon­i [fr. (wign.). Sexedulebebi. gadat. eqscentrQkuli [fr. ex ­gan. ukiduresoba. amaRlebuli ficarnagi. (Teat. Zalebi. eSAfot­i [fr.. échelon] _ spe­ cialuri daniSnulebis matarebeli masobrivi ga­ dazidvebisaTvis. gareSe da centrum centri] _ bgeriT an mxedvelobiT kontrastebis. eqstrEmul­i da eqstremA­ luri [fr. TavSeukaveb­ loba. ukiduresi. wremadsuloba. pirobebi. extrême < extremum ukiduresi] _ (wign. -180Taviseburi.. siZneliT. ex –gan. ukiduresad eqstrAqcia .-is ufrosi.  e. [laT.). kbilis amoRebis operacia. situacia. e. mdgomareoba. extremus ukiduresi] _ ukiduresi zo­ mebis momxreoba (Cveulebriv.). politikaSi).  e.  e. eqstrEmist­i _ adamiani. gansakuTrebuli. gamoReba] _ (medic.. eqshumAcia [laT. ex yofi­ li da ingl. Eqsces­i [laT. gadaxra] _ 1. sacirko nomeri. ro­ melzedac xdeboda sikvdi­ liT dasja.). champion < fr.). ­idan da humos miwa] _ saf­ lavidan gvamis amoReba sa­ samarTlo­samedicino ga­ mokvlevis mizniT. extractio amoReba. Seiqmna e. metismeti (Tavisi sirTuliT.eqs cema. ro­ melsac ukiduresi msof­ lmxedveloba (Sexeduleba. triuki. azri) aqvs. araCveulebri­ vad. excessus gamos­ vla.  eqscentruli. ¥ eqstremistuli. 2. ekscentruli Scd. mwvave Sexla­ moxla.). e. champion mebrZoli] _ yofi­ li Cempioni. échafaud] _ (Zv. eqstrEmizm­i [laT. sasacilo xerxebis Semc­ veli. adamiani.

-181-

val

v vA­bank­i [fr. Va banque] – 1.
va­bankze TamaSi banqoSi – fsoni, romelic mTel banks udris. 2. (gadat.) riskis gaweva vAgzal­i [ingl. Vauxhall] – mgzavrTa momsaxurebisaT­ vis gankuTvnili Senoba rkinigzis did sadgurze.  Tbilisis v., vagzlis morige. sAzRvao vAgzali – amave daniSnulebis Senoba saz­ Rvao portebSi. ¥ vagzlisa.  vagzalisa, sadguri Scd. sadguri – matareblis (an sxva transportis) gaCerebis adgilia (saTanado Seno­ biT), xolo vagzali – ara yoveli sadguris, aramed didi (Cveulebriv sakvanZo) sadguris Senobaa (did qalaqebSi). vAgon­i [germ. Wagon] – sat­ ransporto saSualeba – relsebze moZravi Tvlebi­ ani sazidari.  matareblis v., samgzavro v., satvirTo v., v.-is gamyoli, metropolitenis v., funikulioris v. ¥ savagono.

 s. depo.  ronoda Scd. vAza [fr. Vase] – lamazi moyvanilobis WurWeli tkbileulobis, xilis an yvavilebisTvis, agreTve de­ koratiuli (sinon. larnaki).  brolis v. vakAnsia [fr. Vacanse < laT. Vacans daukavebeli, Tavisu­ fali] – daukavebeli Ta­ namdeboba (dawesebulebaSi), Tavisufali adgili (sas­ wavlebelSi).  institutSi ori v.-aa. vakAntur­i [fr. Vacant (e)] – daukavebeli, Tavisufali (adgili, Tanamdeboba).  profesoris v. Tanamdeboba.  vakantiuri Scd. vakUum­i [laT. Vacuum sica­ riele] _ (fiz., teq.) airis Zalian gauxSoebuli mdgo­ mareoba, TiTqmis carieli sivrce. ¥ vakuumuri.  v. sivrce.  vakumi, vakumuri Scd. valEntoba [laT. Valens, valentia Zala,(Valentis) Zalis mqone] – (qim.). atomis Tviseba Seu­ erTdes sxva atomebis gar­ kveul raodenobas

val

-182-

 mudmivi v., cvladi v. vAlet­i [fr. Valet msaxuri] – figura banqoSi. valpUrgiis RAme [kreb. Zv. germ.] _ wminda valpurgiis dResaswaulis (pirveli ma­ isis) winaRame, rodesac, Zve­ li germanuli xalxuri crurwmeniT hartis mTis umaRles mwverval brokenze imarTeba kudianebisa da jadoqrebis Rreoba.  valpurgis Scd. vAls­i [fr. Valse germ Walzer] – 1. didad gavrcelebuli wyvilTa cekva; musika am cekvisaTvis. 2. am cekvis ritmis sakon­ certo (saorkestro, sa­ fortepiano da sxv.) nawar­ moebi.  Sopenis v.-ebi. vAltorna [rus. валторна < germ. Walthorn samonadireo buki] – spilenZis sasule sakravi – spiralurad mox­ rili mili, romelic bo­ loSi farTovdeba. mevAltorne – valtornis damkvreli. ¥ valtornisa, mevaltornisa.  valtornasi, mevaltornasi, `valtornaze ukravs” Scd.

valtOrnist­i _ igivea, rac
mevaltorne (ix. valtor­ na). vAluta [it. Valuta farTo Ri­ rebuleba] – 1. ama Tu im qveynis fulis sistema; fu­ lis erTeuli, romelic safuZvlad udevs am sis­ temas. 2. ucxo saxelmwifos fuli.  mtkice v., oqros v. ¥ savaluto.  s. operaciebi.  valiuta, savaliuto Scd. vAmpir­i [fr. Vampire, germ. Vampir] – germanul da sla­ vur TqmulebebSi: 1. cru rwmeniT; micvalebuli, ro­ melic RamRamobiT dgeba saflavidan da adamianebs swovs sisxls. 2. Seubralebeli, sisxlis­ msmeli, ulmobeli adamiani. 3. erTgvari Ramura; gavrce­ lebulia tropikul ameri­ kaSi. vandAlebi [germ. Vandalen] – 1. Zveli germanuli tomi, ro­ melmac me­5 s.­is Sua wlebSi dai pyro romis imeriis na­ wili, gaZarcva romi da gaanadgura mravali kul­ turis Zegli. 2. (gadat.) istoriul ZeglTa da kulturul faseulobaTa

-183gamanadgurebeli adamianebi (sinon. barbarosebi) vandAlizm­i _ istoriuli Zeglebisa da kulturul faseulobaTa ganadgureba (sinon. barbarosoba). vAnil­i [fr. Vanille esp.] – 1. tropikuli mcenare; isxams grZel wvril nayofs. 2. am mcenaris gamxmari sur­ nelovani nayofi; iyeneben kulinariasa da parfiume­ riaSi.  v.-is fxvnili. ¥ vaniliani.  v. namcxvari, v. orcxobila. varQant­i [laT. Varians (variantis) cvalebadi] – 1. risme nairsaxeoba, saxecvlileba.  proeqtis ramdenime v., v.-ebis gaTvla (Wadrakis partiaSi). 2. raime nawarmoebis an misi nawilis erT­erTi redaq­ cia.  `ieso qriste – kacobriobis raindi”- is pireli v. variAcia [laT. Variantio cvli­ leba] – 1. (wign.). igivea, rac varianti (mniS. 1) 2. Cveulebriv mr.­Si varia­ ciebi – musikaluri nawar­ moebi, cekva da sxv; rac war­ moadgens ZiriTadi Temis

vaq

gameorebasa da damuSavebas sxvadasxva cvlilebebiT.  piesis v.-ebi, Tema v.-ebiT. ¥ variaciuli aRricxva – ma­ Tematikuri analizis erT­ erTi dargi. varQete [fr. Variete] – msubuqi Janris (estradis) Teatri.  varietesi.  varietisa Scd. vAsal­i [fr. Vassal laT. Vassalus] – 1. Sua saukuneebSi da­ savleT evropaSi: memamule, feodali, romelic damoki­ debuli iyo ufro msxvil feodalze (siuzerenze). 2. gadat. (wign) vinmeze da­ mokidebuli, visime xelq­ veiTi piri an saxelmwifo. ¥ vasaluri.  v. damokidebuleba, v. saxelmwifo. vatQkan­i [laT. Vaticans bor­ cvi (goraki) tibris mar­ jvena sanapiroze romSi] – kaTolikuri eklesiis re ligiur­ad mi nis tra ci­ uli centri; am eklesiis meTauris romis papis – rezidencia; warmoadgens calke saxelmwifos q. ro­ mis centrSi. vAqcina [laT. Vaccinus Zro­ xisa] – preparati, romesac iyeneben infeqciur daava­

vaq

-184¥ vegetarianuli.  v. saWmelebi, v. sasadilo.  vegeterianeli, vegeterianuli Scd. vegetarianEloba [laT. Vegetarios mcenareuli] – kvebis sistema, romlis mixedviT dauSvebelia xorcis Wama. vegetatQuri [laT. Vegetarius] – (biol.) rac cxovelebisa da mcenareebis kvebasTan aris dakavSirebuli.

debaTa winaaRmdeg asacre­ lad. vaqcinAcia – (medic.) vaq­ cinis Seyvana adamianis an cxovelis organizmSi; vaq­ ciniT acra. vAxt­i [holand. wacht] – (zRv.) 1. morigeoba gemze.  v.-ze dgoma 2. gemis eki paJis nawili, ro­ melic morigeobs; drois monakveTi, rodesac erTi cvla morigeobs.  v.-is meTauri, Ramis v. ¥ savaxto.  s. Jurnali, s. samsaxuri.  vaxta Scd. vAxter­i da vaxtiOr­i [germ. wachter] – morige da­ raji dawesebulebaSi, sa­ warmoSi. vaUCer­i [ingl. Vaucher xel­ werili, gasamarTlebeli dokumenti] – igivea, rac saprivatizacio Ceki. ¥ vauCerisa. vahAbizm­i [sakuT. sax. kreb. arab. wahha seqtis damaarse­ beli] – islamis religiur­ politikuri moZRvreba. vegetariAneli [ingl. Vegetarian – adamiani, romelic xorcs ar Wams da mxolod rZis produqtebiT da mce­ nareulobiT ikvebeba.

vegetatiuri organoebi

– mcenaris kvebisa da zrdis organoebi (fesvebi, Rero, foTlebi).

vegetatiuri gamravle­ ba – mcenareTa gamravleba
arasqesobrivi gziT

vegetatiuri nervuli sistema – (fiziol.) ner­
vuli sistemis nawili, ro­ melic awesrigebs saWmlis momnelebeli, sisxlis mi­ moqcevis, sasunTqi da sxv. Sinagani organoebis moqme­ debas. ¥ vegetaciuri _ sxvaa (ix. vegetacia). vegetAcia [laT. vegetatio] – (biol.) mcenaris sasicocx­ lo moqmedeba, misi zrdis procesi. ¥ vegetaciuri da savegeta-

-185cio.  v. – (s) periodi. velo... _ sityvis Semokleba `velosi pedis~. velOdrom­i [laT. velox (velocis) swrafi da dromos sarbie­ li, rbola] _ sportuli nageboba velosi pedebiT SejibrebisaTvis (sinon. treki). velOriqSa _ riqSa (mniSvn. 2), romelic velosi pedze zis da ise moZraobs. ¥ veloriqSisa.  veloriqSasi, velorikSa Scd. velosQped­i [fr. vēlosipēde] _ or­ an samTvliani manqana, romelic moZraobaSi moh­ yavs zed mjdoms pedlebze fexis daWeriT. velosi pedis gamogoneba _ (saub.) iseTi risame ga­ mogoneba, rac didi xania, cnobilia, gamogonebulia (inJinerTa wreSi cnobilia erTi faqti, rodesac erTma vai­gamomgonebelma skams centrSi gamoaba fexi _ aqao­da gamomgonebeli mer­ qvaso. ¥ savelosi pedo.  s. sporti. velosi pEdist­i _ velosi­ pediT mavali, savelosi pe­

ven

do sportis mimdevari. velOsport­i _ savelosi pe­ do sporti. velOtrek­i [ix. treki] _ igivea, rac velodromi. vEna [laT. vena] _ (anat.) sis­ xlZarRvi, romliTac sis­ xli organoebidan da qsovilebidan miedineba gu­ lisaken (Sdr. arteria). ¥ venuri.  v. sisxli. vEndeta [laT. vendetta] _ sis­ xlis aRebis adaTi (upira­ tesad sardiniasa da kor­ sikaze). vEnera, vEnusi [laT. Venus (Veneris] _ 1. romaul miTo­ logiaSi: siyvarulisa da silamazis qalRmerTi. 2. dedamiwasTan yvelaze ax­ lo myofi planeta; Cve­ ulebriv Cans gaTenebisas da mzis Casvlis Semdeg. ciskris varskvlavi. venErul­i [< kreb. laT. sne­ uleba (daavadeba)] _ infeq­ ciuri daavadeba (sifilisi, gonorea da sxv.), romelic Cveulebriv sasqeso or­ ganoebis gziT gadadis.  veneriuli Scd. vEnzel­i [< polon. vçsel kvanZi] _ erTmaneTze mxatvrulad

ven

-186mominuli v. verandiani, verandisa. v. saxli. verandasi Scd. verbAlur­i [laT. verbalis] _ zepiri, sityvieri.  v. saSualebebi. vErdiqt­i [fr. ingl. verdict < laT. vere dictum sarqveli] _ (samarT.) sasamarTlo procesze nafic msajul­ Ta gadawyvetileba msjavr­ dadebulis braleulobis an udanaSaulobis sakiTxze.  gasamarTlebeli v., gasamtyunebeli v. vErlibr­i [fr. vers libre Tavi­ sufali leqsi] _ leqsis erT­erTi saxeoba; agebulia upiratesad intonaciur­ sintaqsur safuZvelze da yuradReba ar eqceva taepSi marcvalTa raodenobasa da maxvils (sxvanairad: TeTri leqsi). vErmut­i [germ. Wermut] _ das­ pirtuli Rvino, romelsac aromatis misaRebad dama­ tebuli aqvs zogierTi ba­ laxis (unTavresad abzin­ dis) nayeni. vernQsaJ­i [fr. Vernissage] – samxatvro gamofenis gaxsna, agreTve misi gaxsnis dRe. vErJe [fr. Verge] – qaRaldis  ¥  

gadaxlarTuli inicialebi (saxelisa da gvaris pir­ veli asoebi). vEntil­i [germ. ventil sar­ qveli] _ 1. (teq.) milsa­ denebSi, aparatebSi da misT.: siTxis an airis sa­ regulacio (Casaketi da gasaSvebi) sarqveli. 2. (mus.) sasule musikalur sakravebSi: erTgvari sarq­ veli bgeris simaRlis Se­ sacvlelad.  vintili Scd. ventilAtor­i [< laT. ventilator gamniavebeli] _ mo­ wyobiloba daxurul sadgomebSi haeris gasaw­ mendad.  ventiliatori, vintilatori Scd. ventilAcia [laT. ventilatio] _ daxuruli sadgomis gani­ aveba ventilatoris saSua­ lebiT. ¥ saventilacio.  s. mili, s. mowyobiloba.  ventiliacia, vintiliacia, saventiliacio, savintiliacio. vEranda [port. ingl. veranda < ind.] _ Ria an daxuruli aivani saxlis garSemo an misi erT­erTi kedlis ga­ yolebaze.

-187saxeoba badis magvari mo­ xatulobiT, paraleluri xazebis ori sistemisgan Semdgari. vErsia [fr. Version laT. Versare saxis Secvla] – raime faq­ tis, ambis erT­erTi axsna, gadmocema, ganmarteba (ram­ denimedan).  axali v., ukanaskneli v. vertQkal­i [laT. Verticalis mwvervalisa] – vertikaluri, Sveuli xazi (sapirispiro, horizontali). vertikAlur­i – rac horizon­ talur sibrtyesTan qmnis marT kuTxes; Sveuli (sa­ pirisp. horizontaluri).  v. xazi vErf­i [holand. werf] – gemebis saSenebeli an saremonto sawarmo. vEsta [laT. Vesta] – 1. roma­ uli miTologiaSi ojaxu­ ri keris mfarveli qal­ RmerTi. 2. (astr.) yvelaze kaSkaSa mcire planeta. vEstern­i [ingl. western dasav­ leTisa] – saTavgadasavlo kinofilmi, romelSic moq­ medeba viTardeba CrdiloeT amerikis dasavleTis Sta­ tebSi me­19 s.­Si.

vet

vestibQul­i

[fr. Vestibule] – didi darbazi sazoga­ doebrivi Senobis sxva na­ wilebis Sesasvlelis win.  Teatris v., sasaxlis v., metros v.,  vestibuli Scd. vetEran­i [laT Veteranus mo­ xuci, Zveli jariskaci] – 1. Zveli gamocdili meomari: omgadaxdili mebrZoli 2. Zveli damsaxurebuli mu­ Saki, moRvawe.  Sromis v., Teatris v. veterQnar­i – veterinariis specialisti; saqonlis eqi­ mi (Zv. sinon. beiTali). ¥ veterinaruli da saveterinaro.  v. (s.) instituti. veterinAria [laT. Veterinarius saqonlis momvleli] – mec­ niereba cxovelebis daa­ vadebaTa da maTi mkurna­ lobis Sesaxeb; cxovelTa mkurnaloba ¥ veterinariuli da saveterinario.  v. (s.) punqti, v. (s.) daxmareba.  ixmareba agreTve veterinaruli da saveterinaro, rac veterinari-s zedsarTavi saxelebia.  veterinaluri Scd.

vet

-188-

vEto [laT. Veto

vkrZalav] – 1. saerTaSoriso da sa­ xelmwifo samarTalSi; ak­ rZalva, romelsac adebs erTi saxelmwifo organo meoris gadawyvetilebas; vetos ufleba Cveulebriv aqvs saxelmwifos meTaurs parlamentis gadawyvetile­ baTa mimarT. 2. saerTaSoriso samarTalSi: sxvadasxva qveynis warmo­ madgenelTagan Semdgari kolegiuri organos (sadac sakiTxebi wydeba erTxmad) erT­erTi wevris gancxadeba imis Sesaxeb, rom igi wina­ aRmdegia umravlesobis ga­ dawyvetilebisa; xorciel­ deba xmis micemiT.  v.-s ufleba. vetos dadeba – risame ak­ rZalva vEqsil­i [< germ. Wechsel gamocvla, Secvla, daxur­ daveba] – saTanadod ga­ formebuli savalo xel­ werili, romelic Seicavs valdebulebas gadaixadon garkveuli Tanxa daTqmul vadaSi; (qarT. sinon. Tamasuqi). veqsilolOgia – [laT. Vexillum droSa] – mecniereba, romelic droSebs, maT war­ moSobas swavlobs.

vEqtor­i [laT. Vektor wamyvani]
– maTematikuri an fizikuri sidide,romelic xasiaTdeba ricxobrivi mniSvnelobiT da mimarTulebiT. ¥ veqtoruli.  v. sidide.  veqtori Scd. vQagra [laT. Viagra] – (same­ dic.) mamakacis impotenci­ is sawinaaRmdego prepara­ ti, damzadebulia qimiuri nivTierebebiT; gamoiyeneba mxolod eqimis daniSnule­ biT; viAduk­i [fr. Viaduc < laT. Via gza da duco mimyavs] – xe­ obaze, xevze gayvanili xidi, xidiseburi nageboba. viAkreme [laT. Viacreme] – (sa­ medic.) partniorTan qalis seqsualuri kontaqtebis dros disharmoniis sa­ winaaRmdego preparati; damzadebulia floris – mcenareTa samyaroTa sa­ fuZvelze; absoluturad uvnebelia. vQbram­i – mTaSi sasiarulo an saTxilamuro sqellanCiani fexsacmeli. vibrAtor­i [laT. Vibrare rxeva, qanaoba; kankali] – rxeviTi moZraobis warmosaqmneli mowyobiloba

-189-

viv

vibrAcia [laT. Vibratio] – dre­

sxivuri milakis ekranze rTuli satelevizio, radi­ kadi sxeulis rxeviTi moZ­ olokaciuri da sxva sig­ raoba; arxeva, TrTola. ­ nalebis gamosaxulebasTan vibrQon­i [fr. Vibrion] – baq kavSirze. teria erTgvari  videomagnitofoni, vide qoleris v. osignali, videotelefoni. vibro... [< laT. Vibrare rxeva, kankali] – rTul sityvebSi videOkli p­i [ingl. Video televizia da clip amoWra; uCvenebs mocemuli sity­ amonaWeri] _ telegadace­ vebis damokidebulebas maSi: CanarTi, romelic Sed­ rxevasTan. genilia swrafad cvladi vibrOfon­i [< laT. Vibrare sxvadasxva suraTisgan, rek­ rxeva, kankali da phone xma] – jazSi – dasartymeli in­ lamisgan da romelsac xSi­ strumenti rxeviTi bgere­ rad axlavs musika. bis gamosacemad. videomagnitOfon­i [ingl. vQgvam­i [ing. Wigwam < Crd. Video televizia berZ. magneamerikis indielTa erT­ tis magniti da phone bgera] erTi enidan] – Crd. ameri­ – aparati, romliTac xdeba kis indielTa (kerZod al­ satelevizio programebis gonkinebis) sacxovrebeli magnitur lentze Cawera da gumbaTiseburi qoxi. ake­ Semdeg maTi kvlavwarmoeba Teben xis totebis ler­  videomagnitofoni Scd. wmisgan. videotelEfon­i [ingl. Vivideo...1… [laT. Video vxedav] – deo televizia da berZ. tele rTuli sityvebis pirveli Sors da phone bgera] – te­ nawili mniSvnelobiT `vxe­ lefoni, romelic molapa­ dav” rakis xmasTan erTad mis  videokli pi, videotelegamosaxulebasac gadmos­ foni. cems. video...2 [ingl. Video tele­  v.-is ekrani. vizia laT. Video vxedav] – vivi pAria [laT. viviparus co­ rTuli sityvis pirveli cxalmSobi vivus cocxali Semadgeneli nawili; mi­ da parare Soba] – (biol.) uTiTebs eleqtronul­ cocxlad (da ara kvercxis

viv

-190vi qaRaldis patara baraTi, romelzedac dabeWdilia misi patronis gvari, saxe­ li, wodeba, misamarTi; ga­ dascemen xolme meore pirs – gacnobisas masTan stum­ robisas da zog sxva Sem­ TxvevaSi. vizuAluri [laT. visualis] – mxedvelobiTi; TvaliT warmoebuli.  v. dakvirveba. vikQngebi [skand. viking (mx).] _ skandinavieli meomari mez­ Rvaurebi me­8­11 ss­Si. vQkont­i [fr. vikomte] – dasav­ leT evropis zog qveyanaSi (inglisSi Cvens dromde): Tavadaznauruli tituli, saSualo baronsa da grafs Soris; am titulis mqone piri. vQla [laT. villa] – mdidruli saxli qalaqgareT; mdidru­ li adgil­mamuli, agaraki. ¥ vilisa.  vilasi, villa Scd. vQmpel­i [holand. wimpel] – 1. boloSi orad gayofili grZeli da viwro alami, romelic aRmarTulia sam­ xedro gemis anZaze (gemis erovnuli kuTvnilebis aR­ saniSnavad). 2. patara samkuTxedi alami

dadebiT) Soba. vivisEqcia [laT. vivus co­ cxali da sectio gakveTa] – cxovelis cocxlad gakveTa raime organos funqciis Seswavlis mizniT. vQza [laT. visa naxuli] – 1. saxelmwifoSi Sesvlis, iqi­ dan gamgzavrebis an mis teritoriaze gavlis ne­ barTva, romelic iZleva am saxelmwifos mTavroba (aRiniSneba pasportSi). 2. Tanamdebobis piris war­ wera raime dokumentze, rac niSnavs, rom es piri icnobs dokumentis Sinaarss da eTanxmeba mas. vQzav­i [fr. vis-à-vis] 1. (zmni­ sarTi) visime pirispir, pir­ dapiri. 2. visime pirdapir mdgomi an mjdomi piri. vizQon­i [germ. vision] – (wign.). adamianis warmosaxviT, war­ modgeniT Seqmnili arare­ aluri ram; moCveneba. vQziti [fr. visite] – mcire xniT misvla vinmesTan Cve­ ulebriv oficialurad.  v.-is dro, prezidentis v. ¥ savizito.  s. kostiumi. savQzito bAraTi – mkvri­

-191-

vio

risame niSnad.  violasi Scd. 3. TviTmfrinavidan Camosag­ viOlino [it. viollino] – yve­ debi grZellentiani paketi, laze maRali tembris mqo­ kolofi an mili, romelSic ne oTxsimiani sakravi, ro­ moTavsebulia mfrinavis melsac xemiT ukraven. pataki, an fosta.  koncerti v.-s orkestrisaTvis. vindsErfing­i [ingl. windsurfing, wind qari surfing, surf pQrveli viOlino _ mTa­ zvirTcema] – sportis saxe­ vari violino orkestrSi. oba, afrian specialur da­ viOlinos gasARebi – faze rbola. (mus.) sanoto striqonis vinEgret­i [fr. vinaigrette vidasawyisSi dasmuli erT­ naigre Zmari] – civad saW­ erTi niSani, romelic meli kerZi – wvrilad miuTiTebs maRal xmebze. daWrili sxvadasxva bost­ meviOline – violinos neuli, kartofili, kirkaJad damkvreli musikosi. moxarSuli lobio, erTma­ ¥ saviolino; neTSi areuli, rac ZmriT, saviOlino kOncerti– zeTiT da sxva sakazmiT simfoniuri nawarmoebi, ro­ aris Senelebuli. melSic mTavari partia gan­ vinQet­i [fr. vignette] – wignis kuTvnilia violinosaTvis; (Zv. xelnaweris) TavSi an aseTi nawarmoebis Sesru­ boloSi darTuli samkauli leba. – raime naxati, ornamenti. ¥ meviolinisa.  vinietka Scd.  meviolinesi Scd.  `violinos ukravs”, `viovinCEster­i < [sakuT. sax.] – lino daukra”, `violinos erTgvari sanadiro Tofi damkvreli”, (gamomgoneblis gvaris mi­  `violinoze ukravs”... Scd. xedviT). vQola [it. viola] – Zveleburi violOnCel­i [it. violoncello] – violinos ti pis, magram sakravi – violinos wina­ masze didi oTxsimebiani pari; gavrcelebuli iyo sakravi; aqvs fexi, romli­ dasavleT evropis qveynebSi Tac dakvris dros iatakze me­15­18 ss­Si. idgmeba.  violisa.

vir

-192¥ virtuozuli.  v. dakvra, v. TamaSi. vQrus­i [laT. virus Sxami] _ gadamdebi daavadebis ga­ momwvevi uwvrilesi mik­ roorganizmebi, romelic Zlivs Cans an sul ar Cans mikroskopSi. ¥ virusuli.  v. gri pi, mcenareTa v. daavadebani. virusolOgia [laT. virus Sxami da berZ. logos moZRvre­ ba] – mecniereba romelic virusebs Seiswavlis. vQsk­i [ingl. whisky kelt. (ga­ lebis) uisge wyali] – ara­ yi inglisSi da aSS­Si; damzadebulia qeris ala­ osagan.  Sotlandiuri v. vQskoza [laT. viscosus webo­ vani] – 1. sqeli, blanti niv­ Tiereba, romelsac iReben celulozisgan; iyeneben xelovnuri abreSumis, ce­ lofnis da sxv. masalebis dasamzadeblad. 2. xelovnuri abreSumi.  v.-is perangi. ¥ viskozuri.  v. abreSumi. vQst­i [ingl. wist] – 1. banqos TamaSi erTgvari. 2. kartis garkveuli kombi­

 ixmareba agreTve Celo da violinCelo. vQraJ­i [fr. virage mobruneba] – 1. mobruneba, moxveva dag­ verdebiT, mrudxazovani moZ­ raoba (TviTmfrinavis, avto­ mobilisa, gemisa da sxv).  TviTmfrinavma v. gaakeTa, TviTmfrinavi v.-Si Sevida (e. i. mfrinavma v. daiwyo). 2. saavtomobilo gzis velo­ trekis an sportuli bi­ likis monakveTi, romelic SigniT aris daxrili (av­ tomobilis, velosi pedis, motociklis da sxv. mrud­ xazovani moZraobisTvis).  cicabo v. virQlizm­i [< laT. virilis ma­ makacis] – qalebSi meore­ uli mamakacuri sqesobrivi niSnebis (ulvaSebis, mamaka­ curi agebulebis, boxi xmis ...) warmoqmna. virtuAlur­i [laT. virtualis] – rac SeiZleba gamovlindes saTanado pirobebSi. virtUoz­i [it. virtuoso] – 1. msaxiobi, romelic srul­ yofilad flobs Sesrule­ bis teqnikas (upiratesad musikosze iTqmis). 2. saerTod adamiani, rome­ lic didad aris daxelov­ nebuli Tavis saqmeSi.

ga­ vod marjvebis qalRmerTi..  muzeumis v..  v.  viceprezidenti. aRniSnavs moadgiles. ro­ melSic gamofenilia gasa­ yidi saqonlis nimuSebi. romelic auci­ lebelia organizmis nor­ maluri sasicocxlo moq­ medebisaTvis. vitAmin­i [laT.  gemovnebiT gaformebuli v. admiralze dabali da kontr­admiralze maRali.). vitrine] – 1.-193nacia preferansis. maRaziis daxlze mowyobili v. P … ¥ vitaminiani. Victoria Regia] – wylis didi mce­ nare dumfaras ojaxidan 2 m­de diametris mrgvali foTlebiT. bosto­ nis TamaSSi.  viqtorinasi Scd. [laT..-ebi. vQtraJ­i [fr. baRis erTgvari msxvili marwyvi. gazeTebis v. viqtOria­rEgia [laT. da­ fa da sxv. vita sicocxle da berZ.. ase­ Ti nivTierebis Semcvleli preparatia. 3. quCaSi.. mominuli karada. 2. sasicocxlo Zalebis aRdgenisaTvis. musikaluri v. Semc­ vlels. viqtOrina – TamaSi erTgva­ ri – codnis sxvadasxva dargTan dakavSirebul ki­ Txvebze pasuxis gacema. B. igivea rac viqtoria­re­ gia. viqtOria [laT.  literaturuli v. vodEvil­i [fr. vQtrina [fr. evropaSi viqtoria­regia gamohyavT oranJereaSi.. ammoniakon niSadu­ ri. romaul miTologiaSi. C. sadac gamofeni­ lia sxvadasxva nivTi. yuTi. vQce­admQral­i – erT­er­ Ti umaRlesi samxedro wo­ debuleba sazRvao flotSi. ma­ Raziis didi fanjara. victoria] – 1. vice nacvlad. ¥ viqtorinisa. vice. vaudeville] – . vitrage] – feradi minebisagan gamoyvanili suraTi an ornamenti (sark­ melSi da misT. ma­ gier] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. draJe. fisovani gemfisi (amiaki)] – sxvadasaxvagvari qimiuri Semadgenlobis organuli nivTiereba. izrdeba ekva­ torul samreT amerikaSi.  vitaminebi A. 2. vQce­prezQdenti – pre­ zidentis moadgile.

sruldeba mxo­ lod xmovani bgerebis gad­ mocemiT.  v. vayage] – (moZv. vOlan­i [fr. voliere] – Semo­ Robili adgili cxovele­ bisaTvis. ndObis (undOblobis) vOtumi – parlamentSi xmis micemiT miRebuli ga­ mokle komikuri piesa. movercx­ lisfro Zneldnobadi li­ Toni. voluntArist­i _ piri. musika. (erTi an ormoqmedebiani msubuqi piesa). voQaJ­i [fr. ro­ melSic sasimRero kuple­ tebi da cekvebia CarTuli. vOltmetr­i _ eleqtrowre­ dis or wertils Soris ar­ sebuli denis Zabvis sazomi xelsawyo. voltiJQreba [fr. volant mfrinavi] – frTebis an talRovani CarCos mqone msubuqi Zab­ riseburi burTi badminto­ nis saTamaSod.)  ufro sworia voli.) – mogzauroba. ro­ melic Tavis saqmianobaSi xelmZRvanelobas mxolod sakuTari nebiT. vokAlur­i [it. axla iron.voi -194gaWenebul cxenze varjiSi – Sextoma – Camoxtoma. volQer­i [fr. SesaZleb­ lobebs.) momRerlis xmisTvis gankuTvnili uteqsto sa­ varjiSo. sasimRero. vOlfram­i [germ. realurad arse­ bul viTarebas.) burTis miReba (dartyma) ha­ erSive (CogburTSi da sxv. xelovneba. romlebic ugulebelyofis obieqturad arsebul pi­ robebs da sazogadoebrivi cxovrebis kanonzomiere­ bebs. v. wolfram] – qimiuri elementi. vokAlist­i _ profesiona­ luri momRerali. voltiger] – . vOlei [ingl. vocalize] – (mus. voluntarius nebisyofisa] _ TviT­ neburi gadawyvetilebani. vokAliz­i [fr. ugulebel­ yofs obieqturad arsebul pirobebs. vofum survili] – parlamentebSi: kenWiseburi miRebuli gadawyvetileba.  voliuntaristi Scd. voluntArizm­i [laT.  zooparkis v. wolley] – (sp.  voliuntarizmi Scd. vOtum­i [laT. vocale xmovani] – simRerasTan dakavSire­ buli.  v-Ta konkursi.

zEbra [fr. залп < laT. vulgaris ubralo Cveulebrivi] – ukiduresi gayalbeba.. saliteraturo enaSi nax­ mari. nati). vulgarizAcia [laT. .  vunderqindi Scd. mdabiuri] – uxamsi. romaul miTologiaSi: ce­ zeb cxlisa da mWedlobis Rmer­ Ti: (berZnul miTologiaSi mas Seesabameba hefestosi). ingl. dama­ xinjeba.  v.  mTavrobis ndobis (an undoblobis) v. vulgArizm­i _ vulgaruli. zebre. vUlkan­i [< laT. gamoTqma. konusuri mTa. vulkanolOgia [laT. wunderkind saocari bavSvi. zebu] – kuziani xari. uxeSi sityva an gamoTqma. zebra kongos enidan] – cxenis magvari gareuli cxoveli. binadrobs afrikaSi. vulgaris Cveulebrivi. ali] – 1. vundErkind­i [germ. gaxurebuli gazebi da ferfli. v. z zAlp­i [rus. salve salami!] – erTdrouli dac­ la ramdenime Tofisa.-is fexsacmeli. vulgArul­i [laT. uxeSi. zar­ baznisa (qvemexisa).  z.  zebras TeTri zolebi aqvs Sav fonze Tu Savi zolebi TeTr fonze (piriqiT)? zEbu [fr. bavSvi­sas­ wauli] – araCveulebrivi niWis mqone bavSvi. romelic ukeTdeba qalis quds saxis dasa­ faravad. romliTac gamoxatulia mTavrobis an mis romelime wevris moR­ vaweobis mowoneba (armo­ woneba). ali da logos moZRvreba] – vulkanis Sem­ swavleli mecniereba.  v.  zamSa Scd. holand. 2. manerebi. gam­ Wirvale qsovilis an badis naWeri.  sakiTxis v. romlis mwvervalze dro­ dadro an mudmivad amoif­ rqveva gamdnari qanebi (la­ va). voile] – wminda. aqvs Savi da TeTri zolebi. vUal­i [fr. samsza] – xa­ verdovani zedapiris mqone rbili tyavi (qarT. zAmS­i [polon. qali. ¥ vualiani. Vulcanus cecx­ li.-195dawyvetileba. vulcanus cecxli.

zero nuli] – nuli qula. 2. mwvervali. zEnit­i [fr. sûd-west.) risame gan­ viTarebis umaRlesi safe­ xuri. didebis z.  zodiaki. romelTac aqvT upiratesad cxovelTa saxeebi: verZi. s. zQud­vEst­i [germ. ho­ land.  s. Rriankali da sxv. (wign. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa da igrek­ Tan erTad. samxreT­aRmosavleTis qa­ ri. zuiden] – 1. quxilisa. zuid-oost] _ 1. zet] – laTinuri anbanis bolo asos (z-is) saxeli. zodiaqi Scd. iTvleba RmerTebis da adamianebis mamad da mefed. kuro. zEvs­i [berZ. zodQaqos nQSnebi – aR­ niSvna Tormeti Tanavar­ skvlavedisa. holand zuid-west] _ 1. zeus] – berZnul mi­ TologiaSi: uzenaesi Rmer­ Ti. gadat. zikUraT­i [aqad. lomi. zenith arab.) saxelis mi­ Sinauri cxoveli. samt (ur-ra’s) gza (Tavisa) – 1. cecxli. zEro [fr. romle­ bic ganlagebulia didi wris gaswvriv. 2.) sasrolad. samxreTi. 2. zQud­i [germ. samx­ reT­dasavleTi. samxreT­ aRmosavleTi. sazEnito – (samx.-Si iyo. romelic gavrcelebulia aziasa da afrikaSi. zôdiakos (kyklos) cxovelebis (wre)] – (astr. 2. samxreTis qari. zEt­i [fr. Zv. samxreT­dasavleTis qari. zOil­i _ ityvian usamarTlo RvarZlian kritikosze [Zv. sûd. welTaRr.  mze z.zev -196potamiaSi (babilonsa da asiriaSi). artileria. berZeni ritorisa da so­ fistis zoilis (me­4 s. RmerTi cisa. nuli.) rac gan­ kuTvnilia sahaero mizanSi (TviTmfrinavebisTvis da sxv. zQud­Ost­i [germ. sûd-ost. ziqquratu] – safexurebad agebuli sa­ kulto koSki Zveli meso­ . holand. zodQaqo [<berZ. elvisa da wvimisa. cis sferos umaRlesi warmo­ saxviTi wertili damkvir­ veblis Tavze.) Tormeti ekli ptikis Tanavarskvlavedi. romelTa gavliTac moZraobs mze wlis ganmavlobaSi.

zone sartyeli. gadat. romelic atmosferos zeda fenebSi avtomaturad iwers mete­ orologiur monacemebs. zõon cxoveli] _ rTuli sityvebis pirveli zor nawili mniSvnelobiT `cxo­ velTa samyaros exeba”. zOnd­i [<fr. sazRvrebi. saartilerio cecxlis z. zootEqnika [zõon cxoveli da < berZ. gadmocemiT z. iranSi. raioni. romelic cxo­ velTa samyaros swavlobs. azerbaijanSi da zog sxva qveyanaSi gavrcele­ buli religia. laboratoria.  z-is gaSveba. (wign. sadac Tavmoyrilia saCveneblad da mecnieruli dakvirvebisaTvis nair­nairi cxovelebi da frinvelebi. zOo. avRaneT­ Si. zOna [berZ. z. dazverva. 2. sondage] da zondQreba [germ. z.. 2.. TaTbiri. z. ¥ zoologiuri. sonde saceci] _ 1. qirurgiuli z.  z. ¥ zonaluri. [berZ.-197xedviT _ usamarTlod ak­ ritikebda homerosis `iliadasa” da `odiseas”... techne ostatoba. zOndaJ­i [< fr. ro­ melic SehyavT adamianis sxeulis Rruebsa da ar­ xebSi gamokvlevis an mkur­ nalobis mizniT. misTvis da­ maxasiaTebelia cecxlTay­ vanismcemloba. sondieren] _ zondiT risame gasinjva. momsaxureba. niadagis mo­ sinjva. ¥ zooteqnikuri..ol­ qi] _ raime saerTo niSnis mixedviT gamoyofili siv­ rce. ira­ . instituti.  kuWis z. akrZaluli z.) winaswar ri­ same garkveva. zoolOgia [berZ. zõon cxo­ veli da logos moZRvreba] _ mecniereba. spartakiada. sahaero burTi.­is Seqmna miewereba Zv. muzeumi. warmodgena ori sawyisis _ sikeTisa da borotebis brZolaze da sxv.  z. sasazRvro z. xelovneba] _ mecniereba sa­ soflo­sameurneo cxovel­ Ta moSenebis. z.  arqtikis z. zoologQuri parki (mok­ led: zoOparki) _ parki (baRi).  zoomaRazia.  Wrilobis z.  z.. saeqimo xelsawyo _ wvrili mili an Rari. movlisa da gamoyenebis Sesaxeb. zoroAstrizm­i _ Zvel Sua aziaSi. zoli.

aqedan _ saxelwo­ deba). zUmer­i [ger. hegelis idealistur fi­ losofiaSi: ganviTarebis procesis pirveli safexu­ ri. 2.  savele telefonis z. (s. dawesebuleba.zum -198naze warmodgena – ganxor­ cieleba. Thalassa zRva da Therapeia] – zRvis haviTa da zRvaSi ba­ naobiT mkurnaloba.) Jurnali. T (s.  qarTuli T. ¥ Teatraluri da saTeatro. thaleia] – berZnul miTologiaSi. Theos RmerTi] – religiuri moZRvreba. xelovnebis dargi – dra­ matul nawarmoebaTa sce­ . (s.) xelovneba. saubarisa da nuli religiis winaswar­ metyvelis zaratuStras (berZnuli wyaroebiT _ zo­ roastrs. romelic aRiarebs rom ar­ sebobs gansakuTrebuli gonieri arseba – RmerTi. Thesis debuleba] – ix. Thesis] – 1. Theatron] – 1.) instituti. TEma [berZ.  SoTa rusTavelis saxelobis akademiuri T. talmūδ moZ­ Rvreba < lāmaδ swavleba] – ebraelTa religiuri. romelic axorcielebs warmodgene­ bis dadgmas. sezoni. T TalasoTerApia [berZ. TEizm­i [berZ. mzis abazanebi. ebr. 2. Thema] – Txrobis. Tezisi. zuzuna). T. TEzis­i [berZ. TEza [fr. TAlmud­i [Zv. sa­ yofacxovrebo da samarT­ lis wesebisa da kanonebis krebuli. TAlia [berZ.. Summer] _ eleq­ truli xelsawyo xmovani signalebis misaRebad (qarT. romlis WeSmariteba unda damtkic­ des. gamokvlevis. romelmac Seqmna qveyana (samyaro) da ganagebs mas.  T. lo­ gikaSi: debuleba.) sazogadoeba. sinon. (s). T. Thesev berZ. Sedgenilia bib­ liis (`Zveli aRTqmis”) wignebis ganmartebaTa sa­ fuZvelze. TEatr­i [berZ. aseTi dawese­ bulebis Senoba. komediis mu­ za. T-is mTavari reJisori. (s. T.

 manqanebisa da meqanizmebis T. 2. romelic gamoxa­ tulia Tvalebze saxvevi­ ani qalis saxiT (miukerZo­ eblobis niSani). Theoria dakvirve­ ba. RvTismetyveleba. romlis marTebulobas ad­ genen mtkicebis gziT. erT xelSi sasworiTaa da meoreSi max­ viliT. vfiqrob] – maTematikuri debuleba.  mxatvrul nawarmoebaTa T. (gadat. ro­ melic amuSavebs codnis raime dargis Teoriis sa­ kiTxebs. mefis dide­ bulni. berZnul miTologiaSi RmerTi. 2. ¥ Tematuri. saliteraturo T.. TeOrema [berZ. albaTobis T.kvleva] – 1. sakiTxi.  fizikis T. gegma.. T-is damtkiceba.  Tematiuri Scd. Theologia] – moZRvreba RmerTisa da religiuri dogmatebis Se­ saxeb. TeolOgia [berZ. istoriuli T. TemAtika – TemaTa erTob­ lioba. TeOria [berZ. ¥ Tematikuri. gamofena. TeogOnia [berZ.-199misT.. gamocdilebis. im ganzogadoebul debu­ lebaTa erToblioba. themidos] – 1.  T.-is msaxuri. rom­ lebic qmnian raime mec­ nierebas an mis erT­erT dargs. Themis.) marTlmsajuleba. Theogonia RmerTebis warmoSoba] – miTebi RmerTebis warmo­ Sobis Sesaxeb.  leqciaTa T. Theos RmerTi da kratos xelisufleba] – mmarTvelobis forma. SotlandiaSi: didgvarovnebi.  T. sazogadoebrivi praqtikis logikuri ganzogadoeba.. im wesebis debulebebis . theōrēma < theōreō vixilav. TEneb­i [ingl. fardobiTobis (relativobis) T.ro­ melic asaxavs bunebisa da sazogadoebis ganviTarebis kanonzomierebas. Zv.  Tematiuri Scd..  piTagoris T.  moxsenebis T. TeoretQkos­i – piri. rom­ lis drosac politikuri Teo Zalaufleba samRvdeloebas ekuTvnis. sagani. TeokrAtia [berZ.  Semecnebis T. Thegh da thene] – inglisSi.. TEmida [berZ. 3.

Sinagan sneulebaTa mkurnaloba araqirurgiuli meTodebiT. zogadi. Therme berZ.. saavadmyofos T. TermobQrTvul­i [berZ.  T. TeriolOgia [berZ. ganyofilba. TerApia [berZ. TermobirTvuli iaraRi – birTvuli iaraRi. thermos Tbili Therme sicxe. TeosOfia [berZ. ganekuTvneba masobrivi ganadgurebis (mospobis) iaraRs. fizika. Termo.) miwisqveSa Tbili an cxeli mineraluri wyle­ bi. siTbos­ Tan. 4. (geol.  Termodinamika. [< berZ thermos Tbili 1. omis saSiSroeba. romelic swavlobs ZuZumwovar cxovelebs. romelic am sityvebis da­ mokidebulebas aRniSnavs temperaturasTan.. Termoregulatori.  T. ganyenebuli msje­ loba. 2. Wadrakis T. momzadeba. romelic Se­ iswavlis Sinagan sneule­ bebs. Therme TErmeb­i [laT. T. thçrion cxoveli. romelTa Ses­ wavla gvexmareba ama Tu im dargis dauflebaSi. gamokvleva.. thermos cxeli] – 1. .  T. TermobirTvuli re­ aqcia – atomuri birTvebis sinTezis reaqcia. Therapeia] – me­ dicinis dargi. ¥ Teoriuli. rom­ lis mixedviTac SesaZle­ belia zeSTagonebis gziT RvTis Semecneba da miRma samyarosTan urTierToba. Sexedulebani (praq­ tikuli moqmedebis sapi­ rispiro). mxeci da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. TermOmetr­i [berZ. siT­ bo] – 1.  Terapevtuli Scd. aqvs Zli­ eri gamanadgurebeli Zala. siTbo] – rTuli winadadebis pir­ veli Semadgeneli nawili.Teo -200- erToblioba. Termometri. Therapoutes] – Sinagan sneulebaTa eqimi. Zvel romSi: sazogadoebrivi aba­ noebi.  musikis T. ¥ Terapiuli. 2. TerApevt­i [berZ. romelic mimdinareobs zemaRali tem­ peraturis farglebSi da xels uwyobs am temperaturis SenarCunebas didi energiis gamoyofis gziT. Theosophia RvTis sibrZne] – religiui mistikuri moZRvreba. cnobari. T. Therme sicxe.

 haeris T.] – 1.) sisxlis .. wylis T. thermos Tbili. mistiuri Si­ naarsisa. reJimi. eb­ rauli saxelwodeba bib­ liis pirveli xuTi wig­ nisa. Tilsam] – raime patara nivTi. warmatebis. romelic sina­ gogaSi inaxeba. pergaments gragnili. TrQler­i [ing. romelzec es teqstia da­ werili da. TermOsfero [berZ. visi asakis ricxviTi mniSvneloba inglisurad gamoisaxeba sufiqsiT ­teen. damuSaveba. Teologiisa da fi­ losofosis Toma aqvinelis (Thomas Aquinas _ 1225­1274 w.. ga­ marjvebis momtani iyos – jado. Thrombos Se­ nadedi] – (medic. vercxliswyliani T. TOra – [Zv.) saxelis mixedviT]. TQlisma [fr. cxeli] – (spec. Teenager] – is. TOr­i [skandin. talisman < arab. Triller Jruan­ telis momgvreli] – li­ teraturisa da kinos Jan­ ri. siTburi).. mozardi. thermos Tbili. Zi­ riTadad deteqtiuri. romelic icavs masSi moTavsebul produqts ga­ ciebisa an gaTbobisgan. TiTqos adamianis bed­ nierebis. Thor] – skan­ dinaviur miTologiaSi: We­ qa­quxilis RmerTi. TErmos­i [berZ. TrOmb­i [berZ. cxeli] – specialuri Wur­ Weli.  T. miwaT­ moqmedebis mfarveli.  Termiuli Scd. romelic cru rwme­ niT.w. TOmizm­i – kaTolikuri fi­ losofiis mimarTuleba. ebraelTa salocavi sina­ goga.) rac dakavSirebulia siTburi energiis gamoyenebasTan teqnikaSi (qarT. romlis avtoroba miewereba winaswarmetyvel moses. anu 11­dan 19 wlamde: yrma. Zv. Ebr. xasiaTdeba siuJetis mZlavri ganviTarebiTa da mudmivi daZabulobiT.-201siTbo da metreō vzomav] – temperaturis gasazomi xelsawyo. samedicino T. liTonTa T. sinon. 2. TineQjeri [ingl. uf­ ro iSviaTad. Tro romlisTvisac damaxasia­ Tebelia aristoteles fi­ losofiis Segueba qris­ tianuli sarwmunoebis moTxovnebTan [misi damaar­ seblis.

). iAnus­i [laT. iAmato [iap. i romelTagan erTi win hqon­ da moqceuli. . saerTod rigi.-is logamahmadianebul qristi­ Jebi. jaguar < mrav.] – iaponur dam­ etiketi) werlobaSi: wminda iaponuri 2. 3. Qanki [ingl. yard] – inglisuri sigrZis sazomi erTeuli. (geol. meore da a. yacht] – sasporto an saseirno turistuli metsaxeli. udris 3 futs (91 sm­s). romelic Cndeba sisxlZarRvebSi an gulis RruSi.produq­ rikuli mtacebeli cxo­ tebze dakruli furceli. veli katis ojaxisa. rao­ viT. jaguara] – didi samxreTame­ iArliy­i [Turq. yankee] – ameri­ kelebis (aSS­is mkvidrTa) Qaxta [ingl. jagdtasche] – Qard­i [ingl. denoba. jenus] – romaul miTologiaSi: drois. saqonelze.  trombi Scd. meore ukan. wyeba.S. Te­ atrSi: mayureblisTvis gan­ qveiTi jari.­Si): privilegirebuli iArus­i [rus. yarlik brZa­ neba] – 1. (sinon. Tagan). SvobaSi tyved wayvanil da  pirveli (meore) i. ярус] – 1. gamo­ isaxeboda ori pirisaxiT. iagUar­i [germ. mokle romelzedac aRniSnulia wiTel­yviTeli Wreli bew­ saqonlis dasaxeleba. (ist. yo­ velgvari dasawyisisa da dasasrulis RvTaeba. romelic mas gemi.iag -202- amerikelebma Searqves. sarTuli. Senadedi.) monRolTa saxanoebSi: ieroglifebi (gansxvavebiT xanis werilobiTi brZaneba. romelsac pir­ kuTvnili sarTuli (pir­ vel xanebSi adgendnen bav­ veli.s. anTagan (kerZod qarTvel­ 2. Cinuridan nasesxebisa).  ixmareboda agreTve engiplastebis erToblioba. fasi da sxv. Cari.) danaleqi qanebisa. iAgdtaS­i [germ. sigeli. CanTa nanadirevisaTvis. yenicari axali  iarliki Scd jari] – osmaleTSi (me­14­13 s. ianQCar­i [Turq.

maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa (X) da zetTan (Z) erTad. Qdalgo [esp. adamiani. i. idea warmodgena. yachtsman] – sportsmeni. iaxtis tarebis specialisti. 3.. ideasi Scd. mcneba] – umaRlesi mizani adamianis moqmedebisa. Qdea [berZ. vaJiSvili] – nawilaki. romelic win daerTvis mamis saxels an sagvareulo saxels da ud­ ris qarTul Ze­s. amer. yajari (frinve­ li).] – ZenZeruki.) ugulebelyofa ide visime. gegma. idea warmodgena. ignorQreba [< laT. idEuri _ viTomda mowinave ideebiT gamsWvaluli. iEhova. romelic gansaz­ Rvravs risame Sinaarss. igrec < berZ. cneba] _ 1. mouvida TavSi. romlis wevrebic misdeven sawylosno sports – af­ rosnobas.-ebi 2. i. ibis < egvi pt.] – iudaizmis uzenaesi RvTa­ eba. iAbako – ciskris locvis nawili. Qgrek­i [fr. warmodgena  mowinave i. niCbosnobas da misT. ¥ ideisa. mTavari. xelovneba.  romanis ZiriTadi a. ideal < berZ. ganzraxva. iAxt­klubi [ingl.  i. ibn [arab. risame. samyaros Semqmneli (biblia). y] _ laTinuri anbanis bo­ lodan meore asos _ Y­is saxeli. ibn Ze. hidalgo] _ Sua saukuneebis espaneTSi: azna­ uri. idEal-i [fr.  kargi i. mowi­ nave ideebis erTguli. ganaxorcieles. gonebaSi arse­ buli visime an risime xati. iAxtsmen­i [ingl. motoriani i. Ca­ nafiqri. . yacht-club] – sasporto organizacia.-203 ialqniani i. azri. Qahve [Zv.  ideia. ebr. Qglu [ingl. ignora ar vici] _ (wign. igloo < algon­ kinebis (Crd. ZiriTadi azri.  faqtebis i. Qbis­i [berZ.  hidalgo Scd. indielTa erT­erTi tomis) enidan] – kanadel eskimosTa sacxov­ rebeli Tovlis marTkuTxa blokebiT aSenebuli gum­ baTiseburi formis mqone qoxi. moRvaweobisa.

cifrebi.  i. i. sa­ ideAlur­i _ 1. poli­ (mniS. idée fixe] _ . Tvalsazrisi. Cinuri damwerloba. melic bgeras aRniSnavs). mesTvis idealuri Tvise­  TiTebis anabeWdebis i. taqti. ga­ dvileSia. saukeTeso samagaliTo. maRali zneobrivi idea­ ideogramebia mag. sakiTxebi. i. sazogado­ 2. losofiaSi. ¥ ideologiuri. idealisme]  i. lebis erTguleba. ideogramebisgan Sedgeba ¥ idealisturi. yofiereba – meoreuli. bune­ (gansxvavebiT asosgan. Canaweri] – romlis mixedviTac idea. rac lia da am idealebiT xel­ vlindeba cnobierebis mZRvanelobs Tavis cxov­ sxvadasxva formaSi – fi­ rebaSi. 1) mimdevari.ideolOgia [berZ. filosofia. msgavsebis dalageba. erTerTi ZiriTadi fi­ losofiuri mimdinareoba. suli aris pir­ romelic cnebas gamoxatavs veladi. idealiser] – vi­ identificQreba [Sdr. warmodgenaSi sxv. pirobiTi werilobiTi niSani. politikaSi. indentificare gaigiveba] – ri­ sime. Qde fQqs­i [fr. i. identicus] –  idealizireba Scd. -204-  i. ra­ igiveba. 2. ganyenebuli. idea cneba lebani. sisufTave. Sexedu. i. Se­ maRali idealebis erTgu­ xedulebaTa sistema. ro­ ba. (filos.) savsebiT msgavsi ri­ same. da logos sityva. vinmesTvis. ideOgrama [berZ.ide miswrafebisa. idealizmis – romelime klasis. bebis miwera. da gramma Cawera. – 1. i. Targmani. saqmianobaSi. tikuri partiis.  warsulis i.  i. ideAlizm­i [fr.) mxo­ marTalSi. vidre sinam­ vis. xolo materia. idEnturi [< laT. xelovnebaSi da lod ideebSi. 2. romelic raime ebrivi jgufis ideaTa. adamiani. moZRvreba] ideAlist­i _ 1. risame imaze ukeT same erTmaneTTan damTxve­ warmodgena. laT. idea cneba materializmis sapirispiro. pirobebi. cnobiereba. (wign. arsebuli. idealizAcia da idealQ­ zeba [< laT. srulyofili. suraTi aRweres.

esperantos varianti. `tans aiyris~ idiosinkrAzia [< berZ. ¥ idiliuri. Qdo [esper. iezUit­i [< laT. idiOtia [< berZ. `iesos sa­ zogadoebis~ wevri. regveni.  `ierarqiuli kibe”. (wign. verag. Sereva] _ 1. uSfoTveli. suraTi.) gamoTqma. nivTierebaze da a.) raimesadmi usi­ amovneba.  `guli gautydeba~. orpir adamianze. rome­ lic XVI saukuneSi da­ aarsa espanelma egnate loiolam. sapnis qafze. gadat. da- . idQoti [< berZ.w. idiōma Tavise­ buri gamoTqma. ier QdiS­i [germ.) iTqmis fa­ risevel.-205(wign. orga­ nizmis avadmyofuri mgrZno­ biaroba zogierT sunze. ierArqia [< berZ. ido STamomavali] _ erT­erTi xelovnuri ena.] _ iaponuri fulis erTeuli. ¥ ierarqiuli. iüdisch ebrauli] _ aRmosavleT da centraluri evropis ebraelTa ena. `yurebs Camoyris~. kaTolikuri ordenis e. mitropolitisa da episkoposis saerTo sa­ xeli. Jesus ieso qriste] _ 1. 2.  i. aumRvreli cxovreba (xSi­ rad iTqmis ironiiT).  i. romlisganac yovelgvari sisaZaglea mo­ salodneli. (gadat. eidyllion] _ (wign.) suleli. gamoxatva] _ (enaTm.) myudro. `ena mucelSi Cauvardeba~. hierarchēs wminda meTauri] _ marTlmadidebel eklesiaSi: kaTolikos­pat­ riarqi. Qen­i [iap. i. idiôtēia uvi­ coba] _ Wkuasustobis. idQlia [berZ.) akviatebuli azri. gon­ naklulobis umaRlesi xa­ risxi.  i.-Ta ordeni. ye­ yeCi. iErarq­i [berZ. `sityvas banze aagdebs~. 2. romlis mniSvneloba ar udris mas­ Si Semavali sityvebis mniS­ vnelobaTa jams. idQom­i [berZ.S.) TanamdebobaTa. hierarchia] _ (wign.  ojaxuri i. idiôtēs uvi­ coba] _ (saub. wode­ bulebaTaA daqvemdebarebis wesi udablesidan umaRle­ sisaken. idios Taviseburi da synkrasis areva.

lis saxelmwifo ena.  i. kerZod 2. romlis godeba mea planetaze). `ieRovas mowmeTa~ organizaciebi arseboben ieremQada – moTqma. gansakuTrebuli gancal­ bruklinSi.izolAtor­i [fr. ierarxiuli Scd. kis gareubanSi.  Cinuri i. isolateur meebi _ religiuri orga­ ena] _ 1. rome­ nizacia. aqvs ganusazRvreli uf­  ierarxia. na­ visime naweris. nivTiereba.) xatebis mxatvroba. hieroglyphika grammata wminda TviT yovladwminda samebis niSnebi (qvaze amokveTili dogmasac. sxva enis damwerloba. winaswari gamoZiebis i. romlis Stab­bina lic cudad atarebs eleq­ (centri) imyofeba niu­ior­ trodens. egvi pteli qurumebis mier)] _ 1. _ melsac Tvlian ieRovas cixe.-ebi. isos Ta­ 2. nabari da graphô vzer] _ 1. Cinuri da zogi sagangebod aRdgenils. xatwera. ieRovas mow. ¥ ieroglifuri. wuwuni [winas­ ris saqarTveloSic (sul warmetyvel ieremias sa­ daaxloebiT 6 mln mow­ xelidan. sadac dakavebulia moadgiled dedamiwaze. figuruli niSani. nizaciis prezidents. ieRovElebi. egvi pturi. ro­ marcvals an bgeras. madidebluri eklesiis ierOglif­i [< berZ. (gadat. gode­ mraval qveyanaSi. ro­ QvriT­i [ebr. xelmoweris weri. ivrit ebrauli ena] _ dRevandeli israe­ melic gamoxatavs cnebas. orga­ vadebul pirTa samyofad. Civili. 2. gamoZiebis qveS myofi pi­ . organizacia kevebuli sadgomi ucnobi daaarsa biznesmenma Carlz an infeqciuri seniT daa­ raselma 1872 wels. lebebi. zusti gadaReba. damwerloba. aseTi melic warmoadgens Zve­ niSnebisagan Sedgeba Zveli li (bibliis) ebrauls. wes­Cveulebebs da dogmebs.) Znelad gasarCevi. ro­ 3. (moZv. laT. gaugebari niSani.ier -206- mokidebuleba. aso. maT So­ ba. izogrAfia [berZ. ieRove­ ierusalimis dangrevis gamo lebi uaryofen marTl­ moTxrobilia bibliaSi].

3. isos Tanabari da hypsos simaRle] _ igivea. ikEbana [iap. saxe] _ marTlma­ didebelTaTvis RmerTis. ocneba. iluzOruli [laT. calke ga­ moyofa. garemosTan. ganmxoloeba).  ikarosuli Scd. romelic fo­ kusebs (ix. gamoiyeneba daujdomel locvebSic. sax.  saSiSi damnaSavis i. gegmebis. saizoliacio Scd. naxatebis . gamocalkeveba. illusionniste] _ msaxiobi.  izoliatori Scd. ilUzia [fr. Qkona [berZ. illusion mcdari warmodgena. ganuxorcielebeli imedi. foTlebiT. illuminator gamnaTebeli] _ 1. sinon. moC­ venebiTi.)  iliuzia Scd.  izohi psi. mefokuse).  iliuzoruli Scd. ga­ nuxorcielebeli. 2). moZraobis i. wmindanebis gamosaxuleba.-207rovneba sasamarTlomde. imedi. izOhifs­i [berZ.] _ sacirko akro­ batikuli sanaxaoba erT­ gvari.  i.) ilu­ ziis Sedegad gaCenili. rac horizontali (mniSv. iluminAtor­i [laT. ¥ saizolacio. iluziOnist­i [fr. illusorius macdunebeli] _ (wign. warmodgenebi. isolation] da izolQreba _ 1. fokusi2) akeTebs (sinon. cdomileba] _ 1. izolAcia [fr.  s. Seqmna raime gamosaxulebisa. rukebis. adamianebTan urTierTobis saSualebis mospoba.  izoliacia. macdunebeli. raime safariT gamtaris dacva energiis dakargvi­ sagan (qarT. romlebic Tayvaniscemis obieqtebs Seadgenen. sinamdvilis damaxinjeba. ga­ mijvna. iluminaciis mowyobis spe­ cialisti. 2.  optikuri i. i. mcdarad aRqma grZnobaTa mcdarobis Sedegad. (wign. 2. eikön gamosa­ ilu xuleba.. aseTi xe­ lovnebis nimuSebi. Qkos­i _ kondakTan erTad sakiTxavi grZeli muxli.  iliuzionisti Scd. 2. ikAruli TamASebi [< ge­ ogr. lenti. gadat. izogi psi Scd. to­ tebiT da misT.] _ iaponuri de­ koratiuli xelovneba _ yvavilebiT.

 iliuminatori Scd. illuminatio ganaTeba] – da iluminQreba [germ. dasuraTeba (wignisa. suraTebiT gaformeba. mimsgavseba visime.-ebi.  iliuminacia. sailiustracio Scd. imanEntur­i [laT. imanens (immanentis)] _ sagnis. nawar­ moebis teqstebisa. 2.  `vefxistyaosnis” i. ro­ melic flobs imitaciis (mniSv. illuminierem] – dekora­ tiuli sazeimo ganaTeba sxvadasxva ferad (Senobe­ bisa.ilu -208asaxsnelad moyvanili Tval­ saCino magaliTi. kanonebi. ilustrAcia [laT.  s. imitatio] _ 1. TviTmfrinavis. gayvaniloba. am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve ilustrireba). imQgrant­i [laT. movle­ nis Sinaganad maxasiaTebeli.  sadResaswaulo i. gemis.  s. ilustrAtor­i _ mxatvari.  `vefxistyaosnis” i. sailiuminacio Scd. kos­ mosuri xomaldis mrgva­ li fanjara. Qmam­i [arab. misTvis niSandoblivi. 3. imitAtor­i _ msaxiobi. magram namd­ vils damsgavsebuli. 3. romelic xang­ rZlivad dasaxlda ama Tu im qveyanaSi. iluminAcia [laT. aranamdvili. naxazi (teqstSi CarTuli. romelic suraTebs xatavs wignis. imitAcia [laT. illustratio] – 1. nimuSi. quCebisa). frazebi. immigro Sevsaxldebi] _ ucxoelTa Sesvla ama Tu im qveyanaSi mudmiv sac­ xovreblad. risame dasamtkiceblad.  iliustratori Scd. naxatebiT. ¥ sailuminacio. romelic nawarmoebis SinaarsTan aris dakavSirebuli). gamferadebeli mxatvari.  iliustracia. imâm win mdgomi] _ mahmadianTa sulieri wi­ namZRoli _ moZRvari. risame xmisa. 2. TviT aseTi naxati. Jurnalisa da misT. imigrAcia da imigrQreba [laT. immigrans (immigrantis) vinc Sesaxldeba] _ ucxoeli. misi bunebidan gamomdinare. ¥ sailustracio. . mibaZva. ¥ saimigracio. 1) xelovnebas. romelic her­ metulad aris daxuruli. Junalisa.  leqsikonis s. mixvra­moxv­ risa da sxv.

image saxe] _ miznmimarTulad Seqmnili saxe. garegnobiT.  s. in –Si da plantatio dargva. imperAtor­i [laT. mi­ si momxre. i. di­ liJansis meore sarTuli. sadac mgzavrTa dasajdomi adgilebi iyo gamarTuli. omi.  i.) brZanebiTi kilo. rac did STa­ beWdilebas axdens Tavisi SesaxedaobiT. ¥ saimperio. implantAcia [laT.. Qmij­i [ingl. imperAtiv­i [< laT.  romis i. imperator mbrZanebeli. adamiani.) vinc. igivea. 2. impozAnturi [fr.  i. imperiAlist­i _ imperia­ lizmis warmomadgeneli. gadargva] _ 1. gerbi. imposant] _ (wign.) Zvel romSi: mxedar­ TmTavris sapatio tituli. ¥ imperiuli. monarqiuli saxelmwifo. ruseTis i. kategoriuli moTxovna. 2. rac transplanta­ cia. imperialis < laT.  s. 2. kolonia.. zogi qveynis monarqis (me­ fis) tituli. imperQal­i [fr.-209 tyavis i. saxelmwifo. umaRlesi ZuZumwovari cxovelebisa da adamianebis Canergva saSvilosnos lorwovan garsSi.  didi britaneTis i.. impeachment gakicxva. braldeba] _ qvey­ nis prezidentis Tanamdebo­ bidan gadayenebis procedura konstituciis sawinaaRmdego moqmedebisaTvis.  iaponiis i. 1) SeZenis politi­ ka. imperiale. imperialisme < laT imperium xe­ lisufleba. mniSvn. daJinebiTi. i. zraxvebi _ gaTiSe da ibatone. msxvili koloniuri sa­ xelmwifo. ¥ imperialisturi. dinastia. imperativus brZanebiTi] _ 1. 2. ¥ saimperatoro. imperium umaR­ lesi xelisufleba] _ 1. margalitis i. . saimperato­ imp ro] _ Zvelad omnibusis. imperiAlizm­i [fr. (gadat. saxelmwifo. sardali] _ 1. (ist. brZaneba. Zalaufleba] _ qveynebis dapyrobisa da koloniebis (ix.  i. romelsac saTaveSi impera­ tori udgas. impQCment­i [ingl. karlos didis i. impEria [laT.

impressionnisme < impression STa­ beWdileba] _ mimarTuleba xelovnebaSi me­19 saukunis bolo _ me­20 saukunis da­ sawyisSi.  i. Teatralur warmodgenebs. impressario] _ kerZo piri. saxeldaxelod SeTxzu­ li da Sesrulebuli mxat­ vruli nawarmoebi (leqsi. cdilobda gad­ moeca mxatvris (mwerlis. Qmport­i [ingl. impresiOnizm­i [fr. mxatvroba (literatura. ¥ impresionistuli. ganagebs. ¥ improvizatoruli.  s. baJi. improvisation < it.  nervuli i. s. musikaluri nawarmoebis da a. STabeW­ dilebebi. calkeuli msaxiobebis gas­ trolebs.. (wign. impulsus] _ 1. mxatvrebi.imp -210bieqturi gancdebi. Sesruleba. ¥ saimporto. (fiz. imponieren] _ dadebiTi STabeWdilebis moxdena.  i. impresiOnist­i _ impresio­ nizmis mimdevari. rac udris sxeulis masisa imponQreba [germ. musikaluri piesa da sxv. improvisatore] _ improvizaciis ostati. i. impotEncia [laT. leqsi.S. impotentia uZlureba] _ mamakacis sqe­ sobrivi uZlureba. ¥ improvizaciuli.  i. musikosis) ufaqizesi su­ . 2. importQor­i [ingl. rac iwvevs raime moq­ medebis Sesrulebas. importer] _ piri an organizacia.) Sinagani miswrafeba.) moZraobis raodenoba. musika). 2. ¥ importuli. improvisazione] _ 1. import] _ sa­ qonlis Semotana sazRvar­ gareTidan (sapirisp. saRamo-koncerti. niWi.saqoneli. biZgi. SezRudvebi. leqsis.  brwyinvale i. sa­ xeldaxelod SeTxzva da misi maSinve Sesruleba (wi­ naswar moumzadeblad).-ebi. cvedno­ ba. improvizAtor­i [it.). Qmpuls­i [laT. ro­ melic imports awarmoebs. eqs­ porti). improvizAcia [fr. impresArio [it.  i. i.  importiuli Scd. romelic or­ ganizebas uwevs koncertebs.  i.

index] _ 1. Tu im gadamdebi sneule­ Qndigo [esp. Sromis nayofiTviseba – ar daavaddes ama erebis i. teti – di plomatiuri warmomadgenlis. dicus indiuri] _ muqi lur­ 2. visac midrekileba aqvs tis saxelmwifos saTaveSi imoqmedos impulsis zegav­ oficialurad Cadgomis ce­ leniT.  inasi. inauguara i. mzadeba.  i. Qndeqs­i [laT. sebTan dakavSirebuli. winaT iRebdnen zo­ rcelebloba.) eleqtrul impul­  s. s. Seadgenen amerikis mkvidr Qna [arab. inaugurAcia [ingl. maT­ romelsac qimiuri wesiT ze zogierTi kanonis gauv­ iReben. nebis xelSeuxebloba. mowiTalo­ mosaxleobas. ri­  impulsiuri Scd. ¥ inisa. tion] – aSS­Si: axali preziden­ 2. RonisZiebani. . indigo < laT inbiT. frCxilebisa lo da samxreT amerikis da sxv. maCvenebeli. remonia.romelsac morCenili arian Crdi­ xmaroben Tmis. 2. xna Scd.. risame imunQtet­i [< immunitas (imCamoTvla. generatori. amJamad Se­ yviTeli saRebavi. moZraoba.. (fiz. same sia. ¥ sainauguracio. romlis foTlebis­ Si [saxelwodeba warmod­ ganac amzadeben am saRe­ genilia kolumbis Secdomis bavs. SesaRebad.) ama Tu im pirov­ ji saRebavi nivTiereba. buCqi.  i. risame cifrobrivi an asoiTi maCvenebeli. misi  fasebis i.. ramisgan] – 1. pirovneba. romlebic xelSeuxebloba. kontinentis zog raion­ 2. (medic). munitatis) ganTavisufleba  axlad gamosuli wignebis i. zeimi. (samarT. hena] – 1. impulsiT gamowveuli. gierTi tropikuli mcena­ di plomatQuri imunQ­ risagan. saqonlis i. or­ ganizmis Seuvaloba Sxamis. impUlsuri _ 1.-211- ind da siCqaris namravls. xelfasis i. misi binis indiElebi _ saerTo saxel­ wodeba tomebisa. 3. dasnebovnebis mimarT.

indiffe- . rentuli. uZvelesi kultura. incesis gamosamJRavneblad dividuum ganuyofeli] – 1. calke adamiani. sargebloben. ¥ indiuri. Taviseburebani. momsaxureba. romelic fers garkveuli individis dama­ icvlis mJavasTan an tutes­ xasiaTebeli. Sroma. salo indiurisagan _ induri cxovrebeli saxlebis i. indica vuC­ reTve individuumi. ZiriTadi mosaxleoba). individunuyofeli] – (wign. imesadmi.  mecnierebaSi ixmareba ag­ indikAtor­i [laT. nizmi (cxoveli. nivTiereba. rac calkeul Tan SeerTebiT). fsiqologia. fizikuri sidideebis (mag. calkeuli piris mier war­  indielebisagan unda gavar­ moebuli. gulgrili.ind -212- Sedegad. datvirTvis da sxv.  i. (teq. Sesrulebuli CioT indoelebi (indoeTis arakoleqciuri. individia2. gansakuT­ kideblad arsebuli orga­ rebuli] _ (wign. koleqtivis bisa. indQvid­i [laT.) saxelwodeba sxva­ piris interesebs dayeneba dasxva saxis xelsawyoe­ sazogadoebis. wnevis. veneb indicator maCvenebeli] _ individuAlizm­i _ calke 1.) damou­ um ganuyofeli. monaCeveli damokidebuleba ra­ cemebi. i. meurneoba. ¥ individualisturi. individuum ga­ individUum­i [laT.)  i.romelic SehyavT listuri Scd.) igivea. (zedsarTavi sityvebisa in­ mSenebloba. riTac erTpirovnulad indiferEntul­i [laT. pirovnebas ganasxvavebs indiferEntizm­i _ indife­ sxvebisagan. romelTac iyeneben interesebze maRla.  individialuri Scd. 2. doelebi da indoeTi).  i. rac TiToe­ rom mis mier aRmoCenili uls exeba cal­calke. mcenare): rac individi. ganur­  i. pirovneba  individumi Scd. gasazomad. ker­ qveyana aris indoeTi].. (mag. xo­  i. xsnarSi masSi mimdinare pro­ individuAluri [< laT. lakmusi. romelsac egona. midgoma. i. i. 3. Zo.  individializmi.

indulgEncia [laT. brahmanizmisa da budizmis calkeuli debulebebidan daaxloebis Sedegad.] _ induri re­ indUqcia [laT. inductio] _ 1. industrializAcia _ inglisuri. hin­ dustria. somxuri da sxva danergva saxalxo meurneo­ jgufis enebi. indUstria [laT. osuri). polonuri). franguli. iners (inertis)] rebi. Tolikuri eklesia romis ¥ induqciuri. slavuri sagnebs (sinon. xuri. romelic awarmoebs war­  indeferentuli Scd. indUizm­i [kreb. _ umoZrao.Sveduri). qveynebi. romelSic Se­ msubuqi industria _ in­ dis induri enebi (mag. deduqcia). industria saq­ . urdu).  industrialuri Scd. romanuli  i. indUsebi _ induizmis mimdev­ inErtuli [laT. bis yvela dargSi. moebs farTo moxmarebis sparsuli.-213- ine rens (indifferentis)] _ (wign. uintereso. logikaSi: azrovnebis me­ Seiqmna Sua saukuneebSi Todi _ kerZo faqtebidan. ukrainuli. (mag. adamiani. espa­ nuri. ¥ industriuli. dune. rusuli. romelic awar­ di.) mianoba] _ samanqano teqnikiT gulgrili. mZime mrewnaTesave enebis erT­erTi veloba).  i. msubuqi (mag. i. papis saxeliT.  indoevropiuli Scd. qarxno mrewveloba. zogadi daskvnis gamotana (sapirisp. damZime industria _ industria. deni. portugaliuri. toni. (fiz.  qveynis i. Ce­ mrewveloba). germanikuli (mag. ligia _ brahmanizmis forma. ga­ aRWurvili safabriko­sa­ nurCeveli. iranuli (mag. msxvili samanqano teqnikis berZnuli. didi ojaxi. i. romelsac turi velis cvlilebebTan Sua saukuneebSi yidda ka­ dakavSirebiT). mokidebuleba.  i. germanuli.) raime gamtarSi eleq­ wyaloba] _ codvebis mi­ truli denis aRZvra (magni­ tevebis sigeli. indulgentia 2. umoqmedo. i. moebis saSualebebsa da indoevrOpuli Enebi _ mo­ iaraRebs (sinon. msjeloba.daniuri. italiuri).

kapitalis grZel­ vadiani dabandeba raime sa­ warmoSi (upiratesad sazR­ vargareT).  s. Cadeba raime saqmeSi. sawarmos an organizaciis qonebasSeadgens. -214 sasoflo-sameurneo i.  i.  i. romlebic sxva nivTierebebs ar uerTdeba (heliumi. sainvensticio Scd. davTari. ¥ inerciuli. s. sagnis erToblioba. inTronizAcia [laT. s. adamiani. inErtuli masAlebi _ betonis Semavseblebi (qva. rome­ lic fuls abandebs. saskolo i. ¥ sainventaro  s. inventarizAcia – inventaris aRwera. inErcia [laT. (lit.). . invAlid­i [fr. ¥ sainventarizacio. invalide] _ adamiani. investition < ing. investQcia da investQreba [germ. avadmyofobis an moxuce­ bulobis gamo).-is kanoni. argoni da sxv. programebi. debs raime saqmeSi.  invensticia. uZraoba] _ sxeulis Tviseba _ SeinarCunos Ta­ visi uZraobis an Tanabari sworxazovani moZraobis mdgomareoba. invest dabandeba.) winadadebaSi si­ tyvaTa Cveulebrivi rigis Secvla stilistikuri miz­ niT. neoni. moZraoba. invErsia [laT. sanam gareSe Zala ar gamoiyvans am mdgo­ mareobidan.  omis i.].).  inertiuli Scd.. atmosferos haeris tempe­ raturis mateba (nacvlad klebisa) qvevidan zeda fe­ nebisaken. Cadeba] – fu­ lis dabandeba. in -Si inErtuli aQrebi (gaze­ bi) _ airebi. ¥ sainvesticio.. romeli. inversio gadasma] – 1. invEstori – piri.ine usicocxlo. xreSi da misT. banki. 2. inventarium aRwera] – yvela im nivTis.. reinvestQreba – [ix. romelsac met­ naklebad dakarguli aqvs Sromis unari (daSavebis. invEntar­i [laT. qviSa.  s. rac romelime dawesebulebis. inertia umoqme­ doba. Sromis i. komisia. re.  i.

iniEqcia [laT. inkasAtor­i _ Tanamdebobis piri.) saTanado dokumentebis wardgeniT fulis miReba mrwmuneblis davalebiT. saxelis an gvaris pirveli aso (xSirad ixmareba mr. Zvel xelna­ werebSi teqstis pirveli mTavari aso. inkvizQtor­i [laT.  i. gamoiCina. kunTSi an venaSi (qarT. adamiani.  s. 2. 1532 w. incasso] _ (finans. nemsi. initiatio sai­ dumloebaTa Sesruleba] _ pirvelyofil sazogado­ ebaSi: Wabukebis gandobis. romel­ sac romis papisgan (Sua . iniciAtor­i _ piri. kabineti. initialis sa­ wyisisa] _ 1.  s. saWiro momentSi damo­ ukidebeli aqtiuri moqme­ debis unari.  inciatori Scd. aRsaydreba). romlebic cxovrobdnen Tanamedrove perus teritoriaze. ¥ sainieqcio. episkoposi. sinon.-215da berZ.  sasargeblo saqmis i. isini dai pyres espanelma dampyroblebma (konkista­ dorebma). thronos taxti (me­ fisa)] _ axlad arCeuli patriarqis an papis taxtze ayvanis ceremonia (qarT. ¥ sainiciativo. romel­ mac iniciativa gamoiCina. saineqcio Scd. s. sainciativo Scd. wamomwyebi. jgufi. injectio Seg­ deba] _ (medic. ¥ iniciativiani. 2. dalocvis ceremonia. inciativiani. si­ non. ris Semdeg isini iTvlebodnen dasrulebul mamakacebad. inicQal­i [laT. ricxvSi _ inicialebi). Qnkaso [it.) mcire ra­ odenobiT samkurnalo xsna­ ris Seyvana kanqveS. ink  inciativa. Qnkebi _ indielebi. iniciAcia [laT.  ineqcia. romelic organizaci­ ebisagan iRebs fuls bankSi Sesatanad. initiative < initiare dawyeba] _ 1. inquisitor] _ 1. me­15 s­Si maT Seqmnes maRali kultura da saxelmwifo (inkebis saxelmwifo).  i. iniciAtiva [fr. Cveulebriv.  intronizacia Scd. moTave risame. Taosnoba raime saqmeSi. di­ di zomis da mxatvrulad gaformebuli. SeSxapuneba).

bis pirveli simptomebis  i. saqme. axali movlena wvaleba. (medic. inJeneri. sainkvercxidan wiwilebis xe­ Jinero. romelic inkubireba). samxedro i. dakiTxva. i.) avadmyofobis fa­ yroba visme. inkOgnitod _ Tavisi vi­ ¥ sainJinro. inkvizQcia [laT. monaqmni. mis papis mier daarsebuli Canasaxis kvercxSi ganviTa­ kaTolikuri eklesiis sasa­ rebisTvis saWiro dro.­Si: ro­ kubAcio) perioduli – 1. romelic ukiduresi bacia. sainJenero Scd. ¥ inkviziciuri da sainkviinJQner­i [fr. leba] – (lingv. sisastikiT uswordeboda inovAcia [laT.) axali war­ 2. kvercxebidan fisgan) dakisrebuli hqon­ wiwilebisa da misT. vnelobiT ixmareba agreTve 2.-gamomgonebuli. marTlo­policiuri orga­ 2.) sasamarTlo. wameba. (gadat.) tanjva. incognitus im dargis specialisti.)] inkubAcia [laT. rTuli s. gamo­ da sarwmunoebriv sakiTxTa Ceka inkubatorebSi (am mniS­ gamoZieba.ink -216- saukuneebis espaneTSi ki me­ moCeka] _ 1. incubare gamovCek] _ aparati  inJinerisa. teqnikis ama Tu inkOgnito [laT.) adamiani. incubatio ga­ – umaRlesi xelisuflebis . enaSi. lesi teqnikuri ganaTlebis  i. (medic. inquisitio ga­ inkubacQuri (an: sain­ moZieba] _ 1. mogzauroba. nage i. me­13­19 s.) igivea.  s. inovatio ganax­ eretikosebs.. ¥ inJinrisa. incubo. ukiduresad sastikad ep­ 2. insignia (mr. nebis momentidan daavade­ ¥ inkvizitoruli. romelic  i.-konstruqtori. inkubAtor-i [< laT. avto i. insignQeb­i [laT. boba. awva­ ruli periodi – dasnebov­ lebs mas. (gadat. mqone piri. rac inku­ nizacia. tanjavs. naobis gaumJRavneblad. ucnobi] _ piri. ingenieur] – umaR­ zicio. (s. malavs Tavis vinaobas da mSenebeli i. sxvis saxels atarebs. gamoCenamde. lovnurad gamosaCekad.

insinuAcia [laT. instictus ganzraxva] – 1. Semowmeba. 2. spilos Zvlis taxti.-217(mefis. instAncia [laT.  instiqti. imperatoris) niSnebi – porfiris samosi. maRal­ yeliani wiTeli fexsac­ meli. organoebis calkeuli sa­ fexurebi.  pedagogiuri i. umaRlesi i.) mixvedris unari. insinuatio] – monaWori visime saxelis gasatexad.  i. komisia.  safinanso i.. gauwies. organizaciis an visime moq­ medebis sisworis Semowmeba zedamxedvelobis an inst­ ruqtirebis wesiT. inspiratio] – da inspirQreba – visime Segulianeba. siTxisa).. ¥ instinqturi – nebisgan damoukidebeli. (gadat. instQtut­i [< laT. inspectio daTvaliereba] – 1. umaRlesi magist­ ratis. ins inspirAcia [laT. instilatio] – (medic. zogierTi umaRlesi saswavleblisa da samecniero­kvleviTi da­ wesebulebis saxelwodeba. inspector zedamxedveli] – Ta­ namdebobis piri. zedamxedvelobis organo­ ebi. sasamarTlo da sxv. ciliswameba. s.  s.  s. inspEqtor­i [laT. ¥ sainspeqtroro. raime dawesebulebis. Qnstinqt­i [< laT. 2.  skolis i. instilAcia [laT. dawe­ sebuleba] – 1. sam­ xedro. rome­ lic zedamxedvelobs da kontrols uwevs daqvemde­ barebul organoebsa da pi­ rebs. cxoveluri organizmis Tandayolili midrekileba mizanSewonili. waqezeba. enaTmecni- .  saavtomobilo i. inspEqcia da inspeqtQreba [laT. alRo.-iT mixvda.  Tavdacvis i. daTvaliereba. ¥ sainspeqcio.  pirveli i. moZraoba. magram aracnobieri moqme­ debisadmi. instantia uSu­ alo siaxlove] – erTmaneTis daqvemdebarebuli saxel­ mwifo mmarTvelobis. ganaTlebis ganyofilebis i.) CawveTeba (wamlisa. institutum danawesebi ram. kverTxi da sxv.  i. instiqturi Scd. sanitaruli i..

qarxana. Tvalis asax­ vevad.. Sekreba. Qnsult­i [< laT. rasac Tan sdevs uecari gu­ lis wasvla da dambla.. romelsac ga­ nixilaven rogorc Tavisi . raime li­ teraturuli nawarmoebis (romanis. ostatobas aswav­ lis..  qirurgiuli i.  qorwinebis i. insulto vxti] – (medic.-s i. instructio da­ rigeba] – saxelmZRvanelo miTiTebani. 2. (wign. instrumentum] – 1.. 2. insulinum] – kuWqveSa jirkvlis hormo­ ni.  s. romelic awes­ rigebs garkveul sferoSi sazogadoebriv urTierTo­ bas. ansambli. daviT kldiaSvilis `samaniSvilis dedinacvali”. Tanamdebobis piri.) tvinSi sisxlis mimoqcevis mkveTri darRveva. risame Sesas­ ruleblad saWiro wesebis krebuli.) mTe­ li sidide. in-ze da scena scena] – 1. gadat.  ilia WavWavaZis `oTaraanT qvrivis” i. romelic raime speci­ alobas. 2. ¥ instrumentuli da sainstrumento. foladi. i. instructor momwyobi] – 1. omis i. avtoskolis i. instrUqtor­i [laT. pirebi.-ebi. prezidentis i. instrumentAlist­i – raime musikaluri instrumentis damkvreli musikosi. iyeneben diabetisa da zogi sxva daavadebis sam­ kurnalod. romelsac evaleba drodadro Seamowomos mi­ sadmi daqvemdebarebuli or­ ganizacia – dawesebulebani. integer mTeli] – (maTem.  Cxubis i. inscenQreba [laT. 2.  curvis i. 1­Tvis).) ga­ dakeTeba scenaze dasadgme­ lad. piri.  saerTo s. (s.ins -218- erebis i. i. raime samuSaos Se­ sasrulebeli iaraRi...  usafrTxoebis teqnikis i. instrUqcia [laT. instrUment­i [laT. (wign. s.) musika. sxvadasxva saxis sakravi. insUlin­i [laT. intEgral­i [< laT.) uflebriv normaTa erToblioba.  musikaluri i. ¥ sainstituto (mniS. moTxrobis.) risame mo­ wyoba.  instrumentaluri Scd. gaTamaSeba visame mo­ satyueblad.

integratio SromiT dakavebuli adami­ aRdgena] da integrireba anebi.) gantolebebi. saSualebiT ¥ inteligenturi. ria – maTematikis dargi. goneba. intellectus] – misi gamoyenebis ares. sibrtyeebis. integriren] – 1. integralis Tvisebebsa da intEleqt­i [laT. truladaa SeerTebuli da inteligEncia [laT. ne. rome­ 3. aTeblebs. intiligenti. (maTem. intlinawili) erTmaneTTan eleq­ genturi Scd. romelTac aqvT spe­ [germ. intligenromlis elementebi (an maTi turi. integrAluri gantolE­ gonebrivi ganviTarebis do­ bebi – (maTem. integrAluri geomEt­ Sroma. gonebrivi integrAcia [laT. kulturuli moTvlian integrirebis adamiani.SeerTeba (raime nawilebisa). i. Seiswavlis wertilebis. qceva. i. mikrOsqema) – mikro­mi­  intelgenti. romlebic ucnob funqciebs  didi i. (wign. ganaTlebuli. intelegentuniaturuli mowyobiloba.-is mqone axalgazrda. vi aRqmis unary. teqnikis.. integrAluri ARricxva – maTematikis dargi. Wkua. pirovneba. intelQgent­i [laT. intilgensi.) erT mTelad qceva. nawi­ int ralis povna.-219usasrulod mcire lebis jams. moaz­ wirebis. SigniT. unari. intelligens (intelligentis) mcodne. (lingv.) enaTa (dialeqtTa) lic Seiswavlis ganusaz­ daaxloeba urTierTgav­ Rvreli an gansazRvruli lenis Sedegad. 2. ¥ integraluri. zo­ rovne] – inteligenciis war­ gierT ricxobriv maxasi­ momadgeneli.. i. integrAluri sqEma (an:  i. kulturis . Seicaven integralis niSnis ¥ inteleqtualuri. intelligenkonstruqciulad ganuyo­ tia mixvedriloba] – gonebri­ felia.) cialuri momzadeba mecni­ mocemuli funqciis integ­ erebis. ri. garegnoba. romlebsac ga­ Segnebuli. gaerTianeba. adamianis azrovnebis unari.  i.

 s. i. visime i. 2. zogado moRvawis. ¥ saintendanto.int -220bismoyvareoba.  SemoqmedebiTi i. ukeTesi Sedegis. intEndant­i [fr. intervallum] – 1. aRZvra.) risame qceva ufro intensiurad (ix. inter] – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebis mniSvnelobiT `internacionaluri”. intervQuer­i [ing. televiziiT gadasacemad. nayofie­ rebis momcemi. intendant] – samxedro mosamsaxure. mniSvnelova­ nia] – 1.. sargebeli. gaZlierebuli. interest mniS­ vneloba aqvs. akademia. intensQur­i [fr. intErvent­i – intervenciis monawile an organizatori. intensifikAcia [fr. s. interview] – po­ litikuri. ro­ melsac abaria SeiaraRe­ buli Zalebis momaragebis saqme. miswrafeba. 2). intEres­i [laT. radioTi. kores­ pondentTan – presaSi ga­ mosaqveyneblad.-s aReba. gamoiwvia. Sroma. s. 2.-s micema.  i.  polkis i. sivrce or sa­ gans Soris. soflis meurneobis i. wigni. daZabuli. datvirTva. i. intesification] – (wign. sa cnobili pirovnebis sau­ bari JurnalistTan. samecniero Sroma. intensi < laT. s. gacnobis. samsaxuri. dampyrobi. intervEncia [laT. 2. intErviu [ing.  samxedro i.  i. mniS. 3.  i. u.  warmoebis i.  s. Seiswavlis survili.. z. inter. intErval­i [laT. mizani. ¥ saintereso (mniS. [laT. ambavma i.ebis damcveli.). intensio. internacionalizmi. mogeba. kinofilmi.  intervidenie. saubari. intensiuri.  i. interventio] _ erTi an ramdenime saxel­ mwifos Careva romelime qveynis saSinao saqmeebSi. cno­ .. risame gagebis. manZili. daZabuloba] – 1. 1­isaT­ vis). pirovneba. s. drois Sualedi.  erovnuli i.-ebi.  aTprocentiani i. ¥ uintereso (uary. azri. interiewer] – sferoSi. moTxov­ nileba.  u.  xuTwuTiani i.

ar­ qiteqturulad da mxatvru­ lad gaformebuli. cxovelis Sinagani agebu­ leba. eqimi. 2. SigniTa] – 1. skola. Cveu­ lebriv komikuri xasiaTi­ sa. Se­ nobis SigniTa nawili. internationalisme] – yvela xalxis Tavisuflebisa da Tanaswo­ robis dacva. internus Si­ nagani. interieur Siga. 2. 2. specializaciis gaRrmaveba. sadac moswavleebi cxov­ roben kidevac (sxvanairad: skola-internati)  i.romelic vinmesgan iRebs intervius. memarcxene mi­ marTulebis saerTaSoriso gaerTianeba. (arqit. SigniTa] – 1.-Si swavlobs. romelzedac asa­ xulia Senobis SigniTa na­ wili. intErmeco [it. 3.  skolis i. saavadmyofoSi. internAtura [< laT. internus Sinagani. saswavlo dawesebulebas­ Tan arsebuli saerTo sa­ cxovrebeli moswavleebi­ saTvis. Qntern­i [laT.) Jurnalisti.) simRera.  socialisturi i. 2. SigniTa] – kursdamTavrebul eqimTa (romelime samkurnalo da­ wesebulebaSi) staJireba.). naxati.-221(wign. romelic 2­3 wliT movlinebulia romelime samkurnalo dawesebuleba­ Si kvalifikaciis asamaR­ leblad. internacionAluri – sxva­ . same­ dicino institutis stu­ denti. romelsac sruli kursi aqvs damTavrebuli da di plomis miRebamde er­ Twlian praqtikas gadis klinikaSi. intermEdia [it. int intErnat­i [< laT. internationale] – 1. komunisturi partiis himnad aRiarebuli. intermedio sa­ Sualedo] – dramatul an saopero nawarmoebSi Car­ Tuli patara scena. zogjer damoukidebeli sa­ orkestro nomeri operaSi. internacionAlQzm­i [fr. internaciOnal­i [fr. SigniTa] – 1. intermezzo] – (mus. romlis mizania codnis srulyofa. brZola Sovi­ nizmisa da nacionalizmis winaaRmdeg. interQer­i [fr. interinus Sinagani.) mcire musikaluri piesa. frangi kompozitoris pier degeiteris (XIX s.

yovelgvari zeddeba. eki paJi. inter Sori­ si da net qseli] – msof­ lio ganfenilobis kompiu­ teruli qseli. meomari saxelmwifos xe­ lisuflebis mier mis te­ ritoriaze mcxovrebi mtruli saxelmwifos moqa­ laqeebis dakaveba da maTTvis Tavisuflebis aRkveTa omis damTavrebamde.. intErnet­i [ing. interpelAcia [laT. romlebic am qveynis teritoriaze Se­ vidnen.int -222(wevris) werilobiTi Seki­ Txva mTavrobisadmi raime saqmis an faqtis Taobaze.  kanonis i.  beThovenis me-9 simfoniis axali i. gadamtani] – 1. 2.) piri. rolisa msaxiobis. inter Soris da ferens (ferentis) matari. neit­ raluri saxelmwifos xelisuflebis mier gana­ iaraReba da dakaveba meo­ mari mxareebis samxedro nawilebisa. interpretieren] – (wign). risame azris axsna. sityvebi. interpellatio Sewyvetineba sityvisa] – parlamentis deputatis . interpol] – sisxlis samarTlis poli­ ciis saerTaSoriso orga­ nizacia. kosmosuri xomaldis i. 2. dasxva erovnebis xalxebis kuTvnili.) bgeriTi. internus Sinagani] – 1. Semsru­ lebeli – musikosis mier.  sinaTlis i. interpretAcia [laT. interpretAtor­i – (wign. saerTaSoriso). interpretatio] – da interpretQ­ reba [germ. sinon. sxvadasxva xal­ xis warmomadgenlisgan Sem­ dgari (qarT. 2. (fiz.  i. ganmmartebeli. interferEncia [laT. romelSic SesaZlebelia informaciis Senaxva an moZieba calkeul personalur kompiuterTa satelefono qselTan Seer­ Tebis saSualebiT. bgeris i. romelic risame in­ terpretacias iZleva. sinaTlis an eleqtruli talRebis urTierTgaZliereba an urTierTSesusteba erTma­ neTze damTxvevis dros. intErpol­i [ing. Taviseburi SemoqmedebiTi Sesruleba raime mxatvruli an musikaluri nawarmoebis. internQreba [< laT. ga­ daxlarTva. ganmarteba. 1.

 i.-is mqone adamiani. intonazione < alod Tavis cnobierebis laT. romelic emyareba moxatavs. toxikon Sxami] – or­ Scd. intuitio Wvre­ awev­daweva warmoTqmisas. intrigant] – piri. 2. infanta] – infanti nivTierebiT (toqsinebiT). SegrZneba. raduli. (lit. gu­ introspEqcia [< laT. (fsiq. gavsebuli] – sis­ . i. mniS. intriga. intuituri da berZ. Qnfant­i [esp. rome­ teloba. Tema. infante] – es­ paneTsa da portugaliaSi xrikebi raime miznis mi­ (monarqiuli mmarTvelobis saRwevad.) adamianis mier uSu­ intonAcia [it. 1) awyobs. (mus. bgeris siwminde (simaRlis ¥ intuiciuri. intono xmamaRla warmov­ mdgomareobaze dakvirveba. urTierToba. dros): ufliswulis titu­  i. xmis intuQcia [laT. 2. mul­melodiuri wyoba. intoqsikAcia [laT.  kiTxviTi i.  i. infarctus ga­ rebulad daxlarTuli da tenili. adrindel gamocdilebas. Qntriga [fr. Si­  rTuli i. Tqvam] – 1. kavSirebuli. intro liTadi. saubari. intimus yvelaze Rrma. intrigue] – 1. ta] – mixvedra. sulier sam­ intrQgan­i [fr. daZabuli ganviTareba ro­ manSi. stiqiuri lic mTqmelis grZnobas ga­ grZnoba. alRo. SorsmWvre­ 2. intime < laT. adamianis grZnobebTan.  i. metyvelebis rit­ TviTdakvirveba. spectio vixedebi SigniT] –  i.-ebi mefis karze. Sinauruli. nagani] – 1. in ­Si  intuitiuri. uSualo.  i.) Sesrulebis sizuste. megobruli. i. dramaSi. warmoTqmis manera. romelic intrigebs yarosTan. qali. mixedviT).-223- inf intQmuri [fr. 3.) siuJetis gansakuT­ Qnfarqt­i [laT.-ebis li. gamoxdoma. ganizmis mowamvla Sxamiani Qnfant­a [esp. fa­ ruli saZraxisi moqmedeba. uaRresad pi­ mimarTavs. mowyoba. ¥ intriganuli. siyvarulTan da­ (ix.

saqmianobis sxvadasxva sfe­ spiritizmis. s. daavadeba. risa­ infinQtiv­i [laT. rom ¥ informaciuli da sainmimoqcevaSi gamoSvebulia formacio.-s Teoria. saavadmyo– 1. imaze meti.) jojoxeTuri. – (gramat. informatio]  i. visime. inflatio gaberva] wyobiloba. momxdari ambis. agreTve mis da­ muSavebas. rome­ lic informacias iZleva. daavadebis gamomwvevi mik­ cnobebis mimwodebeli. zmnis ganusazRvreli for­ 2. infernalis] – (wign. rac udris adamianis smenis organo . biuro. i. jadoqrobis. nekromantiis.  infaqti Scd. infinitius] me mdgomareobis Sesaxeb. Setyobineba raime fo. romlebsac lis) formati.  infliacia Scd. biT. saxelwodeba.  gulis kunTis i. informatique. cnobebi garesamyaros da ma. romelic Seiswavlis samecniero informaciis struqturasa da zogad Tvisebebs.romlebsac aRiqvams adamiani an specialuri mo­ inflAcia [laT. Jurna­ 20­ze naklebi). informAtika [fr. писать. infrAbgera [laT. infEqcia [< laT. germ. Sesaxeb.) biuleqonelbrunvis moTxovnile­ teni. gadacemas da infernAluri mkiTxAoba gamoyenebas adamianis – qiromantiis.) dabali in­Si da folium furceli] – sixSiris rxevebi (wamSi gamocemis (wignis.inf -224- xlis miwodebis Sewyveta arteriebis Seviwroebis an maTi dacobis Sedegad. gaufasureba imis gamo. informatik] – disci p­ lina. ¥ infeqciuri. qve] – (fiz. dabeWdo Tabaxis naxevars. saerTo terebis saSualebiT. i. (s. infra in­fOlio [laT. robebis SeWra organizmSi. infernAlur­i [laT. infectio] – informAtor­i – piri. – qveyanaSi qaRaldis fuls  i. (s. roSi personaluri kompiu­ alqimiis da misT.) zogierT enaSi:  sagazeTo i. in folio < qveS. i. masSi mimdinare procesebis  rus.) cnoba. cnoba. rac saWiroa sa­  i.-is nakadi. informAcia [laT. читать.

meurneobis im sasunTqi gzebis mkurna­ dargebis kompleqsi. Rvreba. Ta kompleqsi. (samx. (gamosxiveba) – grZeltal­  iogi Scd. i.-is ganviTa ingalacia Scd. infusus ra­ yogurd] – mawoni xilis wve­ meSi CaRvrili] – umartivesi nis danamatiT. mZafri sunis mqone muqi da mlaSe wylebSi (Sdr. mdebareobs. infrastrUqtura [laT. nacrisferi (ruxi) qimiuri ameba). SesunTqviT. moi poveben um­ xlis aRreva. azrTa mokreba. rom TviTWvretis da TviT­  i. RvTa­ qve]: infrawiTeli sxivebi ebasTan SeerTeba. ar Cans. elementi – kristaluri Qncest­i [laT. (erTujrediani) cxoveli. iod  ingalatori Scd. ioeides iisferi] – romelic cxovrobs mtknar 1. joga. Rovani eleqtromagnituri 2. inhalo Se­ ra qveS. es nivTiereba. induri re­ runvelyofs SeiaraRebul ligiur­filosofiuri moZ­ jarebis moqmedebas. romelic uz­ ganWvreta] – 1. iOgurt­i [ing. incestus] sis­ nivTiereba. Qod­i [berZ. inf. inhalAtor­i – inhalacii­  i. gvemis gziT SeiZleba ze­ infrawQTeli [laT. 2. qve da struotura age­ visunTqav] – (medic) zeda buleba] – 1. da radiotalRebs Soris  i..-225ver aRiqvams. Wvreta. spirtSi gax­ . Qoga [< sanskr. fizikuri varjiSebis sis­ gamosxiveba. orTqlad qce­ lebis emsaxureba samrew­ ul an gafrqveul samkur­ velo da sasoflo­sameur­ nalwamlo nivTierebaTa neo warmoeba.-s kristalebi saTvis saWiro xelsawyo. obieqtebi. reebidan. infra qveS. rom­ loba airad.  qalaqis i. Seer­ 2. Tavresad zRvis wyalmcena­  incidenti Scd.) zurgis nageboba­ Teba. infuzOria [< laT. melic TvaliT ro tema. ¥ infrastruqturuli. varjiSi. yoghurd < Turq. bunebriv ZalebTan. romelic amtkicebs.inhalAcia [laT. reba. speqtrze optikursa ¥ ioguri.

aRe­ buli uZravi qonebis dagi­ ravebiT. ion mimavali] – (fiz. (medic.­isgan: `mamisa”. hipochon] – avadmyofuri SiSi.] – momwam­ vleli nivTiereba.) optikuri movlena. (fiziol. i pOTeka [berZ. gamovasxiveb] – 1. `Zisa”. ionOsfero – atmosferos zeda nawili (100­dan 400 km­mde simaRleze). vidre sinamdvileSi arian. hipotheke gi­ rao. `Ze-RmerTi”. i poqOndria [berZ. rbola] – spe­ cialurad mowyobili ad­ gili cxenosnobaSi Sesa­ jibreblad.) individualuri. mdogvis sunis mqone. romelic Seicavs mniSvnelovani ra­ odenobiT ionebsa da Ta­ visufal eleqtronebs. ionizAcia – 1. qristianul moZRvrebaSi: samebis TiToeul pioni (qristianuli dogmatis mi­ xedviT sameba Sedgeba sa­ mi i. fr. i pOstas­i [berZ. 2. 2. iradiAcia [< laT. 3. (filos. gamow­ veuli Tavis janmrTeloba­ Si daeWvebiT. i pOdrom­i [berZ. TviT dagiravebuli uZravi qoneba.  hi podromi Scd. (fiz. hipostasis pi­ rovneba. windi] – 1.) samkurnalo niv­ Tierebis Seyvana sxeulSi ionebiT. `suliwmindisagan” ­ `mamaRmerTi”. iyeneben medicinaSi rogorc sadezinfeqcio sa­ Sualebas. 2. arsi (termini SemoiRes aristoteles mim­ devrebma). realurad arsebuli ram. romlebic war­ moiqmneba am nivTierebaSi eleqtrodenis gavliT. hippodromos < hippos ncxeni da dromos sarbieli.) ionebis warmoqmna. (medic.) damuxtuli atomi ana­ tomTa jgufi. romelSic er­ Ti an ramdenime eleqtroni normaze meti an naklebia. (fiz. Qprit­i [< kreb. Qon­i [berZ. rodesac naTeli sagnebi bnel fonze ufro didad Canan. `suliwminda”). 2. sesxi. arsi] – 1.ion -226- snili.) tkivilis Segr­ Znebis gavrceleba natken ubans an organos daSore­ bul nawilakSi.) aRgznebis an Sekavebis procesis gavr­ celeba centralur nervul . irradio Suqs gamovcem.

morCileba ala­ irigAcia [laT. ismailQtebi [Siitebis meS­ ¥ sairigacio. xelidan] – (muslim. mSobeli. sxva­ ¥ ironiuli. Qslam­i [arab. respublika. vide mamis – ismailis sa­  s.  i. (botan. Qsida da Qzida [berZ.) Tvalis feradi gamoirCevian mamisadmi mor­ garsi. nobadobis da misT. hisadmi] – msoflioSi miwis xelovnuri rwyvis erT­erTi yvelaze ufro gav­ RonisZiebaTaA sistema.) zambaxi. lo­ yvela faraonis RvTaebrivi gikis cnebebiT auxsneli. nagebobani.) egvi p­ tionalis ugunuri] – (fi­ tur miTologiaSi: nayofi­ los.  i. istabra kanfeti oTxkuTxa kve­ lishment] – xelisuflebisa rebis saxisa. egvi ptis bisaTvis miuwvdomeli. muslimanoba). namdvileSi ararsebuli. islam Tavis Se­ wirva. da mmarTvelobis mTeli 3. cxviris. ararealuri. hystera saSo] radi garsi] – (medic) Tva­ – funqciuri nervul­fsiqi­ lis feradi garsis anTeba.). arxi. irrigatio] – 1. swori nawlavis da sxv. irrealis] – si­ lad. mobana WrilobaTa an Rru ¥ islamuri. iris Tvalis fe­ istEria [< berZ. 2. s.) kanonzomierebas erebisa da dedobis mfar­ moklebuli da amitom gone­ veli qalRmerTi. sistema. krunCxvebi ruli. – 1. organoTa (piris. kuri daavadeba. axasiaTebs irOnia [berZ. 2. sicili. Isis . CilebiT. odnav SesamCnevi da­ agreTve fsiqikis SegrZ­ cinva.) wyliT an samkur­ rcelebuli mahmadianTa re­ nalo xsnarebiT morwyva­ ligia (sinon.) Si­ Qris­i [< berZ. (ant. Qrit­i [< berZ. erTgvari yavisferi pata­ istablQSment­i [ing. (medic. eirōneia] – fa­ tirili. Rimili. warmodgenili hyavdaT ZroxisTavian qa­ ireAlur­i [laT.-227sistemaSi. ist iracionAlur­i [laT. dasxvagvari moSlisa. irro- (Isidos) < (egvi pt. iris cisartyela] ituri seqtis mimdevrebi.

geografia. i. iudAizm­i – iudevelTa re­ ligiuri sistema. i. . universitetis i. Sua saukuneebis i. 3. filosofiis i. iuvElir­i [holand..  iubilisa. (qeren hayōßē cxvris rqa) saiubileo (we­ li)] – calke piris moR­ vaweobis. organizaciis arsebobis romelime wlisTavi. historia] – 1. vinc. 2. i. romelic iTvleba iudevelTa miTiur winaprad]. TariRi. sazogadoeba.  saqarTvelos i. maTi Tanmimdevruli ganvi­ TarebiT... romani. iUbile [laT. rasac safuZvlad udevs istoriul ambebi. 2. dawesebulebis. arsebobda  i.] – CineTis respub­ likis fulis erTeuli. rac namdvilad iyo. Zeglebi. TariRi. ¥ iubilesi. iwyeba Sumeridan (semiuel noa krameri). rac movlenebs Seiswavlis.  Teatris i. iubilei Scd. faqti. 2­isaTvis)  s. 4. i.  msaxiobis i. istoriaSi Sesuli. pirovneba.ist -228romelic swavlobs adami­ anTa sazogadoebis Sesaxeb istoriuli codnis gan­ viTarebasa da saistorio wyaroebs. religiis i. 3. juwelier] – oqro­vercxlisa da Zvir­ fasi qvebisgan samkaule­ istOria [< berZ. iudevEleb­i – pirvelad: iudeis (Zveli palestinis) mcxovrebni. ebr. aseT wlisTavTan dakavSirebuli zeimi. istorQuli – 1. iUan­i [Cin.  i. ieso qriste – i.  s. i.  kacobriobis i. gamokvleva. historia da grapho vwer] – mecniereba. istoriogrAfia [berZ. saRamo. sinamdvile mis ganvi­ TarebaSi.. ¥ saiubileo. mecniereba codnis raime dargis ganviTarebis Se­ saxeb. musikis i. istoriisaTvis mniSvne­ lovani. jubilaeus (annus) < Zv. Semdeg: saer­ Tod ebraelebi [bibliuri patriarqis iudas saxelis mixedviT. procesi..  i. mecniereba adamianTa sa­ zogadoebis ganviTarebis Sesaxeb.  i. pirovneba. saistorio (mniS. s.

zogi qveynis flotSi. si­ non.  iuliosis . iUnona [laT.iulQ­ usis welTARricxva [laT.  zogjer ixmareba – humori. uwyi­ nari xasiaTis damcinavi da­ mokidebuleba raimesadmi. i.. feodalur prusiaSi: msxvili miwaTmflobeli aznauri. xelovnebaSi: risame ga­ moxatva sasacilod.  i.  i. um­ ciresi matrosi. julianus] – welTaRricxvis sistema (`Zveli stili”). junge biWi. iulQusis kalEndari. 2. musikaluri pi­ esa).-229bis.  i. saoqromWedlo). komi­ kurad. moqmedebda `axali stilis” SemoRebamde (ix.-T laparaki. humoreske] – iumoriT gamsWvaluli pa­ tara mxatvruli nawarmoebi iun (moTxroba. 2.. ¥ iungisa. 2.  s. ¥ siuveliro (qarT. junior axalgazrduli.  zogjer ixmareba – humoristi.-is ganyofileba gazeTSi. mefis ruseTSi: saSualo samxedro saswavleblis moswavle. Se­ moRebuli iqna 46 wels Cvens welTaRricxvamde romis imperator iulius keisris dros.-s grZnoba. fufunebis sagnebis da­ mamzadebeli ostati. iunkerebi Scd. Qunga [germ.) 1. da satira. ¥ iumoristuli. humor] – 1. romelic gemze emzadeba matrosad da swavlobs zRvaosnobas. iumOrist­i – iumoristuli nawarmoebis avtori. Wabukuri] – Wabuki sportsmenebi (18­20 wlisa).. junker] – (ist. juno (junonis)] – romaul miTologiaSi: mTvaris.) 1. iUnker­i [germ.  iungasi Scd. humoristuli. sinonim. iuniOnebi [ < germ. Jurnali. s. aseTi nivTebiT movaWre (qarT. maRazia. Scd. nawarmi. cisa da miwis qal­ RmerTi. memamule. Qumor­i [ing. ymawvi­ li] – (zRv. grigorianuli). romelic ofic­ rad emzadeboda. mr. iumOreska [germ. ¥ iunkrisa. i.  iunkerisa. qorwinebisa da da­ badebis mfarveli. oqromWedeli). biWi. iunkarebi. iTvleba iupiteris meuRled (ber­ Znul miTologiaSi mas Se­ .

sinon. 2. am  iuriskonsuli Scd. nebasTan. juris prudentia samarTalze iuridQuli konsultA­ zrunva] – 1. juridicus si interesebis damcvelad sasamarTlosi] – rac da­ sasamarTloSi an arbitaJSi kavSirebulia uflebriv. dados xel­ iustQcia [laT. daxmarebis gaweva samarT­ 2. romel­ rebeli – quCis karavi sac abaria uflebrivi konusis an naxevarsferos sakiTxebis gadawyveta dawe­ moyvanilobisa sebulebaSi da gamodis mi­ iuridQuli [laT. romlis moR­ (qarT. jurisconsultus] – iuristi. iuridiul mec­ cia – advokatTa kolegiis nierebaTa erToblioba. ikisros val­ sinon. saxelmwifos teritori­ laze didi planeta. (ist. romelsac SeuZlia flob­ iUrist­i – iuridiul mecnie­ rebaTa specialisti (qarT. ganyofileba. jupitr] – 1. sinaTlisa da wvimis iurisdQqcia [laT. gansjadoba). sasamarTlo saqmis war­ (berZnul miTologiaSi mas moebis ufleba (qarT. lur da Sua aziis xal­ xebSi: gadasatani sacxov­ iuniskOnsult­i [laT. samarTalmcodne). juridictio] RmerTi. des qonebas. hyavs 12 Ta­ romelzedac vrceldeba namgzavri. gamovides sasamarTloSi mosarCled iupQter­i [laT. jurt] – centra­ toriaze. sinon. justitia samar­ . samarTalvaweobaa mosaxleobisaTvis mcodneoba).  saxelmwifos i. da misT. uzenaesi RvTaeba – 1. vaweoba.iup -230- esabameba hera). samarTlis normebTan. Sekrulebebi. Seesabameba zevsi). iuristTa profesiuli moR­ lebliv sakiTxebSi. ganizacia an dawesebuleba. rigiT mexuTe. normebis Seswavla­gamoye­ iurisprudEncia [laT. romaul miTologiaSi: cis. debulebani. mis teriQurT­i [Turq. aseTi ufleba. sasamarTlo praq­ iuridQuli pQri – or­ tika. mzidan uli samarTlebrivi sfero.) mzis sistemis yve­ 2. an mopasuxed da sxv.

kanoniereba] – 1. gabbālah gad­ mocema. kAbala2 [Zv. ebr. zogjer ixmareba iseTi vi­ sime saxels nacvlad ro­ melic ucnobia an romlis dasaxelebac ar undaT. QSTar­i – aqadur (asiriul­ babilonur) miTologiasa da religiaSi: mTavari RvTaeba – nayofierebisa da xorculi siyvarulis. iRUmen­i – marTlmadidebeli monastris winamZRvari. sasamarTlo uwyeba. kabalisa. viWer da hiama sisxli] – (medic. xelSekruleba. Qqedne [berZ. ¥ kabaluri. daavadeba. 2. Qqs­i [laT. ischias barZayis tkivili] – sajdomi nervis anTeba. 2. ber­ Ta wodeba. kabâla] – sruli. Sua saukuneebSi: ebraelTa . sasamarTlo dawesebule­ baTa sistema. k kAbala1 [arab. maTematikaSi ixmareba ucnobi sididis aRsaniSnavad igreksa (y) da zetTan (z) erTad.) adgilobrivi sis­ kab xlnakleboba. am titulis mqone pi­ ri. gabbalāh gadmocema. kver­ cxismdebeli ZuZumwovari cxoveli. monuri damokidebuleba vin­ meze. laTinuri anbanis bolodan mesame aso X­is saxeli. caballero] – espaneTSi: aznauris titu­ li.  ixTiologia. ischô vikaveb. rac gamow­ veulia mkvebavi arteriis dacobiT an daviwroebiT. ixtiologia Scd. erTgvari Sxamiani gveli avstraliaSi. iSEmia [berZ. iSQas­i [berZ. aso X] – 1.-231Tlianoba. ichtnys Tevzi da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. iqTiolOgia [berZ. sasamarT­ lo warmoeba. kabalQstika [Zv. agreTve omisa da SuRlis qalRmerTi (Seesabameba fi­ nikiur astartes). Tqmuleba] – 1.  k. Tqmuleba] – igivea. marTlmsajuleba.-is saministro. rac kabalistika kabalQero [esp. 2.  i.  kabalasi Scd. ebr. rome­ lic Tevzebs Seiswavlis. echidna] – 1.

erT­ an erTi saxelmwifos nav­ gvari jiSis vazi (safran­ sadgurebs Soris. Tavsi specialuri daniSnu­ . naosnoba.. ¥ kabotaJuri da sakabota2. bellouw] – (zRv.. mfrirebuli wes­Cveulebani. qerelis bagiri 150­330 mm diametriT. rasac TiTqos xmis misacemi k. 2. s. (TviTmfrinavSi). bundo­ ubanze). sanapiro naosnobis flo­ melic isxams muq lurj ti. lioba: mTavroba. cabotage] _ 1. oTaxi. yurZnisa. saidumloebiT moculi.. avtomobilis k. metulad izolirebuli  fizikis k. televizia. sadac kuTvnili oTaxi. wiTeli Rvino am jiSis Jo.) gadakAbina [fr. iseTi ram.. jiRvreba da masTan dakavSi­ xuri). kabel] – her­ Tvis. specialuri saTamaSoebis­ kAbel­i [holand. k. iyeneben ge­ kabOtaJ­i [fr. kAbare [fr. sigrZis erTeuli zRvaosnobaSi kablOgrama [câblogramme] _ wyalqveSa kabeliT gadace­ 185. warmodgenebi (cekva. eleqtruli sadeni. (s.2 m. ministrTa  s. muli depeSa. cabiret] – 1. k. 2.) 1. cabine] – patara sa­ zidvebi. mowyobili raime ra da misT. sa­ muSaod an samedicinod gan­ restorani estradiT. kabernet] – 1. ministrTa erTob­ ¥ sakabelo. sabWo. navis k. (saarCevno magiuri Zala aqvs. (s) gemi. (sinon. ka Seiqmna ministrTa k. kbilis saeqimo k.  telefonis k.  k. yurZens. wevrTa.  telefonis k. naosnoba napiris siaxlo­ mebze.  kabini Scd.. vani. imarTeba sxvadasxvagvari  direqtoris k.kab -232- mistikur­religiuri moZ­ lebisa. Znelad gasarkvevi ram. geTidan Semotanili) ro­ 2. rentgenis k. zog qveyanaSi: mTavrobis sazRvao k.. cabaret] – patara kabQnet­i [fr. telegrafis 3. xazi.). simRe­ 2. ves erTi da igive zRvis kAberne [fr. kabEltov­i [holand.

deniT (ordenebiT) dajil­ kAdr­i [fr. saavtomobilo departamentis k. politika. romelSic gaerTia­ k. cadastre < Sdr. quadrille] – eqvsi kAdastr­i [fr. maRali erTcxeniani or­ 2. vinc garkveuli 2. raime  k. lerio. katastichon furceli. cavalkada] – 1. kinofilmis calke scena kavalEria [cavalerie] – cxeno­ sani jari. revo­ kavAler­i1 [fr. cekvisaTvis. polki. 1.-ebi. cavaliere] – or­ kis (15­16) moWadrakes. cadres] – 1. cavalier it. cadre] – 1.-ebi. dargis muSakTa Semadgen­ kavalErist­i – kavaleriaSi loba. kAdrebi [fr. Seiqmna XVII  s. ¥ kavaleriuli da sakava kinoJurnalis k. kAdet­i [fr.-ebi. ase uwodeben umciresi asa­ kavAler­i2 [it. (s). qalis motrfiale Tayva­ korpusis) moswavle. musika. sxvavebiT. myofi samxedro piri. cavalkade < it. ¥ sakadro. romelic ruli samxedro saSualo qalTan cekvavs. musika am nacemTa krebuli. romelsac ko­ Semadgenloba (maTgan gan­ fo ara aqvs.] – iaponuri Te­  samxedro-sahaero ZalTa atri. raTi. k. samxedro samsaxurs).­Si. erTad momavali . nismcemeli mamakaci.-ebis denadoba. figurisagan Semdgari cek­ berZ. saswavleblis (kadetTa 2. an epizodi. sajariso nawilebis mudmivi Tvala etli. kAdril­i [fr. romelsac asrulebs er­ estri] – risame aRwera. s. cadet] – 1. kaci. TmaneTis pirispir myofi risame Sesaxeb arsebul mo­ ramdenime wyvili.  teqnikuri k. sia. kino an dovebuli piri fotofiris calkeuli su­  didebis ordenis k. 2.-ebi. nebulia drama.-ebi. cekva. deklamatia. cabriolet] – xelmZRvaneli k. kAbuk­i [iap.-233- kav kabriOlet­i [fr. 2. kadris oficeri. re­ va. Ria (asaxdeli saxuraviT) drois ganmavlobaSi gadis msubuqi avtomobili. kavAlkada [fr. caluciamdel ruseTSi: daxu­ valiere] – 1.

2. kavAtina – [it. (gadat. 2. mefis ruseTSi: erTi ada­ mianis gancalkevebiT da­ samwyvdevi sakani cixe­ simagreSi (Cveulebrivi patimrebisaTvis). 2.) saseirnod gamosu­ li cxenosanTa jgufi (ka­ cebisac da qalebisac).) saar­ tilerio cecxlisagan da aviabombebisagan Tavdasa­ cavi nageboba cixesimagre­ . casus kazusi. caverna gamoq­ vabuli. romelTaganac dgeboda samxedro nawilebi. SemTxveva] – (samarT. binadrobs CrdiloeT avst­ raliaSi da axal gvineaze. казаки] – 1. kAzino [fr.] – mou­ naTlavi. raime SemTxveva (araCveulebrivi. casino] – samorine.-Ta divizia. (samx. kAverna [laT. 2. cxenosanTa jgufi. 2. mag: filtvis kaverna tuberkulioziis dros. maTi STamomavali glexebi. sasacilo). rome­ lic Cndeba raime organoSi qsovilebis daSlis Se­ degad. casemate < it. kazUar­i [fr.) qanSi gaCenili si­ cariele. kAzus­i [laT. qalaqgare res­ torani saestrado garTo­ biT (ansambliT). Rru. (geol. casus] – 1.-ebi.  saqarTveloSi maT yazaxebs eZaxdnen. k. kazEmat­i [fr.) 1.  kavalkadasi Scd. casuistiqne < laT.  donis k. casematta] – 1. casoar < malai­ uridan kasuvari] – didi zo­ mis morbenali frinveli. 2. cavatina] – opera­ Si: patara lirikuli aria. Rru] – 1. kazuQstika [fr. ¥ kavalkadis. kaTakmEvel­i [berZ.-ebi. (moZv. kanonis zo­ gadi muxlebis miyeneba sxvadasxva iuridiuli Sem­ TxvevebisaTvis (kazusebi­ saTvis). Zve­ lad ukrainasa da ruseTSi: Tavisufali adamianebi (yo­ fili ymebi) romlebic gaq­ ceuli iyvnen qveynis gana­ piras. kazAkebi [rus. casino < it.kav -234Si an samxedro gemze. mosanaTlad mom­ zadebuli morwmune. sasamarTlo praqtikaSi: rTuli daxlarTuli saq­ me.) yalbi an saeWvo debulebis mtkiceba sxva­ dasxva xrikiT.  zaporoJieli k.

froidizmSi: fsiqoTerapi­ is erT­erTi meTodi. kaTolikeebi.-is gamge. platoni. 2. savarZeli] – 1.  katodi Scd. (ekl. katholikos sa­ yovelTao.  zogjer ixmareba kaTolikosi. kaTArsis­i [berZ.  k. 3. romelSic RvTismsaxurebas episkoposi asrulebs.  mr. moxsenebebs. aristotele): esTetikuri gancda `sulis ganwmenda”. kaTEter­i [berZ.. igi­ vea rac kaTedrali. Zvel ber­ Znul filosofiaSi (pi­ Tagora.-235- kaT kaTalQkos­i [berZ. kaTalikosi. romelic kaTolicizms aRiarebs. katheter zon­ di] – samedicino xelsawyo – mili. kathetos Sveuli] – (maTem.) eparqiis gamgis (epis­ koposis) Tanamdeboba. msof­ lio] – saqarTvelos mar­ Tlmadidebeli eklesiis. ¥ kaTolikuri. katharsis ganwmenda] – 1.  kaTolikebi Scd. kaTolikisa Scd. mRvdeli. katholikos sayovelTao. msoflio] – pi­ ri. kATet­i [berZ.) sulieri ganwmenda. kATedra [berZ.  kateteri Scd. agreTve somxur­grigori­ anuli eklesiis.-is sxdoma. saidanac kiTxuloben leq­ ciebs.) marTkuTxa samku­ Txedis erT­erTi gverdi. ¥ sakaTedro da kaTedraluri: sakaTedro (kaTedralu- ri) taZari – mTavari eklesia. umaRles saswavlebelSi: mecnierebis romelime dar­ gis profesor­maswavle­ belTa.  saavtomobilo transportis k. kathodos qveviT svla] – uaryofiTad damux­ tuli eleqtrodi (sapirisp. meTauris (patriarqis) umaRlesi ti­ tuli.  kateti Scd.  kaToliki. 2. herakle. kaTolQkos­i _ ix. romelic meoresTan qmnis marTkuTxeds. kaTolQcizm­i _ qristi­ . kaTOlike [berZ. (wign. 3. romelic SehyavT sxeulis arxebsa da Rrueb­ Si (umTavresad saSarde buStSi) maT gamosarecxad an dasaclelad. amaRlebuli adgili (specialuri dgami). k. mecnier muSakTa ga­ erTianeba. kadhedra skami. anodi). kaTolikesi. k. kATod­i [berZ.

xma] – mosasmenad arasasi­ amovno Sexameba bgerebisa. kainozOur­i Era [berZ. kalAmbur­i [fr. romelic mzaddeba kakaos Teslisgan wyliT an rZiT. arakeTilxmovaneba. kaQman­i [esp. kAkadu [germ. kakadu < malaiuri . calembour] – sityvebis TamaSi: emyareba erTgvari bgeriTi Sedge­ nilobis.­s meTaurobs romis papi. noyieri sasmeli. kalos kargi. kajuit Sved kajuta] – patara oTaxi gemze mgzavrebisaTvis da gemis eki paJis wevrebisaTvis. kaleidOskop­i [berZ. mosdevs mezo­ zour eras. gavr­ celebuli sabavSvo saTa­ maSo – optikuri xelsa­ anobis erT­erTi Ziri­ Tadi mimarTuleba (mar­ Tlmadideblobisa da protestancizmTan erTad). gamoiyeneba Sokoladis da­ samzadeblad. kakofOnia [< berZ.  Savi k. kakafonuri. kainos da zoç sicocxle] – uaxlesi era dedamiwis geologiur istoriaSi. ¥ kaTolikuri. binadrobs centralur da samxreT amerikis mdinareebsa da Wa­ obebSi. tropikuli mcenare (xe). sadac mgzav­ rebi (samxedro gemze – oficrebi) sadiloben da isveneben. ¥ kakofoniuri. k. 3. am xis Tesli ­ `kakao­parki”. musika. 3­8 m­mde simaRlis. kakauti] – 1. magram sxvadasxva mniSvnelobis mqone sityvis komikur gamoyenebas. eklesia. kajuit kaiuta da fr. kakaos Teslis fxvnili. cacao < actek.  k. kakafoniuri Scd. kAkao [esp. compagnie sazogadoeba] – saerTo sadgomi gemze. ¥ kaiutisa.kai -236kakatua] – qoCriani TuTiyuSi erTgvari binadrobs avst­ raliaSi da wynari okeanis kunZulebze. kakophonia < kakos cudi da phōne bgera. caiman < karib. akayuman] – erTgvari niangi (5 m­mde sigrZis). iyofa mesameul da meoTxeul periodebad (am ukanasknels miekuTvneba Tanamedrove epoqac) kaQuta [holand. kAiut­kompAnia [holand.  k. lamazi eidos saxe da skopeo vuyureb] – 1.  kakafonia. 2.  kaiutasi Scd.

kAl­i – induizmis qalRmerTi. tyviis an Wurvis Sua na­ wilis diametri. xels. xeli (naweri). 2. calendarium < calendae (Tvis yoveli pir­ veli dRe Zv.­obiT Scd.  kaligrafia niSnavs la­  kalendarisa Scd. weliwadis dReebis aRri­ cxvis sistema. calvasos < ge­ rafiuli – lamaz nawers.. romelSic Cans swrafad cvladi feradi simetriuli saxeebi. maz weras.  iuliusis k.  kalendrisa. 3­isaT­ vis).  k. magidis k.  mecadineobis k. calligraphia < kalos kargi da graphō vwer] – lamazad da mkafiod weris xelovneba. SveicariaSi da farTod gavrcelda safrangeTSi.] – vaSlis Rvino. kalQgraf­i – kaligrafiis ostati. sax.) kalendaris (mniS.  yalibi am mniS. 2. . (wign.  kedlis k. romSi)] – 1.  k.  saSualo k.-237wyo – mili..) ambebis. romelic Seiqmna me­16 s. 3) mixedviT warmoebs (gan­  `lamazi kaligrafia sxvavebiT amxanagurisagan). kal mcire alkoholiani. moxa­ tulobani. 2. 3.  msxvili k. grigorianuli k.-is Tofi. Wurvi. sportul SejibrebaTa k. cecx­ lsasroli iaraRis lulis Rrus diametri. ta­ bula an wignaki romelSic Tanmimdevrulad aris Ca­ moTvlili weliwadis yve­ la dRe da moyvanilia sa­ intereso cnobebi. mov­ lenebis swrafi cvla kalEndar­i [laT. xolo kaligkalvAzos­i [fr. kalvQnizm­i – erT­erTi pro­ testantuli sarwmunoeba. ¥ kalendaruli (mniS.. ni­ derlandebSi inglissa da zog sxva qveyanaSi [am sar­ wmunoebis Semqmnelis – Jan kalvinis (Calvin – 1509-1564) saxelis mixedviT. kAlibr­i [fr. ba – (sp. Sivas coli. kaligrAfia [berZ. kalendAruli SejQbre­ ¥ kaligrafiuli. calibre] – 1. dReebis da Tveebis mixed­ viT winaswar ganawileba raime saqmianobisa. gadat. ogr. gegma. aqvs” – Scd.

k. calor siTbo da berZ.  koloriferi Scd.  kalkuliatori Scd. calx (calcis) kari] – qimiuri elementi..kal -238is raodenoba. ¥ kaloriferuli. calculator gamomTvleli] – mci­ re zomis magidis an jibis eleqtronuli ga­ momTvleli manqana martivi gamoTvlebisa da programe­ bis Sesasruleblad.  kalka Scd.  kolorimetri sxvaa (ix. calculatio] – saqon­ lis Rirebulebis an fasis gamoangariSeba. kalkulAtor­i [ing. marmarilos.).  wylis k. ¥ kaloriuli. k.  kalkuliacia Scd. TabaSiris da sxv. rac saWiroa erTi grami wylis erTi gradusiT gasaTbobad. metreo vzomav] – xelsawyo.  k. mcire kaloria – siTbos . 2. kalcQum­i [< laT. didi kaloria – siTbos is raodenoba. calor siTbo] – siTbos raodenobis sazomi erTeuli. movercxlisfro mbzinvare liToni. romelic Sedis kirqvis. oTaxis k. saTbobi. kalorQmetr­i [laT.) sxva enis normebis mixedviT nawarmoebi sityva an gamoTqma.  k. sakvebi. calor siTbo da fero momaqvs] – sahaero gaTbobis. ukeTesia vixmaroT `Cveulebriv~. sinon. kalkulAcia da kalkulQre­ ba – [laT. rac saWiroa er­ Ti kg wylis erTi gradusiT gasaTbobad (udris 1000 mcire kalorias). ventilaciisa da Srobis sistemebSi: mowyobiloba haeris gasaTbobad. roliTac zo­ maven raime sxeulis mier gamoyofil an STanTqmul siTbos raodenobas (kalo­ riebiT).  `rogorc wesi” kalkia rusuli gamoTqmisa: `как правило~. Se­ madgenlobaSi. calmar] _ zRvis moluski Tavfexianebis kla­ sisa. livu). gaTboba. kalorQfer­i [fr. kAlk­i [fr. car­ cis. saSrobi. kalOria [laT. gamW­ virvale qaRaldi an qso­ vili naxazis piris ga­ dasaRebad (qarT. misi xorci iTvleba Zvirfas sakveb produqtad. (enaTm. celorifere < laT. kAlmar­i [fr. calque] – 1.

broSSi. nulebisa.  k. kAmera [laT. bulia berZnul muzasTan). mera darbazi. kamElia [fr. nagebo­ kAmea [fr. qamea. cakAmbala [rus. palata < berZ. sakani).  avtomobilis k.. cambis SigniT. TeonSi: siyvarulis RmerTi. vilis isrebs. камбала < fin] mera TaRis yvelaferi.-239- kam  kameasi. bargis Sesanaxi k. cameo. ¥ kamariliisa.] – induizmis pan­ . ga­ 2. sinon. aqvs tyaviseburi pri­ vilis saxiT. – sasaxlis jariskacTa jgufi. camarilla < ca¥ kameliisa. camena] – romaul miTologiaSi: mecnierebisa trigebiT gavlenas axdens da xelovnebis mfarveli saxelmwifo saqmeebze pira­ qalRmerTi (kamena gaigive­ di gamorCenis mizniT. oTaxi. sva­ tomobilis. qva an niJara. saxelidan] – marad­ viSnus da laqSmis Svili: mwvane dekoratiuli mce­ warmodgenili hyavT ymaw­ nare. 2.  kambalasi Scd. camera TaRi. rabis k. am mcenaris yvavili. gomi specialuri daniS­ ¥ kambalisa. qameo Scd. vis (qarT. aseTi qviT gawyobili bro­ saberi garsi rezinisa.-is konservi. tyavis burTis anda av­ amokveTili CuqurTma. < sak. velosi pedis men beWedSi. romelic ada­ ala foTlebi da msxvili mianebs gulSi esvris yva­ wiTeli an TeTri yvavilebi. zogi­ formis Tevzi. cixeSi: oTaxi patimarTaT­ gemis samzareulo. manqanis. romelsac erT dawesebulebaSi: sad­ Tvali cal mxares aqvs. romelic Tavisi in­ kAmena [laT. xelsawyos.  kamariliasi Scd. ro­  mtversasruti k.. gemze: Tujis an rkinis Ru­ 3. meo] – 1. Si. rac – zRvis sarewao brtyeli TaRis qveS aris] – 1. daxuruli sivrce raime meli qvabiTurT. kAmbuz­i [holand. ¥ kameisa kAma [sanskr. da misT. 2. kamarQlia [esp. melzec reliefurad aris 4. kombuis] – 1. monarqis kari]  kameliasi Scd. it. saltis SigniT.  sadezinfeqcio k. camelia < kreb.

dolis monawilis (Jokeis) zeda Casacmeli. kAmzol­i [fr.  k. sinon. foto – an kinoaparatis (te­ leaparatis) SigniTa nawili. musika.-is fabrika. kamerdQner­i [germ. `sakani” mxolod cixis kameras hqvia. k. kamerReri Scd. erTi an ramde­ . cxovreba. romelSic ideba firfita an firi. matyli.  k. momRerali. kAmvol­i [germ. camerista < camera oTaxi] – Tavadaznaurul­burJuazi­ ul yofacxovrebaSi: qal­ batonis xelze mosamsaxure qali (qarT. TviT fotografiul. Cveulebriv usaxelo. pirfareSi). ¥ kamvoluri.. ic­ vamdnen rogorc Jilets. kamQkaZe [iap. iaponeli mfrinavi TviTmkvleli. romelic magar sxeulze dartymisas gamoscems gar­ kveuli simaRlis bgeras.  zogjer bargis Sesanax kameras `sakans” uwodeben. 2. 3. kammwolle] – daCeCili matyli wminda Salis qsovilebis dasam­ zadeblad. kinomatografiul an sate­ levizio aparati. aseTi musikis Semsrulebeli. iyeneben musikaluri sakra­ vis awyobis. orkestri. k. mamakacis Zveleburi samosi. kamikaze RvTis qari] – 1.  maud – k. aseTi nawarmoebis. rac Scd. 2. kamErist­i [fr. camerton] – foladis drekadi orTiTa xelsawyo (Canglis msgavsi). cameriste it. moaxle.  kameristka Scd.kam -240nime SesrulebisaTvis gan­ kuTvnili. camisole] – 1. mcirericxovani msmenele­ bisaTvis. kamEruli [< laT. kamErher­i [germ.  k. kamer­iunkerze meti.  k. kammerdiner] – aznaurul­burJuazi­ ul yofa­cxovrebaSi: bato­ nis piradi msaxuri. kamErton­i [germ. xelze mosamsaxure mamakaci. viwro wrisaTvis gankuTvnili. poezia.  kamergeri. romelic TviTmfrinavTan erTad iRu­ 5. camera oTaxi] – 1. agreTve gundis mier simReris Sesrulebis dros. cammerherr] – revoluciamder ruseTsa da zog sxva monarqiul saxelmwifoSi: erT­erTi wodebuleba samefo karze.

romlis sa­ SualebiTac gaedineba Txe­ vadi sibinZure da Camdinare wylebi. tankebis. rome­ lic dasaxelebulia.) SeniRbvis erT­erTi saxe qvemexebis. s.  saarCevno k.  kandeliabri Scd. kaminos kera. rom gaZneldes maTi cnoba. kandQlabr­i [fr. wesi. TviTmfrinavebis. dafarva laqebiT. 3. 2. camouflage Se­ niRbva] – (samx.) TavzexelaRebuli kaci. kamin < berZ.) raimes miRwevis gza. (samx. xelovnuri kalapoti zRvebis. omi. ro­ gorc Tovli (Zvel romSi saxelmwifo Tanamdebobis maZiebeli TeTr togas icvamda)] – piri. Senobebis da sxv.-241peboda me­2 msoflio omSi. ¥ sakanalizacio.  satelevizio k. (gadat. candidatus visac TeTri tansacmeli acvia < candidus TeTri.-is qseli.). komufl[i]- kan aJi Scd.  kompania sxvaa (ix. mdinareebis da tbebis dasakavSireblad (qarT. kamUflaJ­i [fr.  mdinaris k. < it. keria] – buxari. (gadat.  kamufliaJi. canalis mili. kAmin­i [germ.-is gamoyeneba.  qalaqis k.  ruseT-iaponiis k. k.). zamTris k. kampagna mindori. milebi. zolebiT da misT. kampagne laS­ qroba.. candelabre] – didi Sandali ramdenime sanTlis (an eleqtronaTu­ ris) Casamagreblad. romelic mimdina­ reobs garkveul periodSi raime mniSvnelovani amoca­ nis Sesasruleblad. 2. 2. sinon. (ist.mowyobiloba informaciis gadasacemad. kanalizAcia [fr. kandQdat­i [laT. brZolis veli] – 1. qseli.) saerTo strategiuli mizniT gaerTianebuli sao­ mar operaciaTa erTobli­ oba.  k. muSaoba. Tesvis k.Ra­ ri] – 1. kavSiris xazi. ¥ kampaniuri (mniS. romelic iseT qmede­ bas (saqciels) sCadis si­ cocxlis riskTan rom aris dakavSirebuli.. kAnal­i [< laT. nava­ .  muSaobis k.  s. 1­isaT­ vis). kampAnia [fr. s Wa. canalisation] – miwisqveSa arxebisa da mi­ lebis sistema. arxi). ise.

kaci­ Wamioba. debuleba. ¥ kanoesi. staJi. qvemexi] – momcro. kAnoe [ing. barba­ rosoba. agreT­ ve violinos da misT. romelSic cal muxlze dgebian da ise usvamen niCbebs.  kanonerka Scd. 2. canister] – ben­ zinis an sxva siTxeebis gadasatani WurWeli. ¥ sakandidato. canonniere < canon zarbazani. dasaniSnad. qvemexi] – ramdenime qvemexis xSiri srola.  k. kongresis wevrobis k. colophonia chetine kolofonis fisi (kolofoni qalaqi mcire aziaSi)] – moyviTalo – wi­ Teli miwisebri nivTie­ reba. canon mili] – Rrma da viwro xeoba. kanQon­i [esp. rome­ lic hermetulad (mWidrod) ixureba. dogmati. s.-is dasaxeleba. kanQfol­i [berZ. kAnkel­i – taZris nawili. sadme misaRebad da sxva. kanibAlizm­i (wign) 1. kanOnada [fr. (gadat.  dawesebuli k. kanon wesi. kanQbal­i [fr..-is midevna. kAnistra [ing.  s. sakravebis xemze gasasmelad. canibale < esp. barbarosi. saafTiaqro da zog sxv. canoe < samxreT amerikis indielTa enidan] – mokleniCbiani sportuli navi erTgvari. 1).  kanonadasi Scd. ve­ luri. (gadat. kAnon­i [berZ.) sisxlismsmeli adamiani.  kanoisa Scd. canonade < canon zarbazani. tradiciuli saerTodmiRebuli (sayo­ velTaod miRebuli) wesi. qa­ . patara samxedro xomaldi erTgvari.  parlamentis wevrobis k. rCilvis dros.) mxecoba. warmoebaSi. kandidAtura – visime uf­ leba an SesaZlebloba iyos risame kandidati (mniS. miyola. Cveuleba an wesi raudebia raime Tanamdeboba­ ze asarCevad. literatura. 2.kan -242Raldis. sxv. iyeneben laqebis.  agreTve ixmareba kolofoni. 2. kanOner­i [fr. ¥ kanistrisa  kanistrasi Scd. miwe­ riloba] – 1. ¥ kanonadisa. canibal] – (wign) kaciWamia.

¥ kantatisa. kAntata [it. dawerili ra­ ime Temaze an siuJetze. cantor mgalo­ beli. kAntor­i [laT.. TiToeuli mxare. ¥ sakancelario da kance- . cancellaria] – 1. kAnfet­i [it.  Sokoladis k. 3. 2. kantata < laT. wignis ydaze. romelic ganagebs saqmis warmoebas. Se­ movlebuli risme kideze. (Zv. 2. kante] – 1.  k. kAnton­i [fr. saeklesio kanonad damtkiceba. momRerali] – 1.-243romelic eklesiisgan aris dawesebuli. 2.) arCevnebi. ka­ Tolikur eklesiaSi: gun­ dis mgalobeli 2.  k. didi sa­ zeimo xasiaTis vokalur musikaluri nawarmoebi so­ listebis. safrangeTsa da belgiaSi: qveynis administraciul­ teritoriuli erTeuli. guliani k.  eklesiis k. dakanoneba kAnt­i [germ. k (s.  institutis k. kanonizAcia da kanonQzeba [germ. cantare simRera] – 1. 2. canton olqi < kan provans canton kuTxe] – 1. 3. sakantono  k. raime sazeimo SemTxvevis gamoa dawerili. eklesiis mier wmindanad visime Seracxva. 2. sinagogaSi: mTavari mga­ lobeli. (s. protestantul eklesiaSi: gundis lotbari da mas­ wavlebeli. rome­ lic Sedis Sveicariis res­ publikis SemadgenlobaSi. kanonisieren < berZ.  kamfeti Scd. Sarvali. agreTve orga­ nisti. ¥ kantiani. kancelAria [laT. canfetto] – sakon­ ditro nawarmi – sxvadasxva formis kvebis produqtis saxiT damzadebuli tkbi­ leuli.). ¥ kantonaluri. tansacmlis kideze movlebuli an na­ kerSi Cayolebuli. raime masalis zoli.  konfeti sxvaa (ix.) soflis sammarTvelo. Zveleburi lirikuli leq­ si. qsovilis viwro zoli.  kantatasi Scd.  qudis k. gundisa da or­ kestrisaTvis. kanon kanoni] 1.) xelisufleba. dawesebulebis ganyo­ fileba. marTlmadideblebSi: gun­ duri galoba romelime wmindanis pativsacemad.

kapitAlizm­i – politi­ kur­ekonomikuri. ¥ kapelisa. kapelldiener] – TeatrSi an sakoncer­ . s. nivTebi.) kaTolikeTa sam­ locvelo. romlis drosac warmoebis saSu­ alebani SeiZleba ekuTvno­ des kerZo pirs. mTavari] – 1. sawarmoo urTierTobani. agreTve samrek­ los mRvdlis TanaSemwe. 2.) fulis mniSvnelo­ vani raodenoba. kaOlin­i [Cin. kopellmeister] – samxedro sasu­ liero orkestris diriJo­ ri. ¥ kapitalisturi. kapelmaQster­i [germ. 2.. kanzler < laT. Tvalyurs adev­ nebs wesrigs da sxv. am wodebulebebis mqone piri.  warmoebis k.) mimowera. saeklesio momReralTa gundi. s. kAncler­i [germ. (k. capellanus] – 1.  kapelasi Scd. qaRaldis da sxv. sistema.  saqarTvelos saxelmwifo k.  s. 2. kapelmeisteri Scd. (arqit.kan -244to darbazSi momuSave. kapElan­i [laT. capitalis fr. kapillaris bew­ visa] – uwvrilesi sisxl­ ZarRvi. kApela [it. ¥ kapelmaisterisa. kapQlar­i [laT. 3. ingl.  kapiliari Scd.. sazoga­ doebriv­ekonomikuri wyo­ bileba. Rirebu­ leba. capella < laT. momReralTa gundi. kapeldQner­i [germ. k. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: samlocvelos mRvdeli. yidis programebs. romelic qmnis zed­ met Rirebulebas.  kapelmaistrisa. zog qveyanaSi: armiis mRvdeli. (saub.  samrewvelo k. finansuri k.. kapitAlist­i – kapitalizmis laruli. iyeneben fa­ ifuris. kapQtal­i [laT. capella samlocvelo. wre.] – TeTri cecx­ lgamZle Tixa. warmoebaSi. zog sa­ xelmwifoSi: wodebuleba. ro­ melic mayurebels Tavis adgils uCvenebs. germaniaSi 1871 wlidan premier­ministri. romelsac akuTvneben umaR­ lesi Tanamdebobis pirebs. 2. samuSao. egvteri] – 1. cancellarius] – 1.

 kapitulianti. minervas da iunonas taZari (SemdegSi TviT am taZars ewoda kapi­ toliumi). 1) mflobeli. gemis ufrosi meTauri.) ko­ lonis zeda nawili. ¥ kapitnisa.  avtomobilis k..) gundis meTauri (qarT. capitulieren] – 1. oficris wodeba. capuchon < cappa qudi] – Tavsaburavi. kapitAluri (mzidi) kede­ li – ZiriTadi kedeli (Se­ nobis.  kapitiulacia Scd. mosas­ .. 3. armiis k. kapitulianturi Scd. caput (capitis) Tavi] – 1. kapitalis (mniS. capitulatio] da kapitulQreba [germ.  k. romSi: erT­erTi goraki.nagebobisa). k. 2. Senoba. ro­ melSic sxdomebs marTavs aSS­is kongresi.  fexburTelTa gundis k. safuZvliani. kap kapitolQum­i [laT.-is boga.  k. gadat. romelzedac aSe­ nebulia sasaxleebi. ro­ melSic zevidan Casacmels (paltos.romelsac eyrdnoba saxuravi (gada­ xurva). capitaine < laT. wyalqveSa navis k.  Soreul naosnobis k. Senoba vaSingtonSi.. didad mniSvnelovani. sinon. ¥ kapitulanturi. Carxisa da sxva ZiriTad nawilebs.. 2. fendamentu­ ri. kapQtan­i [fr. 2. rome­ lic kapitulacias axdens an mxars uWers raimes. k. gundisTavi).  usityvo k. 2.. saomari moq­ medebis Sewyveta da Tavis aRiareba damarcxebulad. k. kapitAluri rEmonti – sruli remonti romelic exeba Senobis. kapitAlur­i [laT. remonti. (wign. (sport.-is TanaSemwe. rusi uf­ rosi leitenantis momdev­ no.-245warmomadgeneli. cixis k. kapiUSon­i [fr. capitellum pa­ tara Tavi] – (arqit. Zvelad am gorakze moTavsebuli iyo iupiteris.  kapitanisa Scd.) ukan daxeva siZneleTa winaSe. nageboba. ara msubuqi. capito- lium] – 1. TavianTi poziciebis daTmoba. Tavi. capitalis] – 1. kapQtel­i [laT.  k. kapitulAcia [laT. sawvimars. politika. kapitUlant­i – piri. mu­ zeumebi da sxv. naSromi.

caramel] – ma­ gari kanfeti erTgvari. carabine] – mok­ leluliani msubuqi SaS­ xana erTgvari. ¥ kapiuSoniani. karAbin­i [fr.. carabiniere] – italiaSi: Jan­ darmi. franciskanelTa ordenis erT­erTi ganStoebis wev­ ri.  avtomobilis k. romlisTvis damaxasia­ Tebelia wveris tareba da kapiuSoniani kaba. specialuri garsi Txevadi an fxvnilisebri wamlebisaTvis. capriccio] – vir­ tuozuli musikaluri piesa Tavisufali formisa.  karavelasi Scd. carambole] _ biliardis wiTeli burTi. Wirveuloba. romelsac Tavze grZeli Tma aqvs kapuSoni­ viT. kApot­i [fr.) igivea rac kapriCo. kApron­i – xelovnuri boWko. caprice] – (mus.-is Zafi.” rimski-korsakovis `espanuri k. . Cve­ ulebriv guliani. TviTmfrinavis k. kApsula [< laT. caravelle esp. cappuccino < cappuccio kapiuSoni] – 1. carabela < berZ karabos ge­ mi] – Sua saukuneebSi: 3­4­ anZiani ialqniani gemi. ro­ melic gavrcelebuli iyo xmelTaSua zRvis qveyneb­ Si.. capral] – zogi qveynis armiaSi: umcrosi meTauri.  k. kapUcin­i [it. karabQner­i [fr. yarabini. germetuli kabina kosmo­ navtebis dasaSvebad. carabinier it. caravella. qurTuks.  Caikovskis `italiuri k. karAmel­i [fr. kApriz­i [fr.  k.”. 2.  kapiSoni. karAmbol­i [fr. kApriCo [it. ucnauri aCemeba. kApris­i [fr. caprice] – axi­ rebuli survili..) aqvs mikere­ buli an mibmuli sayeloze ukana mxridan. kapiSoniani Scd. aseTi boWkos qsovili. 2. ¥ karavelisa. capsula patara yuTi] – 1.  kristefore kolumbis k. kApral­i [fr.  karabina. capote] – asaxdeli saxuravi.kap -246- xams. karAvela [it. amerikuli maimuni er­ Tgvari. sxvadasxva meqa­ nizmisa. labada. yarabina Scd.  kapriCio dasaSvebia.

romelsac iReben zogierTi tropikuli mce­ naris rZiseburi wvenisgan an amzadeben xelovnurad. quarantaine kAtren­i [fr.sadac msa­ xiobebi asruleben msubuqi xasiaTis simRerebsa da cekvebs. aseTi patimrebis adgili. kafeSAntan­i [fr. katEnaCo [it. sinon.-ebi.  nostradamusis k.) gaZlierebul dacviTi TamaSi italiur fexburTSi. cxovrebis muSaobis piro­ bebi).  k. rasac Tan axlavs gadasaxleba da mZi­ me iZulebiTi muSaoba gan­ sakuTrebiT mkacr pirobebSi. caucho] – elastiuri. sazRvao k. katarRa < berZ. catenaccio ur­ duli] – (sp. iye­ neben rezinis warmoebaSi. oTxi pwka­ redisgan Semdgari leqsis strofi. katçchçsis darigeba. kAtorRa [berZ. sadac Cveulebri­ vi TviTmomsaxurebaa. kAfel­i [rus. sadac sauzmoben. cautchiuc < perus indielTa enidan..  k. gadamdebi sneuleba daavadebulTa da maTTan axlos myof pirTa droebiTi izolacia epide­ miuri daavadebis gavrce­ lebis Tavidan asacileb­ lad.-Si gagzavna. katOrRuli – Zalian mZime. esp. cautter] – patara gemi erTgvari (qarT. drekadi niv­ Tiereba. iyeneben ked­ lebis mosapirkeTeblad.  axalgazrduli k. .-is momRerali. cxovreba.. Sorenkeci).. кафель < germ.-247- kaf karAntin­i [< fr. kaUCuk­i [ing. kachel] – gamomwvari Tixis fila. ¥ kafesi. Semecneba] – qristianuli RvTismety­ velebis mokle gadmocema kiTxva­pasuxis saxiT. saxanZro k. k. sva­ men Cais. cafe] – patara resto­ rani. cafeteria] – kafe erTgvari. satorpedo k. quatrain] – oTx­ ormoci (dRe)] – 1. katergon gale­ ra] – patimroba. yavas da sxv. katexQzis­i [< berZ. taepiani leqsi.-idan gaqceva. cafe chantanet `momRerali kafe”] – res­ torani estradiT. (qarT. autaneli (Sroma. kafetEria [ing. kAter­i [ing. sinon. kAfe [fr.)  sabuqsiro k. romlis kargi piri moWiqulia.

 keisarisa Scd. wablisferi. sinon. kegElban­i [germ.-ebis gawyoba. capsule patara kolofi] – Jelatinis an saxameblis bude romelSic erT jero­ baze dasalevi wamalia mo­ Tavsebuli.  sasaqmebeli k. romelsac aqvs sqeli xor­ covani Reroebi da maTze eklebi (foTlebis nac­ vlad).  Tbili k. cachalotte didTaviani Tevzi] – zRvis ZuZumwovari kbi­ lebiani cxoveli veSapebis qverazmisa (razmisa). ¥ sakeisro. kapsuli Scd.) muclisa da saSvilosnos gakveTa bavSvis amosayvanad. feri. kEdebi – rbil rezinisZiriani sportuli fexsacmeli er­ Tgvari.  kaSnisa. Kegel] – 1.  kedarisa.  ketebi Scd.  kafsula. kEgl­i [germ. kAfsul­i [laT.  mx. yelsaxvevi). simRerebi. romlebsac awyoben mwkri­ vad da garkveuli manZi­ lidan xisave burTiT cdi­ loben maT waqcevas. kaktos] – tropikuli mcenare. sakeisro gakveTa – (medic.  k. Kedros] – wiwvo­ vani xe fiWvisebrTa oja­ xis. ag­ reTve am xis nayofi.  libanis k. 2.  w. ¥ wablisa. capsula fr. TviT es TamaSi.  kaktusi Scd. cactus < berZ. kEdar­i [berZ. Kaisar < laT. Caesar (iulius keisris sa­ xelidan)] – Zveli romis imperatoris tituli. kAqtus­i [laT. Cache-nez < cacher damalva da nez cxviri] – yelze Semosaxvevi qsovili (qarT.kaf -248- ¥ kafeSantanuri. k. kASne [fr. kAStan­i [laT.  k. kedi. Kegelbahn] – keglis saTamaSod mowyo­ bili spiraluri sadgomi an ficarnagi. saTa­ maSo erTgvari – boTlis moyvanilobis xis figurebi. keQsar­i [berZ. kaSAlot­i [fr. kedri Scd. Cacholot < port. Castanea wabli] – xe wifelis ojaxisa.-is waqceva. kapsula. rodesac SeuZlebelia mSo­ . kaSni Scd. ¥ kedrisa. ¥ kaSnesi. keisrisa.

qarxana. belgiis (mog­ 2. vaza.) gamomwvari Tixis vianebiT. winafriani rbili kElneri [ger. varsferos Tanavarskvla­ kElia [laT. Sveicariis. 1­saTvis) Scd. SeuRwevi didi kamera. ¥ keramikuli. Cella oTaxi] – vedi. kEmping­i [ing. romelic `me Tqven ver gagigeT~.) cis samxreT naxe­ raciis Sedegad]. teri­ qarTuli k. `me gamowveulia atmosferuli Tqveni ar mesmis~).. kangaroo < avst­ melsac iyeneben wyalqveSa ral. Crd.. xidis Tosani ZuZumwovari.. Tanamedrove kunZulebis. niasa da zog sxva qveyanaSi: 2.) daavadeba. kentauros] – 1. ro­ kEnguru [ing. romlebic saxlobdnen kerAmika [berZ. wnevis mkveTri cvlilebiT kEntavr­i [berZ. kEpi [fr. neobis xelovneba. bermonazvnis sacxovrebeli oTaxi monasterSi. romelsac aqvs cxenis tani da adamianis gulmker­ romis imperatori iulius di da Tavi. keramikos Ti­ Cvens eramde pirveli aTas­ xisa] – 1. gamomwvari Tixis wleulis dasawyisSi Ta­ nakeTobaTa warmoeba. xanaSi da sxv. Camping] – av­  k. Kallner] – germa­ qudi. ro­ burjebis amosayvanad). sadgomi.) das xv. melsac wina fexebi ukanaze ¥ kesonuri. (astr. toriebze. k. (emarTebaT wyalqveS momu­ berZnul miTologiaSi: ar­ . dadis naxto­  k. keisari daibada aseTi ope­ 2. mebiT (kenguru avstraliel kesonuri daavadeba – (me­ aborigenTa enaze niSnavs dic. bili banaki.] – avstraliuri Can­ samuSaoebisTvis (mag. sas­ kEson­i [fr.-249- kes biaroba [legendis mixedviT seba. britaneTis. kepi] – 1. kEltebi – indoevropuli to­ mebi. nakeTobani espaneTis.lud­ (safrangeTis armiaSi). (kreb. mokle aqvs.  kepka (mniS. meTu­ namedrove safrangeTis.  antikuri k. k. agreTve. mamakacis saCixiani. fitoturistebisaTvis mowyo­ lebi. samuSaoebi. formis qudi erTgvari oficianti restoranSi. caisson] – wyal­ tumro.

tolgverdiani sworkuTxedi. kvadrAtura [laT.] – erbo­ zelili tkbili namcxvari erTgvari. Saveebs. romelic ors udris. quasistellar radiosource kvazivarskvlavuri radi­ owyaro] – metismetad So­ reuli kosmosuri obieqtebi. wris gadaqceva toldid kvadra­ tad (gadauwyveteli amo­ cana). ityvian saerTod gadawyvetil rameze.-Si. quazer mx.  kvadrigasi Scd. (maTem. ocdaxuTia. romlebic binadroben tropikul da Tbil zRvebSi. cuadrilla] – koridis (xarebis brZola) monawileTa parade. trienale). kvAdrat­i [laT. wris kvadratura – 1.) xarisxis maCvenebeli. rom­ lis Tavis Tavze gamrav­ lebisas miviRebT mocemul ricxvs. kEtCup­i [ing. figura. quadriga] – an­ tikur qveynebSi: orTvala etli.  sami ayvanili k. kvazErebi [ing. 1­Tvis). kEfal­i [berZ.) farTobis sidide kvadratuli erTeulebiT gamosaxuli.  kvadratiuli Scd.) oTxwliani] – sa­ erTaSoriso gamofena an festivali. romelic oTx weliwadSi erTxel ewyoba (Sdr. Se­ mokl. kvadriEnale [< fr.) namravli. ¥ kvadragisa. romelSic erT mwkri­ vad abamdnen oTx cxens da romelsac meetle dgomela marTavda. kosmonavtebs). kvadratuli gantoleba – algebraSi: gantoleba. (maTem.. kEqs­i [ing. gadat. Cveulebriv qiS­ miSCarTuli. kvadratuli sazomi – far­ Tobis sazomi erTeuli.ket -250kvadratuli frCxilebi – kuTxovani frCxilebi [ ]. .  oTaxis k. romelic miiReba ricxvis Tavis Tav­ ze gamravlebiT. 2. quadratura] – (maTem. kephale Tavi] – Tevzebis ojaxi. magida. kvadratuli fesvi (mocemu­ li ricxvisa) ricxvi. ketchup] – to­ matis sawebeli. kvadrQlia [esp. 2. cakes (mr. k. kvAdriga [laT. quadrinnale (mdedr. ro­ melic Seicavs ucnobs meo­ re xarisxSi.  k. ¥ kvadratuli (mniS.  keksi Scd.  xuTis k. 3. bienale. quadrates oTx­ kuTxedi] – 1.

 k. meqanika. muSaki  s. ¥ kvalificiuri. kvantitatQuri [< laT.  k. quantitas (quantitatis) raodenoba] – (wign. romelic daibada TeTrkanianisa da metisis qorwinebis Sedegad.  kvalitaturi Scd. qualitas (qualitatis) Tviseba] – (wign. Tbilisis nucubiZis platos k. 2. kadrebi. Teoria. kvartEron­i [esp. kvArtal­i [germ. musikaluri . 2. risame saqmianobisaTvis.  k. meTodi. Taviseburebebis mixedviT.-251romlebic warmoadgenen mZlavr radio­ da optikuri gamosxivebis wyaroebs.  kvartlisa Scd.) Tvisebrivi (ix. kvalitatQuri [< laT.  q. ag­ reTve kvantitatiuri). quartus meoTxe] – 1. k. 1­isaT­ vis). Sefaseba daxasiaTeba (am mniSvnelobiT ixmareba ag­ reTve kvalificireba). (ianvari. kvArtet­i [it.  kvalifikaciuri Scd. qvanturi Scd. meTodi. kva ¥ kvanturi. k.sobrioba da facic vakeTeb] – 1. qalaqis didi masivis uba­ ni. qvantitatiuri Scd. romelic moqceulia oTx gadamkveT quCas Soris.  k. we­ liwadis meoTxedi (sami Tve). sagnis an movlenis gansazRvra misi Tvisebebis. cuartenor < cuarto meoTxe nawili] – ada­ miani.  qvanti. qalaqis nawili. sakvalifikacio. marti). quartal < laT. quaker] – wevri inglissa da aSS­Si gavr­ celebuli erT­erTi qris­ tianuli seqtisa. kvalifikAcia [laT. angariSi. aR­ moCenilia 1960­1967 wleb­ Si. Teber­ vali. kvAker­i [ing. quartetto < quartos meoTxe] – 1.  k. komisia.  pirveli k. ag­ reTve kvalitatiuri). qualitas Tve. ¥ kvartaluri (mniS. profesiisaTvis visime mom­ zadebis xarisxi. sinaTlis kvanti – igivea. rac fotoni. quantum ramdeni] – raime energies umciresi raodenoba.  kvantitaturi. kvAnt­i [laT.  kvartalisa. 3.) raodenobiTi (ix.

clan] – Sotlan­ dielebSi. 2. klavir] – 1. cuvette menji. operisa da misT.  fortepianos k.kva -25220 ss.  qvarci Scd. iyeneben medicinaSi das xv. klawisz < laT. me­19­ . ¥ sakvarteto. gadaReba forte­ pianosTvis. kvarcis lampa – eleqtruli lampa. clavis gasaRebi] – klaviSebis sistema. klaviAtura [germ. sa­ beWdi manqanisa da sxv. clavis gasaRebi] – firfita. klAviS­i [polon. kiUvet­i [fr. kicks (mr. kQuri – radioaqtiurobis sazomi erTeuli [frangi qimikosebis col­qmar pier da mari kiurebis (curie. klAvir­i [germ.)] – bili­ ardSi: mocaruli dartyma. sakravebi. ¥ klaviSebiani.  kiuresi. kvEreqs­i – mokle locvebis wyeba marTlmadideblur RvTismsaxurebis dros. sa­ orkestro piesis. kQure [fr. klavEsin­i [fr. romelSic oTxi Semsrulebelia.  k.  saqarTvelos saxelmwifo k. kvArc­i [germ.-ebi. gamoscems ult­ raiisfer sxivebs. yvelaze gavr­ celebuli dedamiwis qerqSi.  kiurs Scd.-ebi. cure] – safrangeTisa da zog sxva qveyanaSi: ka­ Tolikuri eklesiis sam­ reklo mRvdeli. irlandielebsa ansambli. soliciumis orJangi. ¥ klaviaturisa. klaviSebian sakravTa sa­ erTo saxelwodeba. musikaluri nawarmoebi aseTi ansamblisaTvis. gadamrTveli.  s. romelsac aqvs kvar­ cis milaki. romelze TiTis daWeriTac amoZravdeba meqanizmis ber­ ketebi (fortepianosi. klaviatur < laT.) – gvaris mixedviT]. ¥ kiurim. fortepianos winamorbedi. sabeWdi manqanis k.  kiurisa Scd. clavecin] – Zveleburi simebian­klavi­ Sebiani musikaluri sakravi. klAn­i [kelt. kudi] – gzis orive mxares gayvanili ru.. quarz] – ufero minerali.  beThovenis simebiani k. k. kiuris.)  roialis TeTri da Savi k. piesa. kQqs­i [ing. akordeonis k.  klaviaturasi Scd. 2.

1­Tvis). samxatvro saswavlebelSi)  fortepianos k. warmoad­ gens boloSi odnav gafar­ Toebul mils. 3.-is moswavle. moswavleTa jgufi (kon­ servatoriaSi. maRali k. gvari. 2.-ze damkvreli” Scd. .  `k.. 3­isaTvis).  muSaTa k. oTaxi. 7. fexbur­ TSi). davaleba. `k.  me-20 s.-is fexburTeli.-ss Seadgenen erTeulebi. saklaso (mniS. mecnierebis didi moRvawe. gansxvavebuli mowyo­ bilobisa da fasis mixed­ viT.  s. winaaRmdegobani. daukra”.  kliaseri Scd. gemis kaiutis (agreTve matareblis vagonis) ti­ kla pi. erTnari damokidebuleba. moswavleTa jgufi.  k. romelsac aerTianebs sawarmoo saSualebebTan.  me-2 k.  `k. klAsika – literaturisa da xelovnebis klasikuri sa­ nimuSo nawarmoebTa erTob­ lioba. mcenareTa da cxovelTa klasifikaciis msxvili er­ Teuli.  meaTe k. klasQkos­i [< laT.-Si Sevida.-is qarTuli k. classicus pirveli klasis] – xe­ lovnebis. 4.-is Soferi (mZRoli). ¥ klasobrivi (mniS. 2.  ZuZunwovarTa k. romelsac aqvs sarqvelTa sistema.-is vagoni. 9. pirveli k. klArnet­i [fr.  maswavlebeli k.  pirvel k. literaturis. risame xarisxi. done. s. klAser­i [fr.-s ukravs”. classeur saqa­ Ralde] – sakoleqcio mar­ kebis Casawyobi albomi. keltur tomebSi.-253da sxv. 5. aTeulebi da aseulebi. klAs­i [laT. ferweris k. maTematikaSi: ricxvis sami mezobeli Tanrigis erTob­ lioba.  pirveli k.-is kaiuta. 6. classis Tanrigi] – 1. clarinette] – xis Casaberi sakravi. 8.  TamaSis k. klasifi­ kacia. saerTo interesebis mqone didi sazogadoebrivi jgu­ fi. momzadebis done. samedicino oTaxi skola­ Si. ro­ melsac wlis ganmavlobaSi saerTo saswavlo programa aqvs. (mag. gvarovnuli Temi.

romlisTvisac damaxasiaTebelia antikuri nimuSebisadmi mibaZva. klasQkur­i – 1. meqanikuri sasignalo sayviri.ti pobrivi. 2.  k. clerk ga­ damweri. k. Zvel berZenTa da roma­ elTa damaxasiaTebeli. jgufebad.  k. cne­ bebis) ganmasxvavebel ni­ San­TvisebaTa mixedviT klasebad. klEma [germ.  k. klAqson­i [ing. klepto vi­ parav da mania miswrafeba.  k.kla -254da berZ. partia. sigiJe] – gadaulaxavi avad­ myofuri midrekileba qur­ dobisadmi. claustrum daxuruli saTavsi . klErk­i [fr. sa­ zogadoebis politikur da kulturul cxovrebaSi. klasQcizm­i [germ. klasikosis. clerc ing.­Si da me­19 s. klerQkal­i [< laT. klaustrofObia [laT. klasikosebis mier Seqmnili. klasifikAcia da klasi­ ficQreba [laT. klaxon] – avto­ mobilis.mom­ Weri] – specialuri momWeri sadenis misaerTeblad an misamagreblad xelsawyo­ ebTan. phobos SiSi] – daxurul SenobaSi marto yofnis akviatebuli SiSi. magaliTi. klemme giragi. 3. rac gamowveu­ lia zogierTi fsiqikuri daavadebiT. sanimuSo. saukeTeso. aparaturasTan da eleqtro manqanebTan. clericalis saeklesio] – po­ litikuri mimarTuleba. srulyofili. kleptomAnia [berZ. romelic cdilobs gaaZli­ eros eklesiis roli. motociklis da misT. ¥ klerikaluri. Zveli berZnuli da laTinuri enebisa da antikur literaturasTan dakavSirebuli. vinmesaTvis an ramesaTvis damaxasiaTebeli. literatura. ganaTleba. SesaniSnavi. clericus] _ klerikalizmis mimdevari sasuliero piri. Tanri­ gebad dayofa. klerikAlizm­i [< laT. an­ tikuri. klassizismus] – me­18 s. nawarmoebi. filologia.ebi. classis Tanrigi da facic vakeTeb] – sagnebis (movlenebis. k.­is dasawyisSi: mimarTuleba xelovnebaSi. mwerali < clericus  qarTuli literaturis k.

 k. romlis saqmesac ad­ vokati an notariusi awar­ moebs. sadme mimsvleli (moZv. klinQcist­i – eqimi. klimatololOgia [berZ. .  zomieri k. ¥ klimaturi. klQnC­i [ing. gamokvleva. piri. rome­ lic klinikaSi muSaobs da mkurnalobasTan erTad awarmoebs mecnierul kvle­ vas. Tbili k. inglissa da aSS­Si mo­ samsaxure savaWro­samrew­ velo sawarmoSi. amindis reJimi. romelic klimats. k. 2. kliEntura – klientTa er­ Toblioba.) ix.  k. klimaqtoriumi. ¥ klienturisa. rodesac qreba sasqeso jirkvlebis moqmedeba (Cve­ ulebriv 45­54 wlis asakSi). pirobebi. klinike (techne) mkurnalobis xelovneba] – samkurnalo dawesebuleba. klQent­i [laT. kurorti. klima (klimatos)] – ama Tu im adgilas mete­ oroligiur pirobaTa er­ Toblioba. klientebi. myidveli. clinch] – (sp. havas Seiswavlis. romelic emzadeba notariusad.  klienturasi Scd. staJiori.  bankis k. muStari]. saparikmaxeros k. cliens (clientis)] 1. hava da logos moZRvreba] – mec­ niereba.-ebi.) kriv­ Si: wesis darRveva erTgvari mowinaaRmdegis xelebis daWera an mis sxeulze Se­ moWdoba.notariusis an advokatis kantoraSi da sxv. klimakter kibis safexuri] – gar­ damavali periodi qalis sicocxleSi mowifulobis asakidan xandazmulobisaken. havai. 2.-ebi. klQmaqs­i [berZ.SemkveTi.  maRaziis k.. klQnika [berZ. mkurnaloba. belgiasa da ho­ landiaSi: saqmis mwarmo­ ebeli. klQmat­i [berZ. sadac mkurnalobasTan er­ Tad warmoebs samecniero da saswavlo muSaoba. kli klima (klimatos) klimati. saf­ rangeTSi. klimax] – (me­ dic. mTis k. k. romelsac emsa­ xurebian. klimaqsi. mudmivi k.-255sasuliero piri] – 1. klimaqterQum­i [< berZ.. si­ non. ¥ klinikuri. piri.

erTgvarovani STamomavloba. romelic mi­ eklesiaSi: amaRlebuli Rebulia klonirebis. organizmi. nagvis dasay­ klUb­i [ing. clips (mr)] – 1. clip sarWi] – sa­ de. club] – sazoga­ reli adgili. ri kodi. romlis drosac STamomav­ qvaze an xeze amokveTili lobas aqvs igive genetiku­ naxati. klQring­i [ing. naxazi da misT. vegetatiuri gamravleba.) usqeso an  kli psi Scd. buli. monawileoben. cloaca] – 1. ¥ kliSesi. romelSic klounebi klOaka [laT. kloUnada – sacirko warmod­  kliSisa Scd. 2. xumara. klon amona­ boloze. 4. gacvla: yvelaferi­yvela­ usqeso gamravlebiT miRe­ ferze. clown] _ cirkis  TuTiis k. klQros­i [berZ. kliSE [fr. zogierTi saxeobis cxo­ reklamo an musikaluri velebSi: ukana nawlavis xasiaTis xanmokle vide­ gafarToebuli gasavali.) gaxrwnilebis bu­ . sibinZuris. romelic ab­ klQfs­i [ing. kleros] – 2. mcenaris an cxovelis (finans. ganoebisaTvis. doebrivi organizacia kul­ 3. clearing < cleklOni [berZ. yari] – (biol. romelic damWeriT ujredis birTvis donori magrdeba yuris bibiloze.kli -256- klQp­i [ing. anu adgili mgalobelTaTvis ujredis birTvis gada­ (kankelis win).  klounadasi Scd. romelSic Ser­ romelic saerToa kuW­naw­ wymulia xiluli da bge­ lavis da Sardsasqeso or­ riTi efeqtebi. iyeneben dasabeWdad. klon ganStoeba] ar angariSis warmoeba] – – 1. Zvel romSi: sibinZuris mi­ ¥ klounadisa. damWeri Sarvlis aWimis klonQreba [berZ. 2. ofilmi. (gadat.) unaRdo angariS­ genetikurad identuri da sworebis erT­erTi forma. soluturad identuria sayure. gena. organizmisa. nergvis gziT. klOun­i [ing. wisqveSa arxi qalaqebSi. rac mis winapars. cliche] – liTonze.

 k. coalitio gaerTianebuli] – saxelm­ wifoebis an partiebis ga­ erTianeba. Sedgeba ori nawilisagan. aseTi orga­ nizaciis Senoba.  eleqtrozaris k. sportuli k. knOp­i [holand.-257tu rul­sa gan ma naT leblo. knExt­i [holand. kiserze aqvs laqebi. ¥ koaliciuri. romelTagan erTi jdeba meoreSi.. sinon. liTonis an plastmasis sa­ kinZi erTgvari.. kObra [port. muSaoba.-ze TiTi daaWira.. qurTukis Sesakravi k. Wikarti). romelsac iyeneben infor­ maciebis gadasacemad. ¥ kobrisa  kobrasi Scd. politikuri. k. yva­ vilnari. moZravi Rilaki denis CasarTavad da raime me­ qanizmis asamoqmedeblad. clump jgufi (xeebisa)] – raime figuris saxis mqone kvali. metad Sxamiani.] – patara CanTosani ZuZu­ mwovari. dasa­ muSaveblad da Sesanaxad. cobra] – didi gve­ li. sinon. sadac yvavilebia darguli. binadrobs xeze. ikvebeba foTlebiT (sinon. saTvaliani gveli).  axalgazrduli k.  klumba Scd.  saTvalebiani gveli Scd. ¥ koalisa. koalQcia [< laT. 3. code] – pirobiTi niS­ nebis (simboloebis) sistema. kavSiri saerTo miznebis misaRwevad. gavrcelebulia cxel qveynebSi (qarT. mTavroba. knecht] – (zRv. . klUmb­i [ing. kOd­i [fr. knoop] – 1. ¥ saklubo. dasamagreblad (qarT.  antihitleruli k. CanTosani daTvi). gavrcelebulia aRmosavleT avstraliis tyeebSi. pata­ ra farToTaviani lursmani magar raimeze qaRaldis da misT. kobra ar aurioT kobr­Si (Tevzia erTgvari).  xelTaTmanis Sesakravi k. koala < avstral.  knopka Scd. romel­ sac sulxan­saba orbelia­ nis leqsikonis mixedviT hqvia – goWa. kod kOala [ing. sportuli an sxva xasiaTisa. 2.  s.  koalasi Scd.) boZkinti gembanze an navsadgomze bagiris Ca­ mosacmelad. sadgomi.

enidan] – tropikuli buCqi. ¥ koduri. iseTi masalebisa. (maT.) literatu­ kOka [esp. erToblivi moqmedeba] – meore msoflio omis peri­ odSi dasavleT evropis qvey­ nebSi: samSoblos mtrebTan TanamSromloba faSisturi okupaciis dros. saxelwodeba. romelic gansazRvravs fizikuri sxeulis raime Tvisebas. dasavleT evropaSi: piri. gafarToebis k.. mxatvruli nawarmoebi. saxviT xelovnebaSi: leTSi. morses k.k.. mzareuli 2. cowboy] – cxeno­ kOlaJ­i [fr. ¥ koka-kolisa. koeficQent­i [laT. (fiz. romlis foTlebidanac iReben kokains. coefficiens (coefficientis) xelis Sewyoba] – 1. fonze dawebeba  k. sisxlis samarTlis k.  saqarTvelos samoqalaqo k.  xaxunis k. 2. codex wigni] – kanonTa krebuli..) – sidide.  koka-kolasi Scd. kOvboi [ing. (wign. collage dawebeba] sani mwyemsi aSS­is dasav­ – 1. gavrcelebulia aSS­ sa da sxva qveynebSi. filmi. kOdeqs­i [laT. nebSi. – burTisebri baqteria. misgan gansxvavdeba feriTa kOki1 [holand. 3.kod -258-  asoiTi k.  samxedro operaciis k. kokkos marcvali] aris Sesrulebuli. teqnikuri xerxi – raime sa­ ¥ kovbouri. coca-cola] – ualkoholo sasmeli erT­ gvari. kok] – gemis da faqturiT. coca < perus indielTa .q. cifruli k.. romelic gviCvenebs Tu romelic TanamSromlobda energiis ra nawili iqceva faSist dampyroblebTan manqanaSi sasargeblo mu­ maT mier okupirebul qvey­ Saobad. kolaboraciOnist­i – meo­ margi qmedebis koefi­ re msoflio omis periodSi cienti (m. kolaboraciOnizm­i [< fr. fuZvelze. colaboration TanamSromloba. ro­ melic mTlianad am xerxiT kOk­i2 [berZ.) sidide. kOka­kOla [ing. gadat. romlebic  kavboi Scd.) ricxviTi an aso­ iTi mamravli algebrul gamosaxulebaSi.

misi toni da sisqe. romlebic qmnian admi­ nistraciul.  skolis k. collapsus vinc goneba dakarga] – (medic. kolEqtiv­i [laT. Seferiloba. calancar SeRebili bam­ bis qsovili] – 1. amxanaguri. ufro patara. (gadat. color feri] – saRebavis feri. kOlba [germ. kolben] – maRal­ yeliani minis WurWeli. saministros k.  kolegasi Scd. collector Semkrebi] – 1. aseve saerTod fe­ ri. kol  k. ¥ koleqtiuri. collega] – amxa­ nagi samsaxuris. ¥ kolegisa. weboTi gaJRenTili.-259ruli montaJi formiTa da SinaarsiT sxvadasxvagvari masalisa.) ara­ erTpirovnuli. ¥ kolenkoruli. iyeneben wig­ nis yuaze an ydaze gadasak­ ravad.  kalenkori Scd. 2. dawesebuleba. kOlega [laT.  sabiblioTeko k. collegium] – 1. didi milsadeni. kOler­i [laT. romliTac miedineba sxva.. ¥ kolegiuri – (wign. gadawyvetileba. Tanamdebobis pirTa jgu­ fi. milsadenebidan Semosuli .  saredaqcio k. bambis qsovili erTgvari. 2. sadac Tavs uyrian risme Semdgomi ganawilebis miz­ niT. saerTo miznebiT intere­ sebi.) sisxlis wnevisa da gulis moqmedebis daqveiTeba er­ Tad. k. sxvebTan SeTanxmebuli. profesiis Tanamdebobis mixedviT. romelic gaer­ Tianebulia avtoris Cana­ fiqriT. kolEnkor­i [rus. romlebic gaerTianebulni arian saerTo saqmianobiT.) sul sxva saqme. kolEqtor­i [laT.  kolegialuri. zogi profesiis pirTa ga­ erTianeba.  advokatTa k. 2. saTaTbiro an ganmkargulebel organos. collectivus krebiTi] – adamianTa jgufi. kolEgia [laT.  sxva k. rasac xSirad sdevs gonebis dakargva. kOlafs­i [laT. коленкор < fr. xelmZRvaneloba. ag­ reTve swavlaSi (umaRles saswavlebelSi). iyeneben qimiur laborato­ riebSi.

¥ sakoleqcio. kolla < webo da eidas saxe] – (qim. saxamebeli. kolEqcia [laT. Cveulebriv Zvirfasi mo­ sarTaviT (yelsakidi. kOl­i [ing. ¥ kolibrim.  briliantis k. bi­ nadrobs centralur da samxreT amerikaSi. gogirdi. maswavleblis gasaubreba studentebTan maTi codnis gamosarkvevad.  mineralebis k.-ebi. xsnari. colibri] – Zali­ an patara Wreli Citi..) nivTiereba. 2. kOlit­i [germ.. kolitis < berZ. kolloquim saubari.  s.  koliisa Scd. collie] _ sasamsaxuro jiSis ZaRli. kolibrs Scd. far­ Ruli). kOleji – [ing.. kolQzia [laT. kOlika [berZ. airebi an siTxeebi. kolike nawlavis daavadeba] – muclis Rrus mwvave spazmuri tkivili. kOlie [fr. (lit. 2.  cxovrebiseuli k. romelic ar kristaldeba da romlis xsnarsac ar gadis mcenareul da cxove­ lur apkSi (aseTebia cila. kolibris. k. romelic saSualo ganaTlebasTan erTad pro­ fesiasac iZleva.  kolibrma. webo da sxv.  k. romelic gamow­ veulia msxvili nawlavis anTebiT. kolon msxvili nawlavi] – daavadeba. college] – 1. in­ teresTa Sejaxeba. collisio] – 1. safosto markebis k. miswrafebaTa.) ¥ koloiduri.  Tirkmelebis k. markebi. gamoiyvanes me­18 s­is dasawyisSi Sot­ landiaSi (sxvanairad: Sot­ landiuri nagazi). kOlibr­i [esp.  k.  sakanalizacio k. kolokvQum­i [< laT. in­ glisSi. suraTebis k. collier] – yelsabami.) cxovrebiseuli kon­ fliqtisa da brZolis asaxva mxatvrul literaturaSi. (wign. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi: umaRlesi an sa­ Sualo saswavlebeli. saqarTveloSi: saswavle­ beli. . collectio kre­ buli] – erTgvari sagnebis krebuli. collectionneur] – koleqciis Semkrebi.) sapirispiro Sexe­ dulebaTa.  qronikuli k. koleqciOner­i [fr. gasaubreba] – 1.kol -260¥ koliesi. fizikaSi. wylis k. kolOid­i [berZ.

 biologTa k. sinon. 5. 1) mosaxleobas. Cagvra. kolonizAcia – 1. 3. 3) wevri. qveyana. 4. politika. frinvelebis an mwerebis didi jgufi sadme. axalSeni). ucxo qa­ laqSi.  qarTvelebis k. ¥ kolonialisturi. kolonia mniS. romelic eqsploatacias uwevs koloniis (mniS. 2) mcxovrebi (qarT. fizikosTa k.  jaris k. romelic cxovrobs ucxo qveyanaSi.  Zveli berZnuli k. kolonizAtor­i – piri. kolOnist­i – 1. politika. raime mizniT Tavmoyrili adamianTa erTad cxovreba. koloniAlizm­i – imperia­ listuri saxelmwifos mier sxva qveynebis koloniuri Cagvris politika.  kalona Scd. 1­isaTvis).  k. sinon. WianWvelebis k. erTi erovnebis adamianTa jgufi. 2. samecniero TaTbiri.  k. moskovSi me-17-18 ss. 1).  triumfuli k. koloniis (mniS. koloniis (mniS. tankebis k.  pingvinebis k. colone] – 1. kOlona [fr. 2. kol  Sroma-gasworebis k.) wignis gverdis aRmniSvneli cifri (ricxvi). ¥ kolonizatoruli.  k. (ist.. ro­ melzedac ismenen da ga­ nixilaven moxsenebebs gar­ kveul Temebze. colonne < laT. kolumneziffer] – (poligr. kolOnia [fr. adamianebi an sagnebi. ¥ koloniuri da kolonialuri (mniS.-2612. maRa­ li sveti. rom­ lebic ganlagebuli arian an moZraoben erTmaneTis miyolebiT. kolonistebiT dasaxleba carieli adgilebisa. qveynis dapyroba da misi gadaqceva koloniad (ix. colonia dasaxleba] – 1.  k.-ebi Savi zRvis sanapiroze. 2. . k.  kalonia Scd.-Si. kolOncifr­i [germ. romelic dapyrobilia im­ perialisturi saxelmwifos mier da iZarcveba misgan. qveynebi.-ebis ganTavisufleba.. moaxalSene).) dapyrobil qveya­ naSi dampyroblebiT da­ saxlebuli adgili (qarT. 2.-ebi.  koloqviumi Scd.

2. rac ga­ moirCeva sxvadasxvagvar ferTa kargi SexamebiT. warmodgenas k. 2.  fexburTis k.-ebi.  k. sax. ¥ sakomando. k. kOma [berZ.  kamanda Scd.  k. velo. Taviseburi naTeli.  k. punqti. commandeur] – 1.) Za­ lian didi. fersazomi). color kOlt­i [< sakuT.  mecnierebis k. sportsmenTa oganizebuli jgufi. samxedro mosamsaxureTa.] – erT­ feri da metreo vzomav] – Seferadebuli xsnaris feris an koncentraciis gamosarkvevi xelsawyo (qarT. kolorQtuli – 1. (wign. rac Rrma Zils mogvagonebs. zog qveyanaSi iaxt­klubis Tavjdomaris wodebuleba. sacxenosno Sejibrebis. commande] – 1. mkafiod gamoxatuli.  naTeli k. xelmZRvaneli. istoriul romanSi. koma Rrma Zili] – (medic. columbarium pirvelad samtrede] – kremaciis Semdeg ferflis urnebis sacavi. kolOrit­i [it. kolumbarQum­i [laT. sasaxle. sinon. komAndor­i [fr. kOmanda [fr. brZaneba. peizaJi. am wodebulebis mqone piri. kolossos ] – (wign. uzarmazari qandakeba an sveti 2. mniSvnelo­ vani. colorito < laT.  s. gadat. figura. 2. kOlos­i [berZ. suraTSi ferTaSexameba. avtogadarbenis da misT. moto. raime udidesi. moxuci. colossal berZ. kolosAlur­i [fr. 2. Sua saukuneebis sasuliero raindul ordenebSi: erT­ . warmateba hqonda. color feri] – 1.  kalorimetri sxva (ix).) risame Ta­ viseburebaTa erToblioba. ieri.) ugono mdgomareoba.  avtogadarbenis k.  epoqis k.kol -262- kolorQmetr­i [laT. gankarguleba. rac qmnis mTlianobas. kolossos didi qandakeba] – 1. romlebic gansazR­ vrul amocanebs asrule­ ben. uzarmazari. gadat. xSirad gamowveulia cent­ raluri nervuli sistemis dazianebiT. da­ valeba gansazRvruli for­ miT. 3. gvari sistemis revolveri.

-ebi. 3. combinatus gaormagebuli. komediOgraf­i – dramaturgi. musikaluri k.-263erTi umaRlesi wodebuleba. comoedia < berZ. romelic erTdroulad ramdenime manqanis samuSaos asrulebs. rTuli Canafiqri. xrikebi raime miznis misaRwevad. sxvadasxva dargis samrewvelo sawarmoTa ga­ erTianeba.. romelsac aqvs sasacilo siuJeti. 3. ¥ komediuri da sakomedio..  saswavlo k. romelic komediebs wers. komoedia ] – dramatuli nawarmoebi. poligrafiuli k.  puris asaRebi k.  qarTveli k.. am wodebis mqone piri. combinaison] – mTliani Sarval­xalaTi. kombQnat­i [laT.  kombinizoni Scd.. kombinEzon­i [fr..  cifrebis k. risame urTierTganlageba. ungruli nagazis jiSis ZaRli. giorgi erisTavi. ¥ kombinaciuri.  bavSvis k. 4. (soflis meurneobaSi). maqinacia. rac komikosi. 2.  samkervalo k.. . k. TamaSi (WadrakSi). k. wvril sawarmoTa gaerTi­ aneba. Sofris k. opera. samTo k. 1) moxda.  klasikuri k. saWadrako.  sayofacxovrebo sawarmoTa k. kom  eSmakuri k. fexburTSi. Sexameba. combinatio] – 1.  k.. molieris k. kosmonavtis k. romlis mizania upi­ ratesobis mopoveba da gamarjveba.. combine] – manqana.  k. sxvadasxva safexuris sas­ wavlebelTa gaerTianeba qarxanasTan. kombinirEbuli sAkvebi – sakvebis narevi saqonli­ saTvis komEdia [laT. 2.  k. kombinAcia [laT. ferebis k. qvanaxSiris k. Sewyvile­ buli] – 1. TeTri banjgvliani kombAin­i [ing. (s) Janri. sawarmosTan. komedQant­i [it. (s) siuJeti. commedianto] – (moZv) igivea. kombinirEbuli – ris kom­ binaciac (mniS. kombAiner­i – kombainis mZRo­ li.. zog sportul TamaSSi: saerTo CanafiqriT gaer­ Tianebuli sxvadasxva ile­ Ti. kartofilis amosaRebi k.

commersand] – piri. am dawesebulebis sadgomi.  ilia WavWavaZis TxzulebaTa k. sakomendato komendAtura [germ. sazogadoebrivi Senobis gammarTveli. commedare davaleba. 2. mindoba.-ebi. sakomendanto saaTi – igivea. rac komendantis saaTi. romelic rkinigzebze Tvalyurs adevnebs jarebis samxedro mosamsaxureebisa da sam­ xedro tvirTis swored ga­ daadgilebas. 2) sasamsaxuro sad­ gomi.  komendantura Scd.  teqstis k. komEntar­i [laT.­Si. 3.. ro­ melsac saTaveSi komen­ dantis (mniS.  saerTo sacxovreblis k. axsniT­ganmartebiTi an kritikuli SeniSvnebi. komman- dantur] – dawesebuleba. commentator] – piri. saerTod vaW­ .) ityvian. komEntari zedmEtia – (wign.  komentariebi Scd. romelic risame komentarebs iZleva. Cveulebriv mr.  gazeTis k. komEndant­i [fr.  rkinigzis sadguris k. ro­ melic Tvalyurs adev­ nebs sagarnizono da saya­ raulo samsaxurs wesierad Sesrulebas. mibareba] – 1. samxedro mo­ samsaxureebis mier disci p­ linis dacvas sazogadoeb­ riv adgilebSi. navsadguris k. rodesac da­ matebiTi axsna­ganmartebis gareSec gasagebia yvelafe­ ri. banakis k. 2) udgas. commandant < laT. msje­ loba risame Tobaze. romelic komercias misdevs.-ebi. komErsant­i [fr.  cixesimagris k. samxedro meTauri.kom -264Scd. sportuli k. commentarius]. samxedro piri. cixe­ simagris an gamagrebuli raionis yvela jaris uf­ rosi.  komendati.. Se­ noba. komErcia [laT.. komentaris (komentarebis) avtori.  qalaqis k. commercium] – kerZo vaWroba. komentArebi – 1. komentAtor­i [laT. raime teq­ stis axsna­ganmarteba. komEndantis sAaTi – qu­ CaSi gamosvlis akrZalva saomar mdgomareobis gamo sakomendanto – komendantis (mniS. 2. 4.

niWi. ¥ komerciuli da sakomercio.  k.. komivoiAJor­i [fr. rac ko­ mediuri (ix. romelsac erTi ad­ gilidan meoreze daaqvs saqonlis nimuSebi. sasacilo  k.  k. romelsac mindobili aqvs garkveuli davalebis Ses­ ruleba. saxelmwifo mmarTvelobis organo. k. kOmeta [berZ. debs xelSek­ rulebebsa da sxv. saeqimo k. komQsar­i [fr. igivea.-265roba. kOmizm­i [berZ. komedia). (s) garigeba. ¥ sakomisio: sakomisio ma­ Razia – maRazia romelic Suamavlobas eweva yidva­ gayidvaSi (komerciul saq­ mianobaSi). ro­ melsac mTavrobisgan gan­ sakuTrebuli an mniSvne­ lovani rwmunebebi aqvs miniWebuli. kudiani var­ skvlavi). gadat.-d gamoiyureba. romelsac aqvs naTeli zolebisagan Sem­ dgari erTi an ramdenime kudi. 2. commissio da­ valeba] – 1.kudiani (varskvlavi)] – ciuri sxeuli erTgvari (qarT. komisarQat­i [fr. komQkos­i [berZ.  saarCevno k. comm il faut ro­ kom gorc saWiroa. kOmilfo [fr. 2. kometes (aster) Tmiani. commisaire < laT.sazogadoebis (saero) zrdilobis wesebis Sesabamisad. komikos] – ko­ mikuri rolebis Semsrule­ beli msaxiobi. romelic Sua­ mavlobas eweva savaWro garigebaSi garkveul gasam­ rjelos fasad. <] – risame ko­ mikuri. mdgomareoba.  k. romelic garkveul funqciebs asrulebs. sasacilo xasiaTi. mzis sawinaaRmdego mxares mimarTuli. Sesaxedaoba. commis voyageur] – savaWro firmis agenti. commissariat < laT. opera. adamianTa jgufi. k. . komQkuri – 1. sinon. commissionnaire] – piri. k. (s) operaciebi.  komivoiaJuri Scd.rogorc unda] – maRali wris.] – zogi saxelmwifo da administraciuli dawe­ sebulebis saxelwodeba komQsia [< laT. comissarius uflebamosili] – Tanamdebobis piri. preis­ kurantebi (preiskuranti) katalogebi. savaWro operaciebi. komisiOner­i [fr.

kOmpaqt­dQski [ing. . comdros. kOmiqs­i [ing. SekumSuli. romliTac gansazRvraven 2. petens (competentis) saTanado]  kampania sxvaa (ix. 2. teqstis) Canaweri mowyobiloba Txeli li­ comittere] – arCeviTi] organo. Tonis diskis saxiT.­iT ixmareba agreTve wigni an naxatebis seria kompensireba). comite <laT.) < comic komikuri. sxivis saSualebiT.romelSic uflebamo­ kompaqturi da disc diski] – silia raime dawesebulebis informaciis (bgeris. organizacia. mewarmeTa savaWro an sam­ 3. sfero. msubuqi. Cveulebriv saTav­  fuladi k.) jgufi adamianebisa. melTa jerovani codna mo­  kompakturi Scd. codnaze damyarebuli. aqvs damag­ toritetuli. – mWidro. kompAqturi [laT. masa. aris mimarTuli. (saub. saxsrebi. compact 2. romlebic erTad atareben kompetEnturi [< laT.) darRveuli funqciis rewvelo gaerTianeba. romelsac uxdian  komikuri Scd. comics (mr. nitebuli isari. rasac kompetEncia [laT. 2. risame anazRaureba (am – patara ilustrirebuli mniSv.  saaqcio k. compagnie] – 1. yovelTvis CrdiloeTisken 3. kiTxva xdeba lazeruli  aRmasrulebeli k.  k. gadasavlo Sinaarsis. ¥ sakompensacio. k. aRdgena organizmSi.gamosa­ an Tanamdebobis piri. romelic  k. sasacilo] kompensAcia [laT. Srifti. (medic.kom -266- xulebis. komisia. komQtet­i [fr. ro­  k. sakiTxTa wyeba.. sazRauri). azri. epoveba visme. k. risame asanazRaureblad kompAnia [fr. compensatio] – 1. – safuZvliani codnis mqo­ kOmpas­i [it. Tanxa. rom­ romelic xelmZRvanelobs lidanac Canaweris amo­ raime saqmianobas. av­ qveynis mxareebs.  s. kompetenciis (mniS. 2) mqone. (qarT. sinon. kompas fargali] – xelsawyo. saeqsperto k. specialisti. compactus]  kompententuri Scd. tia] – 1. ne raime dargSi. compusso < holand. k. competencota adgili uWiravs.).  k. msajuleba.

urTierTgan­ lageba. agebuleba. sakomputero Scd. aseTi naSromis Sedgena. kompilAcia [laT. saWadrako kompozitori – piri. mag: ded­ mama. complexus kavSiri. rome­ lic agebulia sxvadaxva avtorisagan nasesxebi ma­ salebiT da ar Seicavs da­ moukidebel gamokvlevasa da daskvnebs.  romanis k. saqebari risame Tqma vinmesaTvis pir­ Si (qarT. musikalur nawarmoebTa Seqmnis Teoria.  Jurnalebis k. SekavSireba] – (wign). romelic qmnis musikalur nawarmoebs.. kompozQtor­i [< laT. meqanizacia. (s) centri.  k. complectus sruli] – garkveuli daniS­ nulebis saganTa sruli ri­ cxvi. operis k.  personaluri k. 2. sinon.. naSromi. eqspedicia. ¥ kompiuteruli da sakompiutero. kOmpleqt­i [laT. .  k.  arqiteqturuli k.-s scildeba.. Sveulmfreni da sxv.  k. kompiUter­i [ing. Sexameba] – saganTa. risa­ me Semadgeneli nawilebis Tanafardoba. moqmedebaTa. romelic erTze meti fuZisgan Sedgeba. es sakiTxi Cvens k. ¥ kompleqturi. naxatis k. moyvaniloba komplQment­i [laT. nakrebi. tanis (sxeulis) age­ buleba. qaTinauri) kompOzit­i [laT. complexio SeerTeba. kompozQcia [laT. komputeruli. k.  k. k. komplEqcia [laT. (s) sistema.-is klasi (konservato­ riaSi). compliment] – sasiamovno. Tvi­ sebaTa erToblioba. (s) teqnika.  wignebis k. kOmpleqs­i [laT. compilatio Zarcva] – 1. sruli Semadgenloba. sawarmoo procesebis k. movlenaTa. 2.  komputeri. compositus] – sityva. compositio Sedgena] – 1. compositos Semadgeneli] – piri. ¥ kompleqsuri. kom kompleqtAcia – risme komp­ leqtebis Sedgena. romelic adgens sa­ Wadrako amocanebsa da eti­ udebs.-267 sasamarTlos k.  kompentencia Scd. computer] – eleqtronuli gamomTvle­ li manqana (egma).

 k. compressio] – (teq) haeris. kOmpot­i [fr. mTlianoba. meur.  uary.-ebi. romeli rkinig­ zis bileTze da sxva do­ kumentebze aRniSnavs Ta­ riRs. romlebic erTad Sro­ moben da Tanasworad iyo­ fen SromiT miRebul pro­ ¥ kompoziciuri (mniS. (s) danadgari..gazis an sawvavi narevis SekumSva Sigawvis Zravis cilindrSi.) vinmesaTvis saxelis gatexa sxvis Tval­ Si. komprEsor­i [laT. compost] – (sof. komprOmis­i [laT. 1­isaTvis). komprEsia [laT. ¥ kompromisuli. ¥ sakompozicio (mniS.  s.  u. komprometQreba [fr.  alublis k. communis saerTo] – gaer­ Tianeba adamianebisa. kOmpost­i [ing.  k.kom -268liT dasvelebuli).  k. komSis k. compromissum] – urTierTdaTmobis gziT miRweuli SeTanxmeba. kompOster­i [fr. kOmpres­i [fr. ro­ melsac ideben mtkivneul (daSavebul) adgilze sam­ kurnalo mizniT. compresse] – qsovilis.. magram kompostireba. kOmuna [fr. tilos naWeri (Cveulebriv wyliT an wam­ . atmis k. componens (competentis) Semadgeneli] – (wign.) risame Semadgeneli nawili.  kompromentireba Scd. commune < laT. nomers da misT. composteur] – aparati. klasi (konservatori­ aSi). compromette] – (wign.  kampoti Scd. kompOnent­i [laT. ro­ melTac saerTo qoneba aqvT.  Senadnobis k. ¥ kompresoruli da sakompresoro. dakompostQreba da kom­ postQreba – komposteriT aRniSvna TariRisa da misT. kamaTi. gadawyvetileba. compressius SekumSva] – narevis saSu­ alebiT gazebis an haeris SesakumSi manqana (agre­ gati). compote] – Saq­ rian wyalSi moxarSuli xili an kenkra. ukompromiso.  dakompostereba.) organuli sa­ suqi – neSompalisa da mi­ wis narevi. 2­T­ vis).

communis saerTo. comfort] – yo­ facxovrebis moxerxebul agreTve aRmosavleT ev­ pirobaTa erToblioba. niWierebiT. rome­ 2.  SromiTi k. ¥ komunikuri.) parizis komunis wev­ komUnist­i – komunisturi ri. – WkuiT. k. sa­ komutAtor­i [< laT. komUnike [fr. yofil sabWoTa kavSirSi. gadoebriv sakuTrebaze. komunAluri – qalaqis meur­  s. WoTa xelisuflebis eko­ nomikuri politika sa­ kongeniAlur­i [laT. mowyobiloba eleq­ zogado] – utopiuri. vagoni. pArizis kOmuna – 1871 komunikAcia [laT. am sistemam ver ga­ Tilmowyobiloba.-269duqtebs. sistema (wyobileba). communisme < laT.  k. communiwels parizSi ajanyebuli katio] – erTi adgilis meo­ mSromeli xalxis mier Seq­ resTan damakavSirebeli mnili revoluciuri mTav­ gza an kavSirgabmulobis roba (iarseba 72 dRe). romelsac lic dafuZnebulia war­ iyeneben telefonis xazebis moebis saSualebaTa sazo­ xeliT SesaerTeblad. komUnizm­i [fr. sa­ trul wredis SerTvis da zogadoebriv – (poli­ ganrTvisaTvis an denis mi­ tikur) – ekonomikuri marTulebis Sesacvlelad. cxovrobs. ke­ ropaSi. xazebi. commuto] – 1. communique] – mTavrobis oficialuri komunAluri bQna – bina. communard] –  komunikisa Scd. con er­ moqalaqo omis periodSi Tad da genius goni. kOmfort­i [ing. partiis wevri. neobasTan dakavSirebuli. saSualeba. mowyobiloba. suli] (1918­1920 ww. mSenebloba. (ist. tabeluri. sastumro. visime . amarTla da XX saukunis ¥ komfortuli da komfor90­wlebSi daingra. saerTaSoriso sa­ romelSic ramdenime ojaxi kiTxebze. kon ¥ komunisturi. cnoba.  k. komUnar­i [fr.). partia. ¥ sakomunikacio. samxedro komunizmi – sab­  k.

(geol. 2. conglomeratus Semgrovebeli. airis gadayvana Txevad an magar mdgomare­ obaSi. konditor < Sesaferi. kaTolikur eklesiaSi: erTgavri wesdebis mqone monastrebis gaerTianeba. ro­ melic am sagaloblebs Seicavs. 2. 2. congressus Sexvedra.  kondesatori Scd. saerTod: Sesabamisoba. ro­ melic Sedgeba sxva nams­ xvrevebisa. 2. plasti.) dagroveba. kondensieren] – (spec.. kOndak­i [berZ. Ta­ nazomiereba. aparati. 2) wevri kongruEntuli [< laT. kavSiris saxelwodeba. romelSic namuSe­ vari orTqli civdeba da wylad iqceva. congregatio] – 1. mSvidobis momxreTa msoflio k.) sxva­ dasxva nawilis an sagnis meqanikuri. vamkvriveb] – 1. conglomeratio] – risame nawilebis an sagnebis iseTi SekavSireba. kreba] – 1.kon -270organizaciaTa gaerTianebis. SemTxveviTi na­ erTi. romis papTan arsebuli administraciuli organo. rodesac isini inarCuneben TavianT Tvisebebs. 2. kondQter­i [laT. condenso vasqeleb. msgavsi. kondensAcia [laT.  k. kondensatio] da kondensQreba [germ. konglomErat­i [laT. Semk­ vrivebuli] – 1. orTqlis.  avtomobilistebis k. raime sazogadoebriv .  kondensacia. kondakion] – mokle saeklesio sagalo­ beli. congruens (congruentis) Tanx­ vdenili] – 1. saeklesio wigni. saerTa­ Soriso TaTbiri yriloba. 2.  energiis k. (wign. kongregAcia [laT. kOngres­i [laT. ¥ konglomeratiuli. eleqtroenergiis dasag­ rovebeli xelsawyo. kondensAtor­i [< laT.) naleqi qani. congressman] – kongresis (mniS. kongrEsmen­i [ing. kondesireba Scd. amerikis SeerTebul Stateb­ sa da laTinur amerikis bevr sxva qveyanaSi: sakanonmdeblo organos (parlamentis) ag­ reTve. (maTem) geomet­ riuli figurebis damTxveva erTmaneTze dadebisas. konglomerAcia [laT. kenWebisa da qve­ bisgan.

erTad da ordinatus mo­ esa Tu is sagani.-ebi. wesrigebuli] – (spec. cooperatio sibrtyeze an sivrceSi. koleqciuri sawarmoo. [laT. kavSirebulia tkbileulis damzadebasTan da vaWrobas­ kooptAcia [laT. maRazia romelic tkbile­ gadawyvetilebis Sedegad uliT vaWrobs (sinon. ro da sxva gaerTianeba.-ebi. romlis drosac  kordinati Scd. da igive an erTmaneTTan koordinieren] – raime moqmede­ dakavSirebul sxvadasxva bis. . ro­ qveiTi jarisa da tankebis melic iqmneba misi wevrebis (mepaieebis) saxsrebiT. Sevseba axali wevrebiT ganyofileba (maRaziaSi). koperaciuli sakOnditro – 1. genili norma. satebis.-271- koo arab.. coordinatio] da koordireba [germ. ravs wertilis mdebareobas kooperAcia [laT. romelic gansazRv­  k. cooptatio damatebiTi arCeva] – ro­ Tan. nawarmi. kopkondQcia [laT. sadamatebiT arCevnebis Ca­ Saqarlamo). sabinao k. TanamSromloba] – 1.  konditrisa. co rasac unda Seesabamebodes koordQnat­i -Tan.. sakonditro Scd. kanfetebis da misT) damza­  k. an kandidatebiT sakuTari 2. melime arCeviTi organos  s. dide. k. Tesli. maRazia. ¥ kooperaciuli. debis specialisti. Sromis  geografiuli k.savaW­  samecniero samuSaoebis k. tarebis gareSe.] – tkbileulis (tor­  sarewao k.) si­ ¥ kondiciuri. saqoneli. ¥ kooptirebuli.  kooptireba.  koptacia. procesSi (operaciaSi). tkbili Rvezelebis momxmareblo k. ¥ konditerisa. astroorganizaciis Taviseburi nomiuli k. urTierTSefardeba. s. fabrika. koptireba. bevri adamiani erTad mo­ nawileobs Sromis erTsa koordinAcia [laT. kanditeri. rac da­ Scd. standarti. forma. 2. saqoneli. moqmedebis k.. konditio] – dad­ tirebuli Scd. saqmianobis SeTanxmeba. s.  koperacia.

correspondentia] – 1.  tyis k. correspondant] – 1. sa­ sazRvro an gadamRobi razmi.. radio­ televiziis TanamSrome­ li. adgili. saerTod koreqtivis Ses­ worebis Setana rameSi. ¥ sakoreqtoro.  s. 2. werilebis.  kordinacia. sworeba. mizanze dakvirvebis Sede­ gebis mixedviT. yarauli aris gan­ lagebuli. cordon] – 1.  korektireba Scd. . depeSebis da misT. 2. korEqtor­i [laT.  gazeTis sakuTari k. wevr­korespOndenti – aka­ demiis wevri. wevr-korespodenti Scd. korEqtiv­i [laT..) qve­ mexebis damiznebaSi Ses­ worebis Setana meTauris saTvalTvalo punqtidan. ¥ sakorespondento. dacva. k. corrector gamasworebeli] – gamomcem­ lobis an stambis muSaki. sasazRvro k.. Sesworebuli] – nawilobrivi Sesworeba an Secvla risime. corps de ballet] – baletis msaxiobebi. kores­ pondentis mier gazeTis. 2.  mamxilebeli k. kordebAlet­i [fr. Jurnalis. Sefardeba. piri. romelic adgilebidan gzavnis cnobebs Tavis re­ daqciaSi. 2. romlebic asruleben ma­ sobriv da jgufur cekvebs. korelAcia [laT.kor -272 korespodenti. sakorespodento. koreqtQreba – 1. kordinireba Scd. kOrdon­i [fr. 1) akeTebs. korrespondent. TviTmfrinavidan da misT. korespondEncia [laT.  s. correctus gas­ worebuli. romelic koreqturas (mniS.-ebis Setana. korespOndent­i [germ. sabaJo k.  korespodencia Scd. romelsac vinmesTan miwer mowera aqvs. gazeTis. romelsac gan­ sxvavebiT akademikosisgan (namdvili wevrisgan) ara aqvs gadamwyveti xmis uf­ leba.-is iqiTa mxare. (samx. Jurnalis an radio­tele­ viziisaTvis gagzavnili we­ rili.  gegmebSi k. < fr. erToblioba. correlatio] – urTierTdamokidebuleba. cnoba. sadac aseTi raz­ mi. punqti.

binaSi da sxv.  korektura. korOzia [laT. Tavaziani. saqcieli. gamoiyeneba. to corner kuTxeSi mimwyvdeva] – fexburTSi: sajarimo ku­ Txuri dartyma karSi (ku­ Txuri dartyma an mokled: kuTxuri). coriandrum] – erTwliani balaxovani mce­ nare mzesumziris ojaxisa. pasuxi. kor kOrida [esp. talani). xelovnebis k. k. (qarT. sakoreqtoro – oTaxi. sax.  karidori Scd. kordebaletis mTavari msaxiobi.-273 ars. ¥ sakoreqturo. ¥ koridisa. corrida] – espaneTsa da zog qveyanaSi: masobrovi sanaxaoba – xarebTan brZo­ la. korEqtura [laT.  koridasi Scd.. axalgazrda nazardi da gamxmari nayofi. korekturuli. 3. rogorc sanelebeli. .  sakoreqturo sxvaa (ix. gasworeba. 2. ro­ melic gamoiyeneba mwnilis Casadebad. sinon.  vagonis k. corridor] – grZeli gasasvleli (Seno­ baSi. Zvel berZnul tragediaSi: gundis xelmZRvaneli. Secdoma. sadac koreqtorebi muSaoben. adamiani. liTonis daSla qi­ miuri procesebis Sedegad. kOrner­i [ing. mopyroba.  s. TviT aseTi anabeWdi. koryphaios bela­ di.) 1. cornichon] – pa­ tara mousvleli kitri. nabeWdi.  korektuli Scd. k. koreqtura). koreqtori). kornQSon­i [fr. k.  mecnierebis k. stambaSi awyobili teqstis anabeWdi SemCneuli Secdo­ mebis gasworeba. korEqtuli [< laT. 2. corner kuTxe. winamZRoli] – (maRal­ fard.  korektori. didad gamoCenili moRvawe raime asparezze. sakorektoro Scd.).  sakoreqtoro sxvaa (ix.  k. kOrife [berZ. correctus gamarTuli] – (wign.  k.) wesieri. ¥ koreqturuli. korQandr­i [laT. sakorektoro Scd. correctio] – Sesworeba. correctura rac unda gaswordes] – 1. corrosio amo­ Wama] – 1. derefani. korEqcia [laT. korQdor­i [fr.

oficerTa k. kOrteJ­i [fr.) materiis nawilaki.. corpusculum sxeulaki] – (fiz..) sazeimo sxvla. risame ConCxi an garsi  TviTmfrinavis k.-ebi. romel­ sac qalebi ikraven welze (kabis qveS) tankenarobis gamosaCenad. saaTis k.. revoluciamdel ruseTSi: saSualo samxedro saswav­ lebeli. ¥ korpuskuluri: sinaTlis korposkuluri Teoria – Teoria.-ebi. rai­ me erTi oficialuri an samsaxurebrivi mdgomareo­ bis pirTa erToblioba. (ix. kOrsaJ­i [fr.  mr. gemis k..kor -274JurnalisTa k.. (medic. (sacxovrebeli masivisa).  korpuskul[i]aruli Scd.  inJinerTa k. koronAcia [laT. 2.  msrolelTa k. qarxnis k. . 4. cortage] – (wign.) TabaSiris... satanko k. erTi specialobis.  kadetTa k. kOrset­i [fr. msxvili sajariso Senaer­ Ti. corporatio gaerTianeba] – jgufi ada­ mianebisa. tyavis an sxva magari masalis bandaJi tanis zeda na­ wilze Semosakravad. korpUskul­i [laT.  mTavari k. 2. kortebi. 6. korporAcia [laT.  di plomatiuri k.) qanebis cvlileba haerisa da wylis zemoqme­ debis Sedegad. mefed kurTxeva. 5. sazRvao k. coronatio] – gvirgvinis dadgma. corpus sxeuli] – 1.. kOrpus­i [laT. gamrudebis) samkurnalod.  cxenis k. 2. romlis mixedviTac sinaTle warmoadgens gan­ sakuTrebul nawilakebis (korpuskulebis) nakads. court] – CogburTis saTamaSo moedani. corset] – 1. di plomati). corsage] – qalis qvedatanis qamari erTgvari. procesia. saavadmyofos axali k. farTo drekadi sartyeli. 3. paJTa k. calkeuli Senoba­nagebo­ baTa kompleqsi. (geol. kOrt­i [ing. me-5 k. romlebic gaer­ Tianebuli arian qonebrivi an wodebrivi interesebis erTobiT. universitetis k. xma­ roben xerxemlis zogi da­ avadebis (mag. adamianis an cxovelis sxeuli.

astronavtika). co erTad da sinus Runi.) erT­erTi trigono­ metriuli funqcia damate­ biTi kuTxis sekansi. kosmos kosmosi. kosmopolQtizm­i – ideo­ . kOrund-i [germ.. amisaTvis saWiro nivTie­ rebani. corruption < laT. kosmolOgia [berZ. cortes (mr. mimdevari. kosmeturi Scd. kosmetiko (techne) morTva – mokazmvis xelovneba] – 1. kosQnus­i – [laT. samyaro da logos moZRvreba] – moZRvreba samyarosi. pirisaxisa da sxeulis kanis movla – galamazeba. kosmos kosmosi. korumpirEbuli pQri – piri.)] – espaneTis parlamentis sa­ xelwodeba. kosmogOnia [berZ. co erTad da secans gadamkveTi] – (ma­ Tem.  kortesebi Scd. korund] – Za­ lian magari minerali.  k. kosEkans­i [laT. simrude] – (maTem. kosmOdrom­i [berZ. k. kosmopOlit­i [berZ. topazi.  kosmetiuri.  korupcia Scd. kosmogonia samyaros warmoSoba] – as­ tronomiis nawili. kosmonAvtika [berZ. rbena] – saTanadod mowyobili mo­ edani. saidanac uSveben kosmosur xomaldebsa da dedamiwis xelovnur Tanam­ gzavrebs. misi saxesxvaoba: lali. kosmEtika [berZ. kosmopolites msoflios moqalaqe] – kosmopolitizmis momxre.-275 avtomobilis k. coruuptio mosyidva] – Tanamdebobis pirTa da po­ litikur moRvaweTa mos­ yidva qrTamiT. 2. kOrtes­i [esp. romelic yvela sisa­ Zagleze awers xels. ¥ kosmetikuri. kos  samkurnalo k. kosmos kosmosi.) erT­erTi trigo­ nometriuli fuqcia – da­ matebiTi kuTxis sinusi. saSualebani. rogorc erTi mTlianis Sesaxeb. korUfcia [ing.-is kabineti. rome­ lic swavlobs ciuri sxe­ ulebis warmoSobasa da ganviTarebas. safiro­ ni. samyaro da nautike zRvaosnoba] – kosmosSi frenis Teoria da praqtika (sinon. samyaro da dromos sarbeni adgili.

kos

-276tangens Semxebi] – (maTem.)erT­ erTi trigonometriuli funqcia – damatebiTi ku­ Txis tangensi.  kotangesi Scd. kOtej­i [ing. cottage < cot patara saxli] – patara sacxov­ rebeli saxli, Cveulebriv, qalaqgareT, agarakze. kotQreba [fr. coter] – (fi­ nans.) saqonlis, fasiani qaRaldebis, ucxouri va­ lutis sabirJo fasis dad­ gena. kOton­i [fr. cotone] – bamba. kofEin­i [laT. coffeinum] – samkurnalo nivTiereba, romelic aumjobesebs sis­ xlis mimoqcevas, gulis moqmedebas; moi poveba yavis marcvlebSi, Cais foTlebSi da zog sxva mcenareSi. kOqs­i [germ. koks] – myari (ma­ gari) saTbobi, sawvavi, ro­ melsac iReben qvanaxSiris an torfis uhaerod gaxu­ rebiT.  koksi Scd. koqtEil­i [ing. cock tail mam­ lis kudi] – 1. sasmeli, ro­ melsac akeTeben magari sas­ melebis (koniakis,liqioris, Rvinis) SereviT, Saqrisa da saneleblebis damatebiT.

logia, romelic ayenebs `msoflio saxelmwifos”, `msoflio moqalaqeobis” ideas. ¥ kosmopolituri.  k. ideebi.  kosmopolitiuri Scd. kOsmos­i [berZ. kosmos] – sam­ yaro, rogorc erTi, orga­ nizebuli sistema.  k.-is aTviseba, k.-Si frena. ¥ kosmosuri.  k. sivrce, k. sxivebi, k. xomaldi.  kosmiuri Scd. kostQol­i [polon. kossiol] – polonuri kaTolikuri ta­ Zari. kostQum­i [fr. costume] – 1. mamakacis Tanamedrove tan­ sacmeli – pijaki da Sarva­ li (agreTve Jileti); qalis zeda tansacmeli (Jaketi da qvedatani an Jaketi da Sarvali). 2. saerTod tansacmeli.  samuSao k., sacurao k., sportuli k., Teatraluri k., samaskarado k. ¥ sakostiumi.  s. qsovili (materia). ¥ sakostiumisa.  sakostiumesi, kostumi, sakostume Scd. kotAngens­i [laT. co erTad da

-2772. (medic.) sxvadasxva wamlis narevi. rZiani koqteili – rZis an naRebis, nayinisa da xilis wvenebis narevi.  kokteili Scd. kOSmar­i [fr. cauchemar] – 1. mZime sulis SemxuTavi sizmari (qarT. sinon. maj­ lajuna). 2. gadat. sazareli, saSineli ram.  omis k. ¥ koSmaruli.  k. sizmari, k. sanaxaoba. kOhorta [laT. cohoros (cohortis)] – 1. Zvel romSi: qveiTi jaris razmi legionis me­ aTedi nawili. 2. gadat. (wign.) saerTo ide­ ebiT, saerTo miznebiT mWid­ rod SekavSirebuli jgufi.  erovnuli ganTavisuflebisaTvis mebrZoli k. ¥ kohortisa.  kohortasi, kogorta Scd. krakovQak­i [polon. krakowiak] – polonuri erovnuli cekva swrafi tempisa; musi­ ka am cekvisaTvis.  krakaviaki Scd. krAter­i [berZ. krater Tasi] – Zabriseburi CaRrmaveba vulkanis Tavze, saidanac amoifrqveva lava.

kre

krAx­i [germ. krach] – 1. gakotre­
ba (bankisa, sawarmosi). 2. gadat. (wign.) sruli mar­ cxi.  k. ganicada. kreaciOnizm­i [< laT. cretio (creationis) Seqmna] – idea­ listuri mimarTuleba bio­ logiaSi, romelsac miaCnia, rom samyaros, dedamiwis, sicocxlis warmoSoba, or­ ganuli samyaros formebis mravalferovneba RvTis Se­ moqmedebis Sedegia. krEdit­i1 [< laT. credit swams, sjera] – sabuRaltro anga­ riSebis marjvena mxare, sa­ dac SeaqvT yvela danaxarji faseuloba, agreTve am an­ gariSze ricxuli yvela va­ li da gasavali (sapirisp. debiti). krEdit­i2 [laT. creditum sesxi, vali] – 1. saqonlis an fu­ lis micema sesxad.  saxelmwifo k., grZelvadiani k. 2. (finans.) garkveuli xar­ jebis gasawevad gacemuli Tanxa.  saxalxo ganaTlebisaTvis gacemuli k.-ebi. ¥ sakredito.  s. dawesebuleba. kredQtor­i – piri an da­

kre

-278-

wesebuleba, romelmac gas­ ca fuli an saqoneli kre­ ditad (ix. krediti2). krEdo [< laT. credo mjera, mwams] – (wign.) mrwamsi, rwme­ na, msoflmxedveloba.  politikuri k., mecnieruli k., visime cxovrebiseuli k. krEvet­i [fr. crevette] – zRvis patara kibo. krEzus­i – ityvian xolme uT­ valavi simdidris mqone pir­ ze [lidiis (mcire aziaSi) legendaruli mefis saxe­ lis (Kroisos) mixedviT]. kreQser­i [holand. kruiser] – didi swrafmavali samxedro xomaldi, gemi, romelic Se­ iaraRebulia mZlavri ar­ tileriiT, torpedoebiT, naRmebiT. krEker­i [ing. craker] – 1. Txeli xmeli namcxvari; xraSuna puri. 2. kartofili, Semwvari sif­ rifana firfitebis saxiT (Cifsis msgavsi) krEking­i [ing. cracking] – 1. mZi­ me navTobproduqtebis (mag; mazuTis) gadamuSaveba spe­ cialur danadgarebSi ben­ zinis misaRebad.  k. procesi. 2. aseTi gadamuSavebisavis saWiro danadgari.

krematorQum­i – kremacii­
saTvis mowyobili Senoba. kremAcia [laT. crematio dawva] – micvalebulis gvamis daw­ va specialur RumelSi. krEml­i [rus. Кремль] – Zve­ li ruseTis qalaqebSi: qalaqis SigniTa cixe­si­ magre: Sidacixe; me­19 s.­is meoTxedidan warmoadgens qalaqis administraciul centrs, istoriul­mxatv­ rul ansambls.  moskovis k. krEol­i [fr. creole < esp. criallo] – laTinur amerikaSi: pirveli evropuli (espanu­ ri da portugaliuri) ko­ lonizatorebis STamomava­ li. krEp­i [fr. crêpe] – 1. abreSumis an matylis qsovili, romel­ sac xaoiani zedapiri aqvs. 2. Savi gamWirvale qsovili erTgvari. krEtin­i [samxr. fr. dia­ leqtizmi crétin mosulelo, saerTo fr. crétien] – go­ nebasusti, fizikurad da gonebrivad ganuviTarebeli adamiani. kretQnizm­i [fr. crétinisme] – gonebis siClunge. krESendo [it. crescendo] –

-279(mus.) xmis, TandaTanobiT gaZliereba, sul ufro da ufro xmamaRla (sapirisp. dekreSendo).  kreSCendo Scd. krQz­i [fr. crise] – (medic.) sisxlZarRvebis droebiTi spazmuri SekumSva, romelic warmoiqmneba uecrad.  hi pertoniuli k. krQzis­i [berZ. krisis] – 1. mZafri gardatexa, cvlileba.  daavadebis k. 2. mwvave mdgomareba,romelic win uswrebs gardatexas.  finansuri k. 3. saxelmwifoSi saqonlis pe­ rioduli Warbwarmoeba, rac iwvevs warmoebis Sekvecas, wvril mwarmoebelTa (me­ warmeTa) gaRatakebas, umu­ Sevrobis zrdas.  samrewvelo k. mTavrobis krizisi – sa­ xelmwifoSi: mTavrobis Secvla, gamowveuli mwvave politikuri uTanxmoebiT. krizQsuli – 1. krizisis gardatexis mdgomareobaSi myofi, arsebuli.  k. asaki. 2. Zalian Zneli, gamwvavebuli saxifaTo.  k. momenti, k. mdgomareoba.

kri

krizQsuli temperAtu­ ra – (fiz.) temperatura,
romlis drosac qreba gansxvaveba siTxesa da orTqls Soris.  kritikuli Scd. krimQnal­i [laT. criminalis danaSaulebrivi] – sisxlis samarTlis danaSauli, ga­ dacdoma, Secodeba. kriminalQstika [< laT. criminalis danaSaulTan dakav­ Sirebuli] – iuridiuli mec­ niereba, romelic swavlobs sisxlis samarTlis dana­ Saulis kvlevis meTodikas, taqtikasa da teqnikas. kriminAlur­i [laT. criminalis] – sisxlis samarTalTan da­ kavSirebuli; danaSauleb­ rivi.  k. SemTxveva. kriminalOgia [laT. crimen (crimenis) danaSauli da berZ. logos moZRvreba] – mecniere­ ba danaSaulis Sesaxeb, ro­ gorc socialuri movlena. ¥ kriminogenuri  k. situacia. kri pto... [< berZ. kryptos sai­ dumlo, faruli] – rTuli sityvebis dasawyisSi uCve­ nebs romelime dafarul mdgomareobas, moqmedebas,

kri

-280-

xSirad Seesabameba qar­ airisebr an Txevadi mdgo­ Tuls _ `saidumlod...” mareobidan nivTierebis  kri ptodepresia, kri ptokristalur mdgomareobaSi grama. gadasvlis dros.  marilebis k. kri ptogrAfia [berZ. kryptos saidumlo, faruli da gra- kristalogrAfia [berZ. phos vwer] – pirobiTi, sa­ krzystallos kristali da grapho idumlo weris xerxi, ro­ vwer] – mecniereba romelic melic gasagebia mxolod kristalebs Seiswavlis. adresatisaTvis (pirobiTi ¥ kristalografiuli.  k. sistemebi. saidumlo niSnebiT wera). krQJ­i [rus. крыж < polon. kriterQum­i [< berZ. kriterion msjelobis, gadawyvetis krzyz jvari] – 1. kaTolikuri saSualeba] – (wign.) ni­ jvari. San­Tviseba, romlis mixed­ 2. xmlis jvriseburi vada. viTac rasme afaseben, gan­ 3. zogi saxelmwifos dro­ sazRvraven; sazomi. Saze gamoyvanili patara  WeSmaritebis k. fari. krQstal­i [berZ. krzystallos] – krQtika [berZ. kritikē garCevis, gansjis xelovneba] – 1. ri­ magari sxeuli, romelsac same ganxilva, garCeva nak­ bunebrivad aqvs mravalwax­ lovanebaTa gamovlenis, Se­ nagis forma. fasebis mizniT.  marilis k.-ebi, almasis k. k. da TviTkritika. ebi, yinulis k.-ebi. 2. (saub.) uaryofiTi msjeloba kristAluri – 1. kristale­ visime, risame Sesaxeb, visime, bisgan Semdgari. risame naklovanebaTa Cve­  k. banebi, k. tuvi, nivTierebis neba. k. mdgomareoba.  k.-is qar-cecxlSi gaata2. gadat. wminda gamWvirvale res.  k. wyali. 3. mecnieruli Semowmeba, ga­ 3. (gadat.) (saub.) faqizi zne­ mokvleva risame utyua­ obisa, umwikvlo, spetaki robisa; raime teqstis ana­ (adamiani). lizi. kristalizAcia – krista­ 4. literaturuli Janri, lebis warmoqmnis procesi,

-281miZRvnili mxatvrul­li­ teraturuli, mecnieruli da sxv. nawarmoebebis gar­ Cevisadmi. krQSna [sanskr.] – induizmis RvTaeba; Tayvans scemen ro­ gorc viSnus erT­erT gan­ saxierebas. krOket­i [fr. croquet, ing. crocket] – 1. sportuli TamaSi erTgvari; xis CaquCebiT cdiloben xisive burTebi gaiyvanon garkveuli wesiT mavTulis ramdenime karSi. 2. am TamaSisaTvis saWiro sagnebis kompleqti. krOl­i [ing. crawl] – sportuli curvis yvelaze swrafi xerxi. krOnos­i [berZ. kronos] – ber­ Znul miTologiaSi: titani, uranosis (cisa) da geas (dedamiwis) Svili, zevsis mama. kronStEin­i [rus. кронштейн < germ. krogstein] – iribi brjeni kedelze, svetze da sxv. – karnizis aivnis,Taros da misT. gasamagreblad. krOs­i [ing. to cross gadaWra (gzis)] – sportuli sirbili an rbola winaaRmdegobaTa gadalaxviT uswormasworo adgilze.  saTxilamuro k., samoto-

kru

ciklo k., saavtomobilo k. krOsvord­i [ing. cross-word] – sityvebis gamocnobaze agebuli gasarTobi amo­ cana – kvadratebad da­ yofili raime figura un­ da Seivsos asoebiT ise, rom horizontalebisa da vertikalebis gayolebiT gamovides sityvebi (ga­ moigones niu­orkSi 1913 wels).  k.-is Sedgena, k.-is amoxsna. krUiz­i [ing. cruise] – sazRvao mogzauroba wriul mar­ Srutze (turistuli, ga­ sarTobi...) krUp­i [ing. croup] – (medic.) xorxis lorwovani garsis anTeba, romelsac Tan sdevs sulis SexuTva. krUpie [fr. croupier] – banqos da misT. saTamaSo saxlis (kazinos) Tanamflobeli an mosamsaxure, romelic xel­ mZRvanelobs da Tvalyurs adevnebs TamaSs. krUSon­i (ufro sworia kri­ USoni) [fr. cruchov patara doqi] – TeTri Rvino, ro­ melSic Sereulia koniaki, an romi da CaTlilia axa­ li xili (mag. atami).

kub

-282-

kUb­i [berZ. kybos] – 1. geomet­

reuli. ¥ kulinaruli. riuli sxeuli – wesieri  k. ostatoba. eqvs waxnaga, romlis yvela  kulinariuli Scd. (ix. kuwaxnagi kvadratia. linaria). 2. (maTem.) sami erTgvari Ta­ namamravlis namravli; ri­ kulinAria [laT. culinarius sagvareulosi] – 1. saWmlis, cxvis mesame xarisxi. kerZebis damzadebis osta­  oTaxis k. udris 64-s. toba. 3. (maTem.) xarisxis maCvenebeli,  k.-is kursebi. romelic udris sams. 2. saWmelebi.  xuTi aviyvanoT k.-Si.  k.-is ganyofileba (gastro­ ¥ kuburi (mniS. 2­saTvis). nomSi).  k. metri. ¥ kulinariuli da sakuli kubiuri, kubikuri Scd. nario. kUbizm­i [fr. cubisme]–ukiduresi  k. (s.) nawarmi. formalisturi mimarTuleba  kulinaruli sxvaa (ix. kusaxviT xelovnebaSi, rome­ linari). lic realuri samyaros sag­ nebis gamoxatulebas cvli­ kUlis­i [fr. coulisse] – Cveu­ lebriv mr.­Si: kulisebi da geometriuli figurebis – Teatris scenaze: deko­ (kubis, konusis da misT.) kom­ raciis brtyeli nawilebi, binaciebiT (Caisaxa safran­ romlebic ganlagebulia geTSi me­20 s.­is dasawyisSi). scenis gverdebze (verti­ kUbmetr­i – kuburi metri. kalurad) erTi­meoris mi­ kUbrik­i [holand. koebrug] – yolebiT. kulisebSi – 1. gemze, saerTo sadgomi, sa­ scenis ukan. cxovrebeli eki paJisaTvis. 2. gadat. (wign.) saidumlod, kU­kluqs­klan­i [ing. ku-kluxfarulad. klan] – amerikis SeerTebul kulminAcia [< laT. (culminis) StatebSi: saidumlo rasis­ mwvervali] – (wign.) udi­ tuli teroristuli or­ desi aRmavlobis an daZa­ ganizacia. bulobis momenti risame  ku-kluks-klani Scd. ganviTarebaSi. kulQnar­i – kulinariis os­ ¥ kulminaciuri. tati; daxelovnebuli mza­

-283-

kum

kultura).  k. momenti, k. wertili. 3. gaSeneba, moyvana raime mce­ kUlon­i [fr. coulant] – qalis narisa. samkauli – erTi an ramdenime  Cais k. Zvirfasi Tvali, ZewkviT 4. TviT gaSenebuli mcenare. yelze gasakeTebeli.  teqnikuri k.-ebi, subtrokUlt­i [laT. cultus] – 1. reli­ pikuli k.-ebi, saSemodgomo giuri msaxureba RvTisadmi k.-ebi. da amasTan dakavSirebuli ¥ kulturuli (mniS. 1­saT­ wes­Cveulebani. vis).  apolonis k. (Zv. saber­  k. done, k. urTierTobani, ZneTSi), qristianuli k. k. adamiani (mniS. 3,4­isaTvis) 2. gadat. (wign.) Tayvaniscema, k. mcenareebi. visime, risame gaRmerTeba. ¥ uary. ukulturo (mniS.  kanonis k., pirovnebis k. 1­saTvis). kultivAtor­i [fr. cultivateur]  u. adamiani, u. saqcieli. – moxnuli niadagis Rrmad kultUrizm­i [fr. culturisme] gasafxvierebeli sasoflo­ – fizikuri varjiSebis sis­ sameurneo iaraRi. tema; aTletizmi.  traqtoris k., cxenis k., kulUar­i [fr. cuoloir] – parla­ xelis k. mentSi, organizaciaSi da kultivAcia – niadagis da­ sxv.: darbazi, oTaxi, sadac muSaveba kultivatoriT. deputatebi, delegaciis wev­ kUltura [laT. cultura] – 1. rebi ikribebian Sesvenebis sazogadoebis miRwevaTa dros, sadac warmoebs ara­ erToblioba sawarmoo, sa­ oficialuri Sexvedrebi, zogadoebriv da sulier azrTa gacvla­gamocvla. cxovrebaSi. mr. [fr. cuoloirs] – kuluarebSi  materialuri k., Zveli – gadat. (wign.) ityvian ara­ xalxebis k., erovnuli k., oficialuri saubrebis Se­ k.-is moRvawe. sulieri k. saxeb politikur, sazoga­ 2. done, romelsac miaRwies doebriv wreebSi. raime codnis, Cvevis, moqme­ kUmis­i [Turq.] – cxenis [an aq­ debis dauflebisas. lemis] daduRebuli rZisgan  metyvelebis k., Sromis k., damzadebuli sasmeli. fizikuri k. (mokled: fiz-

kum

-284-

kUmrinis

– bibliuri xelnawerebi,rom­ lebic aRmoaCines mkvdari zRvis sanapiroze, vadi­kum­ rinis da sxva mRvimeebSi. xelnawerebi Sesrulebuli iyo arabul da Zv. ebraul enebze. kunstkAmera [germ. Kunstkammer] – Zvel droSi: sxvadasxva iSviaTi sabunebismetyvelo, istoriuli, eTnografiuli Tu arqeologiuri sagnebis koleqcia; aseTi koleqciis sacavi. kUpaJ­i [fr. coupage] – sxvadasxva Rvinis erTmaneTSi Sereva gaumjobesebis mizniT. kUpe [fr. coupe] – ramdenime mgzavrisaTvis gankuTvnili ganyofileba matareblis vagonSi. ¥ kupesi.  kupisa Scd. kupQdon­i [laT. cupido (Cupidonis)] _ romaul miTolo­ giaSi: siyvarulis RmerTi, romelic warmodgenili hyavdaT mSvildisriani frTosani biWis saxiT; amu­ ri. kupQura [fr. coupure] – nomi­ naluri Rirebuleba qaRal­ dis fulisa, obligaciebisa

xelnawErebi

an sxv. fasiani qaRaldisa.  aslariani k., asdolariani k. kUplet­i [fr. couplet] – 1. leq­ sis, simReris strofi 2. mr. kupletebi – satiruli an iumoristuli xasiaTis simRera saWirboroto Te­ maze.  saxumaro k.-ebi. kUpon­i [fr. coupon] – fasiani qaRaldebis mosaWreli ta­ loni procentebis misaRe­ bad.  obligaciis k. kUrant­i [fr. courant mimdinare] – koSkis saaTi, romelic rekavs da Tan asrulebs raime musikas, aseTi saaTis musikaluri meqanizmi.  kurantebi mx.­is gagebiT (mag. `rekaven kremlis kurantebi”) Scd. kUrare – [< karib.] – Zlieri Sxami, romlis miReba icod­ nen samxreT amerikelma indielebma zogierTi ad­ gilobrivi mcenaris nor­ Ci ylortebisa da fesve­ bisgan; iyenebdnen isrebis mosawamvlad; iwvevs kun­ Tebis damblas da sikv­ dils; amJamad iyeneben me­ dicinaSi (mcire dozebiT) samkurnalod.

-285-

kur

rort kurorti da berZ. logos [laT. curator moZRvreba] – medicinis dar­ mzrunveli, meurve] – piri, gi, romelic Seiswavlis ku­ romelsac mindobili aqvs rortebis samkurnalo Tvi­ visime, risame meTvalyure­ sebebs. oba.  k.-is instituti.  studentebis k. ¥ kurortologiuri da sakurQer­i [fr. courrier] – dawe­ kurortologio. sebulebis Sikriki.  k. (s) kvleva-Zieba. di plomatiuri kurieri – ix. di plomatia (Semokl. kUrs­i [laT. cursus srbola,mim­ dinareoba] – 1. moZraobis di pkurieri). mimarTuleba, gezi (gemisa, kurQoz­i [fr. courieux (mamr.) TviTmfrinavisa da sxv.). coirieuso (mdedr.) sasacilo,  yinulmWrelma k. aiRo arsaseiro] – ucnauri, sasa­ qtikisaken. cilo, saseiro ambavi. Sem­ 2. gadat. (wign.) mimarTuleba, Txveva. gezi (politikaSi da sxv.). ¥ kuriozuli.  swori sagareopolitikuri  k. SemTxveva. k. kurdQuk­i [Turq. kuyruk kudi] 3. fasiani qaRaldebis Rire­ – kanqveSa cximovani da­ buleba. nagrovi kunTTan, zogierT  laris k., dolaris k. cxvris jiSebSi. (qarT. si­ 4. romelime mecnierebis an misi non. duma). calke sistemuri gadmocema kUrort­i [germ. kurort sam­ umaRles saswavlebelSi; kurnalo adgili] – adgili, saxelmZRvanelo, romelic aseT gamocemas Seicavs. sadac aris bunebrivi pi­ robebi mkurnalobisTvis,  maTematikis k., fizikis k. 5. umaRles an specialur sa­ dasvenebisaTvis da mowyo­ Sualo skolaSi: swavlebis bilia sanatoriumebi, da­ esa Tu is weli. sasvenebeli saxlebi.  mexuTe k. studenti.  saqarTvelos k.-ebi, kli6. swavlebis an samkurnalo matiuri k., k. baxmaro. proceduraTa dasrulebu­ ¥ sakurorto. li cikli.  s. sezoni.  saSualo skolis k., takurortolOgia [germ. ku-

kurAtor­i

kur

-286Tan xmovnebis (iSviaTad): mag. qarTuli xmovnebi `o”, `u” warmoiTqmis labiali­ zaciiT. ¥ labialuri. labQluri [laT. Labilis] – aramtkice, aramdgradi, mer­ yevi, moZravi. labQrinT­i [berZ. Labirinthos] – 1. Zvel saberZneTsa da eg­ vi pteSi: mravali saTavsis Semcvleli, Znelad gasagne­ bi, daxlarTuli Sesasvle­ l­gamosasvlelebis mqone Senoba. 2. rTuli, daxlarTuli gan­ lageba quCebisa, Senobebisa da misT. 3. (anat.) yuris SigniTa nawi­ li, omelic asrulebs sme­ nisa da wonasworobis fun­ qcias.  labirinti Scd. labOrant­i [laT. Laborans (laborantis) momuSave] – labo­ ratoriis, samecniero da­ wesebulebis samecniero – teqnikuri TanamSromeli.  labaranti Scd. laboratOria [laT. Laboratorium] – dawesebuleba an misi ganyofileba, sadac asruleben eqsperimentul samecniero­kvleviT samu­ Saos.

laxiT mkurnalobis k. 7. mr. kursebi – moklevadiani saswavlebeli, romelic iZ­ leva momzadebas raime viw­ ro specialobaSi.  kompiuteris k.-ebi, saSofro k.-ebi, stenografiis k.-ebi. kUrsanti – 1. piri, romelic kursebze (ix. kursi. mniS. 7) swavlobs. 2. samxedro saswavleblis k.­ebi. kUrsiv­i [laT. cursiva gakruli xeli] – daxrili sastambo Srifti, rac xeliT nawers waagavs.  laTinuri k., qarTuli k. kUrsor­i – kompiuteris dis­ pleis ekranze moZravi sa­ niSni, romelic aRniSnavs aqtiur wertils da rom­ lis saSualebiTac xdeba marTva.

l la [it. La] – musikaluri gamis
meeqvse bgera: am bgeris aRmniSvneli noti labializAcia [laT. Labialis bagismieri] – (lingv.) bge­ rebis momrgvaleba bge­ rebis warmoTqmis dros – xmovnebis (xSirad) da

-287 qimiuri l. ¥ laboratoriuli da salaboratorio.  l. (s). WurWeli, l. (s.) analizi, l. (s.) gamokvleva.  labaratoria, labaratoriuli, salabaratorio Scd. lAg­i [holand. Lag] – 1. gemis svlis siCqarisa da gavli­ li manZilis gasazomi xel­ sawyo. 2. gemis borti. lAguna [it. Laguna] _ 1. wyal­ mcire yure an tba, rome­ lic zRvisagan aris mowy­ vetili. 2. marjnis wriul kunZulebze, e.w. atolebze, Sinagani wyalsatevi. ¥ lagunisa.  lagunasi Scd. lAdan­i [berZ. Ladanon] – aro­ matiuli fisiseburi niv­ Tiereba, zogierTi tro­ pikuli xisa, romelic medicinaSi gamoiyeneba da RvTismetyvelebis dros mosawevad. ¥ ladanuri. lAva [it. Lava] – gamdnari da gavarvarebuli generaluri masa, romelic amoifrqveva vulkanidan. ¥ lavisa.

laT

 lavasi Scd. lavQreba [holand. Laveeren] – 1. ialqniani gemis svliT curva ise, rom qari xan er­ Ti mxridan uberavs, xan me­ oredan; saerTod gemis svla kursis (mimarTulebis) xSi­ ri cvliT wyalqveSa qvebis, TavTxelebis da misT. gver­ dis asaqcevad. 2. (gadat.) moxerxebulad gverdis avla siZneleebi­ saTvis; raimesTvis Tavis arideba; mdgomareobasTan marjved Segueba. lAvra [berZ. Laura] – zogi di­ di mamaTa monastris sa­ xelwodeba. ¥ lavrisa.  lavrasi Scd. lazAreT­i [fr. Lazaret, it. Lazaretto] – samxedro nawil­ Tan arsebuli patara sa­ avadmyofo, hospitali.  polkis l. lAzer­i [ing. Lazer] – xelsawyo sinaTlis paraleluri da mZlavri konebis misaRebad. laTQnur­i – Zvel romTan (romaelebTan) dakavSire­ buli.  l. ena, l. damwerloba. laTQnuri amErika – Sua da samxreT amerikis qveyne­

xolo tutis (ix.  samgzavro l. gavrcelebulia sam­ laitmOtiv­i [germ.lAkmus­i [laT. karis eqimi. lAkmusis qARaldi – lak­ laQner­i [ingl. saokeano l. ¥ laibgvardiuli.  l. am nivTierebiT gaJRenTili lAib­medQkos­i [germ. Lakmoes < diuli – iwereba erTad. zog sxv. . qiul saxelmwifoSi: privi­ 2. romelic l.) raime azris. Leib qaRaldi mJavis moqmedebiT sxeuli. LeitmoxreT amerikaSi. laibgvar. ro­ ligirebuli jari (pirvel melic araerTgzis meorde­ xanebSi _ monarqis piradi ba. rogorc indikators (ix. romelic lAib­gvArdia [germ. (mus. mcenareuli nivTiereba. stili. SejibrebaSi: msa­  l. aqvs Zvirfasi xazis msaji. mniS. ¥ lakoniuri. lakOnizm­i [berZ. laT. (ix. nebs mTavar msajs burTi­ sa Tu moTamaSeebis mdgo­ lAma1 ­ [esp.-is saRebavebi. medicus wiTldeba. didi swrafmavali qaRaldi. jis TanaSemwe. didi samgzavro TviTmfri­ indikatori.  leitmotivi Scd.) ZiriTadi azri. gvardia)] – zog monar­  operis l. medikosi)] – monarqis moqmedebiT lurjdeba.lai -288- bis saerTo saxelwodeba. llama] – momcro sa­ sapalne cxoveli aqlemebis mareobas. 2. l. Linesman] – – (wign). < Line xazi musis xsnariT gaJRenTili liner] – 1. saRebavi  leib gvardia Scd. dacva).] – lurji. polki. tiv] – 1. fexburTis da mokled da mkafiod. warwera. 2).  romanis l.  laibgvardieli. tani da it.  leib-medikosi Scd. azris gamoTqma CogburTis. gverdis msaji. grZnobis an sagnis aRmniSv­ neli motivi. navi. Tema. ojaxidan.. bewvi. pasuxi.  l. (gadat. Leib sxe­ meordeba musikalur nawar­ uli. Lakonizmos] laQnsmen­i [ingl. Guardia moebSi. romelsac iyeneben gemi.tani da laT. almiT an SeZaxiliT aniS­  lakonuri Scd.

stili.-289¥ lamisa.  laringologi. lamina fir­ fita] – (zool. raime adgilis saerTo xe­ di. Lampion] – qa­ Raldis an minis farani gasanaTeblad. iluminacii­ saTvis.  l. Languette pa­ tara ena] – xorcis kerZi viwro (Txeli) da grZeli lar amonaWrebisgan damzadebu­ li (dakepili). Landschaft] – dedamiwis zedapiris xedi. iyeneben sa­ qonlis sakvebad. generlis l. laringologia. lampQon­i [fr. termini. lAma2 [tibet. Lapidarius qvis mTleli. lAnget­o [fr. larQngit­i [berZ. romelic me­7 saukuneSi warmoiSva tibet­ Si. lamAizm­i – budizmis saxe­ sxvaoba tibetsa da mon­ RoleTSi. ¥ landSafturi.  lamasi Scd.  wiTeli l. romelic aRniSnavs nel temps (ufro nels. lArgo [it. iyeneben upiratesad amaRlebul. 2. lAmpas­i [fr. ferwera.  lamaisti. lAncet­i [fr. Lancea Subi. Lampas] – ganieri feradi zoli. kvartetis da sxv. umaRlesi sasuliero piri – dalai-lama. Langousto] – zRvis didi aTfexa javSni­ ani kibo. Largo faruli] – (mus.  mTiani l. lAndSaft­i [germ. romelic da­ kerebulia formis Sarvlis gverdiTi nakeris mTel sigrZeze garedan. larynx Clayngos xorxi] – xorxis an­ Teba.ebi. laringoskopi. sasuqad da sxv. Lancete < laT. lAngust­i [fr. qvaze amomW­ reli] – (wign.) wablisferi wyalmcenare. romelic sakvebad gamoiyeneba. Blama umaRlesi] – tibetsa da monRoleTSi: lamaistebis budist­bermo­ nazoni. simfoni­ is.) 1. lapidAruli [laT. l.) mokle da mkafio. vidre adajo).  l. erT­erTi saxeobaa `zRvis kombosto”.-ebi. zogjer: sonatis. oroli. nela . laxvari] – Zveleburi qirurgiuli dana. laminAria [< laT. sa­ zeimo – samgloviaro xasi­ aTis nawarmoebSi. zonebi.

literatura. Lotteria] – niv­ Tebisa da fulis gaTamaSeba bileTebis saSualebiT. organizacia. Secdoma. latifUndia [laT. siyvarulisa da simdidris qalRmerTi. latAria [it.) msxvili kerZo adgi­ l­mamuli.  rusTavelis premiis l. iatak­ qveSa. Latifundium latus farTo da fundus miwa. metyvelebaSi). paltos) mkerdis na­ wilSi. lAfet­i [germ. Legato dakavSire­ Semsrulebeli nawilis sa­ xelwodeba. teqnikis dargSi.. laurEat­i [< laT. sagdebeli). nebadar­ Tuli. nobelis premiis l. lAqSmi [sanskr. mamuli] – (wign. partia.. lAso [fr. Legalis] – ka­ noniT aRiarebuli. Laureatus dafnisgvirgvinosani] – pi­ ri. aralegaluri – rac kanoniT ar aris daSvebuli. gazeTi. RvTa­ eba _ viSnus toli. mcdari nabiji] – (wign. romelzedac damagrebulia qvemexis lu­ la. lAckan­i [germ. Latzcha yulfi] – gadanakeci pijakis (kos­ tiumis. . elCi] – 1.  l. liafsusi. romis papis di plomatiuri warmomad­ geneli. Zvel romSi: Tanamdebobis piri provinciis mmarTvel­ Tan.  Tvlebiani l. Legatus gagzav­ nili. l’affus] – dazga.las -290 lapsusi. Lasso < esp. qamandi.  a. sin. a. lAfsus­i [lT Lapsus davardna. latareia Scd. bed­ nierebis.) uneblie Secdoma (nawerSi. legAlur­i [laT. lazo] _ cxovelis dasaWeri yul­ fiani sasroli Toki (qarT.] – induizmis panTeonSi: silamazis. lEgato [it. Lafette < fr. 2.  waugebeli l. legalizAcia – legalur mdgomareobaSi gadasvla an gadayvana. laqtAcia [laT. l. mecnierebis. liapsusi Scd. lEgat­i [laT. adgil­mamuli. romelsac miniWebuli aqvs gansakuTrebuli premia xelovnebis. Lacto vawoveb lactare rZis micema] – rZis ga­ moyofa sarZeve jirkvlebis mier.  latarea. pianistTa saerTaSoriso konkursis l.

romlis­ Tvisac damaxasiaTebelia sisxlSi leikocitebis ra­ odenobis mniSvnelovani zrda.  l. 2. mdgomareoba. liderini Scd. (ist. 3. mTavroba. gadmocema. legitimAcia [laT. legendis xasi­ aTisa. Lady] – did bri­ taneTSi: lordis meuRle. . l. Labourist < labour Sroma] – muSaTa par­ tiis wevri inglisSi (ag­ reTve avstraliasa da zog sxva qveyanaSi). tyavs mimsgavsebuli. legQon­i [laT. l. lEdi [ing. leibOrist­i [ing. ledErin­i [germ. Seu­ darebeli. 3. 2) jariskaci. ¥ leiboristuli. letargiuli Scd. rac unda waikiTxon] – 1. romelzec aRniSnulia pirobiTi niSnebi. ¥ leTargiuli.  l. 2.-291buli] – (mus. iyene­ ben wignis ydaze gadasak­ ravad. Lethargia] – avadmyofuri mdgomareoba.  l. Zvel romSi: msxvili sajariso SenaerTi. Leden tyavi] – bambis qsovili erTgvari. legiOner­i [fr. Leukos TeTri laima sisxli] – (medic. Tqmuleba). ga­ dabmiT (upauzod) gadasvla. dakanonebuli] – raime uflebasTan rwmu­ nebis kanonierebis aRi­ areba an damtkiceba. am uflebis (rwmunebis) da­ lei madasturebeli sabuTi. xalxuri saxelwo­ deba: saRaTas Zili). (ist). leikEmia [berZ. Legitimus kanonieri. Legenda is. romelic hgavs Rrma Zils (qarT. igivea rac polki.  letargia. legendAruli da legEn­ duri – 1. leTArgia [berZ. legionis (mniS. 3) wevri. partia. rac leTargia.  liderini. zog qveyanaSi: sagangebo samxedro nawili an samo­ qalaqo organizacia.) qro­ nikuli daavadeba. gmiroba. geografiuli rukis nawi­ li. Legionnaire] _ 1. warwera monetaze an me­ dalze.) legionis (mniS. xalxuri zepiri gadmocema (qarT. gaTxovili qali. lEgenda [< laT. 2. araCveulebrivi. sinon.) erTi bgeridan meoreze TandaTanobiT. leTargQuli ZQli – igivea.  suramis cixis l. Legio (Legionis)] – 1.

saqonels. dnen sesxs an arendiT aZ­  qarTuli enis l. Leukos sxv. Lēmma] – (maTem. Lend-lease < ¥ letaluroba. panTera). masa­ tyaosnis” l.  l. lend sesxis micema da lease  leTaluri Scd. romlis safuZ­ visa] – ama Tu im enis an ro­ velzec me­2 msoflio omSi melime mwerlis sityvaTa mokavSire qveynebze gascem­ maragi. `vefxislevdnen SeiaraRebas.)] – lesbOsur­i siyvAruli – 1. l. Launch] – inglisSi. da flotSi. Leutenant] fermerebze. – oficris wodeba armiasa lEnC­i [ing. Letalis sa­ binadrobs afrikasa da sikvdilo] – sikvdilis ga­ aziis tropikul tyeebSi. lesbosis (Lesbos) saxelis 2. miRebu­ lEqsika [< berZ. TeTri kytos ujredi. aqvs Savlaqebiani yviTeli ¥ lemisa. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi:  ufrosi l.) leOpard­i [laT. ZarRvi] – (fizi­ mamule. bewvi (sinon. Sedegi. naxevrad mixedviT]. Lexikos sity­ li kanoni. Leopardos] – didi mta­ aucilebelia mxolod sxva cebeli cxoveli ZuZumwo­ Teoremis (an Teoremebis) vari katisebrTa ojaxisa. arendaze gascems miwas leitEnant­i [fr. romSi gardacvlilTa qalis arabunebrivi sqesob­ sulebis moCvenebebi.lei -292- leikocQtebi [berZ. sasikvdilo. gar­ rivi ltolva qalisadmi dacvlili winaprebis su­ [Zveli saberZneTis kunZul lebi. romelic berZ. lEmur­i [laT. Zv. lEnd­lQzi [ing. lEma [berZ. Landlord] – msxvili ingliseli me­ xlZarRvi. doza..) sisxlis TeTri bur­ ar marTavs meurneobas da Tulebi.  lemasi Scd. patara cxoveli. primatebis razmisa. dasamtkiceblad. letAlur­i [laT. kvebis produqtebs da . meore sauzme (naSuadRevs). arendiT micema] – aSS kon­ gresis mier 1941 w. Leopardus < damxmare Teorema. Lemures (mr. momwvevi. romelic TviTon ol. maimuni. lebs. sis­ lEndlord­i [ingl.

(s. dawesebuleba. sadac sajaro leqciebi imarTeba.  qarTuli enis l.) Sromebi.  qarTuli l. muSaoba.  studentTa sasaxlis l. Lexikos sityva da grapho vwer] – leq­ sikonebis Sedgenis Teoria an praqtika. lEqtor­i [laT. aseTi gadmocemis Canaweri. (s. ¥ leqsikologiuri da saleqsikologio. ro­ melic swavlobs leqsikas.  s. mwerlis l. inglisur-qarTuli l. Lectio kiTxva] – saswavlo sagnis an raime Temis zepiri gadmocema. leqsikolOgia [berZ. darbazi).-ebis kursi. mdidari l. orTografiuli l. Lexikon si­ tyvani] – 1. romelSic anbanzea gawyobili ama Tu im enis leq sityvebi da mocemulia ma­ Ti ganmarteba imave enaze an Targmani romelime sxva enaze.  l.. ¥Lleqciuri. sityvebisa da gamonaTqvamebis maragi.) muSaoba. leqsikogrAfia [berZ. romelic Se­ muSavebulia personaluri kompiuteris momxmareble­ bisaTvis. 2. 2.. leqsikOlog­i _ leqsiko­ logiis specialisti. Semadgenloba.  lektori Scd.-is kiTxva. ¥ saleqsikono. s.-293¥ leqsikuri.-ebi: akademikosi arnold Ciqobava da profesori mixeil WabaSvili. XX saukunis cnobili qarTveli l. romelic leqciebs kiTxulobs. Leqtor mki­ Txveli] – piri.  l. Leqtorium] – 1.) ganyofileba. . l.  qarTuli enis ganmartebiTi l. wigni. l. erT­erTi teqstobrivi re­ daqtorTagani. (s. ¥ leqsikografiuli da saleqsikografio. 3. leqsikOgraf­i – leqsikog­ rafiis specialisti.. sulxan-saba orbeliani. lEqcia [laT. leqtorQum­i [laT. masala. Lexikos sityva da logos moZRvreba] – enaTmecnierebis dargi. Taviseburebani. sadgomi (Senoba. leqsQkon­i [berZ. romelic sajaro leqciebis mowyobis saqmes ganagebs.  l.  didi qarTveli l.  lektoriumi Scd.

¥ saleqcio. 2. gaerTianeba. sa­ zo gadoebriv­po li ti kuri organizaciis meTauri. leader] _ 1. Liberalis Tavisufali] – 1. darbazi. libero Tavisufali. liga] _ (wign). lQder­i [ingl. or­ ganizaciaTa. libretista] _ libretos avtori. lianebi. froidma). ¥ ligaturisa. erTa liga saxelmwifoTa saer­ TaSoriso gaerTianeba pir­ vel da meore msoflio oms Soris. Ligare. romelic upiratesad gavr­ celebulia tropikul da subtropikul tyeebSi. Cveulebriv mr. it. Jini] _ fsi­ . ligAtura [laT. liberaluri partiis wevri. libreto] _ 1. libEral­i _ 1. propaganda. saxelmwifoTa kavSiri. miswrafeba. mokle Sinaarsi. 2. ¥ lianisa. lQbido. raime sportul Sejibre­ baSi dawinaurebuli piri  l. xel­ mZRvaneli. sityvieri teqsti operis da zogi sxva musikalur­ vokaluri nawarmoebebisa. liberalizmis (mniS. Liane(s) < lier Sekvra] – xviara da mcocavi mcenare. (moZv. partia.  ligaturisa Scd. damoukidebeli] _ fexbur­ TSi: `Tavisufali mcveli”.) ityodnen Tavisuflad moazrovne adamianze liberAlizm­i [< laT. ¥ liberaluri. ligatura kav­ Siri] _ (mus). lQana [fr. libido survi­ li. romelic aerTianebs par­ lamenturi wyobilebisa da demokratiul Tavisufle­ baTa momxreebs. upiratesad aracno­ bieri (termini SemoiRo z. politikuri partiis. [laT.  s.  l. uaryofiT movlenebTan Semrigebloba. mavne Semwy­ narebloba.  lianasi Scd. 2. lQga [fr. gadabmuli notebi. pirTa. po­ litikuri mimdinareoba. baletisa da misT.  parlamentis fraqciaTa l. lQbreto [it. 1) momxre.  l. lQbero [it. saaTebi.lia -294qoanalizis erT­erTi Zi­ riTadi cneba­seqsualuri Jini. ligue laT.-ebi. operis. 2. moswavlis codnis SefasebaSi. s. librEtist­i [it.

lieue] _ sigrZis Zve­ leburi franguli sazomi. liTogrAfia [berZ. litografiuli Scd.  safexburTo Cempionatis l.. liTOsfero [berZ. liquidation] da likvidQreba [germ. 3. saWme­ lad momzadebuli (Sdr. mimdina­ re] _ bankebisa da sawarmo­ . leasing] – grZelvadiani arenda man­ qanebis. filtvebi. meetleebis formis tansacmeli. yaurma). Lithos qva] _ rac qvebs. liTo.5 km/s. visame.  liTotropia. sa­ warmos. lik (TirkmelebSi). [berZ. sawarmoo da­ niSnulebis nagebobebis da sxv. am wesiT miRebuli ana­ beWdi..  l.  wera kiTxvis ucodinarobis l.  trestis l. risame mospoba. laqiebis. satransporto saSualebebis. lQzing­i [ingl. pretendentTa turniris l. ¥ livreisa  livreasi. udris daaxloebiT 4. lQvr­i [fr. 2. qonebis gamoyenebisaTvis davalianebis TandaTanobiT gadaxdiT (dafarviT). mosir­ muli.  l-is Zexvi. liquide Txevadi. komiria. lQver­i [ingl. likvidAcia [fr. lithos qva da grapho vwer] 1.. mTis qanebs Seexeba. livree] _ Sveica­ rebis. likvidUroba [< laT. ¥ liTografiuli. lithos qva da sphairo burTi. guli. gauqmeba. beWdva specialuri brtyeli qvis zedapiridan. elenTa). daxurva. risame (mag. livreia Scd.  litografia. romelzedac winaswar xataven. livre] _ Zveleburi franguli vercxlis fuli. ¥ liesi. portreti.  liisa Scd. ¥ salikvidacio. liE [fr. romelic Semdeg frankiT Seicvala. lQvrea [fr.  s. liquidus fr. liver RviZli] _ dakluli saqonlis Sig­ neuloba (RviZli.  mxatvruli l. sawarmo an saamqro sadac beWdaven aseTi wesiT. sfero] _ dedamiwis qerqi _ 30­80 km­ is sisqis.-295an gundi. 2. liquidieren] _ 1. dawesebulebis) saq­ mianobis Sewyveta.

lQmfa [laT. ¥ lingvistikuri da (dasaS­ vebia) lingvisturi. sinon. jirkvlebi. Linum ti­ lo da oleum zeTi] – sqeli magari qsovili.  l. qondriskaci. gamokvleva. fulad qcevac SeiZleba. ramiT sargeb­ loba. SemosazRvrulia ori mrudxaziani. lilQput­i _ aranormalurad patara tanis adamiani (qarT.. sviftis roman `guliveris mogzaurobaSi”]. lQnza [germ. gansakuT­ .  eleqtroenergiis l.  lili puta Scd.lil -296- ebis unarianoba droulad Seasrulon TavianTi fu­ ladi valdebulebebi. Linse] – optikuri mina. sinotive] – uferuli siTxe adamianisa da ZuZumwo­ vari cxovelebis sxeulSi. importis l.  l. juja) [fantastikuri qveynis _ lili putiisebri cic­ qna mcxovreblebis saxel­ wodebis mixedviT. enaTmecnieri). limen yure. Lingue ena] – mecniereba enis Sesaxeb (qarT. sinon. teleskopi. Cve­ ulebriv samkurnalo ta­ laxiT mdidari. limnolOgia [berZ. ¥ limfuri. rome­ lic swavlobs tbebs. ¥ linzuri. romlis farglebSic SeiZleba ri­ same xarjva. SigniT Seminu­ li tixris mqone msubuqi avtomobili. lQmit­i [laT. mimoqceva organizmis yvela qsovilsa da ujredSi.  mikroskopis l. linolEum­i [laT. lingvQstika [fr. ¥ likviduri. Cveulebriv sferuli zedapiriT. Linguistique < laT. limes (limitis) zRvari] _ norma. ris ganaRdebac.  limfaturi Scd. sinon. enaTmecniereba).  l. limnç tba da Logos moZRvreba] – hidrologiis dargi. romelTa Sesaxeb moTxrobilia j. rome­ lic gardatexs sinaTlis sxivebs. Lympha sufTa wyali. Limousine] – daxuruli. nav­ sadguri] _ yure mdinaris qvemo dinebaSi an mlaSe tba zRvasTan axlos. tbis­ mcodneoba limUzin­i [fr. lQngvist­i – lingvistikis specialisti (qarT. lQman­i [berZ.

literatUruli da sa­ .  akakis l. lirikuli Sinaarsi risame. proza. Carlz linCis gva­ ris mixedviT. romelic kompiuterma mogvca.  linoliumi Scd. literAtura [laT. iyeneben iatak­ ze dasagebad. ro­ melic gamosaxavs poetis grZnobebsa da gancdebs. mxatvruli literatura _ igivea rac literatura (mniSv 2). romlis drosac eklesias gars uv­ lian. lQrizm­i _ lirikuli xasiaTi. STagonebis simbo­ lod. poeziis saxeoba. lQra2 [it. lirQkuli wQaRsvla _ (wign)..]. Litteratura] 1.  l. imarTeba didi dRe­ saswaulis (an saero gan­ sacdelis) dros. literAtor­i _ piri. drama) er­ Toblioba. raime sagnis Sesaxeb ar­ sebuli nawarmoebTa erTob­ lioba. mwerali. Lira] – fulis er­ Teuli italiasa da Tur­ qeTSi. Lyra] – Zveli ber­ Znebis simebiani sakravi.-297rebuli narevi nivTierebiT gaJRenTili.. lQrika [berZ Lyrikos lirasTan (ix. poezia. ¥ lirikuli. lQra1 [berZ. 3. litaneia] _ sa­ yovelTao locva. werilobiT nawarmoebTa erToblioba. lQsting­i [ingl. romelic lirikul leqsebs wers. mxatvruli nawarmo­ lit ebis Txrobis Sewyveta da avtoris piradi gancdebis CarTva. lirQkos­i _ poeti. 2.  axali qarTuli l. mxatvrul nawarmoebTa (poezia. 2. litAnia [berZ.  samedicino l. teqnikuri l. Lynch vinme planta­ toris. mokvla) gamoZiebisa da gasamarTleblis gare­ Se (ing.  liriuli Scd.  nikoloz baraTaSvilis leqsebis l. iTvleba poeturi Semoq­ medebis. lira1) dakavSirebuli] – 1.  qarTuli klasikuri l. lQnCis sasAmarTlo (kano­ ni) – brbos mier dasja (cema­ wameba. romlis profesiaa literaturuli saqmianoba. am saxis poeziis nawar­ moebaTa erToblioba. listing siaSi Setana] _ monacemebis dabeW­ dva.

licEist­i _ liceumis mos­ wavle. Litra girvanqa] _ siTxis sazomi erTeuli. rac me­ lifte (ix. misi mcveli. (am mniSv. rZe. lifti). . liftiori). lQtra _ qarTuli sityvaa da niSnavs Tixis patara viw­ royelian wylis WurWels. Jamis wirva. Licentia ne­ bis darTva] – 1. diqtatoris) Tanmxlebi pi­ ri. skola­baRis) saxelwodeba. Lykeion aTenSi koro­ mis (oles.  meliftesi Scd. Lift] _ mraval­ sarTulian SenobebSi mo­ wyobili vertikalurad moZravi eleqtro manqana. savaWro markis gamoyenebis ufleba. udris 1000 kub. liftQor­i _ igivea.) nawarmoebi. 2. raime sameurneo – komerci­ uli moRvaweobis nebarTva. litUrgia [berZ. Litrage] _ raime WurWlis tevadoba rac litrebiT izomeba. saqonlis sazRvargareT gatanis an Semotanis nebarTva. licEnzia [< laT. romelsac aqvs gark­ veuli formebi. lQft­i [ing. ¥ meliftisa..  litra Scd.). lQtr­i [fr. 3. (s.  l. Leiturgia RvTismsaxureba] _ mTavari qristianuli mRvdelmsaxu­ reba. satvirTo l. lQqtor­i [laT. sadac aris­ literAturo _ rac da­ kavSirebulia mxatvrul literaturasTan. sm­s. Lictor] – Zvel romSi: umaRlesi Tanamde­ bobis piris (mag. litUrgika _ moZRvreba mRvdelmsaxurebis wesebis Sesaxeb. romelic lifts emsaxureba (sinon. licEumi da lQcei – [< berZ. Liquer] – tkbili magari (alkoholiani) sas­ meli. melifte – piri. literatUruli (sali­ terAturo) Ena – saerTo­ saxalxo enis damuSavebuli forma. (s. gamogonebis.) wreebi l.  erTi l. liqQor­i [fr. am ne­ barTvis damadasturebeli sabuTi. raimeTi SeRavaTianad an ufa­ sod sargeblobis ufleba. lQtraJ­i [fr.lit -298 samgzavro l. Litre berZ. konsulis.  avzis l.

riCardsonis roman `klarisa harlous”­ is gmiris saxelis mixedviT] logarQTmuli saxAzavi – iaraRi sxvadasxva martivi gamoTvlis Sesasruleblad. ¥ logariTmuli. mizanSewoniloba. Logos sityva da typos anabeWdi] – raime formis. ¥ liceumis. saqarTveloSi: saSualo saswavlebeli romelime sagnebis gaZlierebuli swavlebiT.  l. daskvna. kanonzo­ miereba risame. romelSic unda aviyvanoT ricxvi (fuZed wodebuli).S. lovElas­i [fr. idealistur filosofiaSi: sulieri pirvelsawyisi. oficia­ lurad da araoficialu­ rad moqmedi jgufebi. lobireba. Zvel berZnul materialistur filosofiaSi (heraklites­ Tan) sayovelTao kanonzomi­ ereba. Logos far­ doba. Lovelace ing. logopEdia [berZ. l. mwerlis s. rom miviRoT mocemuli ricxvi.  loRika. . RvTaebrivi goneba da misT. mec­ niereba azrovnebis forme­ bisa da kanonebis Sesaxeb. lOgos­i [berZ. Logos sityva. dawesebulebis. gamoTvla. rom­ lebic zewolas axdenen parlamentis wevrebze gan­ sazRvruli wreebis inte­ resebisaTvis. martivi gra­ fikuli aRniSvna.  sabunebismetyvelo l. aso­ ciaciis da a. emblema. azri. gantoleba.-299totele aswavlida] – 1. ¥ logikuri.  l. goneba] – 1.  movlenaTa l. logAriTm­i [berZ.  lobizmi. Lobby kulua­ rebi] – kontorebisa da agentebis sistema. sxva mistikuri cnebebi.-ebis cxrili. metyveleba da paideia aRzrda] – mecniereba metyvelebis sxvadasxva nak­ lisa da maTi mkurnalobis Sesaxeb. lov lOgika [berZ. logOti p­i [berZ. safrangeTisa da dasavleT evropis zog sxva qveyanaSi: saSualo saswavlebeli. cneba.  dialeqturi l. loRikuri Scd. Sefardeba da arithmos ricxvi] – (maTem. 2. 2.  l. Logos sityva. lobisti.) maCvenebeli xarisxisa. 2. Logikē] – 1. lOb­i [ing.

¥ salokomotivo. orTqmavalisa da Tbomavalis saerTo saxel­ wodeba. 2. Lock out vin­ mes win karis daxurva] – mflobelebis mier sawar­ moebis erTdrouli daxurva da masiuri ganTavisufleba muSa­mosamsaxureebisa ga­ ficvebis Sewyvetisa da ma­ Ti moTxovnebis uaryofis mizniT. lokAlur­i [laT. aparati. Loco gan­ valageb] – 1. Locomotive < laT. erTguli.  l. 2. romelic Tavmoy­ rilia romelime gansazRv­ rul adgilze. mowodeba). Locus adgili.  loialuroba. bgeriTi talRebis an radiotalRebis saSua­ lebiT. omi. 2. romelic gansaz­ Rvravs sxeulis adgil­ mdebareobas misgan arek­ lili. Localis adgilob­ rivi] – 1. romelic sesxs iZleva Zvir­ faseulobis an moZravi qo­ nebis dagiravebiT [italiis provincia lombardiis sa­ xelis mixedviT. po­ litikur moTxovnas (qarT.] – sa­ xelmwifo an komerciuli sakredito dawesebuleba. depo. aparati. damokidebuleba.  l. arsebuli sa­ xelmwifo xelisuflebis momxre. lokAut­i [laT. lokalizAcia da lokalQ­ zeba [laT. ad­ gilobrivi. romelic gamoxatavs saxelmZRvanelo ideas. 3.  s. Lozung] – mokled gamoTqmuli mimar­ Tva. lokAtor­i [< laT. sinon. loiAlur­i [fr. Loyal erTguli] – 1. risme adgilis Semosaz­ Rvra.saidanac Sua saukuneebSi gamodiodnen – qalebis motrfiale mama­ kaci. vinc keTilsindisierad eq­ ceva visme an rasme. sax. rom­ . ing. rac aseT erTgulebas ga­ moxatavs. brigada s. lOzung­i [germ. lokomOtiv­i [fr. motio moZraoba] – Zalovani man­ qanebis.loz -300lis saSualebiTac arkveven sxvadasxva obieqtis adgil­ mdebareobas.) rac garkveul ad­ gils ar scildeba. lOmbard­i [geogr. Localis] – (wign. raimes gavrcelebis SezRudva gansazRvrul zRvrebSi.

ro­ melic gamobmulia cirkis msaxiobis qamarze saxifaTo triukebis gakeTebis dros. gamoyofili presis muSakebisaTvis. Lootsen gemis tareba] – zRvebis.romelsac gareTa kedlis nacvlad aqvs Ria kolonada an Ta­ Ri. ¥ lociisa. mayu­ rebelTa darbazSi ramde­ nime kacisTvis gamoyofili adgili. Lonye Toki. lOjia [it. Loge] – 1. ¥ lojiisa.-301mevaxSeebi). lOnu­i [fr.-Ta palata. Luza] – bili­ ardis magidis kideze da­ kidebuli Wrili. 3. sawylo gzebisa da sanapiroebis aRweriloba. lotto] – saTamaSo. saqmiani garigebis dros. losQon­i [fr. lOrd­i [ing. Lot] _ 1. Lorgnette] – sa­ xeluriani dasakeci saT­ vale. lOcman­i [holand. luz lOmbenis mAgida [moZv. Lord] _ inglisis umaRles TavadaznaurTa memkvidreobiTi tituli. loji Scd. lOt­i [ing. lOJa [fr.  lojiasi. sa­ TamaSo kartis “lombenis” saxelwodeba] _ banqos sa­ TamaSo asakeci magida. Senobas mikruli Ria aivani. lOto [fr.  lociasi Scd. TviTon es gasayidi nivTi. Senobis nawili. stadi­ onze: adgili. lOrnet­i [fr. 2. Loootsman] – saxifaTo da Znelad ga­ savlel raionebSi gemebis gatarebis specialisti. Loto < it. rac saWiroa gemebis usafrTxo tarebi­ saTvis.stum­ rebisaTvis das xv. lUza [holand.  l. sxdomaTa darbazSi. lOcia [< holand. masonTa sazogadoebis gan­ yofileba. auqcionze gasayidi saqonlis sazomi erTeuli.  meore iarusis l. qaman­ di] – mavTuli an Toki. 2. lotOtron­i – mbrunavi doli. romlis qveSac mimagrebulia bade burTis Casagdebad. Loggia] – 1. romelSic yrian la­ tariis bileTebs nomrebis gasaTamaSeblad. saqoneli (auqcionze). romelSic bur­ Tebze faraven amoZaxebul cifrebs (an naxatebs). Lotion] – erT­ gvari surnelovani wyali. 2. xa­ verdiT gadakruli. .

romelic aR­ (maTxovrebi. romelic cnobili mosakidebeli gasanaTebeli iyo simdidriT da araCve­ mowyobiloba. Lux sinaTle] –  l. luminis- luTEran­i – luTeranobis . luna mTva­  luteranoba Scd. qimiuri an sxva pro­ – saxelmwifo qonebis peri­ cesebiT. saxis atraqcionebiTa da  l. eklesia. romlis drosac kuT.). re] _ avadmyofuri mdgo­ luQdor­i [fr. romelzedac ulebrivi nadimebiT). romi Wrili (mag.) saxelis mi­ lUstra [fr. saxeli. scenaze da sxv. welT.  luminiscencia. Zv. niaSi martin luTeris moZ­ lUna­pArk­i [germ. analizi. – qalaqis parki sxvadasxva ¥ luTeranoba. lukUlusis nAdimi – mdid­ ruli nadimi [romauli lUpa [fr. gamowveuli eleqt­ lustrAcia [poln.) raime sxeulis civi  liustra Scd. sinon. ¥ luminescenciuri. Loupe] – gamadidebeli sardlis Lucallus-is (177­56 SuSa. l. lunAtizm­i [laT. Lustre] _ Werze Ca­ xedviT. naTeba.  qarTulSi winaT ixmare­ boda loTrangoba. gasarTobebiT. lumpenproletarQat­i luTerAnoba – protestan­ [germ. mimdevari. moqmedebebs asrulebs me­ qanikurad (gauTviTcnobie­ lUk­i [holand. Luna-park] Rvrebis safuZvelze.] – Zveleburi mZinare adamiani sxvadasxva franguli oqros fuli.­Si germa­ misT. Louisd’or sa­ mareoba. men (luminis) sinaTle] – WaRi). gembanze. lampa. ww. Luik] _ CasaZ­ reblad).luT -302- cenciuri. mawanwalebi da mocenda me­16­s.) lunAtik­i [laT. oduli aRwera. Lumpenproletariat] _ tobis erT­erTi ZiriTadi deklasirebuli elementebi mimarTuleba. lUqs­i1 [laT. Luan sanTelia (qarT. ganaTebis sazomi erTeuli. ramdenime eleqtronaTura luminescEncia [< laT. (fiz. Lustracja] ruli. luminiscenturi Scd. lunaticus] lu­ natizmiT daavadebuli.

(s. sinaTle. mmarTveloba] – dasavleT jadoqroba. mAgistr­i [laT. ferre tareba] –  mTavari m.-303- mag lUqs­i2 [fr. Lucifer si­ melzedac Cveulebriv ga­ naTlis matarebeli. (s. eleqtrogayvanilobis.. magistralis mTavari.) kabeli. m.  m.) arxi.) vulkanis moqmedebis zog qveyanaSi: erT­erTi sa­ Sedegad dedamiwis siR­ mecniero xarisxi. mTavari xazi ra­ tegoriisa. magia] – jadosnoba. misi  filosofiis m. magistratus (mr. mowyobili. (s. ¥ magmuri. Sua saukuneebSi: bermonaz­  m. magmatiuri Scd. m. maRazia – l. meore safexuris kursdam­  m. magister uf­ mAgma [berZ. dnari silikaturi masa. Zala.. ¥ magistraluri da samagisdacemuli angelozi. komfortulad magQstral­i [laT.  kaiuta – l. .-is amofrqveva. vnuri an rainduli orde­ ¥ magmisa. m magQstrat­i [laT. legrafis) sistemaSi. tralo. Luxe fufuneba] – titulis mqone piri. 2. qalaqis farTo quCa. laqis mmarTveloba. umaRles saswavlebelSi warmoiqmneba amofrqveuli orsafexuriani swavlebis qanebi. rkinigzis. ci paliteti. jo­ m. ime qselis (mag. muni­  m. am  magmasi.  liuqsi Scd. am xaris­ rmidan amotyorcnili gam­ xis mqone piri. misnoba. ro­ liucQfer­i [laT. umaRlesi ka­ ZiriTadi. qalaqis axali qristianobaSi: eSmaki. sityva. gacivebiTa da gamagrebiT 2. m.) gazsadeni.satana. joxeTis mbrZanebeli. Zvirfasad. Tavrebuli. te­ nomeri – l. nis meTauris tituli. qanebi. evropis zog qveyanaSi: qa­ ¥ magiuri. warmmarTveli] – 1. Lux cxovelebuli moZraobaa. magma comi] – (ge­ rosi maswavlebeli] – 1. (sastumroSi). 3. ol. mAgia [laT.) xelisufalni.

. agreTve moWadra­ kis. mxatvris). madrQgal­i [fr. xarobs Tbil qveynebSi. miRebulia sxva mra­ val qveyanaSi. magram – magnetizmi. magneto.  finansuri kapitalis m.  dedamiwis m. magnolia] – maradmwvane xe an buCqi. miRebu­ lia sxva mraval qveyanaSi.  xelovnuri m. kompozitoris. sinon. mademuAzel­i [fr. mausoleum < berZ. Zvelad – ucxoeli aRm­ zrdeli mdidar ojaxebSi. magnolOgia [fr. mAdam­i [fr. maestro] – sa­ patio wodeba did xelovnis (diriJoris. mAgneto [fr. (mavzolis akldama mAgnat­i [laT. mausoleion – kariis mefis – mavzolias ganTq­ muli akldama] – didi ar­ qiteqtoruli nageboba saf­ lavze. mimarTva gauTxovar qalisadmi saf­ rangeTSi. madrigal] – maxvilgonivruli patara lirikuli leqsi. er­ Tvis agreTve saxelsa da gvars.  m. qal­ batoni. magnEtizm­i _ (fiz. veli. andamati).  miaqcieT yuradReba: magniti. mademoiselle] – qaliSvili.) magnitur movlenaTa erToblioba. magnētis] – rki­ nis madnis an foladis na­ Weri.  magnitafoni Scd. mAdera – erTgvari magari Rvino. magnatus di­ debuli] – msxvili kapi­ talisti.-ebi. 2. memamule. Cveuleb­ riv miZRvnili qalisadmi. romelsac aqvs unari miizidos rkinis an fo­ ladis sagnebi (moZv. mavzolEum­i [laT. magnētis magniti da phone bgera] – aparati magnitur firze bgeris Casawerad da Semdeg mis kvlav sawarmoeblad. ¥ magnituri.mag -304aqvs TeTri surnelovani yvavilebi. mimarTva gaTxovil qalisadmi safrangeTSi. madame] – 1. erTvis agreTve saxelsa da gvars. mewarme. magnitOfon­i [berZ. maEstro [it. mAgnit­i [berZ. magnéto] – eleqtromagnituri xel­ sawyo sawvavi narevis asanTebad (naperwklis war­ mosaqmnelad) Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi.

mauros muqi] m. romelTa mizania fun­ Ti dampyrobi arabebis qciebis kvleva usasrulod evropuli saxelwodeba. mxatvruli keramikis saxe­ musika am cekvisTvis. amocana. ce. religiisa aris miTiuri winaswarmetyveli zoroas­ mAia – jgufi enobrivad monaTesave indieli tra – zaratustra. – Zveli sparselebis re­ ligia (qarT. – antikur xanasa da Sua ¥ maTematikuri. umaRlesi mAvreb­i [< berZ. romlebic da” wigni mazdeizmisa aris cxovrobdnen meqsikis. maiolica < majoromelmac aRwera igi]. adamianze [bibliuri pat­ [umaRles RvTaebis – ahu­ riarqis maTusalas saxelis ra mazdasi (ormuzda ­ mixedviT – romelmac yve­ `naTeli sawyisi”) saxe­ laze didxans (969 wels) lidan. formebis Sesaxeb. mazdeAnoba da mazdEizmi  maTmatika Scd. agreTve ma­ bisa. sinon.  elementaruli m. maiOlika [it. mathēma- . polonuri erovnuli cekva. durasisa da gvatemalis  mazdeianoba Scd. mcireTa meTodebiT. `wmin­ xalxebisa. afrikis (egvi ptis gamoT­ maT.w. me­4 tike] _ mecniereba samya­ saukuneSi mcire aziaSi. – mazoxis gvaris mixedviT. teritoriebze. damaarsebeli am icocxla]. saukuneebSi: CrdiloeT  m. hon­ – avesta].. maTemAtika [berZ.-305- mai aSenebuli iqna Zv. gamoyenebiTi m.maTUsala: maTusalas xnisa – ityvian Zlier xnier cxlTayvanismcemloba). ros raodenobriv damoki­ galikarnasSi). debulebaTa da sivrciTi  tutanhamonis m. mazurek] – maliorkasi (maiorka)] _ 1. anAlizi – erTob­ vlebiT) ZiriTadi mo­ lioba maTematikis darge­ saxleobis. oba. hqondaT mazOxizm­i _ sqesobrivi ieroglifuri damwerloba ukuRmarToba erTgvari [av­ axal welTaRricxvis da­ strieli mwerlis zaxer sawyisSi. lica – dasaxeleba kunZul mAzurka [< polon. q.

agreTv uvargisi qa­ Raldi. makentoJi Scd.. wignis m. [berZ. major ufrosi] – armiaSi: oficris wode­ buleba. makulature laT. romlebic kvlav qaRaldad unda ga­ damuSavdes. makiavElizm­i – politika romlis mixedviTac dasa­ xuli miznis misaRwevad ga­ marTlebulia yovelgvari saSualeba [florenciis respublikis politikuri moRvawisa da mwerlis ma­ kiavelis (1469­1527 w. romelic dafaru­ lia gaumWvirvale WiquriT. mikrokosmosi). beW­ dvis dros gafuWebuli qa­ Raldi. makros grZeli. maquette] _ raime nakeTobis nimuSi Semcire­ bul zomisa. dekoraciis m. maQor­i [laT..  birJis m. makulo vsvri] – 1. kosmosi (Sdr. cieb­cxeleba. mAket­i [fr. makrokOsmos­i [berZ. ianiCari).uniWo nawarmoebze. gadat.  maliaria. malAria [it. mAkler­i [germ. malaria] – cieba. ¥ maiolkisa. didi] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. literaturaze. mamluq – mo­ na] – Sua saukuneebSi egvi p­ teSi: Turqi da kavkasiuli (maT Soris qarTveli) tyve monebisagan Semdgari sul­ Tanis piradi gvardiis ja­ riskaci (Sdr.  m. sax. ¥ malariuli da samalario. kapitnis momdevno. (s. wignebi. makro.  makentoSi. makros didi da kosmos samyaro] – var­ skvlavTa samyaro.. feradi gamomwvari Tixis nawarmi..  maiolkasi Scd.] – wyalSeuvali (garezinebuli) qsovilis sawvimari erTgvari. 2. sabirJo . 2. mAmluq­i [arab. samaliaro Scd. maquillage] _ kos­ metikis saxeoba – feris wasma saxeze.  saxlis m.) ityvian mdare xarisxis. makQaJ­i [fr.) sa­ xelidan].) dispanseri. msxvils. aseT nawar­ moebTa erToblioba. (saub.mai -306garigebaSi. makQntoS­i [ing. maliariuli. modeli. makler] – Su­ amavali savaWro. (sarkaliT). makulAtura [germ. mackintosh < sakuT. niSnavs dids. am wodebulebis mqone ofi­ ceri.

vercx­ lismoyvareoba.) didi taqtikuri mecadineoba. xriki. mAmont­i [rus.-s wveni. samandato: samandanto ko­ misia – komisia. mAngo [fr. xarobs aziaSi. fafa Scd. (gadat. (gadat. veraguli moqmedeba. romelic iqmneba yrilobaze.  mananasi.  deputatis m. мамонт] – ga­ daSenebuli cxoveli spi­ losebrTa ojaxisa. am xexilis narinjisferi surnelovani tkbili nayo­ fi. 2. gadaadgileba saomari operaciebis dros. zoroastrizmisa da Zveli babilinuri religiis ele­ mentebi.  m. xSiri bewvi da mox­ rili eSvebi. 2. romel­ Sic Sereulia iudaizmis. fandi. jarebis an flotis moZra­ oba. romelic ze­ cidan ucvioda ebraelebs udabnoSi svlis dros. mamonas simdid­ re < arab] – 1. Zvel aRmo­ savleTis zog xalxSi: sim­ didris RvTaeba.) eSmakuri.-307 ixmareboda agreTve mama(e) luki.] – 1.] – bibliuri legendis mixed­ viT: sakvebi. mango < mal. manis burRuli. nam­ . (samx. mAmona [berZ. warmoiSva meso­ potamiaSi Cveni eris da­ sawyisSi [naTeli Zalis mandad­haias saxelis mixed­ viT]. mAnana [berZ. man mandArin­i [esp. manoeuvre] – 1. mAnanis fAfa – am burRu­ lis moxarSviT damzadebu­ li fafa. manna < Zv. manEvrebi – 1.  SemovliTi m. mAndat­i [laT. 2. maradmwvane citrusovani xexili. maradmwvane citrusovani xexili. mAnevr­i [fr. mandEizm­i – religia. 2. hqonda grZeli. konfe­ renciaze. ¥ mananisa. kongresze – de­ legatebis rwmunebulebaTa Sesamowmeblad. am xexilis surnelovani tkbili nayofi. mandatum da­ valeba] – visame rwmune­ bulebis damadasturebeli mowmoba. mandarin] – 1. mAnanis bUrRuli – xorb­ lisgan damzadebuli wmin­ da burRuli.) angareba. ebr.

sigiJe] – 1. elmavali. moqme­ debis. manipulation] – 1. ¥ samanevro.-ebi. 2.  kargi m. mAneJ­i [fr. ro­ desac mTeli misi grZnoba da goneba raime erTi ide­ isaken aris mimarTuli. romelime avtoris. cudi m. manQfest­i [laT. (mr. yalTabando­ ba.  manikuri.) oini. romlebic fexs idgamen. romelic gan­ kuTvnilia cxenebis saxed­ nad an cxenosnobis saswav­ leblad.  s. sazRvao m. manifestus aSkara] – 1. mAnera [fr. Cveva. vasufTaveb] – xelis frCxi­ lebis sagangebo gawmenda gaprialeba. mowodeba. Zlieri midrekileba rai­ mesadmi. mannequin] – 1. romelsac acvia axa­ li fasonis tansacmeli saCveneblad (modebis de­ monstraciis dros). mani pulAcia [fr. maniere] – 1. 2.­gz. adamianis avadmyofuri fsiqikuri mdgomareoba. yofaqcevis normebi. 2. 2. dvil saomar pirobebTan miaxlovebuli. manicure < laT. qcevis Tavisebureba. ateli­ ebSi). adamianis sxeulis formis figura tansacmlis saCve­ neblad (maRaziebSi. rTuli xerxi xeliT muSaobisas. SemoRo­ bili moedani an specialuri didi Senoba. manikQur­i [fr. mosaxleobisadmi gansakuT­ rebuli mniSvnelobis mqone movlenis gamo. visame Semoqmedebis TviseburebaTa mxatvruli nawarmoebis Sesrulebis xerxebis er­ Toblioba. manikiurebi Scd.-ebi.) raime rTuli moq­ medeba. 2.  sagazafxulo m. .) sadguris xazebze lokomotivebisa da vagone­ bis moZraoba matareblebis Sedgenis mizniT. (gadat. 3. piri. Tavis daWeris wesebi. (wign. mania vneba. umaRlesi xelisuflebis werilo­ biTi mimarTva. mAnia [berZ. manus xeli curo vuvli.-ebi. arena). manēge] – 1. (rk.  cocxali m.). manEken­i [fr.-ebi.man -3082.  gandidebis m. mulani (sinon. 3. cirkis wre. patara gadasatani SemoRo­ bili moedani bavSvebisTvis. sieSmake.

(geol. manUskri pt­i [laT.  dasaSvebia – mansardi. ¥ mansardiani. manifestAcia [laT. ¥ mantisisa. ro­ melic faravs sxeuls.  monazvnis m.  m. msoflios yvela xalxisadmi. mAJor­i [fr. manuscriptum] – xelnaweri. manufAqtura [laT. mamos ara­ mkvrivi da metreo vzomav] – xelsawyo siTxis an gazis (airis) wnevis gasazomad. farTo. manifestatio gamocxadeba] – masobrivi svla quCaSi solidarobis an protestis gamosaxatad.upiratesad Zveli. manUet­i [fr. mAntus reAqcia – (medic. mantion] – 1.) lo­ gariTmis wiladuri nawi­ li. mansarde < sak. koteji. maJ 3.) warmoebis forma. 2. mis saxeloze mibmuli an mikerebuli. manOmetr­i [berZ.  kapitalizmis m. ¥ manufaqturisa.  manufaqturasi Scd.  moluskis m. (ekon. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia xelis iara­ Rebis gamoyeneba da Sromis ganawileba muSebs Soris.) kanis sinji organizmis tu­ berkulioziT daavadebis dasadgenad.-309 m. da­ qanebul saxuravis qveS.) sfero dedamiwis qerqis qveS. berZ. sax. periodi. gAnsarda [fr. safeiqro mrewvelebis na­ warmi. mAntia [gvind. sa­ zogadoebrivi organizaci­ is werilobiTi saprogramo mimarTva. musikaluri wyoba.  mantiasi Scd. mAntisa [laT.).] – sacxovrebeli sad­ gomi – saxlis sxvenze. grZeli wamosas­ xami. mogeba] – (maTem. mantissa dama­ teba.  monometri Scd. ¥ manufaqturuli. manifEstant­i _ manifesta­ ciis monawile. qsovilebi. mAnto [fr. politikuri partiis. 2. 2. ¥ mantiisa. romlis bgerebi qmnis did mcire . majeur] – (mus.  mantisasi Scd.) zogi uxerxemlo cxovelis kanis naoWi. manteam] – qalis farTo palto. mauchette] _ pe­ rangis maja. Cveulebriv bewvisa. (zool. manufaqtura] – 1.

rom­ xarobeli daeca da mokvda lis drosac arCeulTa ri­ (gardaicvala)]. maraTOnul­i _ (sp. TaR. maraTOnel­i _ sportsmeni. (gadat. romelic xmaTa umrav­ lesobiT airCeva. romlis rathōn) saxelis mixedviT. mianis fsiqikuri da fi­ sastikad idevnebodnen ink­ . maJOrSia – (gadat.) rac da­ kavSirebulia Zalian did distanciasTan. marranos] – Sua saukuneebSi espaneTsa rodesac vinme mxiarul gu­ da portugaliaSi: ebra­ nebazea. umrav­ lesobis daqvemdebarebas. uuna­ roba (mecnierebaSi. (ix. proporcia).). maraTOnuli rbEna – Se­ jibreba sirbilSi 42 km­sa maJoritAruli warmo­ da 195 m­ze [Zveli saberZne­ madgEnloba – warmomad­ Tis sofel maraTonis (Magenlobis sistema. major didi] – parla­ mentis deputatobis kandi­ dati. xelov­ nebaSi. umravlesoba miiRes. arCevnebis sistema. cxvSi xvdebian partiis kan­ mAral­i [Turq.) ityvian. marasmos dauZ­ cialurad miiRes qris­ lureba. elebi. major didi] – 1. jariskaci) da miitana ga­ proporciuli warmomadgenmarjvebis ambavi (Zv. marAneb­i [esp. wel­ loba). romlebmac ofi­ mArazm­i [berZ. amis Semdeg ma­ 2.  m.maJ -310- terciebisgan Semdgar akords. moSveba] – 1. minori). majoritaire < majorite umravlesoba < laT. romlebmac xmaTa ruli iremi. sa­ drosac deputatobis kan­ idanac aTenSi surbiliT didati iRebs xmaTa um­ mivida maxarobeli (elini ravlesobis (sapirisp.) uilajoba. 2. maJoritArul­i [fr. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. damaxasiaTebelia mxne. 490 w). zikuri moqmedebis sruli daqveiTeba moxucebulobis an xangrZlivi qronikuli avadmyofobis Sedegad. ada­ tianoba (kaTolikoba).] – didi cimbi­ didatebi. maJorQtar­i [fr. gacurva. mxiarul elferi (sa­ pirisp. romelic maraTonul rbe­ naSi aris daostatebuli. politikaSi da sxv. rac Se­ exeba umravlesobas.

welTaRr. marke] – safos­ to gadasaxadis niSani – patara oTxkuTxi qaRal­ di. mar marginAlia [< laT.-ebis koleqcia. 2. aseTi niSani sxvadasxva sabuTze dasak­ ravad.  m. arSiaze moTavsebuli saTauri an SeniSvna. romelzedac zRvis xedia gamosaxuli.) ityvian pirovnebaze an mTavrobaze romelic usityvod asrulebs sxvis neba­survils.  safosto m. konverti.  pikuli kitris m. Teatris Tojina.  marionetka Scd. mArina [it. marixUana – narkotiki erTg­ vari. marionette] – 1. mariage qorwili] – banqos TamaSSi: erTi da imave feris papa da qali erTi moTamaSis xelSi. marinade] _ 1. biznesis . mwnili. muJuJisa). (gadat. margarine] – sakvebi cximebi. marina < laT. markEting­i [ing. mark. ¥ markiani.­dan – babilonis panTeonis uze­ naesi RvTaeba. romelic garegnulad karaqs gavs da damzadebulia sxvadasxva cxoveluri da mcenareuli cximisa da zogi sxv. mTavroba. marka2 [germ. 2. me­18 s. zRvisa] – su­ raTi. marketing < market bazari] – biznesis Ro­ nisZiebaTa erToblioba ama Tu im saqonlis gasasaRebad sabazro pirobaTa Seswav­ lisaTvis. fin. wveni (mwnilisa. marQaJ­i [fr. mariOnet­i [fr. margo (marginis) kide] – wignis an xelnaweris kideze. mArduq­i [Sumer] – qalaq ba­ bilonis mfarveli RmerTi. marQnad­i [fr. marinus sazRvao. markka] – fulis erTeuli germaniasa da fineTSi. m. mwnileuli.  m. niv­ Tierebebis erTmaneTSi Se­ reviT.. romelzedac raime gamosaxulebaa da fasia aRniSnuli.-311viziciisgan. margArin­i [fr. Zv. mArka1 [germ. am pirobebze zemoqmedebis xerxebi sa­ qonlis gayidvis sferos gasafarToveblad. ro­ melic zonarze an Zafzea Camokidebuli da ise aTa­ maSeben (zevidan). ¥ marionetuli. sagerbo m.

mArS­i [fr. 2. marche] – 1. ro­ melic biliards emsaxureba. Cveulebriv kanfe­ tebis saxisa. musikaluri nawarmoebi. < geogr.mar -312lic omis dros Zarcvavs mosaxleobas. marmelade] – xilis wvenisgan SaqriT damzadebuli sakonditro nawarmi. mArs­i [laT. marodQor­i [fr. marquise] – mar­ kizis coli an qaliSvili. marselQeza [fr.  sazeimo m. marauder] – piri. sax. marmElad­i [fr. sinon. markscheider] – samTo inJineri – samTo damuSavebis. rome­ . markSaQder­i [germ.romelic mzaddeba ver­ mutisa da inglisuri arayis.). TamaSis dros angariSs awarmoebs.) 1. saf­ rangeTis didi revoluciis dros). TavadaznaurTa ti­ tuli. romelic frontze moklulebsa an daWrilebs Zarcvavs. romlis Sedegad iq­ ca safrangeTis erovnul himnad. romaul miTologiaSi (omis RmerTi). 2. geodeziur ga­ daRebisa da wiaRiseulis swori eqspluataciis spe­ cialisti. marixi). marseillaise – safrangeTis qalaq – marselis mixedviT] – franguli revoluciuri simRera (Seiqmna 1732 w. mArtin­i [it.  marmaladi Scd. bazarTkeTeba. mars] – (astr. mzis sistemis erT­erTi didi planeta mzisgan da­ Sorebis mixedviT rigiT me­ oTxe (qarT. marquis] – da­ savleT evropis zog qve­ yanaSi. marqSeideri Scd. grafze maRali da hercogze dabali mArkiza [fr. mArkiz­i [fr. agreTve mware forToxlis wvenisa da zogi sxva kom­ ponentisgan. moralurad gax­ rwnili jariskaci.. gankuTvnilia mravali adamianis erTad filosofia. martini] – koqte­ ili. marqueur < marquer aRniSvna] – piri. ¥ markizasi.  marqSaideri. sityvebi da musika ekuTvnis samxedro inJiners reJe de lils (1760­1836 ww. markQor­i [fr. ritmuli svla mwyobrSi.  marselioza Scd. romelsac aqvs energiuli mkafio ritmi. markSeideri.  markizisa Scd.

mravali erTgvarovani gansazRvravs mis inerciul sagnebis.-313- mas svlis dros Sesasruleb­ Sedgeba sagani. – mSromeli mosaxleobis  aviaciis mTavari m.-is keTeba. taqsi. melsac ara aqvs mkafiod  s. romelic 3. (ist. winaswar dasaxuli gza (adamianebisa. ro­ ¥ samarSruto. . qarTveloSi (oqtombris gadatrialebamde). – masebi nerlis zeviT.. marche da route gza] – m.) ma­ vani didi sivrce. geografiulad erTgvaro­ mAsa [laT. samarSuto Scd.  turistuli m. mAsaJ­i [fr.. werebis erToblioba (ro­ 2. samxedro wodebuleba ge­ 4. sxeulis raime nawilis da­  marSalisa Scd.  Tujis gamdnari m. 2. ama Tu im sagnis Semad­ melic egm­s mexsierebaSia geneli nivTierebis rao­ Senaxuli). 2. lad.. obieqtebis Cana­ da gravitaciul Tvisebebs. denoba.  salaSqro m. beli punqtebis aRniSvna mAsiv­i [fr. TviT  sacxovrebeli m. uformo comisebri nivTi­ samgloviaro m. masAJist­i – masaJis keTebis TviTmfrinavisa. sinon. massa] – 1.  marSuti. _ sacxovnivTiereba.) gasaCere­ specialisti. moculoba. erTiani < laT.  wylis m.. ereba. sqeli narevi. (fiz.. < fr. massiv mZlavri. massa gunda. maxasiaTebeli. wevrebuli mTianeTi. agreTve masobrivi). m. zela samkurnalo an kos­ mArSrut­i [germ. marechal] – 1.. karaqis mArSal­i [fr. romlisganac rebeli kvartali qalaqSi. marschrute metikuri mizniT. xalxi. samwyobro m. 3. Taflis m.) ase ewodeboda Tavad­  codna m.  kisris m.-ebs! aznaurTa winamZRols sa­ (ix.. m.. svlagezi). teriis erT­erTi ZiriTadi  tyis m. (qarT. gamosaxuli Txemi. Cveulebriv mr. gadafrenis naWeri] – sustad dana­ m. matareblisa.-iT mkurnaloba. massage] – adamianis ¥ marSlisa. farTo masebi.

)  m. masculinus mamrobiTi] – mAsStab­i [germ. demonstracia. maskulinizAcia [<laT. erT santimetrSi gaCena. gegmaze mdedrobiTi sqesis indi­ mocemuli xazebis sigrZis vidisaTvis meoreuli mam­ Sefardeba namdvil sigr­ robiTi sqesobrivi niSnebis ZesTan adgilze. romlis monawileebs uke­ mAson­i [fr. ulvaSebis. ZuZus anTeba. matAdor­i [esp. gamoSveba. rukaze. formacio masobrivi saSua­ ¥ masStaburi (mniS.] – komunikaciis vneloba. mascarade] – gasarTobi saRamo.  masiuri sxvaa (ix. mniS­ < laT. maStaburi Scd. rasac didi raodenobiT  m. nivTiereba.  m. matEria [laT. bevrisaTvis xelmi­ da misgan damoukideblad. sagnebi. radios. 2­isaTvis).. (mag. 2. tansacmeli. m.-is mecnieri. mastos ZuZu] – ¥ samaskarado. masmEdia [ing. sarZeve jirkvlebis anTeba. mason `Tavisufa­ li kalatozi”] – mimdevari TiaT niRbebi da acviaT re li gi ur­filosofiuri gansakuTrebuli. te­  m. sawvdomi. materia] – 1. moxmarebis . (filos. kari. saxelwodeba. mass media 2. organizaciebi.  masobrivi sxvaa (ix. matador < matar masObrivi – 1.).  saqonlis m. svetebi. sazogadoebrivi – sain­  msoflio m. lebebis (presis. m. biblioTeka. mSenebloba. daSnis gadamwyveti CacemiT Sesrulebuli. rac mosaxleobis farTo ba. maskArad­i [fr. mZime. m. kostiumi. (wign. gaqaneba risame.) zoma. saxasiaTo mimdinareobis (masonobisa). awarmoeben. boxi xmis. bevri adamianis kvla] – toreadori. (1:100).romelic monawileobiT Seqmnili.. 3. S.).. mAstit­i [< berZ.  s. leviziis da a. naxazze. gadat. cekvebi.) saerTo  maStabi.mas -314- masQuri – didi. romlisganac  m. 100 km. romelic arsebobs ada­ fenebisaTvis aris gankuT­ mianis cnobierebis gareSe vnili. mejlisi. Masstab] – 1.) obieqturi realo­ 2. m. klavs xars.

materiAlizm­i [fr. m. suli – meoreuli (meoradi).­is qsovili. saxiT.) muyaos CaR­ rmavebuli forma ste­ reoti pis Camosasxmelad. 2.  m. matrix dasawyisi. mAtrica [germ. (poligr. Tvalsazrisi. arche mat Zalaufleba] – pirvel­ yofili­gvarovnuli wyobi­ lebis adreuli periodi. matrQkul­i [laT.S.) garkvuli wesiT ganlagebuli maTematikur sidideTa cxrili. 3. 3. cno­ biereba. ¥ matriarqaluri. matraquage daWedva. 2. (poligr. melodiis da a. m. su­ raTis. (maTem. sulieri). mdgomareoba. colqmrobasTan dakavSire­ buli. matriarxaluri Scd.-is agebuleba. sakabe m. yofiereba aris pirveladi. xolo idea. filosofia.ro­ desac gvarovnuli jgufebi iqmneboda qalis xaziT na­ Tesaobis safuZvelze da qals eWira gabatonebuli mdgomareoba (ix. agreTve patriarqati).  m. qonebrivi.  g.  matriarxati. buneba. saarsebo saSualebebTan dakavSirebuli. matrimonium (matrimonialis) qorwineba] – qorwinebasTan. mAtrona [laT. samyaro. materiAlur­i _ 1.-315Sedgeba fizikuri sxeule­ bi. m. Matrize < laT. nivTieri. gvari. ¥ materialisturi.  sakostiume m. romlis mixedviTac mate­ ria.) liTonis CaRrma­ vebuli forma Sriftis Ca­ mosasxmelad. wyaro] – 1. Cadeba] – mosabez­ rebeli radio da sate­ levizio reklama xSirad ganmeorebadi lozungis. matrimoniAlur­i [laT. cnobiere­ bisagan damoukideblad ar­ sebuli. matérialisme] – erT­erTi ZiriTadi filosofiuri mimdinareoba.. keTildReoba. simbolis. matricula Ria sia] – umaRlesi sas­ wavleblis studentis CaT­ vlis wignaki. matrAkaJ­i [fr. fizikuri (sapirisp. . matriArqat­i [laT. idealizmis sapirispiro.  xalxis m. matrona] – Zvel romaelebSi: sapatio qali. mater (matris) deda da berZ.  m.

gadaWarbebu­ loba. mAtC­boli [ing. maqsimAlizm­i [< laT. matroos] – rigiTi mezRvauri. machete] – didi dana. maqsimAlist­i _ maqsimaliz­ mis mimdevari. maqinAcia [laT. logikuri an eTikuri princi pi. zRvruli (sapirisp. udidesi. maqsimAluri [< laT.  maxinacia Scd. match matCi da ball burTi] – CogburTSi: iseTi mdgomareoba.  m. eSmakoba] – arake­ Tilsindisieri xerxi risa­ me misaRwevad. titulis aRsadgenad. mAqsima [< laT. rode­ sac erT­erT mxares matCis mosagebad mxolod erTi burTis mogebaRa aklia. maqsi. romelic gamoxatulia mokle formiT. maqsQmum­i [laT..  saWadrako m.. mAtros­i [holand.`imoqmede ise. safexburTo m. rom Seni qcevis maqsima sayovelTao kanonad iqces”. matC­rEvanS­i [ing.) ra­ ime ukiduresi moTxovnis wamoyeneba. S. mAtC­i [ing. [fr. maximum] – yvelaze meti raodenoba risame (sapirisp. romliTac Saqris lerwams Wrian. sa­ magieros gadaxda] – Wad­ rakSi: eqs­Cempionis mier axali msoflio Cempionis saWadrako turnirSi gamow­ veva.  maqsi qvedatani. datvirTva. gagrZe­ lebis da a. mACete [esp. avtomobilis m. match matCi da revanche revanSi. rodesac yvela monawile xvdeba erTmaneTs orjer an metjer. match] – Sejibreba sportis romelime saxeobaSi or mowinaaRmdeges an or gunds Soris. maximal] – mniSv­ . xriki. xelfasi. matC­tUrnir­i _ Sejibreba WadrakSi.  imanuel kanti . princi pi] – qcevis wesi.] – pisto­ leti erTgvari. fraziT.mat -316nelobiT gadidebis. sax. machinatio xriki.. maxima (sententia) ZiriTadi wesi. minimumi)  xelfasis m. ojaxis deda. maximus udidesi] – yvelaze didi. maximus udidesi] – (wign. minimaluri). maUzer­i [< sak. qvedaweli.

sa­ Tayvanebel pirTa tituli. am titulis mqone piri. Cveulebriv konu­ sis formisa. medaille] _ niSani . romelic sxvadasxva qa­ laqebisa da dasaxlebuli punqtis Serwymis Sedegad warmoiSva da xasiaTdeba bunebriv garemoze didi gavleniT. nili mdinaris meandris (amJamad menderesa) saxelis mixedviT mcire aziaSi] – 1. ro­ melic arabuli gadmocemis mixedviT daaarsa winas­ warmetyvelma mahmadma (mu­ hamedma) me­7 s. meg(a).. romelic sazom erTeulTan mierTebisas aRniSnavs mis milionjer gazrdas. musulmanoba). romelsac ebraele­ bi religiuri Cveulebis mixedviT acxoben. maccâh] – umarilo mEandr­i [sak.) mdinaris kalapotis klaknili. megAfon­i [berZ. ebr.  m. sax. gansa­ kuTrebiT pativcemuli. mEdal­i [fr. megas didi] _ 1. muslimani. mahmadQan­i _ mahmadianobis mimdevari (sinon.  maxaraja. mahatmâ] – 1. gandi. [berZ. mahmadiAnoba – religia. romelic raRac didze miuTiTebs. 2.-317- med mAca [Zv. bgera] _ adamianis xmis gamaZlierebeli didi rupori.­Si (sinon. _ daklak­ xmiadi. Megas didi da phone xma. māharādjā] – indoeTSi. 2. TavsarTi..  maharajisa. islami.  megapolisi (didi qalaqi). mAhatma [sanskr. mahAraja [sanskr. maxarajasi Scd. muslimi. ornamenti moxrili da sxvadasxva mimarTulebiT swori kuTxiT gadamkveTi xazebis saxiT. iyeneben mxatvrul nakeTobaTa (ave­ jis da sxv. (geol. musulmani). Megas di­ di da polis qalaqi] _ didi mravalmilioniani qalaqi. rTuli sityvis pirveli Se­ madgeneli nawili. `RvTaebrivi ze­ adamiani”. 2. muslimanoba. mahAgon­i [laT. mTavris (Tavadis) umaRlesi tituli. indur miTologiaSi: msof­ lio suli. megapOlis­i [berZ.) dasamzadeb­ lad. mahagoni] – zogi tropikuli xis mer­ qani (`wiTeli xe”). Tanamedrove indoeTSi: didad gamoCenili. 1 megatona = mi­ lion tonas.

medailleur] _ medlebisa da liTonis fu­ lis (monetebis) Camosxmisa da Wedvis specialisti. . mEdrese [arab. Medusa] _ zRvis labiseburi cxoveli. raime didi movlenis an gamoCenili moRvawis xsov­ nis aRsaniSnavad. romliTac instrumentze ukraven. Suamavali adamianebsa da sulebs So­ ris. madrasa < darasa Seswavla] _ mahmadianTa sa­ Sualo (iSviaTad umaRlesi) sasuliero saswavlebeli. ro­ melSic Casmulia raime ga­ mosaxuleba. patara Txe­ li firfita. 2. s. iZlevian rogorc jildos. meditation] _ (wign.  oqros m. medQcina [laT. meditAcia [laT.). SuaTana] _ (maT. ¥ medianisa.  s. ro­ _ liTonis mrgvali firfi­ ta.). medaillon] _ saoqromWedlo nawarmi.  medaliori Scd. medalQer­i [fr. mEduza [berZ. ¥ samedicino.  eqsperimentuli m.  medalisa Scd. 2.  medianasi Scd mediAtor­i [laT. medicamentum] _ (spec.med -318(moZv. medQana [laT. Suaka­ ci. medicina] – mecnierebaTa erToblioba adamianTa daavadebebis mkurnalobisa da Tavidan acilebis Sesaxeb.  ixmareba agreTve mediki. wrfis monakveTi. Wvreta. romelic gardac­ vlilTa sulebTan amyarebs urTierTobas. romelsac yelze ikideben. warmoadgens mrgval an ovalur brtyel budes. romelzedac raime re­ liefuri gamosaxulebaa. m. romelic samku­ Txedis wverodan mopirda­ pire gverdis Sua werti­ lamdea gavlebuli. dafiqreba.. qalis sasimRero xmis SuaTana registri. eqi­ mi. universiteti. medQum­i < [laT. ¥ medlisa. ivane javaxiSvilis saxelobis m. medius Sua­ Tana] _ 1. spiritebis rwme­ niT: piri. medalQon­i [fr..). daxmareba. momrigebeli. mediator Suamavali] _ 1. medikAment­i [laT. medQkos­i [laT. (mus. medicus] _ me­ dicinis specialisti.) wamali.).-is muSaki. mediana Sua.

 meduzasi Scd. romelic miz­ nad isaxavs miwis araxel­ sayreli bunebrivi piro­ . melioratio gaumjobeseba] _ Ronis­ ZiebaTa sistema (Waobebis amoSroba. risame praqtikulad Ses­ rulebisTvis saWiro me­ Todebis.m.  m.) Tanmimdevruli. melancholia] _ naRvliani ganwyobileba.  qarTuli enis m. xeTa rgva da sxv. sevda. m.).  istoriis m. inglisuri enis m. kaeSani. ¥ meTodikuri. methodike] _ 1. misalliance uxamsi kavSiri] _ uTanas­ woro qorwineba wodebriv sazogadoebaSi.  m. mezalQans­i [fr. maTematikis m. melanqOlia [berZ.  meTodologiuri. 2. methodos] _ Teoriuli gamokvlevis an risame praqtikuli ganxor­ cielebis xerxi.. pedagogikis nawili – moZ­ Rvreba swavlebis meTodebis Sesaxeb. (wign.  meTodiuri Scd.-319melsac aqvs sacecebi [ber­ Znuli miTologiis frTo­ sani urCxulis Medusa-s saxelis mixedviT. mETod­i [berZ.  samecniero kvlevis . kabineti. 2. gamokvleva. meliorAcia [laT. meTOdika [berZ. raime me­ TodTan dakavSirebuli.. analizi. methodos meTodi da logos moZ­ Rvreba] – 1. eqsperimentuli m.. meTodolOgia [berZ. ¥ meToduri _ 1. romlebsac iyeneben calke­ ul mecnierebebSi.] ¥ meduzisa. mSrali miwebis xelovnuri morwyva. moZRvreba Semecnebis mecnieruli me­ Todis Sesaxeb. 2.. meliorAtor­i _ meliora­ ciis specialisti. saxelmZRvanelo. m.  mowinave m. mEili (an imEili) [ing E-mail (electronic mail) eleqtronuli fosta] – kavSirgabmulobis erT­erTi saxe: informaciis gadacema satelefono qsel­ Si modemis (ix. xerxebis erTob­ lioba. mel meTOdist­i romelime sagnis swavlebis meTodikis spe­ cialisti. erToblioba meTodebisa.  meTodiuri Scd. meSveobiT CarTuli kompiuterebs So­ ris.

rigis saxelebidan] _ spi­ lenZis nikelTan. _ 1. lia mTavrobis Tvalsazri­ sigiJe] _ musikis. 2. melos sim­ mareobaSia da amis gamo Rera da drama drama] _ 1. ta. Declamation WurWlis.  melomani. moqnili. am Janris na­ randum rac unda gvaxsovdes] warmoebi. melos simRera] _ rTuli sityvebis dasa­ melxQor­i [germ. dana-Cangali. lic gamoirCeva gazvia­ ¥ membranisa. melodia sim­  m. zusti meqanikuri deklamacia] _ mxatvruli detalebis da samkaulebis kiTxva musikis TanxlebiT. _ 1. melos da manganumTan Senadnobi simRera da laT. drama. Txeli firfi­  m. 2. keTilxmovani. ralur­damrigebluri memorAndum­i [laT. memosentenciebiT. wyisSi uCvenebs am sityve­ Maillechort frangi gamom­ bis damokidebulebas musi­ goneblebis maios da So­ kasTan. debuli emociurobiT mo­  membranasi Scd. Rera] _ simReris hangi. motivi. Membrana apki] sasiamovno. (moZv. simRerasa da musikasTan. drekadia. romelic daWimul mdgo­ melOdrama [berZ. [berZ. melOdia [berZ. romelSic gadmocemu­ Rera da mania miswrafeba. melsac aqvs suros gvirgvini da tragediuli niRabi. Melpomene] senebiTi baraTi an axsna­ _ berZnul miTologiaSi: .-is gadacema. raime dawesebulebis mox­ melpOmene [berZ. rome­ damcavi apki. SeerTebuli  telefonis m..  melxiorasi Scd. melo. cocxali ujredis gare­ 2. Melchior fr.). warmod­ nayofierebis gazrdis miz­ genili hyavdaT qalad. di plomatiuri dokumen­ melomAnia [berZ. dasamzadeblad. ki­ ¥ melxiorisa. rkinasTan melodeklamAcia [berZ.  m. lo. melos sim­ ti.mel -320- bebis gaumjobesebas misi tragediis muza. melodQuri _ mosasmenad mEmbrana [laT. musika.. dramatuli Janri. simReris si raime sakiTxis Taobaze. ro­ niT. didi siyvaruli.

organizatori. memoriAlur­i [laT. sportuli klubis an cal­ keuli sportsmenis patroni.  SinmousvlelTa m. 2.  m. mEnTol­i [laT. mensura sa­ zomi] _ saafTiaqo an la­ boratoriuli (danayofe­ biani) WurWeli siTxeebis asawyavad. menEjment­i [ingl.-321ganmartebiTi cnoba. literatura.] _ moxetiale po­ eti­musikosi Sua saukune­ men ebSi safrangeTsa da ing­ lisSi. manager uf­ rosi. sportuli Sejibreba. ¥ menzurisa. daqi­ ravebuli profesionali mmarTveli (sawarmos di­ reqtori. memoires] _ mogonebani­literaturuli nawarmoebi. dafa.).  menzurasi Scd. management] _ warmoebis marTvis xelov­ neba. memorialis samaxsovro] _ rac gakeTebula. gamo­ Cenili sportsmenis xsov­ nisadmi miZRvnili. aqvs pitnis mZafri suni.  viqtor gogliZis m.  ixmareba agreTve menajeri. ¥ memuaruli. samarTavi princi pisa da meTodebis erToblioba. arqiteqturuli nageboba. mT. Ca­ nawerebis dRiuri. risame xsovnis aRsa­ niSnavad.  daviT kldiaSvilis m. memuArebi [fr. romelic aRmarTulia vi­ same. iyeneben medicinaSi. movlenis Sesaxeb. 2. menEjer­i [ingl. inJineri das sxv. memorQal­i [it. patroni] _ 1.  sazRvargareTis qarTvel patriotTa m. sportul asparezobaTa momwyobi. m. Seqmnila vi­ same. parfiumeriaSi da sxv. memoriale sa­ maxsovro Canaweri] _ 1. menestrel < provansi. romelic xels uwyobs war­ moebis efeqturobis zrda­ sa da danaxarjebis Semci­ rebas. (saWad­ rako turniri). menEstrel­i [fr. menthe pit­ na da ol(eum) zeTi] _ gam­ Wvirvale kristaluri niv­ Tiereba. 3. mEnzura [laT. romliTac gad­ mocemulia avtoris mo­ gonebani piradsa da sa­ zogadoebriv cxovrebaSi momxdari sxvadasxva ambis. . muzeumi. risame xsovnis uk­ vdavsayofad.

gamzrdeli. 2.) war­ menstruAcia [laT. (meningos) tvinis garsi] _ azrovnebasTan dakavSirebu­ (medic. romelzedac saWmel­  Tbilisis m. qalaqis munici palitetis mEniu [fr. azrov­ neba] _ (wign. (anat. am matylis 2. 2. major didi. saSuadReo] _ (geogr. ri. meriis meTauri. mens (men- menQngit­i < [berZ. munici paliteti.).) muxlis saxsris (Sig­ mEr­i [fr. goneba. furceli.men -322- tis) Wkua. merino (mr. baraTi. mentalitate merQnos­i [esp. mTavari] _ xrtili. mentalQtet­i [fr. meridianus saWmel­sasmeli. Mercurius marsi] xerxi. sauzmisTvis  Tbilisis m. pirovnebis an sazogadoebis qsovili. romaul miTologiaSi: mentAlur­i [laT. azrobrivi. nazbewviani 1. jgufis azrovnebis wesi. aseTi jiSis ganwyoba. mayor < niTa da gareTa) saxsarSiga laT.). 3.. _ 1. kafeSi). meninx . parizis m. < laT. mentalis gonebrivi] _ merinos)] _ 1. ro­ yovelTviuri] _ qalis yo­ melic gadis dedamiwis po­ velTviuri bunebrivi sisx­ lusebze da marTi kuTxiT ldena saSvilosnodan. kveTs ekvators. gonebis niri. rigebeli. Mentor tele­ makis. mErkur­i [laT. gonebrivi cxvris jiSi. maire. azriani. erTi mxridan Sezneqili da meore mxridan gamozneqili mentOrul­i _ damrigeblu­ mina. meniskos naxe­ mEntor­i [berZ. menu] _ 1. tvinis garsis an­ li. gomeris poemis pilarul milSi moTavse­ “odiseis” mixedviT] _ xel­ buli siTxis Cazneqili an mZRvaneli.. dam­ amozneqili zedapiri. ingl. 2. mensdruus mosaxviT wriuli xazi. ranSi. parizis m. sasmelis siaa Camowerili mEria [fr. sasadiloSi. Teba. odiseis Svilis gam­ varmTvare] _ 1. mEnisk­i [berZ. wvril. meTauri. ka­ zrdeli. gonebrivi. mairie] _ qalaqis fasebis aRniSvniT (resto­ TviTmmarTvelobis organo. an vaxSmisTvis SerCeuli meridQan­i [laT. cxvris matyli. sadilisTvis.

(astr. saxecvlileba. 2.). aseTi gadatanis Sedegad gaCenili meoreuli kera daavadebisa. metAnia [< berZ. 2.. merokQngeb­i [sakuT. metallurgio liTonebs vamuSaveb] _ 1. metamorphosis] _ (wign. mesAlina _ ityvian amora­ luri yofaqcevis qalze [romaeli klavdiusis me­ same colis Messalina­s sa­ xelis mixedviT. metamOrfoz­i [berZ.). marixi). metAstaz­i [berZ. metabolē Secvla. rac iwvevs daavadebis kerebs axal adgilebSi.) organizmSi niv­ TierebaTa cvla.-323vaWrobis RmerTi. ebr.] _ safrangeTis pirveli sa­ mefo dinastia (me­5­8 ss. 2. . gardaqmna. mxsneli] _ iudevelTa da qristianTa religiaSi: RvTaebrivi mxsneli kacTa codvebis gamosasyidad (Seracxaven ieso qristes). metagnoia mo­ nanieba] _ (ekl. mecniereba. Cveulebriv organisa da orkestris TanxlebiT.  Savi m. metalUrgia [< berZ. zogjer amboben metamorfoza­sac. musikaluri gunduri na­ warmoebi am RvTismsaxure­ bis teqstze. messe] _ 1. mZime mrewvelobis dargi _ gadnobili liTonis mi­ Reba da misi pirveli da­ muSaveba. wirva. RmerTebis Sikriki (Zvel berZnul miTologiaSi hermesi). feradi m. sinon. mzesTan yvelaze ufro axlos myofi (qarT.). mzis sistemis pla­ neta. mEsa [it. romelic cnobili iyo veragobiTa da garyvnilobiT]. 2. muxlis modreka da welSi Rrmad moxra locva­vedrebis dros. vaWrobisa da mogzaurTa mfarveli. metastasis gadancvleba] _ 1. cvlileba] _ met (fiziol. risame erTi formis sxva formad gadaqceva. romelic swav­ lobs liTonTa samrewvelo warmoebasa da maTi pirve­ ladi damuSavebis xerxebs. sax. mEsia [< Zv. sisx­ lis limfis nakadiT baq­ teriebisa da simsivnis ujredebis gadatana. metabOlizm­i [< berZ. kaTolikuri RvTismsaxureba. rac da­ saSvebia. masiah mi­ roncxebuli.).

nawilakebi. dakvirveba.met -324- metafQzika [berZ. metemfsQqoz­i [berZ. Sinagan winaaRmdegobas. rac kosmosuri sivrcidan. suls da  m. Tvi­ gadasaxlebis Sesaxeb m. romelic ga­ fad moZraobs. sxvavebiT. agreTve meteori). ro­ am gamoTqmis gadataniTi melic Camovarda dedamiwaze mniSvnelobiT xmareba. meteōros ha­ erSi molivlive] _ kosmo­ damod mocemuliT.. metAfora [berZ. fizikuri procesebis Sesa­ induizmisa da zogi sxva xeb. romelic SemoiWra dedami­ 2. dialeqtikisgan gan­ lobs am movlenebs. romelic swav­ melic. agreTve 1. meteocnoba.). analizs.. lenebs (RmerTs. sxeuli. meteora atmos­ . movlenebs ga­  meteopirobebi. uaryofs suri warmoSobis gavarva­ sagnebisa da movlenebis rebuli mnaTobi sxeuli. emyareba msgavsebas. religiis Semadgenel na­ ¥ meteorologiuri. Semdgom] _ ros movlenebs. misi agebulebis. [berZ. wils. mari sityva an gamoTqma. damoukideblad. nixilavs cdis miRmur mov­ ¥ meteoruli. Semecnebis meTodi. meteorologia (meteora atmosfe­ dasaxleba~] _ religiur­ ruli movlenebi da logos mistikuri moZRvreba moZRvreba)] _ 1. (ix. amgvarad nax­  m. rogorc erTxel da samu­ metEor­i [berZ. misT. sebebisa da masSi mimdinare warmoadgens brahmanizmis. sityvis meteOrit­i [fr. metem-sychosis `sulebis ga­ meteorolOgia [berZ. Sedare­ ¥ meteorituli. (ix. meteoronixilavs erTmaneTisgan logiuri. m.  m. idealisturi filosofiu­ wis atmosferoSi da swra­ ri moZRvreba. sadguri. mowyvetiT. meta physika feruli movlena] _ rac exeba dedamiwis atmosfe­ fizikis Semdeg. bas. ro­ mecnierebas. metēorite] _ rkinis an qvis sxeuli. metaphora ga­ datana] _ (lit. mecniereba gardacvlili organizmis dedamiwis atmosferos Se­ sulis sxva organizmSi saxeb. meteo. agreTve meteoriti).).

mEtis­i [fr. Cveulebriv miwisqveSa. metron zoma] – sigrZis sazomi Zi­ riTadi erTeuli sazomTa metrul sistemaSi. metro Scd. matre d’hôtel] _ 1. mEtro [fr. metropolis] _ 1. romelic darty­ mebiT aRniSnavs drois mci­ re Sualedebs. udris 100 sm. métropolitain] _ saqalaqo rkini­ gza. ufrosi msaxuri. (mus. mētis] _ 1.). romelic war­ moSobilia sxvadasxva rasis warmomadgenelTa (upiratesad TeTrebis da indielebis) qorwinebis Se­ degad.) moZRvreba leqsis zomisa da leqsTa­ wyobis Sesaxeb. (lit. erTeulebi. metryka] _ dabadebis mowmoba. romelic ganagebs Wama­smis saqmes.  m. métro] _ (Semokl. metrdOtel­i [fr. metrOnom­i [berZ. rigis mimcemi. 2. ayeneben musi­ kaluri nawarmoebis zusti tempiT Sesasruleblad. 2. ¥ metruli. mEtrika1 [berZ. metron zoma da iogos moZRvreba] _ mecniereba zoma­wonis Se­ saxeb.  metra. metron zoma] _ 1. Zvel saberZneTSi: qalaq­ saxelmwifo (polisi) Ta­ visi axalSenebis (ucxo qveynebis teritoriaze da­ arsebuli koloniebis) mi­ marT. metron zoma da nomos kanoni] _ meqanikuri xelsawyo. gan­ mkargulebeli restoranSi. 2. leqsTawyobis zoma.­s. métre < berZ. la­ boratoriaSi zusti gazom­ vebisaTvis.  m. metropOlia [berZ. ¥ metrikuli. mEtr­i2 [berZ. métisation] _ sxvadasxva jiSis sasoflo­ sameurneo cxovelebis Sej­ vareba hibridis gamosay­ vanad. meti­ zaciis Sedegad miRebuli cxoveli an mcenare. ufrosi ofi­ cianti. adamiani.). 2. amonaweri. igivea rac metropoliteni. mEtr­i1 [fr.) taqtis Zlieri da susti nawilebis simetriu­ li ganlageba.-325- met metizAcia [< berZ. kapitalisturi saxel­ mwifo Tavisi koloniebis mimarT. mEtrika2 [polon. metrikē < metron zoma] _ (lit. . metrolOgia [berZ. metropolQten­i [fr.

gamoyenebisxva nawarmoebSi). ¥ meqanikuri. ravebeli Sinagani mowyobi­ 2. Mephis2. romelsac wvrilme­ _ mecniereba sivrceSi sxe­ sakuTruli. meqanikis spe­ iaraRi] _ warmoebis aRWur­ cialisti. m. nē)] _ mecniereba manqanaTa Sesaxeb] _ 1. fizikis nawili mESCan­i [rus. (gadat. interesebi. Aamwevi m. goeTes “faustSi” da bevr  samSeneblo m. mechanē manqana. -326- daadgilebis) Sesaxeb. saxelosno. meqanizAtor­i _ specialisti.-ebi. nebsa da meqanizmebs. damzadebasTan. [< berZ.) aracnobieri. piri. Mmexaniki Scd. moZraoba. meqanizireba. meqAnizm­i [berZ. samuSaos Sesasruleblad. 2. m. 3. (gadat. adevnebs manqana­meqanizme­  mexanizacia. meqanizmis qana.) risame faruli romelic emsaxureba manqa­ rTuli mowyobileba. teqnikis dargi – moZraobisa topheles] _ Zveli germanuli da ZalTa Sesaxeb moZRvrebis legendis mixedviT: boroti gamoyeneba praqtikul amo­ suli. mexanikuri Scd. uneb­ m. Secdoma. saamqro. moqmedeba. manqana mowyobileba raime  m. bis muSaobas. romelic Tvalyurs  soflis meurneobis m. manqanis. meqanQkos­i _ 1. maT remon­  avtomobilis m. Mm.. tTan dakavSirebuli. miwis saTxreli 3. m. xerxi. mexanikuri Scd. lie. 2. saaTis m. meqAnika [berZ. Mg. manqanebisa da meqanizmebis loba. viw­ ulTa gadanacvlebis (ga­ .  soflis meurneobis m.-ebi. saSualebiT moqmedi. qarxana. mebiT.  Teoriuli m. mexanizireba Scd. va manqanebiTa da meqaniz­  avtomeqanikosi. Ti m. xelsawyos. meqanizAcia da meqanQzeba  mexanika. мещан] _ ada­ miani.. Zalebis Se mexanizatori Scd. mechanē man­ meqanQkuri _ 1. mefistOfeli [berZ. mēchanikē (tēch mexanizmi. demoni (gamoyvanilia canaTa gadasawyvetad.mef  Tbilisis m.. iaraRi] _ 1. aparatis mamoZ­  m.

) Teoria. miElit­i [< berZ. Tevzebis s. mosaxleobis gadaadgileba.. horaciuss da sxvebs]. gadasaxleba qveynis SigniT an erTi qvey­ nidan meoreSi.-327ro TvalTaxedva aqvs. migratio gada­ saxleba] _ 1. mi [it.  Tevzebis m. ¥ migraciuli. 2. miseen scéne] _ scenaze ganlageba. madžlis kreba. adamianTa siZul­ veloba. zurgis tvinis anTeba. hëmikrania _ Tavis qalis naxe­ vari] _ Tavis tkivilis mud­ mivi Seteva gulisreviTa da pirRebinebiT. uJmuri. migraine berZ. mECeT­i [arab. (s. miser Rari­ bi] _ Zalian patara. romelic ada­ mianebs. samigracio. didi sacekvao saRamo (sinon. TaTbiri] _ 1. umniSvnelo. domine! (miwyale me RmerTo didiTa wyalo­ biTa SeniTa!). mi] _ musikaluri gamis mesame bgera.) cxovelebis gada­ adgileba erTi adgilidan meoreze. cekvebi. kacTmoZule. bali).). pawawa. ¥ samejliso (mniSv. misērere Se­ wyaleba. (biol. mizErul­i [laT.  s. 2..  Sinagani m. . sazogadoebas ga­ urbis. cxovelebis miz sezonuri m. mizanTrOpia [berZ. gzebi mQgren­i [fr. mizErere [laT. mizAnTrop­i [berZ. mecEnat­i _ mecnierebisa da xelovnebis mdidari mfar­ veli [romaeli politikosi moRvawis Mecenas (Mecenatis)is saxelis mixedviT. migrAcia [laT. mfar­ velobda ganTqmul poetebs _ vergiliuss. saerTaSoriso m. misanthrôpia] _ adamianisadmi si­ Zulvili. masðid masjidi] _ muslimanTa samlocvelo saxli. mEjlis­i [< arab. mizAnscena [fr. am bgeris aRm­ niSvneli noti.  m. misereri Semiwyale] _ ormocdameaTe fsalmuni: mizerere mei. msaxi­ obebis ganlageba scenaze warmodgenis ama Tu im mo­ mentSi. iransa da TurqeTSi: par­ lamenti. 1­isaT­ vis). didi wveuleba. myelos (Zvlis) tvini] _ (medic. misanthrôpos] _ piri.

rTuli sityvis pirveli Semadgeneli nawili. mikros mcire da fr. mikrokOsmos­i [berZ. 2. am titulis mqone piri. mikrobiolOgia – mecni­ ereba.  antikuri m.  miTiuri Scd. mikroklQmat­i – patara sivrcis klimati. mQkado [iap. mikros patara. rac ga­ napirobebulia adgilis Ta­ viseburebiT (tyiT. siwmindisa da simarTlis RmerTi.. pawawa da kosmos samyaro] – umciresi sidi­ deebis (atomebis.). mQTra [spars. 1 mikrometri = metris memi­ lioneds. mithologia] _ 1.ebi. eleqt­ ronebis da misT.mindvriT. mikrolitraJQani [berZ. romelic sokoebs swavlobs. ¥ miTologiuri. [berZ. laboratoria. miTebis erToblioba. mikēs so­ ko da logos moZRvreba] – bo­ tanikis nawili. mikros mcire] – 1. miTebis Semswavleli mec­ niereba. mythos gadmocema.  m. indoeTsa da zogi sxva qveynis religiaSi: mzis.. ro­ melic raimes mcire zomebze . miTolOgia [berZ.  daavadebebis gamomwvevi m.  berZnuli m. ¥ mikrobiologiuri. romlic sazom erTeulis saxelTan mi­ erTebisas aRniSnavs mis memilioned nawils. mQkrob­i [berZ.-ebi. mikado] – iaponiis imperatorTa tituli. gadmocema Rmer­ Tebsa da legendarul gmi­ rebze. pawawa da bios sicocxle] – mikroskopuli erTujre­ diani organizmi.miT -328miuTiTebs: mikrosamyaro _ atomuri zomis obieqtTa erToblioba. 2.  m.) samyaro (Sdr. m. ¥ miTuri. siuJeti. sinaTlis. samyaros Seqmnisa da sicocxlis warmoSobaze. m. gadmocema. mikros patara. mikolOgia [berZ.  zogjer ixmareba agreTve miTosi. TavsarTi. pirovneba..  m. Tqmuleba] _ Zveli xalxuri Tqmuleba. romelic mikrobebs swavlobs. mikro. leqsikoni. litrage] – mikrolitraJiani avtomobili – patara msubuqi mQT­i [berZ. qarTuli m. mitrâ] – Zveli ingis. makrokosmosi). WaobiT da sxv.

mikroorgAnizm­i _ Seuiara­ Rebeli TvaliT uxilavi mcenare an cxoveluri or­ ganizmi. mille aTasi] _ Tav­ sarTi. miledy] _ in­ glisSi: didgvarovani ga­ Txovili qalis. mikros­ kopis saSualebiT Sesru­ lebuli. miliArder­i [fr. (udris 1. romelic. mikros patara da cheirurgia < cheir xe­ li da ergon muSaoba] – qi­ rurgiuli operaciis ke­ mil Teba mikroskopis qveS Zalian patara qsovilebze.-329avtomobili (sxvanairad: mcirelitraJiani avtomobili). milQon­i [fr. mikros pa­ tara. bgeriT rxevebs gardaqmnis eleqtrul rxevebad mis did manZilze gadasacemad an gasaZliereblad. rac mxolod mikroskopiT SegviZlia davinaxoT. sazRvao m.  m. ujredebi. pawawa da phōnē bgera] – mowyobiloba. gamokvleva. mQli [laT.. milliardaire] _ (fulis raime erTeuli) miliardad (miliardebad) Rirebuli simdidris pat­ roni.  mikroskopiuli Scd. lordis me­ uRlis xseneba anda misdami mimarTva. milAgia [berZ. mokrOfon­i [berZ. pawawa Zvlebze.  inglisuri m.  m. sisxlZarRvebze. mikros pa­ tara. mikroqirUrgia [berZ. mile] _ gzis sig­ rZis sazomi erTeuli (rig qveyanaSi sxvadasxva sidi­ disa). mQl­i [ingl. pawawa] – metris memili­ onedi nawili. mikros pata­ ra. milliard] _ aTasi milioni (1 000 000 000). million] _ aTas­ .85 km-s) mQled­i [ingl. saxmeleTo m. m. romelic sazomi er­ Teulis meaTased nawils aRniSnavs: 1 milimetri = metris meaTaseds. milQard­i [fr. m. 2. organizmebi. mikroskOpuli – 1.analizi.. pawawa da skopeô vu­ yureb] _ optikuri xel­ sawyo TvaliT uxilavi sagnebis dasanaxad. pa­ wawkintela. mikrOskop­i [berZ.) kunTebis tkivili. milQmetr­i _ metris erTi meaTasedi nawili. my(s) kunTi da algos tkivili] – (medic. mQkron­i [< berZ.

¥ memilionisa.  m. ¥ samilicio. m. 2.  m. milQcia [laT. memiliOnedi _ milion Ta­ naswor nawilad gayofili mTelis erTi nawili.  memeilionesi Scd.mil -330lic militarizmis poli­ tikas misdevs. millionaire] _ (fulis raime erTeuli) milionad (milionebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. memilQone _ rigis mixed­ viT milioni. SeiaraReba. mimos] _ 1. Zvel saberZneTsa da romSi _ saxalxo warmodgena. gancdebis. 3. mimikos mim­ baZvelobiTi] _ adamianis grZnobebis. mQm­i [berZ. aseTi warmodgenis msaxi­ obi. militia samxed­ ro samsaxuri] _ 1. SeiaraRebis gaZlierebisa da omisaTvis mzadebis reaqciuli poli­ tika. mQlord­i [ingl. gamofenis m.  s. ¥ militaristuli. tiraJi. sim­ Rera. yofil ssrk­Si: administraciuli organo sazogadoebrivi wesrigisa da uSiSroebis dasacavad. militArizm­i [< laT.  m. inglisSi: lordis xseneba anda misdami mimarTva. militarizAcia _ saxel­ mwifoTa ekonomikuri da sazogadoebrivi cxovrebis daqvemdebareba dapyrobiTi omebis momzadebis mizne­ bisTvis. 2. rome­ . politika. gazeTis m. am organos ad­ gilobrivi sammarTvelo. mgzavri. cekvebi. aramudmivi jari. Seqmnili saxelmwifo cxovrebis gan­ sakuTrebul pirobebSi. sa­ dac Serwymuli iyo impro­ vizaciuli dialogi. mnaxveli. mimarTva mosamarTlisadmi (inglisSi). ubani. ¥ milioniani. saxelmwifo. agresiuli samxedro wre­ ebis politikuri batono­ ba. 2. gan­ wyobilebis gamoxatvis xe­ lovneba saxis kunTebis sa­ Tanado moZraobiT. jer aTasi (1 000 000). qalaqi. pantomimis Semsrulebeli msaxiobi (amJamad). militArist­i _ piri. miliOner­i [fr. Milord] _ 1. 2. militaris samxedro] _ 1. mQmika [< berZ.

 m. miniatiurasi Scd.) zogi saxeobis cxo­ velebisa (mag. 2. wylebi. ferwera.. mineralOgia [fr.) minimaluri an miniaturuli: iTqmis Za­ lian mokle kabaze. miniatiurisa. Minerva mim­ baZveli] _ romaul mi­ TologiaSi: sibrZnis qalRmerTi. ¥ mimikriisa. mecnierebis. qveda­ tanze. mQmoza [< berZ. mimicry dams­ gavseba. nivTiereba. ¥ miniatiuruli.  mimikriasi Scd. m. faqizad Sesasrulebeli patara xati raime nakeTo­ baze. minAreT­i [arab. minārat] _ me­ CeTis koSki. qameleoni) da mcenareebis TavdacviTi Segueba _ formiT an feriT damsgavseba garemo sagneb­ Tan. meteorite­ bis SemadgenlobaSi.-331¥ mimikuri.) adamianis unari _ Tavisi Sexedulebebis da­ farvisa. m. (biol. romelic Sedis qanebis. 2.  mimiuri Scd. ¥ mineralogiuri. miniaturuli. minéral] _ bu­ nebrivi qimiuri naerTi an elementi. mQni _ (Semokl.] _ 1. mimos mimbaZ­ veli] _ samxreTis qveynebSi gavrcelebuli mcenare: aqvs patara yvavilebi. minEral­i [< fr. mibaZva < berZ. sasuqebi. minéral mi­ min nerali da logos moZRvreba] _ mecniereba mineralebis Sesaxeb.  m. minimus umciresi] – yvelaze nakle­ . saidanac mueZi­ ni muslimanebs salocavad mouwodebs. miniatQura [fr. mimQkria [ingl. ¥ mineraluri. refleqsebi. madnis. miniatura] _ 1.  m. xe­ lovnebis mfarveli (berZ­ nul miTologiaSi mas See­ sabameba aTena). 3. minimAluri [< laT.  m. agreTve Zalian pa­ tara avtomobilze.-ebi.-ebis Teatri. garemoebaTa misa­ dagebisa. (gadat.  m. mQnerva [laT. feradebiT mo­ xatuli mTavruli aso an suraTi Zvel xelnawerebSi. miniature it. Subertis m.  miniatura. kabineti. patara literaturuli an musikaluri nawarmoebi. sxva cxovelebTan da mcenareebTan.

(moZv. minus nakle­ bad] – gamoklebis an uar­ yofiTi sididis niSani (­) maTematikaSi. temperatu­ raze miTiTebas niSnavs: nu­ lis qvemoT (sapirisp.  teqnikuri m. mys (myos) kunTi] – (medic. mQraJ­i [fr. yvelaze naklebi rao­ denoba risame (sapirisp. mwerali. saministro – saxelmwifo mmarTvelobis centraluri organo. (gadat. saswavlo sagne­ bis erToblioba. kuTxisa da rkalis sazomi erTeuli. 2. agronomiuli m. romelic ganagebs ama Tu im dargs.. am titulis mqone piri. rac auci­ lebelia raime specialis­ tisaTvis.) kunTebis anTeba. qaliSvili.  saarsebo m. rodesac horizontTan Cndeba dedamiwaze arsebu­ li sagnebis cru gamosaxu­ lebani. xelfasis m. aRiniSneba ni­ SaniT ' cifris marjvniv. umciresi (sapirisp. Mirzâ] – 1.) gulis kunTovani kedeli. iranSi. 2.. minQmum­i [< laT. iranSi: umaRlesi moxelis an mecnieris sapatio saxe­ li. qaliSvilo! bi. codnis. aRmosavleTis zog qveya­ naSi: mdivani. ministre] – mTav­ robis wesi. miOzit­i [< berZ. mys (myos) kunTi da kardia guli] – (ant.  m. mQnut­i [laT. minutus germ. udris gradusis 1/60 nawils. maqsimumi).patara] – 1. 10 (an -10) gradusi.  ganaTlebis m. atmos­ feros optikuri movlena. maqsimaluri). mQnus­i [laT.  janmrTelobis dacvis s. minimum] – 1. raodenoba. Miss] – inglisurenovan qveynebSi: gauTxovari qalis xseneba an mimarTva misadmi (Cveulebriv saxelTan an gvarTan erTad). mQnistr­i [fr.  m.) wuTi. mirage] – 1. romelic me­ Taurobs ama Tu im sami­ nistros. samefo saxlis wevrebis tituli.  m.min -332nute Semcirebuli. miOkard­i [berZ. mQrza [spars. mis [ing. 2. mQnistrTa kabQneti – mTavroba. mi- . plusi). 2.) moCvenebiTi ram. udabnoSi. 3.

. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: drama. mystification < berZ. mQsis [ing. mitra] – umaRles sasuliero pirTa (agreTve damsaxurebul mRvdelTa) maRali mrgvali Tavsarq­ meli. mitElSpil­i [germ.) saidumlo reli­ giuri wesebis Sesruleba. mQting­i [ing.) idumali ram. Mistress] – inglisu­ rovan qveynebSi: gaTxovili qalis xseneba an misadmi mimarTva (Cveulebriv gvar­ Tan an saxelTan erTad). motyueba.) sagangebo davaleba. rom­ Si da sxv. mistQcizm­i _ mistikaze dafuZ­ nebuli religiur idealis­ turi msofliomxedveloba. meeting] – ma­ sobrivi kreba politikuri da sxva saWirboroto sa­ kiTxebis gansaxilvelad. rwmena. qalbatono!  missis Scd. rac meCeTi.) ganzrax visime Secdena. mQtra [berZ. romelsac hqonda bibliuri siuJeti. mit 2.  Suasaukuneobrivi m. mystēria sai­ dumloebani] – 1. (wign. mudmivi di plomatiuri warmomadgenloba despanis meTaurobiT. 2.  mistiuri Scd. antikur qveynebSi (saberZneTSi. ¥ mistikuri.  samxedro m. missionnaire] – qristianul eklesiis mier wargzavnili mqadagebeli religiuri propagandis ga­ sawevad da sxva rjulis morwmuneebis mosaqcevad. misiOner­i [fr. romlis mixedviTac arseboben ze­ bunebrivi fantastikuri Za­ lebi da TiTqos SesaZle­ belia maTTan urTierTobis damyareba. midrekileba mistikisadmi. batono! mistEria [berZ. missio gagzavna] – 1. mQsia [laT. rwmena. 3. mQstika [< berZ. mQsgiT­i [arab] igivea. mistifikAcia [fr. mQster [ing. daakisres. batoni. romelsac ixuraven mRvdelmsaxurebis dros. (gadat.  m. Mittelspiel Sua TamaSi] – Wadrakis par­ tiis Sua nawili. di plomatiuri delegacia sagangebo davalebiT. mystikos sai­ dumlo] – 1. 2. Mister] _ ing­ lisurovan qveynebSi: mama­ kacis xseneba an misadmi mi­ marTva (Cveulebriv.  mas didi m.] – (wign. qalbatoni.-333 miss Scd. gvarTan erTad).

komediuri xasiaTisa. bis mqone piri.) Zalebis an mQqser­i [ing. romelic warmoadgens sxvadasxva ropolitēs] – marTlmadidebe­ nivTierebis narevs. li da kaTolikuri ekle­ siis episkoposTa umaRlesi mQSura [arab.  qveynis yvela Zalis m. muzevvere yal­ bi] – 1.  muzikli Scd. MobilimiurQdizm­i – islamis yve­ sieren] – 1. ro­ melSic gamoyenebulia Ta­ mQCman­i [ing. am wodebule­ vercxlili metalis Zafi. koqteilis Ziebebis warmatebiT Sesas­ mosamzadeblad kvercxis ruleblad. met- . Tadarigis sam­ laze ufro mebrZoli re­ xedro valdebulTa gaw­ aqciuli mimdinareoba. gadat. musical] – mosarTavad gamoiyeneba. (wign. gaJletis ideas. ro­ uris boTlis saxuravis melsac zevsisgan SeeZina mownuli| mavTulis badu­ cxra muza. mixer Semrevi] – saxsrebis Tavmoyra raime eleqtruli xelsawyo comis. miuslé] – Sampan­ mexsierebis qalRmerTi. umaRlesi wodebuleba. aramuslimanis ulmobeli  sayovelTao m. romelic farCis qsovilis miUzikl­i [ing. aseTi Janris kinofilmi. piures. mobilQzeba [germ. mQqstura [laT. amocanis. ro­ veva namdvili samxedro melic religiis mTavar samsaxurSi omis gamo­ dogmatad aRiarebs yvela cxadebasTan dakavSirebiT. midshipman] – sam­ xedro­sazRvao flotSi: namedrove yofiTi musikis. mobilisation miUrid­i [< arab. ra. masobrivi Ronis­ kremis. mobilis] – mitropOlit­i [berZ.mit -334- dasalevi wamali. mobilizAcia [fr. mixtura] – mobQlur­i [laT. ix­ musikalur­scenuri na­ mareba agreTve naZvis xis warmoebi upiratesad mosarTavad. mooqrovil an mo­ wodebuleba.] – miuri­ < laT mobilis moZravi] – da dizmis mimdevari. aTqvefiT da sxv. mnemOsine [berZ. zemdegTa Semadgenlobis qoreografiis saSualebani. 2. Mnēmosynē] – berZnul miTologiaSi: mQuzle [fr.

kostiumi. romlebic aseT gemovnebas Seefereba. meilebis misaRebad da internetSi Sesasvlelad. modelQer­i [fr. bgeris simaRlis Secvla.. 2.  m. 2. modis Sesa­ feri.  m. moderne uaxlesi. modifikAcia [fr. ra­ ime nakeTobis sanimuSo eg­ zemplari. garkveul sazogadoebriv wreebSi mokle xniT gabatonebuli gemovneba Cacma – daxurvisa da yofa­cxovrebis sxva garegnul formebisa.-335moZraobis unaris mqone. varcxniloba.). mode] – 1.) er­ Ti tonalobidan meoreze gadasvla. magos laT. mr. mOda [fr. modem] _ kom­ piuteris periferiuli mowyobiloba. mOduri – 1. raime sagnis Semcirebuli nimuSi an sqema.  avtomobilis m.-ebis Jurnali.-ze Cacmuli. magi] – magi. tansacmlis nimuSebi.. romelic ar exeba mis arss. modernisation] _ risame Secvla Tanamedrove moTxovnebisa da gemovnebis Sesabamisad. mOdemi [ingl.  modeliori Scd. mOdel­i [fr. mOgvi [Zv. Tanamedrove] _ realizmisadmi mtruli mi­ marTulebaTa saerTo sa­ xelwodeba xelovnebasa da literaturaSi. m. 2.  avtomobils m. gamoiyeneba satelefono qselSi Car­ Tvisas faqsebis. – magus berZ.  m. TviTmfrinavis m. modēle] – 1. (mus. samwyobre] da modulQreba _ 1. moZravi. xomaldis m. simRera. nimuSi risame dasamzadeblad. modulAcia [laT.  tansacmlis m. sawarmos m. misani.  m. 2. modulatio mwyobroba. modErnizm­i [< fr. spars. mCxibavi. modeleur] – raime nakeTobis damza­ debis specialisti (sinon. maRali sixSiris rxevaTa Secvla ufro da­ . modification] _ sagnis an movlenis iseTi saxecvlileba.. modernizAcia da moder­ nQzeba [fr. mod memodele). (fiz. rasac sayovelTao warma­ teba aqvs garkveuli drois ganmavlobaSi.

patar­patara naW­ rebisagan. molécule] _ nivTierebis umciresi nawi­ laki. xerxi. saxis Sed­ genis xelovneba. molUskeb­i [< laT. fizika. aseTi suraTis. romelzec mxatvari aTav­ sebs naxats muSaobis dros. molEkula [fr. modus vivendi] _ 1. xmovan kinoSi: bgeris mi­ er gamowveuli eleqtro­ rxevaTa gardaqmna si­ naTlis konad.  mx. ¥ mozaikuri. rom­ lis umetesoba niJarebSia moTavsebuli.). . moluski. Sedgeba atomebisgan. sagnis gardama­ vali. mOlbert­i [rus. Мольберт germ. mosaique] ­1. Teoria. molek mefe: mzis. maulâ batoni] _ muslimanTa religiuri kultis msaxuri. m. mOlox­i _ ityvian iseT risa­ me Sesaxeb rasac bevri ada­ mianis msxverpli sWirdeba [finik. romlebic or mo­ winaaRmdege mxares Soris droebiT mainc iZleva nor­ maluri. 3. saxis misaRebad. TviT masala aseTi suraTis. ce­ cxlisa da omis finikiuri RmerTis saxelis mixedviT. masa (wona). emalisa da misT.  molekulasi. xelovneba. ¥ molekulisa. 2. modus zoma. ¥ molekuluri. 2. romelsac msxverplad ada­ mianebs swiravdnen]. erTmaneTTan mWidrod mowyobil feradi kenWebis.mod -336 m. mOdus­i [laT.  m. m. arsebobis saSualeba. mOla [arab. romelic Sed­ genilia cementis fenaze damagrebul. (filos. molluscus rbili] _ uxerxemlo. (log. marmarilos. cxovrebis wesi. bali sixSiris rxevebiT. sxvadasxva feris minis. az­ rovnebis nairsaxeoba. pirobebi. miwiszeda m.  zRvis m. mSvidobiani urTi­ erTobis saSualebas.  m. 3.). rbil­ sxeuliani cxovelebi. mozAika [fr. su­ raTi an saxe. romelsac aqvs yvela misi qimiuri Tviseba. romlis saSualebiTac xdeba bgeris Cawera kinofirze. filebi. molekuliaruli Scd. m. 2. molbertt] _ xis sayrdeni. aramudmivi mdgomare­ oba an Tviseba. saxe] _ 1.. mOdus vQvendi [laT.

romelsac mo­ narqia miaCnia saxelmwifo mon xelisuflebis erTaderT mizanSewolil formad. momentum] _ 1. ¥ monetisa. monArq­i [berZ. m.  monarxia. monArqist­i _ monarqizmis mimdevari. sruldeba raime moqmedeba  dadga xelsayreli. monQtor­i [fr. rodesac sa­ xelmwifos saTaveSi udgas erTi piri­monarqi.)  monarxi Scd. erTi wami. monArqizm­i _ politikuri mimdinareoba.  m.  m. wami. romelsac aqvs Tavisi meurneoba. monasteriuli. 2. romelic samyaros safuZ­ vlad aRiarebs erT sawyiss. samonasterio Scd. Temi. oqros m. ase­ Ti religiuli Temis ekle­ sia da sacxovrebeli na­ gebobani. Sahi da sxv. moniteur..  monasterisa. .) wesebi. samonastro.  spilenZis m. monarchos] _ saxelmwifos erTpirovnu­ li mmarTveli (mefe. drois Zalian mcire mo­ nakveTi. (s. konstituciuri m. ¥ monarqiuli. dro. monArqia [berZ. ¥ monastriuli. Tvalis daxamxameba.) kompleqsi. materias an suls. Sexedulebani. romelsac mmarT­ velobis erTi forma aqvs. monAster­i [berZ.  gasrolis m.  aTonis iverTa m. moneta] _ li­ Tonis fulis niSani. momentAlur­i _ Zalian swrafi (moqmedeba). saxelmwifo.  monarxisti Scd.  m. mOneta [laT. monarxiuli Scd.  absolituri m. monarqistuli Scd. ¥ monastrisa. ¥ monarqistuli. mOment­i [laT. m. monarchia erTmmarTveloba. Mmonetasi Scd. monos erTi da aner (andros) qmari] _ er­ Tqmrianoba. (s. TviTmp­ yrobeloba] _ mmarTvelo­ bis forma. mOnizm­i [< berZ. impera­ tori. monos erT] _ filosofiuri moZRvreba. Monasterion] _ ber­monazonTa saekle­ sio­saadgilmamulo or­ ganizacia. monAndria [berZ. saxel­ mwifo. rodesac xdeba rame. M  monarxizmi.-337 moliuskebi Scd.

mon

-3382. cxovelebSi: mamlis Se­ wyvileba mxolod erT de­ dalTan erT an ramdenime sezonis ganmavlobaSi. monOgrama [berZ. monos er­ Ti da gramma aso] _ ori an ramdenime asosgan SeTxzu­ li niSani.  monagrama Scd. monogrAfia [berZ. monos er­ Ti da graphō vwer] _ vrceli, mecnieruli naSromi, ro­ melSic damuSavebulia er­ Ti raime sakiTxi an Tema. ¥ monografiuli.  m. gamokvleva. monoTEizm­i [berZ. monos erTi da theos RmerTi] _ religia, romelic erT RmerTs aRiarebs; (qarT. si­ non. erTRmerTianoba). monOliT­i [berZ. monos erTi da lithos qva] _ mTliani qvis lodi; misgan gamoTlili sagani (mag. qandakeba). monolQTur­i _ 1. rac mono­ liTs warmoadgens.  m. sveti. 2. Mgadat. (wign.) SemWidrove­ buli, erTsulovani.  m. koleqtivi.  monoliti, monolituri Scd. monOlog­i [berZ. monologos] _ sityva, romliTac dra­

ingl. monitor, laT. monitor gamafrTxilebeli] _ 1. te­ legadacemis procesis sa­ kontrolo televizoris ekrani (satelevizio moni­ tori, telemonitori); igi­ vea, rac displei. 2. samxedro javSniani gemi. 3. mudmivi meTvalyureobis aparati; kerZod saavadm­ yofosaTvis gankuTvnili m. avtomaturad aRniSnavs avadmyofis mdgomareobis yvela parametrs. monitOring­i [ingl. monitoring] _ mudmivi meTvalyu­ reoba raime procesisadmi sasurveli Sedegis Sesa­ bamisobis gamomJRavnebis mizniT an pirveldawyebiT varauds. mono... [berZ. monos erTi, er­ Tiani, erTad­erTi] _ mniS­ vnelobaTa erTianobis, er­ Tobis, erTad­erTobisa da a.S.  monokultura, monoJRera. monogAmia [< berZ. monos er­ Ti da gamos qorwineba] _ 1. qorwinebis forma, romlis drosac mamakacs SeiZleba hyavdes mxolod erTi co­ li da qals­mxolod erTi qmari (qarT. sinon. erTqorwineba).

-339matuli nawarmoebis per­ sonaJi mimarTavs Tavis Tavs, sxva moqmed pirebs an mayurebels (ix. agreTve dialogi).  hamletis m., glosteris m. (uiliam Seqspiris nawar­ moebidan: `hamleti”, `riCard III). mOnom­i [berZ. mo(nos) erTi da nomos nawili, wevri] _ (maTem.) erTwevri (Sdr. bi­ nomi, polinomi). monopOlia [berZ. monopōlia] _ 1. risame warmoebis an gayidvis gansakuTrebuli ufleba, rac ekuTvnis erT pirs, pirTa jgufis an sa­ xelmwifos. 2. (gadat.) upiratesoba, pir­ veloba raime saqmeSi. 3. msxvili gaerTianeba, rome­ lic warmoiSva warmoebisa da kapitalis koncentraci­ is Sedegad meurneobis ro­ melime dargSi gabatonebisa da maqsimaluri mogebis mi­ Rebis mizniT.  kapitalisturi m.-ebi. ¥ monopoliuri (mniSv. 2­is­ Tvis).  m. kapitali, m. gaerTianeba. monOrels­i [berZ. monos erTi da relsi] _ sayrdenebze

mon

gamarTuli (kiduli) cal­ relsiani rkinigza. ¥ monorelsuri, monorelsiani.  m. gza. monOstiq­i [berZ. monostichos] _ (lit.). damTavrebuli az­ ris Semcvleli erTstri­ qoniani leqsi; Cveulebriv aseTia xolme andaza, gamo­ cana, aforizmi, raime war­ wera. monotOnur­i [berZ. monos erTi da tonos toni, bgera] _ erTferovani, mosawyeni.  m. xma, m. simRera. monOfTong­i [berZ. monos erTi da phthongos bgera] _ (lingv.) martivi, calkeuli bgera (sapirisp. difTongi). monofizQteb­i [berZ. monos erTi da physis buneba] _ (ist.) qristianuli religiis war­ momadgenlebi, romlebic aRiareben qristes mxolod erT bunebas _ RvTiurs. monpAsie [fr. montpensier sa­ kuT. sax.] _ xileulis kan­ feti erTgvari. ¥ monpasiesi.  monpasiisa, monpase, mompase Scd.  jerjerobiT ixmareba agreTve monpansie. monsenQor­i [fr. monseigneuer]

mon

-340-

_ feodalur da monarqiul 2. eleqtromowyobilobis, eleqtrogayvanilobis spe­ safrangeTSi: princebis, cialisti (sinon. eleqtroepiskoposebis da sxva maRa­ montiori). li rangis pirTa tituli (amJamad ixmareba umaRlesi monUment­i [laT. monumentum] _ didi Zegli. kaTolikuri samRvdeloe­  SoTa rusTavelis m. bis warmomadgenelTa mi­ marT). monumEnturi ­ Zalian didi, grandiozuli. mOnstr­i [fr. Monstre] _  m. Senoba. (wign.). urCxuli.  monumentaluri Scd. mOntaJ­i [fr. montage] _ 1. manqanebis, nagebobaTa awyo­ mOral­i [fr. morale zneoba laT. moralis zneobrivi] _ ba, gamarTva garkveuli geg­ 1. im wesebis, normebis er­ mis, naxazis mixedviT. Toblioba, romlebsac gan­  axali manqanis m. sazRvravs adamianTa urTi­ 2. risame sxvadasxva nawilis erTdamokidebulebasa da SerCeva da gaerTianeba erT mTlianad. yofaqcevas ama Tu im sazo­  literaturuli m., musikagadoebaSi; zneoba. luri m., kinosuraTis m. 2. zneobrivi daskvna, zneob­ rivi gakveTili, romelic memOntaJe _ montaJis spe­ raimesgan gamomdinareobs. cialisti. ¥ moraluri (mniSv. 1­Tvis).  aparatis m., kinofilmis m.  m. princi pebi. ¥ samontaJo.  s. samuSaoebi. moratOrium­i [< laT. moratorius damayovnebeli] _ 1. sa­ samOntaJo _ sadgomi, sa­ Sinao an sagareo valdebu­ dac risame montaJs awar­ lebaTa Sesaxeb gadadeba moeben. mTavrobis mier raime sa­  kinostatiis s., televiziis centraluri s. gangebo mdgomareobis (mag. ¥ memontaJisa. omis, stiqiuri ubedurebis)  memontaJesi Scd. gamo. 2. garkveuli saxis iaraRis montQor­i [fr. monteur] _ 1. (mag., raketebis, kosmosur manqanaTa amwyobi da dam­ saSualebaTa) gamocdisa dgmeli (sinon. memontaJe).

-341da maTi sadme ganlagebis SeCereba. mOrg­i [fr. morgue] _ spe­ cialurad mowyobili saTavsi gvamebis Senax­ visa, amocnobisa da Sekve­ TisaTvis. morganatQkul­i [laT. morganaticus]: morganatikuli qorwineba [fr. Mariage morganatique] _ samefo saxlis wev­ ris qorwineba ara samefo gvaris qalTan (rac taxtis memkvidreobis uflebas ar aZlevs arc cols, arc Svi­ lebs). mOrze [< kreb.] _ TviTCamweri eleqtro magnituri mimReb­ gadamcemi telegrafiuli aparati, romelic gamoigona fizikosma morzem 1837 wels; telegramis miReba xdeba qaRaldis lentze morzes anbanis (niSnebis kodis) saSualebiT tireebisa da wertilebis saxiT; gada­ cema xdeba telegrafis ga­ saRebis meSveobiT; pirveli eleqtruli telegrafiuli aparati gamogonebuli iq­ na ruseTSi. p. l. Silingis mier 1835 w.  m. anbani (kodi). mormOnizm­i _ religiur­ seqtanturi momdinareoba,

mot

romelic Seiqmna amerikis SeerTebul StatebSi 1830 w. warmoadgens mraval­ RmerTianobisa da qristi­ anobis narevs [miTiuri wi­ naswarmetyvelis mormonis saxelis mixedviT]. mOrs­i [rus. морс < germ.] _ xi­ lis wvenisgan damzadebuli gamagrilebeli sasmeli. mOrfema [< berZ. morphe forma] _ (lingv.) sityvis mniSvne­ lobiTi nawili; fuZe da afiqsebi (prefiqsebi, sufiq­ sebi, daboloeba). mOrf­i an mOrfin­i [< kreb. berZ. Morpheus Zilis Rmer­ Ti] _ narkotikuli (tki­ vilgamayuCebeli da Zi­ lismomgvreli) saSualeba (opiumis alkaloidis Za­ lian Zlieri momwamlavi da misi mTavari elementi). morfolOgia [berZ morphē forma da logos moZRvreba] _ 1. mecniereba organizmebis, organoebis, niadagis agebu­ lebis Sesaxeb. 2. gramatikis nawili,romelic swavlobs sityvaTa formebs; romelime enis sityvaTa formis sistema. ¥ morfologiuri.  sityvis m. Semadgenloba. mOtel­i [ingl. motel < motor

mot

-342amJamad es sityva moZvele­ bulia; mis nacvlad ixma­ reba qarTuli _ Zrava. ¥ Zravasi.  Zravisa Scd. motorOler­i [germ. Motorroller] _ orTvliani moto­ ciklis nairsaxeoba, masze patara. motOcikl­i [fr. motocycle] _ or­ an samTvliani manqana, romelsac aqvs Sinagani Zrava da moZraobs urelso gzebze. ¥ samotociklo.  s. sporti. motocQklist­i _ piri, romelic marTavs moto­ cikls, mihyavs motocikli. mocQon­i [germ. Motion < laT. motio (motionis) moZraoba] _ siaruli, seirnoba jan­ mrTelobis gansamtkiceb­ lad an dasvenebis mizniT. mOher-i [ingl. mohair < arab.] _ 1. angoruli Txis matyli, naxevrad wminda, TeTri, Zlier mbzinvare; misgan am­ zadeben umaRlesi xarisxis xaliCebs, fardagebs, triko­ taJs da sxv. 2. am matylis rbili narTi da qsovili. mohikAnebi _ Crdiloameri­ kel indielTa erT­erTi

da hotel _ sastumro (motorista hotel) avtomobilebis sas­ tumro] _ saavtomobilo gzis piras mdebare sastum­ ro mgzavrTaTvis; avtopan­ sionati. moto... [laT. motor moZra­ obaSi momyvani] _ moZrao­ bis, motorizaciis mniSvne­ lobiT.  motorali, motoboli. mOtiv­i [fr. Motif] _ 1. ra­ ime moqmedebis mizezi; mo­ sazreba, sabuTi risame sa­ sargeblod.  gaugebari m. 2. simReris kilo, hangi.  Zveleburi m. motivQreba da motivAcia _ motivebis, mosazrebis moyvana risame dasamtki­ ceblad, dasabuTeba (Sdr. argumenti). motOdrom­i [fr. moto(cycle) da berZ. dromos sarbieli] _ specialurad mowyobili adgili motociklebis Se­ sajibreblad an gamosac­ delad. mOtor­i [laT. motor] _ man­ qana, romelic nebismier energias gardaqmnis meqani­ kur energiad. ¥ motoriani.  m. navi.

-343tomi, amJamad amomwydari; cxovrobdnen mdinareebis­ konektikutsa da hudsonis napirebze. ukanaskneli mohikani _ ityvian risame ukanasknel an uxuces war­ momadgenelze. [amerikeli mwerlis fenimor kuperis (1789­1851) romanis “uka­ naskneli mohikanis” mixed­ viT]. muEZin­i [arab. Mmu'addin] _ me­ CeTis msaxuri (mola), rome­ lic minareTidan mouxmobs muslimanebs salocavad. mUza [berZ. musa] _ 1. berZnul miTologiaSi; TiToeuli cxra qalRmerTTagani, rom­ lebic iTvlebodnen mec­ nierebisa da xelovnebis mfarvelad. 2. poeturi STagonebis wyaro, agreTve TviT poetis STa­ goneba, Semoqmedeba.  galaqtionis m., SoTa rusTavelis m. muzEum­i [germ. Museum < berZ. museion muzebis taZari] _ dawesebuleba, romelic ag­ rovebs, icavs da gamofens dasaTvaliereblad xelov­ nebis Zeglebs, samecniero koleqciebs, istoriuli mniSvnelobis sagnebs da sxv.

mul

 istoriuli m., xelovnebis m. ¥ samuzeumo.  s. eqsponatebi. mUla [arab. maulā batoni] _ 1. saxelwodeba romelsac muslimanur qveynebSi aZle­ ven mecnier­RvTismsaxurebs, maswavleblebs, kanonmdeb­ lebs. 2. musulmanTa religiuri kultis msaxuri. mUlaJ­i [fr. moulage] _ sagnis naturaluri zomis modeli (TabaSiris, sanTlis da misT.). mUlat­i [esp. mulato < arab.] _ zangisa da TeTrkanianis SeuRlebis Sedegad Sobili adamiani. multi... [laT. multum mrava­ li] _ mravladoba, mraval­ jeradoba.  multimilioneri. multimEdia [laT. multi mra­ vali da media] _ infor­ maciis Senaxvisa da de­ monstrirebis sxvadasxva audio da vizualuri xer­ xebis erToblioba.  multimediuri. multi plikAtori _ multi­ plikaciis specialisti. multi plikAcia [laT. mul-

mul

-344sinon. mTis balzami). mUndir­i [rus. мундир < fr.] _ samxedro an samoqalaqo (specialuri) formis tan­ sacmeli.  oficris m., rkinigzis muSakis m. munici palQtet­i [germ. Munizipalitat < laT. municipium TviTmmarTveluri Temi] _ zog qveyanaSi: qalaqis an soflis TviTmmarTveloba. ¥ munici paluri. M  m. arCevnebi. mUr­i [berZ. myrrha < arab. murr] _ surnelovani fisi zogi mcenarisa. mUs­i [fr. mousse] _ tkbili saWmeli, damzadebuli xi­ lis sirofisgan, romelsac damatebuli aqvs mananis burRuli an Jelatini. mUsika [berZ. musikē] _ xelov­ neba, romelic sinamdviles asaxavs bgeriTi mxatvruli saxeebiT; amgvari xelovne­ bis nawarmoebi; aseve nawar­ moebTa erToblioba.  simfoniuri m., klasikuri m., jazuri m., z. faliaSvilis m., m.-is gakveTili, m.-is Teoria. M ¥ musikaluri da samusiko.  m. (s.) xelovneba, m. (s.) saswavlebeli.

tiplicatio gamravleba] _ ki­ nogadaReba suraTebis an Tojinebisa, romlebic ga­ moxataven moZraobis cal­ keul momentebs; am wesiT gadaRebuli filmi. ¥ multi plikaciuri.  m. filmi. ¥ samulti plikacio.  s. Tojinebi, s. SemoqmedebiTi gaerTianeba. mUltfilm­i _ multi plika­ ciuri (ix. multi plikacia) filmi. mUmia [arab. mumija] _ gax­ rwnisgan dabalzamebiT (an bunebrivad) daculi adamianis gvami. ¥ mumiisa.  mumiasi Scd. mUmie [arab. spars. mum cvi­ li] _ fisismagvari bu­ nebrivi produqti bio­ logiuri warmoSobisa; Jonavs kldeebisa da mTe­ bis napralebidan; warmo­ adgens uformo magar an drekad naWrebs; ori aTas welze metia. iyeneben xal­ xur medicinaSi kuWnaw­ lavebis, sasunTqi gzebis, SardkenWovan, kanis daava­ debaTa, bronqialuri as­ Tmis, tuberkuliozisa da sxvaTa samkurnalod (qarT.

-345-

nad

musQkos­i _ 1. musikis speci­

alisti. 2. romelime musikaluri ins­ trumentis damkvreli. mUskat­i [fr. muscat] _ 1. vazis jiSi erTgvari; isxams sur­ nelovan yurZens; am yurZnis Rvino. 2. tropikuli xe; isxams sur­ nelovan nayofs; iyeneben parfiumeriaSi, medicinaSi, kulinariaSi. mUslim­i, muslQman­i [spars. musliman arab. muslim islamis erTguli] da musUlman­i [Turq. müslüman] _ igivea, rac mahmadiani. ¥ muslimuri, muslimanuri, musulmanuri.  m. religia, m. wes-Cveulebani. muslimoba, muslimanoba da musulmanoba _ igivea, rac mahmadianoba. mUson­i [fr. mousson < arab.] _ qari, romelic periodulad icvlis mimarTulebas, za­ fxulobiT uberavs zRvidan, xolo zamTrobiT _ xmele­ Tidan. n mUstang­i [esp. mustango ingl. mustang] _ gavelurebuli Si­ nauri cxeni (gavrcelebuli nAgan­i – erTgvari sistemis iyo CrdiloeT amerikis pre­ revolveri. riebSi). nAdir­i [arab.] – cis sfe­ mutAcia [laT. mutatio cvli­

leba] _ 1. yovelgvari nax­ tomiseburi ganviTareba risame. 2. (biol.). raime axali ni­ San­Tvisebis uecari gamov­ lena cxovelebsa da mce­ nareebSi. 3. ymawvilis xmis Secvla (daboxeba) asakSi Sesvlis gamo. mUfTa [rus. муфта < germ. Muffe] _ orive mxridan xe­ lis Sesayofi saTburi, Cve­ ulebriv xmaroben qalebi siciveSi. mUfT­i [arab. mufti] _ musli­ manTa iurist­RvTismetyve­ li, yuranis ganmmartebeli; umaRlesi sasuliero piri. mUSket­i [fr. mousquet < esp.] _ Zveleburi patruqiani msxvilkalibriani Tofi (dasavleT evropis qveynebis armiaSi). muSkEter­i [fr. mousquetaire] _ muSketiT SeiaraRebuli jariskaci.

nav

-346erTeulis mmarTveli. naQlon­i [ing. nylon] – sin­ Tezuri boWko, abreSumis msgavsi; am boWkos qsovi­ li.  neilonic ixmareba. nAmaz­i [spars. namaz] – mus­ limanTa locva, romelsac dReSi xuTjer asruleben. nAndu [esp. nandú] – erTgvari siraqlema; gavrcelebulia samxreT amerikaSi. nAno – TavsarTi, romelic sazomi erTeulis saxel­ Tan mierTebisas aRniS­ navs mis memiliarded na­ wils: 1. nanowami = wamis memiliarded nawils. nAos­i [berZ. naos] _ da cEla [laT. cella] – antikuri taZris mTavari sadgomi (samloc­ velo), sadac moTavsebuli iyo RvTaebis qandakeba. nArgile [spars. nârgile] – aR­ mosavleTis qveynebSi gav­ rcelebuli Tambaqos mosawevi mowyobiloba, ro­ melic wylis WurWlis, tya­ vis grZeli milisa da Cibu­ xisgan Sedgeba. nArkoz­i [berZ. narcôsis ga­ SeSeba] – (medic.) narko­ tikuli saSualebebiT ga­ mowveuli Zili, rasac Tan

ros wertili, romelic ho­ rizontis qveS aris da sa­ winaaRmdegoa zenitisa. nAv­i [berZ. navis gemi] – (arqit.) bazilikis, eklesiis erT­ erTi grZivi nawilTagani, romelic gamoyofilia sve­ tebis rigiT. nAvaxa [esp. navaja] _ civi iaraRi erTgvari – grZeli dasakeci dana (ician espa­ neTSi). navigAtor­i – naosnobis (mniS. 2) specialisti. navigAcia [laT. navigatio] – 1. gemTa mimosvla (qarT. sinon. naosnoba, zRvaosnoba). 2. wlis iseTi dro, rom­ lis ganmavlobaSic SesaZ­ lebelia naosnoba.  zamTris n., n.-is saxelmZRvanelo. ¥ sanavigacio.  s. atlasi, s. xelsawyoebi. naQada [berZ. Naias (Naiados)] – berZnul miTologiaSi: wylis (mdinaris, nkadulis, wyaros) nimfa. nAib­i [arab. Nâi'b] – 1. zog musulmanur qveyanaSi: ro­ melime ufrosis an sasu­ liero piris moadgile. 2. Samilis saimamoSi: admi­ nistraciul­teritoriuli

-347axlavs cnobierebisa da mgrZnobelobis dakargva. narkomAnia [berZ. narcôsis ga­ SeSeba da mania miswrafeba; sigiJe] – narkotikebis xma­ rebisadmi Zlieri, avadmyo­ furi midrekileba nArta [rus. нарты (mr.) da нарта] – grZeli da viwro marxili, romelSic irmebs an ZaRlebs abamen; didi gamoyeneba aqvs ukidures CrdiloeTSi. natrQum­i [laT. natrium] – qi­ miuri elementi, TeTri fe­ ris rbili tutovani li­ Toni. nAtura [laT. natura] – 1. co­ cxali nimuSi, romelsac xataven, gadaiReben da sxv.  n.-is xatva. 2. bunebrivi pirobebi, adgili (pavilionis gareSe) sadac warmoebs kinogadaReba. 3. saqoneli, produqtebi da misT. rogorc fulis nac­ vlad gadasaxdeli saSua­ leba. 4. (wign.) adamianis xasiaTi, temperamenti. ¥ naturuli.  n. gadaRebebi. ¥ naturisa.  naturasi Scd. naturalizAcia [laT. natu-

nat

ralis bunebrivi] – saxelmwi­ fos mier ucxoelis miReba moqalaqed, qveSevrdomad; sxva saxelmwifos moqala­ qeobis miReba. naturAlizm­i [< laT. naturalis bunebrivi] – mimarTuleba literaturasa da xelovne­ baSi; warmoiSva sabunebis­ metyvelo mecnierebaTa ze­ gavleniT me­19 s.­is bolos. cdilobda sinamdvile da adamianTa urTierTobani aesaxa obieqturad. ¥ naturalisturi.  n. mimarTuleba ferweraSi. naturAlist­i _ 1. piri, ro­ melic bunebas swavlobs (qarT. sinon. bunebismetyveli).  norCi n. 2. naturalizmis mimdevari. naturAluri [laT. naturalis bunebrivi] – namdvili, bu­ nebrivi (sapirisp. xelovnuri).  n. Tafli, n. Rvino, n. Cai. natUrmort­i [fr. nature morte “mkvdari buneba”] _ naxati, suraTi, romelzec gamoxatulia usulo sagne­ bi: yvavilebi, xili, nanadi­ revi, gawyobili sufra da sxv.

naf

-348 e. sakiTxi.

nafTAlin­i [< berZ. naptha
navTobi] _ TeTri kristali nivTiereba mZafri suniT; iyeneben teqnikaSi, agreTve saleulis da bewveulis dasacavad CrCilisagan.  naftalini, navTalini, navtanili Scd. nAcia [laT. nation xalxi, eri] _ (moZv.) eri. nAcizm­i [germ. Nazismus] _ germaniis faSizmi. nacionalizAcia [fr. nationalization] da nacionalQzeba _ kerZo sakuTrebis (miwis, mrewvelobis, bankebis da sxva) usasyidlod gadacema saxelmwifo sakuTrebad.  fabrika-qarxnebis n., miwis n. nacionAlizm­i _ 1. erovnuli gansakuTrebulobis da upi­ ratesobis qadageba. 2. politikuri moZraoba da­ monebul qveynebSi ucxoeli dampyroblebis winaaRmdeg sruli erovnuli damo­ ukideblobis mosapoveb­ lad. nacionAluri [laT. natio (nationis) xalxi, eri] _ erov­ nuli.  es sityva gavrcelebulia magram sjobs vixmaroT erovnuli.

neandertAlel­i adamQani
_ Tanamedrove adamianis uSualo winapari; cxov­ robda adrindel da Sua paleoliTSi [xeoba Neandertalel­is saxelis mixedviT (germaniaSi q. diuseldor­ fis axlos], sadac 1856 w. pirvelad aRmoaCines ase­ Ti adamianis ConCxis na­ wilebi]. negAtiv­i [laT. negativus uar­ yofiTi] _ SuqmgrZnobiare firze an firfitaze aR­ beWdili gamosaxuleba, ro­ melSic naTeli adgilebi Savad aris gamosuli da piriqiT.  n.-is gamomuSaveba. negatQuri _ 1. negativis saxisa.  n. gamosaxuleba. 2. (wign). uaryofiTi.  n. movlenebi (sapirisp. pozitiuri).  negativuri Scd. negroQdeb­i [esp. negro Savi da berZ. eidos saxe] _ (an­ Trop.) SavkanianTa rasis warmomadgenlebi. nEgus­i [eTiop. Negus Negesti mefeTa mefe] _ eTiopiis (abisiniis) imperatorTa

-349-

nei

tituli (me­19 s.­is dasas­ rad qceva, neitralurad rulsa da me­20 s.­is da­ gamocxadeba raime terito­ sawyisSi. riisa. nevr(o)... [berZ. neuron ZarRvi, 2. visame an risame Zalis, gav­ lenis Sekveca, mospoba. nervi], neir(o)..., _ rac da­ 3. (qim.) mJavas da tutis ur­ kavSirebulia nervebTan, TierTqmedebis reaqcia,rom­ nerviul sistemasTan. lis Sedegad miRebul niv­  nevralgia, nevropaToloTierebas ara aqvs arc mJavas, gia. arc tutis Tvisebebi. nEvroz­i [< berZ. neuron nervi] neitralQtet­i [germ. neutra_ (medic.) centraluri ner­ litat] _ saerTaSoriso samar­ vuli sistemis daavadeba, TalSi: saxelmwifos iseTi romelsac Tan sdevs Sinaga­ mdgomareoba, rodesac igi ni organoebis funqciis ar monawileobs omSi da moSla, nivTierebaTa cvlis meomari saxelmwifoebis procesebis darRveva da mimarT erTnairi pozicia sxv. ukavia. nevrolOgia [berZ. neuron neitrAlur­i [laT. neutralis nervi da logos moZrvreba] _ saSualo] _ 1. iseTi (sa­ mecniereba, romelic swav­ xelmwifo), romelic neit­ lobs nervul sistemas da ralitets icavs meomar mis daavadebebs. mxareTa mimarT. nevropaTolOgia [berZ. ne2. iseTi (qveyana, teritoria), uron nervi pathos tanjva da sadac saerTaSoriso Se­ logos moZRvreba] _ mecniereba TanxmebiT ar SeiZleba omis nervuli sistemis daavade­ warmoeba, samxedro Zalebis baTa Sesaxeb. ganlageba. N neiroqirUrgia _ qirurgiis  saxelmwifo, n. teritoria dargi _ centraluri da n. wylebi. periferiuli nervuli sis­ 3. vinc ar exmareba arc erT mxares (davaSi, brZolaSi temis daavadebaTa mkurna­ da misT.). loba. 4. iseTi (nivTiereba, wamali), neitralizAcia da neit­ romelic arc argebs, arc ralQzeba _ 1. neitralu­ vnebs organizms.

neos axali] _ qi­ miuri elementi. 2. sxvanairad: rqakbila. raime religiis axali mim­ devari.) rac ar iZleva arc tutis. neoreAlizm­i _ 1. 2. ufero da usuno airi.. keras (kernatos) rqa da odus kbili] _ avstraliuri Tevzi. nEptun­i [laT. axlad rjulmiRe­ buli. romelic sunTqavs layuCebiTac da filtve­ biTac (ormagad msunTqavi). nEon­i [berZ. iyeneben Suqreklamebis mi­ lisebr naTurebSi. mimarTu­ leba filosofiaSi _ idea­ lizmis erT­erTi saxesxva­ oba. neos axali.) axali mimdevari.). nekros mkvdari.). neofObia [berZ. sasaflao. romaul miTologiaSi: .  n-is Suqi. neOfit­i [berZ.) enaSi axlad gamoCenili si­ tyva an gamoTqma. adgili sadac dasaflave­ bulia gamoCenili adamia­ nebi. arc meore] _ (fiz. mimarTuleba italiur ki­ nosa da literaturaSi. [berZ.ro­ melsac ara aqvs eleqtruli muxti.) raime moZRvrebis da (misT. ro­ melic miznad isaxavda pla­ tonis filosofiis wina­ aRmdegobrivi elementebis sistematizacias da maT Se­ erTebas aristoteles mTel rig ideebTan. micvalebuli da logos sityva] _ visame gar­ dacvalebis gamo gamoqvey­ nebuli statia. neos axa­ li da logos sityva] _ (lingv. neo.) atomis bir­ TvSi Semavali nawilaki.-is reklama. n. anaTebs wiTlad.. N neQtron­i [ingl. SiSi yovelgvari siaxlisa. Nneoromantizmi. neos axali da phobos SiSi] _ (wign. 2. (gadat. nekrOlog­i [berZ. neoplatOnizm­i _ antikuri filosofiis idealisturi mimarTuleba (me­3­6 ss. neolOgizm­i [berZ.). romelic Seicavs cnobebs misi cxov­ rebisa da moRvaweobis Se­ saxeb. neos axali] _ si­ axlis mniSvneloba. neutron < laT. nekrOpol­i 1. arc mJavas damaxasi­ aTebel reaqcias.nei -350- 5. neoceratOlus­i [berZ. (qim. neutrum arc erTi. damaarsebe­ lia platoni (204­270 ww. nephytos] 1. nephunus] _ 1.

mr.  mxedvelobis n. dedamiwis zedapirs simaRleTa gansazRvra zo­ . 2. siamovnebis momgvreli. niveler] _ 1. metismetad kar­ gi ram. nEfrit­i [berZ.  n.  ixmareba agreTve nerviuli.  sagzao n. maradiul sia­ xalgazrdavesa da silama­ zes aniWebs maT. nEto [it. iyeneben sxvadasxva sam­ kaulis gasakeTeblad. uwvri­ lesi boWkovani warmonaqmni adamianisa da cxovelis organizmSi.  n. bude an patara Cemodani. sistema. qceva. (botan. smenis n. nivElir­i [fr. Ggadat. niveleur] _ geo­ deziuri xelsawyo. qali. nectar] _ 1. n.) sa­ qonlis wona uWurWlod da SefuTvis garSe: sufTa wo­ na (sapirisp. warmoadgens boWkoebis erTobliobas. nervus] _ 1. romlis mdgoma­ reobazedac aris damoki­ debuli adamianis saerTo mdgomareoba. nEcke [iap. 2. sistema. romelSic mo­ Tavsebulia movlisaTvis (tualetisaTvis) an xel­ saqmisaTvis (Wra­kervisaT­ niv vis) saWiro nivTebi. 2. nErvuli ­ 1.) Saqrovani wveni.] _ iaponuri skul­ pturis miniaturuli na­ warmoebi. nEqtar­i [berZ. qsovili. romelsac gamoyofs zogi mcenaris yvavili. romelic ukvdavebas. ber­ Znul miTologiaSi. 2. nephros Tir­ kmeli] _ 1.-ebi. netto] _ (komer. saWiro] _ ko­ lofi. 2. xeze an Zvalze WriT gakeTebuli patara figura.-351zRvis RmerTi. necesaire auci­ lebeli.. mzidan rigiT merve planeta mzis sistemisa.). (medic. ad­ vilad aRgznebadi.  susti n. nesEser­i [fr. bruto). nervebisgan Semdgari. (geol). Rmer­ Tebis sasmeli. nervebi _ aseTi war­ monaqmnebis erToblioba. 3. nivelQreba [fr. zedmetad mgrZnobiare. romelic gaRizianebas ga­ dascems periferiidan Tavi­ sa da zurgis tvins an pi­ riqiT. momwvano an TeTri minera­ li. (poet. romli­ Tac nivelirebs axdendnen. nErv­i [laT.) Tirkme­ lebis anTeba.

qristianul da budis­ tur xelovnebaSi. wyal­ gierT amorCeul wertilTan an zRvis donesTan Sedare­ biT. nymphē Za­ la da mania miswrafeba. nQke [berZ. ag­ reTve (umciresi dozebiT) rogorc samkurnalo prepa­ rats _ sisxlZarRvebis ga­ safarToeblad. nirvâna gaq­ roba] _ budistebis misti­ kuri moZRvrebis mixedviT. niU1 [fr. nimbus] _ sikaS­ kaSis gamosaxuleba RvTis. niufaUndlend­i [geogr.romelsac aRweven adamianuri zrun­ visa da miswrafebaTagan sruli TavisuflebiT. 2. mzveravi.). niU2 [ing. mstovari] _ profesionaluri jaSuSe­ bi. RvTa­ ebriobisa (berZ. (gadat. umniSvnelo gansxva­ veba rameSi. sigiJe] _ (medic). nicotine sakuT. romelsac Seicavs Tambaqo (frangi di ploma­ tis Nikot-is saxelis mi­ xedviT. nu SiSveli] – xelov­ nebaSi: SiSveli sxeulis gamosaxuleba. new] _ geografiuli saxelwodebebis TavsarTi. nikOtin­i [fr.] _ narkotikuli niv­ Tiereba. qalis avadmyofurad aweuli sqe­ sobrivi aRgznebadoba. rogorc simbolo wmindanebisa. udidesi netareba. gansxvavebis mos­ poba.-ebi. RvTismSoblis. azotmJavas marili] _ Txevadi zeTovani nivTiereba. nQnZa [iap. adamianebi. nitron gvarjila da glykeros tkbili soda.i. romelmac pir­ velma Seitana Tambaqo safrangeTSi me­16 s­Si). iyeneben saTevzao badis na­ pirze gamosaTrevad. romelic aRniSnavs `axals”. Nikē] _ berZnul miTologiaSi: gamarjvebis qalRmerTi. gaTanabreba. Saravandi. nQmba [laT. iyeneben rogorc feTqebad nivTierebas. nitroglicErin­i [< berZ. nimfomAnia [berZ.] – didi grZelbewviani sa­ samsaxuro ZaRlebis jiSi. nuance] _ sul mcire. sinon.nik -352sasruleblad. niUans­i [fr. sax.e. azotmJavas da gogirdmJavas naerTi gli­ cerinTan. risame elferi. nQrvana [sanskr. wmindanebis Tavze. romlebic daqiravebulni arian gan­ sakuTrebulad rTuli spe­ cialuri davalebebis Se­ .  warmoiTqmis n. Saravanduli). sax.

knock-out] _ (sp.  niRilizmi.  novelasi Scd.] _ (ist.-353waRebulTa gadsarCenad da sxv. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. n. ama Tu im dargSi. nihil ara­ feri] – yvalafris xelaRe­ biT uaryofa. warmoebis da sxv.). knock-down] – (sp. nihQlizm­i [< laT. nihQlist­i _ adamiani. . monRo­ lebis mier dapyrobili te­ ritoriebis garkveuli ad­ ministraciuli erTeulis mmarTveli. krivSi: mdgomareoba.  niSa Scd. sia terminTa da saxelwo­ debaTa.). 10 wa­ mis ganmavlobaSi ver dge­ ba da amitom iTvleba da­ marcxebulad. novAtor­i [laT. avejis) dasadgamad. rome­ lic mkveTrad. cvlileba] _ sa­ moqalaqo samarTalSi: mxa­ reebis SeTanxmeba maT mier nom nakisri. qandakebis. novAcia [gv. laT. skeptikurad ekideba yvela­ fers. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili.). romelsac axali. niRilisturi Scd.  niRilisti Scd. damokidebuleba raimesadmi. nQS­i [fr. nomenklAtura [laT. novator ganmaaxlebeli] _ adamia­ ni. novella] _ patara moTxroba. krivSi: mdgomareoba. magram 10 wamis ganmavlobaSi Se­ iZleba adges brZolis ga­ sagrZeleblad. nokAut­i [ingl. nOvela [it. kote marjaniSvili. xelovnebis.  scenis n. meTodebi. uaryofiTad. romelic ixmareba mecnierebis. ideebi. xerxebi Seaqvs moRvawaobis raime sferoSi da gana­ xorcielebs maT.  n. nomenclatura saxelTa nusxa] – 1. novatio ga­ naxleba. prog­ resuli princi pebi. wamowyeba. N ¥ novatoruli. niche] – kedelSi SeR­ rmavebuli saTavsi risame (mag: larnakis.  n. ¥ nihilisturi. nOin­i [monR. ¥ novelisa. erTi valdebulebis meoriT Secvlis Sesaxeb. nokdAun­i [ingl.

 n-ia saukeTeso moklemetraJiani filmi. romelic dasaxelebulia jildos pretendentad raime nomina­ ciaze. calke ganyo­ fileba (abanoSi).  nomerisa. (lit.nom -354dis fulis niSnebze. erTgvarovani sagnebis rigis maCvenebeli ricxvi (xSirad win uZRvis niSani N an #). 4.) cxrastriqoniani strofi.  Jurnalis n. danomrva – nomrebis dasma rameze. telefonis n. (mus. nominAcia – raime dargi an Tviseba... redaqtori. visac mxolod sa­ xeli hqvia risame. 1). 3. ¥ nomenklaturuli..  saxlebis d. nominAlur­i [laT. ¥ nomriani (mniS.) nawili. nomokAnon­ i [berZ. sagani. warmodgenis. romlisTvisac mie­ niWeba gansakuTrebuli jil­ do raime konkursze. rameze (raime saqonelze) aRniSnuli. nominalis saxelobiTi] _ 1. bileTi.  n. calke iTaxi (an oTaxebi) sastumroSi. nomokanon] _ marTlmadidebluri ek­ lesiis wesebis krebuli. romelic calke sruldeba.) cxrasafexuriani intervali.  n. nomerus ricxvi] – 1. romelTa personaluri da­ niSvna an damtkiceba Sedis romelime umaRlesi or­ ganos kompetenciaSi.. nomQnant­i – pirovneba an pi­ rovnebaTa jgufi. 2. qaRal­ . unomero Scd. musikaluri ga­ mis mecxre safexuri. raime sanaxaobis (koncer­ tis. xelfasi. saqo­ nelze.) mecxre] – 1. nomriani. 2. romelsac aqvs gar­ kveuli rigiTi ricxvi.  n. unomro. nominalis saxelobiTi] – Rirebuleba.  n. magram asrulebs Tavis daniSnu­ lebas. 3. fasi. 2.  u. rasac. ¥ nomrisa. bileTis n. adgilebis d.. sabuTi. nOna [laT. 2. Tanamdebobis pirTa wre. danomvra. ¥ uary. rac gamo­ xatulia ama Tu im fuladi RirebulebebiT. nomQnal­i [< laT. nona (mdedr.  saxlis n. nOmer­i [laT. romelic aRniSnulia fa­ sian qaRaldebze.

ebriv­(ekonomikur)­politi­ 2. n. musikaluri nawarmoebi cxra mebi. risame nostAlgia [berZ. northman Semsruleblisgan Semdgari CrdiloeTis adamiani] – ansambli.-ebi. sinon.-ebi. nota niSani] – 1. salite(qarT. roba. tkivili] – (wign. nor­ raime sevdis aRsaniSnavad mis (mniS. gramatika. same saSualo sidide. ulebrivi. runebis SeuZleblobiT  samarTlis n.  maRali n. arbevdnen evropis qveynebs.-355- not nOnet­i [it. bunebrivi. nOt­i [laT. mowesrigeba] – maCvenebeli mcdeloba. ideologiisa da sazogado­  detalebis n. musikaluri bgeris pirobi­ n. romelTa mixed­ dajdes winaaRmdegoba gau­ viTac warmoebs raime mu­ wio umravlesobas da imoq­ Saoba. rasac ris kritikuli damou­ normativis saSualebiT ad­ kidebloba oficialuri genen. dakanonebuli ram. nonsense] – uaz­  n. saerTod aRiarebuli az­ normatQuli – 1. romlebic me­8­11 ss. rac risame normebs gan­ kuri sistemisadmi. arsebuli wesis miuRebloba. Non.  n. miani).-ebi. fsiqikurad jansaRi (ada­ bgera.-ebi.  normatuli Scd. maragi. adgens.­Si xmisa an sakravisaTvis.normAtiv­i [laT. sevda). temperamenti. mowveuli samSobloSi dab­ 2. nostos Sin dawesebuli raodenoba. Sromis 2. TviT 2. sisulele. nonkonfOmizmi­i [ing. ri­ dabruneba da algos tanjva. 1) Sesabamisi Cve­ Scd. sazRvravs. ga­  gamomuSavebis n. radac ar unda normebisa. temperatura. nOrma [laT. CrdiloeT germanuli to­ 2. cxra normAneb­i [skand. normAlur­i [< laT. nayofierebis n. normatio conformism ardaTanxmeba] – 1. simaRle. nOnsens­i [ing. medo sawinaaRmdegod  teqnikuri n. nonetto] _ 1. . norma am sityvis xmareba saerTod lis sworxazovani] – 1. samSoblos raturo enis n.-ebi.) sevda. norma] – 1. Ti grafikuli niSani.

(saub. niSani. (s. s. nu [< fr. aseTi teqstebis Semcveli rveu­ li.) kantora. Wku­ is swavleba. noqturni Scd.  saWadrako n. notarius mwerali. damowmeba. notAcia [laT. nOta [laT. notatio SeniSvna. qaRaldi. SeTanx­ mebis dros damatebiT aRi­ niSneba (SeiniSneba). nota niSani. noqturne] – pa­ tara lirikuli musikalu­ ri nawarmoebi. romelsac evaleba sxvadasxvagvari dokumentebis. ¥ notariuli da sanotaro. (spec..­iT zogjer xma­ roben natacias rac Scd. gamocdileba. know-how vici rogor] – teqnikuri codna. nOu­hAu [ing. romelic qadagebs SiSveli sxeulis kulturas.. romelTa gadacema salicenzio xel­ Sekrulebis da sxv. wigni. n-ebis gacvla. nudus SiSveli] – mimarTuleba. iuridiuli aqciebis damowmeba da ga­ formeba. n. romelSic Txili an nu­ Sia CarTuli.  s. aRniSvna] – 1.-ebs ukiTxavs (Wkuas ari­ gebs.-ebiT dakvra.not -356 n.  n.  notarialuri Scd.) Wkuis darigeba.) risame pirobiTi werilobiTi aR­ niSvnebis sistema. mr. nu SiSveli] – gaSiS­ vlebuli cocxali natu­ ra. . ¥ sanoto. musikaluri n.  me­2 mniS. nouveauriche axali mdidari] – mdidari – metiCara.  n. romelic sul 2. noqtQurn­i [fr. nuvOriS­i [fr.  noqturna. SeniS­ vna] – erTi qveynis mTavrobis werilobiTi di plomatiuri mimarTva meore qveynis mTav­ robisadmi. tkbili blanti ma­ sa. nUga [fr.dokumenturad gaformebuli da daculi kanonmdeblobiT. notebi – aseTi niSnebiT Cawerili musikaluri na­ warmoebis teqsti. nUdizm­i [laT. mdivani] – Tanam­ debobis piri.. 2. notarQus­i [laT. Wkuas aswavlis).  Sopenis n-ebi. nougat] – sakonditro nawarmi.  saprotesto n. warmoebis sa­ idumloebebi.  nota sxvaa (ix). SiSveli sxeulis gamo­ saxuleba.

xolo Tu raime ri­ cxvs miwerili aqvs marjvniv. absoluturi nuli (noli) – (fiz.  numizmatiuri Scd. sidide.  n. nUl­i da nOl­i [laT.  haeris temperatura n. nulifikAcia [laT. n. pirobiTi sidide. numeratio] – rameze nomrebis dasma TanamimdevrobiT. temperatura.  nutriasi Scd. nUtria [esp. gradusia. kabineti.] – adgili udabno­ Si. koleqcia. zrdis maT aTjer. axladgamdidrebuli. .16°C.  saxlebis n. nullificatio mospoba < nullus araviTari] – Zalis. ordenebs da misT. romelic warmoad­ gens zeviTken TandaTanobiT ganviTarebul svets. oAz­i [berZ. mniSvnelobis da­ kargva ramesaTvis.-s qveviT.) Teoriulad dasaS­ vebi yvelaze dabali tem­ peratura – 273. obe numizmAtika [< laT. obElisk­i [berZ. agreTve medlebs. 2.  nomeracia Scd. o oAzis­i. n. socialuri cvlilebebis Sedegad. 15 gradusi n. aqvs Zvirfasi bewvi da dieturi xorci. gauqmeba risame. nuntus] – romis papis war­ momadgeneli romelime sa­ xelmwifos mTavrobasTan. sxva­ Ta gakotrebis safuZvelze. oasis < egvi pt. nutria] – mRrRneli cxoveli.-357cota xnis win gamdidrda spekulaciiT. numerAcia [laT. romelic calke ar aRniSnavs sididis arse­ bobas. sadac wyalia da mcena­ reuloba.  nutriisa. danomv­ ra.romelTan mimarTebiTac iangariSeba risame temperatura. nullus araviTari] – 1. numisma (numismatis) liTonis fuli] – istoriis damxmare mec­ niereba. nuncQus­i da nUnci [laT.  o-ebi afrikaSi. ¥ nulovani da nolovani. ¥ numizmatikuri. romelic sanaxev­ rod wyalSi cxovrobs. cifrobrivi niSani 0. obeliskos] – Zegli. romelic swavlobs Zvel monetebs (liTonis fuls).  n.

observatOria [laT. mSenebloba. sinamdvile. observAcia [laT. 2. rac warmoadgens raime moq­ medebis adgils..  o. rome­ lic erTi an ramdenime linzisgan Sedgeba da dak­ virvebis obieqtis mxaresaa mimarTuli. . yu­ radReba da sxva.2 dakavSirebuli). mikroskopis o.  abasTumnis astrofizikuri o. romlebic Se­ iZleba dasnebovnebuli iy­ vnen Savi WiriT.obi -358 fotoaparatis o. obrogatio] – nawilobrivi cvlilebebis Setana Zvel kanonSi. geo­ fizikuri da sxv. piri.) Cvens gareSe da Cveni cnobierebisgan damoukideblad arsebuli garesamyaro. (filos. Sefaseba. obivAtel­i [rus. obligAcia [laT. Seswavlis o. obQeqt­i [laT. kanonzomiereba. sawarmo. yvaviliT da yviTeli cxe­ lebiT (Cveulebriv iseTi da­ saxlebuli punqtebidan Ca­ mosulTa. objectivus sagnobrivi] – optikuri xelsawyos nawili. observatorium < observo vakvirdebi] – Senoba da samecniero da­ wesebuleba.  TavdacviTi o. qoleriT. (wign.) movlena. обыватель] – adamiani. obligatio valdebuleba] _ saxelmwifo sesxis bileTi. 2.  granitis o. o.. adamiani. romliskenac aris mimar­ Tuli visime moqmedeba.) dakvirveba.-is aRmarTva. daskvna. objectum sagani] – 1. o. materialuri sinamdvile (sapirisp. sadac SeniSnulia es daavadebani). observatio] – 1. obrogAcia [laT. romelic mok­ lebulia sazogadoebriv TvalTaxedvas da cxovrobs mxolod wvrilmani piradi interesebiT. o. 2..romelic mowyo­ bilia astronomiuli. miukerZoebeli. o. msgavsi xasiaTis dakvirvebisTvis. 1. o. ag­ reTve yvelaferi is. obiEqtiv­i [laT. (wign. miudgomeli.  dakvirvebis o. subieqti). 3.  obieqtiuri Scd. izolacia (specialur sadgomebSi moTavseba) im adamianebis.  o. sagani. SinmousvlelTa o. samyaro. obiEqturi – 1. obieqtTan (mniSv.

ōdē] – 1. romelSic Sedioda istoriuli ambavi an piri. aRwerilia odiseis­ itakis mefis – mogzauroba. TavgadasavlebiT mdidari xetiali. kulturuli progresisadmi mtruli damokidebuleba. poemis Semqmnelad iTvleba naxevradmiTiuri poeti – gomeri. Oval­i [fr. Oda [berZn. bneleTis mociquloba. ¥ ovaluri. Zvel ber­ ZnebSi: sazeimo lirikuli leqsi.bneleTis mociquli. ovAcia [laT. romelsac gundi as­ rulebda.  o. arasasurveli. adekaloni Scd. zRvaSi gemis adgilsam­ yofelis gansazRvra sana­ piro obieqtebze an ciur sxeulebze dakvirvebiT. detali. CarCo. selis an abreSumis oTxkuTxa qso­ vili wm. krebis. 2. spirtiT gazavebuli. rac antiminisi. Odysseus] – 1. antimins] _ igi­ vea. obskurAntizm­i [laT. kurTxevis Semdeg trapezze deben da iwyeba ziarebis saidumlo. nawilebis an zi­ arebis saidumlos gamo­ saxulebiT. odiOzur­i [laT.reaqcioneri. obscūrāntionis] – mecnierebis da swavla­ganaTlebisadmi. visime ga­ mosvlis CaSla wamoZaxi­ lebiT. ieso qristes saflavSi Casvenebis deta­ lebiT. obstructio Seferxeba.-3593. Zveli saberZneTis epikuri poema. metismetad usiamovno. obskUrant­i [laT. odQsea [< berZ. Odik­i [berZ. parfiumerul­ higienuri saSualeba. odekOlon­i [fr. trape­ zis gardamoxsna. ovatio] – mowo­ . eau de Cologne `kelnis (qalaqi germaniaSi) wyali~] – surnelovan niv­ TierebaTa xsnari. grZeli. obstrUqcia [laT. romelic kvercxis sigrZiv Wrils mogvagonebs. dabrkoleba] – sxdomis. saxotbo leqsi. obscurans (obscuranris) damabnelebuli] – mecnierebisa da ganTlebis mteri. ovale da ovum kver­ cxi] – wagrZelebuli Ra­ ris moxazuloba.) vinc an rac uaryofiT damokide­ bulebas iwvevs. 2. xmauriT. odiosus si­ Zulvili] – (wign. ova  odekaloni. usagno sityvis warmoTqmiT da misT. o.

of­ Talmologi. aRtacebis koleqti­ uri gamoxatva mquxare xan­ grZlivi taSiT.  o. wylis stiqiis RmerTi. kontinentebs Soris moqce­ uli wylis didi sivrce. mouwyves. okupAcia [laT. Olimp­i [berZ. ¥ okeanisa. ¥ oligarqiuli. oligarxiuli Secd. oligArqia [berZ. occupatio] da okupQreba [germ.  mikroskopis o. rodesac banki ixdis klientebis Ceks mimdinare angariSis narCenis zemoT (eZlevaT yvelaze saimedo klientebs).  oligarxia. ocularis Tva­ lisa] – optikuri xel­ sawyos nawili­linza an linzaTa sistema. okUpant­i okupaciis monawi­ le. ozo suni maqvs] – damaxasiaTebeli sunis mqone air­Jangbadis sami atomis naerTi.  wynari o. okeanos] – 1. maT Sesaswav­ lad. war­ moiqmneba eleqtronuli ganmuxtvis Sedegad (Weqa­ quxilis dros) da mzis ul­ traiisferi sxivebis moq­ medebiT. ura­ nosisa da geas Svili. romelic mimarTulia damkvirveblis Tvalisaken. oligarchia] – msxvili monopolisturi kapitalis mcirericxovani jgufis warmomadgenelTa politikuri da ekonomikuri batonoba. okUlist­i [laT. 2. overdraft] – moklevadiani kreditis forma.ove -360- nebis.  finansuri o. ovErdraft­i [ingl. berZnuli miTologiaSi. okeanarQum­i – okeanis (zRvis) piras mowyobili wyalsacavi – zRvis cxovelebze dasak­ virveblad. Olympos] – . Ozon­i [< berZ. okEane [berZ. oligofrEnia [berZ. TviT es jgufi. okkupieren] – romelime saxelmwifos SeiaraRebuli Zalebis mier sxva qveynis teritoriis dakaveba. okUlar­i [laT. atlantikis o.  okeanesi Secd. iyeneben wylis da haeris gasawmendad. oligos patara da phēn Wkua] – Tan­ dayolili Wkuasustoba.  okuliari Secd.  orators o. mmarTveloba. oculus Tva­ li] – Tvalis eqimi.

ombUdsmen­i [Sved. sportuli.. omelette] – fqvilsa da rZeSi aTqvefili kvercxebisgan momzadebuli erbokvercxi. Olympias c Olympiados] – 1. omnQbus­i [laT. olimpQuri TamASebi – Tanamedrove saerTaSoriso Sejibreba sportis ZiriTad omn saxeobebSi (imarTeba 4 we­ liwadSi erTxel saberZne­ Tis olimpiadis msgavsad). 3. ombudsman] – saxalxo damcveli. Omar­i [fr.) cxeneb­ .).  olimpuri sxvaa (ix. olimpQada [berZ.  olimpiadasi. aqve). olQmpiuri sxvaa (ix. olim­ piuri TamaSebis monawile sportsmeni.) Olifa [rus.  olimpieli sxvaa (ix. olimpQuri sOfeli – sacxovrebeli saxeobis kompleqsi olimpiuri Tama­ Sebis monawileTaTvis. kerZod. moswavleTa Sejib­ reba romelime saganSi. omnibus yve­ lasaTvis] – (moZv. olimpQeli _ (saub.-361berZnul miTologiaSi RmerTebis samyofeli) am saxelwodebis mTa saberZ­ neTSi). olim­ pi). Omlet­i [fr. ¥ olimpiadisa. ¥ olimpiuri: olimpiuri simSvide – (wign. Teatraluri da sxva xasiaTis Sejibreba.  ixmareba agreTve olimpo. aqvs gemrieli xorci. homard] – zRvis didi kibo erTgvari.  o. олифа berZ. olQmpeli – berZnul miTo­ logiaSi: RmerTi. ¥ olimpiuri.) didi sim­ Svide. romelsac iyeneben zeTis saRebavebis da laqebis da­ samzadeblad. Cempioni. RmerTebis krebuli. TETri olimpQada – ase uwodeben zamTris olimpi­ adas.  mxatvruli TviTSemoqmedebis o.kanafis da sxva. moswavleTa respublikuri maTematikuri o. aRuSfoTebloba. olimpiuri TamaSebi (ix. 2. aleipha zeTi] – moxarSuli zeTi (selis. olimpiada).). gav­ rcelebulia atlantikis okeaneSi.  olimpeli sxvaa (ix. Zvel saber­ ZneTSi: oTxwliani Sualedi olimpiur TamaSebs Soris. olimpoze mcxovrebi.

onAnizm­i – sqesobrivi mo­ TxovnilebaTa arabunebrivi xerxiT dakmayofileba sas­ qeso organoebis gaRizia­ nebiT (sqesobrivi aqtis ga­ reSe) [bibliuri legendis personaJis – onanis – saxe­ lis mixedviT]. ama Tu im enaSi arsebuli sakuTar saxelTa erToblioba.) or­ ganizmis individualuri ganviTareba misi Casaxvidan sicocxlis dasasrulamde. romelsac dahyavda mgzavrebi garkveuli marS­ rutiT. op-art < optical optikuri xelovneba] – modernistuli mimarTu­ leba saxviT xelovnebaSi. Op­art­i [ingl. TeatrSi Sesasruleblad gankuTvni­ li musikalur­dramatuli nawarmoebi. onomastikos saxelwodebasTan dakav­ Sirebuli] – 1. romelic swavlobs . 2.) qalis sakvercxis anTeba.  bali – mcenare. bali – cifrobrivi aRniSvna ri­ same. oophoron sakvercxe] – (medic. homônymus] – sityva. onkos – amoburculoba da logos moZRvreba] – medicinis dargi.omo -362simsivneebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. romelic iyenebs optikur efeqts Seqmnils saxeebiT da moxatulobiT). saavadmyofo. o. Teatraluri warmodgena. ontogEnez­i da ontogenE­ zis­i [berZ. romelSic moq­ Sebmuli mravaladgiliani kareta. onkolOgia [berZ. ro­ melsac xsnian bankebi sa­ windriT _ im pirobiT. instituti. on call mo­ TxovnisTanave] – (finans. omOnim­i [berZ. rom sesxi daifareba yovel mo­ mentSi erT­erTi mxaris (bankis an klientis) mo­ TxovniT. romelic sakuTar saxelebs swavlobs. oofOrit­i [< berZ. xolo mniSv­ nelobiTa da warmoSobiT gansxvavdeba misgan. enaTmecnierebis nawili. on(ontos) arse­ buli da genesis warmoSoba.) specialuri angariSi. romlis bgeri­ Ti Semadgenloba emTxveva sxva sityvas.  o. xili. bali – sacekvao sa­ Ramo. onomQstika [berZ. opera] – 1. ganviTareba] – (biol. ¥ onkologiuri. Onkol­i [ingl. Opera [it.

erTi amocaniT. Θs. ¥ operaciuli (mniSvn.  gulis o. o. opEreta [it.-Si wavidnen. operacia).. Θs. romelSic aseTi warmodgenebi imarTeba.-363medi pirni mRerian orkes­ tris TanxlebiT. o. saoperacio – saavadmyo­ foSi: saTanadod mowyobi­ li sadgomi. romelSic simRerebi.  o.­iT (`operatiuli Careva~) Scd.-is gegmis Sedgena.-is Teatri.. ganyofileba. o.-is msaxiobi. opion yayaCos wveni] – xaS­ xaSis moumwifebeli na­ yofis rZiani wvenisgan mopovebuli Zlieri narko­ tikuli nivTiereba. [qarT. kino­ operatori. ¥ saopero. o. qmediTi). operatio moq­ medeba] – 1. operAcia [laT. instrumentebi (mniSvn. xelmZRvaneloba. Careva e.. xmis operatori – kino­ filmis xmis Caweris spe­ cialisti. o. opQum­i [laT. operAtor­i [laT. operetta] – komi­ kuri musikaluri nawarmoebi. 3.-is Teatri. 1­isaT­ vis). darbazi. safinanso.. xelovneba. organoebi. opium < berZ. saomar moqmedebaTa er­ opo Toblioba.  sadesanto o. o. o. uSualod praqtikulad Semsrulebe­ li risime.i. Teatri.  klasikuri o. opozQcia [laT. praqtikuli amocanebis swrafad gadawyvetis una­ ris mqone.-is gakeTeba. 1­isaT­ vis). operatos moqmedi] – kinosuraTis ga­ daRebis specialisti. operaciis ga­ keTeba...  o. 2.-ebi. 2. 2. savaWro da sxva calke moqmedeba. o. sadac opera­ cias akeTeben.  o.  operaciulis (ix.  sabanko o. 2­isaTvis). `daisi~. qirurgiuli moqmedeba zogi daavadebis an Wrilobis samkurnalod. safosto o.  mniSv. romlbic gaer­ Tianebulia erTi mizniT. ¥ saoperacio (mniSvn. cekve­ bi da laparaki enacvleba erTmaneTs. sinon. opositio da­ pirispireba] _ raime or­ .-is solisti.  Tbilisis o.  kalmanis o. o. s. operatQuli – 1.

vinc an rac im­ yofeboda visime an risime mxedvelobis areSi am uka­ nasknelis sikvdilis win (is. pirobebi. mxne ganwyobileba. opponens (opponentis) vinc ekamaTeba visme] – piri.opo -364zikis nawili. Optika [berZ. fi­ .momavlis rwmena. naTeli mxareebis danaxva. opportunisme] – Semguebloba. optos xi­ luli. (sapirisp. optOgrama [berZ. optimus sa­ ukeTeso] – yvelaferSi kargi. imedianoba. rom momakvdavi adamia­ ganizaciis SigniT arsebuli jgufi.) yvelaze ufro xelsayreli pirobe­ bis erToblioba. Θo. 2. yvelaze Sesaferi. xelsawyo­iaraRebi.. vadebi. optAcia [laT. optatio arCevani.  o. Canaweri] – Tvalis baduraze asaxuli sura­ Ti imisa. romelic kamaTSi. (diser­ taciis dacvis dros).) mo­ qalaqeobis amorCeva. optikē] – 1. kreb. Tesvis o. ¥ oportunistuli. ¥ opoziciuri. oportUnist­i oportuniz­ miT gamsWvaluli adamiani. parlamentis o. romelic swav­ lobs sinaTlis movlenebs da Tvisebebs. optQmist­i – optimizmiT gamsWvaluli adamiani. ¥ optimisturi. optQmizm­i [laT. romelic erTi saxelmwifodan meoris mflo­ belobaSi gadadis. optimus saukeTeso] – yvelaze xel­ sayreli. saukeTeso.  o. pesimizmi).  o. optimAluri [< laT. mimdinareoba. optimum sa­ ukeTeso] – (wign. uka­ nonoba. ase­ Ti ufleba Cveulebriv eniWeba im teritoriis mo­ saxleobas. xilvadi da gramma Cawera.  oficialuri o. dasabuTebis winaaRmdeg. politikas upi­ rispirebs umravlesobis Se­ xedulebebs da politikas.  partiis SigniT arsebuli o. ganwyobileba. opOnent­i [laT. oportUnizm­i [fr. romelic Tavis Se­ xedulebebs. romelTa moqmedeba emyareba sinaTles. optQmum­i [laT. sasurveli] – (samarT. pa­ eqrobaSi gamodis visime mosazrebis. opoziciOneri – opozi­ ciis monawile. partiebi.

 o. meurneoba. orangerie] – Seminuli saTavsi. ornJereia. rac dainaxa man sicocxlis ukanasknel wamebSi.  s. o. (s. saoranJereio Scd. xomaldis samoZrao gza. o. agreTve kosmo­ suri aparatis. solist­ momRerlebis da orkestri­ saTvis. frena. ¥ oratoriisa. . 2. o. orb ¥ oranJereisa. sinon.-365nis Tvalis badurze aRi­ beWdeba yvelaferi. sinon.) libreto.-is yvavilebi. mTvaris o. adamiani. niWi.) nawarmoebi.  oratoruli sxvaa (ix. xelovneba. taZari. romelsac exer­ xeba sajarod sityvis war­ moTqma (qarT. kosmosuri sadguri. oraculum ga­ monaTqvami. ¥ saoranJereo. piri. 2. orator] – 1. o. romSi da Zvel aRmosavleT qveynebSi: 1. sadac qu­ rumebi winaswarmetyveleb­ dnen. orbita] ciuri sxeulis.  orangutangi _ ixmareba. mWevrmetyveli). orangUtan­i [malaiuri orang utany] – adamianis msgavsi didi maimuni. saTburi). winaswarmety­ veleba orare mboba] – Zvel saberZneTSi. sadac mo­ aSeneben mcenareebs (qarT.  dedamiwis o. optos xi­ luli da metreo vzomav] – saTvaleebis (linzebisa da CarCoebis) keTebis saqme.  o.). Orbita [laT.  kargi o. oratOria [it. optomEtria [berZ..  o. romelic sajarod warmoT­ qvams sityvas.  oratoriasi. (s. aRmo­ aCina haidelbergis univer­ sitetis profesorma kiunem 1881 w.-is pomidori. ¥ oratoruli.  o. winaswarmetyveleba. oranJErea [fr. adgili. oratori). oratorio] – didi musikaluri dramatuli na­ warmoebi gundisa. orAkuli [laT. ¥ oratoriuli da saoratorio. Scd.  oranJereasi. ¥ orbituli.-ebi erTmaneTs cvlidnen. romel­ sac TiTqos RvTaebis STa­ gonebiT qurumebi gadascemen SemkiTxvel morwmuneebs.  o. orAtor­i [d.

mcenareuli da cxoveluri organizmebis daSlis Se­ degad warmoqmnili. 1). Orgazm­i [< berZ. .  orRanisti Scd. koncerti. organQzeba [germ. orgAnizm­i [fr. aseTi daSlis procesi. Sedgeba milebisagan. organizAcia [fr. 1­isaTvis). cocxali mTlianoba (ar­ seba an mcenare). Organo [berZ. o. romelsac organizaciuli muSaobis unari aqvs.  o. romelic Seiswav­ lis naxSirbadis Semcvel naerTebs. risTvisac sasicocxlo procesebia damaxasiaTebeli. ¥ saorgano. orbiti. romlebic haeri saberve­ liT iWirxneba. ro­ ¥ orbitisa. ¥ organizatoruli. organon iaraRi] – 1. romelime adamianis fizi­ kuri da sulier TvisebaTa erToblioba. saorRano Scd. orgAnist­i – organis damkv­ reli musikosi. orgaô davi­ berebi.  o. organisateur] – piri. orbitaluri Scd. s.  s. orgAnuli – 1.  orRani. muSaoba. organisieren] _ igivea.  samSeneblo o. romelic warmoiSoba sqesobrivi aq­ tis damTavrebis momentSi.  niWieri o. romelic SeTanxmebulad moqmedi organoebisagan Sedgeba. 2. komiteti. s. piri. 2. musika.org -366 o.  orbitasi. Organ­i [berZ. sazogadoebrivi gaerTia­ neba an saxelmwifo dawe­ sebuleba. (s.  umartivesi o. mcenareuli o. organisme] – 1. periodi. organisateus] – 1. niWi. cxoveluri o. 2. s. aRvigznebi] – uki­ duresi aRgzneba.  organiuli Scd.) sakiTxebi. organon musi­ kaluri sakravi] – sasule klaviSebiani musikaluri sakravi. rac organizacia (mniSv. cocxali.  o. mowyoba risame.-ebi. organizmis nawili. sasuqi.  susti o. buneba.. organizAtor­i [fr. ¥ organizaciuli da saorganizacio (mniS.  Sromis mecnieruli o.romelic risame organizacias axdens. mowesrigeba. orgAnuli qQmia – qimiis nawili.

-ebi. ordinatis we­ sierad ganlagebuli] – (maTem. ordinatoris Tanamdeboba.  binis o. 2. TavaS­ vebuli. ordinAtor­i [laT. mduRare wyliT da misT. .  mxedvelobis o.. Orden­i [laT. ordQnat­i [laT. or­ ganizacia. 2. misi damnaSveoba – udanaSaulobis gasarkve­ vad. Zvel saberZneTsa da romSi Rvinis da mxiarulebis RmerTis – dionises (baxu­ sis) dResaswauli. ordinArul­i [laT.  ordinaluri Scd. ordere brZaneba] – werilo­ biTi gankarguleba.] – 1. ordinatos ganmkargulebeli. romelic risame nebarTvis. 2.  mmarTvelobis o. momwyobi] – saavadmyofos. klinikis. 3. poliklinikisa da misT. sxvadasxva xa­ risxisa da saxelwodebis niSani.) rac arafriT ar gamoirCeva. saxelmwifo an sazogado­ ebrivi dawesebuleba. 2. ordinAtura – 1.romelic mu­ Saobs ganyofilebis gamgis xelmZRvanelobiT.-367melsac garkveuli daniS­ nuleba aqvs. wregadasuli dros­ tareba. risame miRebis uflebas iZleva. Jurnali). Order < fr. ordalio] – Sua saukuneebSi: braldebis mow­ mis wameba gaxurebuli San­ TiT.-ebi. romelsac xelisuf­ leba ajildoebs gansakuT­ ore rebuli damsaxurebisaTvis. Sinagani o. Orgia [berZ. perioduli beWdvis gamo­ cema (gazeTi. sabuTi.  `literaturuli saqarTvelo~ _ mweralTa kavSiris organo. ordinarius] – (wign.  Cveulebrivi o. sazogadoeba.-ebi. praqtikuli samedicino aspirantura. qeifi. romlebic gansazRvraven wertilis mdebareobas sivrceSi. kaTolikuri eklesiis or­ ganizacia. aureole < laT. Tu wamebas gauZlebda gasamarTlebulad CaTvlid­ nen. SemTxveva.  iezuitTa o. Order­i [germ.) erT­erTi sam ko­ ordinatTgani. orEol­i [fr. ordo (odinis) wign. orgia] – 1. safinanso o.  vaxtang gorgaslis o. mkurnali eqimi. ordAlia [laT.

orTodOqsul­i [< berZ. romelic kargad  romanis o. Tanmimdevruli. xerxemlisa da kidurebis saorientacio – winaswari.) didebis. miRebuli wesebi. original Tav­  wignis s. gansa­ kuTrebuli.  `daTa TuTaSxia~ o. o. xvavebuli. si­ araCveulebrivi. deformaciebs. orTogrAfia [berZ. romelic vinmes Targmani. koSki da masala. (mag.gansakuTrebuli. sivrceSi ori­ mimdevari. non. ara­ atmosfero. laT. ar hgavs. adamiani. rac an vinc sxvas ara hgavs. orientation] da orientQreba [germ.-Si wakiTxva. marTlwera).) raime moZRvrebis.  o. Sexedulebis ganuxrelad orientieren] – 1. naTeli ciali mnaTobi sa­ ganis irgvliv. literatura. swor da graphō vwer] – weris 2. swavlobs da mkurnalobs  swori o. gadat. (samx. s. entirebis garkveva. piesa. (wign. calke mdgo­ xelnaweri da grafikuli mi sagani.orT -368- aureolus mooqrovili] – 1. dedani. roleqsiqoni. Taviseburi. orientAcia [fr. fasi. Cans da gamodgeba adgil­ 2. origi2. kons¥ orTografiuli. Sexeduleba. romelic sxvas mdebareobaSi gasarkvevad. Sedegad Seqmnili. Secdoma. orientation orientacia] – Tavdapirveli egzemplari. dapirveli. dadgenili da sayovelTaod TviTmyofadi. Taviseburi. romelic robebSi garkvevis unari.  o. 3.  orginaruli Scd. originalis < oriEntir­i [rus. garemomcvel pi­ dicinis nawili. ориентир < origo warmoSoba] – 1.) raime saki­ ri da paideia aRzrda] – me­ TxebSi. orthodoxos marTlmorwmune] – (wign. orthos swo­ 2. mania. miaxloebiTi. gegma. fr. ucnauri. orTopEdia [berZ. moukidebeli Semoqmedebis  warmatebis o.) uZravi. truqcia. o. originAlur­i < [laT. (qarT. qarTuli o. orphos Θo.). origQnal­i [< fr. aranasesxebi. xe. da­ axlavs. gans­ . (gadat. misT.warmatebis nalis Tavdapirveli] – 1. politikaSi.

sulad – ahura – mazda). orchidion] – tropikuli da subtropi­ da sikeTis RvTaeba (spar­ kuli balaxovani mcenare. romlebic erTad asruleben musikalur nawarmoebs sxva­ orogrAfia [berZ. rebis an stilizebuli cxovelebis. qoTnis namt­ Seiswavlis. grafikuli an skulpturuli samkauli. nelovani. ostrakismos wili. orchostre berZ. mcenareebis ga­ Osana [berZ. ebra­ mosaxulebTagan (qarT. si­ ul.. romelic frinvelebs ostraka doqis. ottomene orogEnez­i da orogenE­ otOman­i < Turq.  ornitologia.-369- oto nesis warmoqmna. CuqurTma).  o. ornamentum yvavilebi. bisa. samarTleba visime. rac sastumro. efs swavlobs. natexi] – gandevna. hōsāná! miSvele!] – sa­ non. locavi sityvaa – SeZaxili  qarTuli o. aqvs originaluri formis ornAment­i [laT. romelic Sed­ Orqit­i < [berZ.] – Zvel spar­ sul religiaSi: sinTlisa orqQdea [berZ.] .] – rbili divani. moqmnis procesi. oros mTa da grapho vwer] – fizikuri geo­ dasxva sakraviT. oros mTa da ge- Orkestr­i [fr. upiratesad sur­ samkauli] – ferweruli. ebraelebis da qristiane­ ¥ ornamentuli. ornis ligiaSi: mcenareulis. osQris­i da ozQris­i [berZ. moZRvreba] – zoologiis na­ ostrAkizm­i [berZ.  ornamentaruli Scd. ornitolo. moxatuloba. vrevi. orphis saTesle jirkvali] mamakacis saTes­ geba geometriuli figu­ le jirkvalis anTeba. Orisis] – Zvel egvi pitur re­ orniTolOgia [berZ. giuri Scd. grafiis nawili. ga­ ¥ orniTologiuri. ro­ zis­i [berZ. romelic Θsimfoniuri o. hōsanna Zv. mTva­ (ornithos) frinveli da logos risa da nilosis RmerTi. warmoSoba. hotel] _ igivea. Ormuzd­i [berZ. sasuliero dedamiwis zedapiris reli­ o.Otel­i [fr.-is diriJori. gamokvleva. ganviTareba] – mTaTa war­ – koleqtivi musikosebisa.  o. [fr.

Oqtant­i [laT. mTav­ robis an Tanamdebobis pi­ risgan momdinare. samsaxuris sam­ yofeli. romelic Se­ mosazRvrulia rva sibr­ tyiT. magram sinamdvileSi misi Tvalsazrisis gamomxatveli (gazeTi. Oqtava [laT. okto rva da hedra fuZe.) ofici­ ozuri (ix.) beWdvis xerxi. oficQoz­i – (wign.  aficeri Scd. firmis saqmianobis sawarmoebeli adgili. office] – rai­ me uwyebis. kantora. rom­ lis drosac firidan saRe­ bavi gadadis jer rezinis zedapirze.  o.) fexburTSi: TamaSgare mdgomareoba. oficiOzuri [germ. Ofis­i [ingl. bina. oqlokrAtika [berZ. sammarTvelo. o. flotis o. xolo iqidan ki qaRaldze. romelic armiisa da flotis meTaurTa Semadgenlobas ganekuTvneba. Offizios] – (wign.) rvakuTxedi. ochlos brbo.oto -370- melsac Tavsa da boloSi aqvs muTaqebi. visac smena ak­ lia). ofsAid­i [ingl. viziti. Jurnali da misT. octava (mdedr.  aficanti Scd.) beWdviTi or­ gano. off side] – (sp.  mekavSire o. us(ôtos) yu­ ri da phone bgera] – smenis gasaZlierebeli xelsawyo (maTTvis.) Θam sityvis xmareba `oficialuri~­s mniS. officier] – piri.  o. oktagonon] (maTem. otOfon­i [berZ. sasadiloSi.Θ rac yvela wesis dacviT xdeba. offiziant] – saWmel­saWmlis mimtani (restoranSi.  oktava Scd.. rvawaxnaga. oficiAlur­i [laT. ofQcer­i [germ. mowveva. 2. miReba.) sxeuli. oqtAedr­i [berZ. oficialis Tanamdebobrivi] _ 1.) merve] – (mus. kafeSi). mdabio da krantos xe­ lisufleba] – brbos xeli­ sufleba.) formalurad mTav­ robisagan damoukidebeli.­iT Scd. Ofset­i [ingl. uaryofa.) intervali mocemul bgerasa da misgan merve bgeras Soris. ofset] – (po­ ligr. oficQant­i [germ. o. Octans (Octantis)] . oqtAgon­i [berZ. gvredi] – (ma­ Tem.

pavillon] – 1. oqtOron­i [ingl. pas] – cekvaSi: calkeuli  paTetiuri. (qarT. octorom] – adamiani.) monawileobis gareSe. kino an fo­ togadaRebebisaTvis. savaWro p. mravaliarusians. quCebSi). romelic war­ moiSva TeTrkanianisa da kvarteronis qorwinebis Sedegad. iaponiaSi. ochra] – bunebrivi mineraluri saRebavi yviTe­ li an wiTeli feris. esp. pa [fr. xmis CawerisaTvis da sxv.] – budisturi sa­ kulto da memorialuri nageboba (taZari) Soreuli aRmosavleTis qveynebSi (CineTSi. 2. warmoadgens koSks. romelsac gamoscems saxelmwifos me­ Tauri warmomadgenlobiTi organoebis (parlamentis . pablQsiti [ingl. popularoba. feradkaniani.  sagamofeno p. miiRweva. patetikuri ritmuli moZraoba. Oxra [berZ.  yvavilebis p. ¥ oxrasi. p amaRelvebeli. publicity] paTolOgia [berZ. .  p. msubuqi nageboba (baRebSi. Octoyer Cuqeba] – konstitucia. pavilQon­i [fr. pAgoda [port. pathos da­ avadeba da logos moZRvreba] – cnobiloba. sinon. Pagina gver­ di] – wignis an xelnaweris gverdebis numeracia. p. paTetQkuri [berZ. romelic romelic publicisturi ga­ swavlobs organizmSi sxva­ mosvlebiT. pAdre [it..  oxrisa Scd. toni. paT paginAcia [< laT..-371– cis samxreT naxevarsferos Tanavarskvlavedi. Jangmiwa). mgznebare. nabijis Scd. sityva.. – 1. gadadgma. padre mama] – ka­ TolikebSi: mRvdeli. oqtroirEbul­i konsti­ tUcia [fr. ro­ melsac 1/8 zangis sisxli aqvs. pagoda < sanskr. pathetikos] – (wign.).) paTosiT aRsavse. indo­ eTSi da sxv. mecniereba. Senoba gamofenis eqspo­ nantebisaTvis. aseve masmediis dasxva daavadebebis war­ saSualebebis gamoyenebiT moSobasa da mimdinareobas.

 Sesasvleli p.  p. pATos­i [berZ. simaxinje. 2. palatium sasaxle] – 1. 2. palAnkin­i [fr. pay xvedriTi wili] – saerTo saqmeSi (mag. ¥ paTologiuri. saqmiani qaRaldi.paT -372ropaSi: raindi mefis ama­ laSi. romelSic Cadebulia ofi­ cialuri. (gadat. pAi [Turq. pAlas­i [spars. palanquin < sanskr.  p. qvEda pAlata – pirveli sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. aranormalu­ roba.  p. lOrdTa pAlata _ in­ glisis parlamentis zeda palata. mgznebareba. Paket] – konverti. #5. aRmafrena. romelSic avadmyofebi wvanan. pAlata [laT. mepAie _ pais mflobeli. ¥ mepaiisa. 3. pAketi [germ. zog qveyanaSi: warmomad­ genlobiTi organoebis an maTi calke Semadgeneli nawilebis saxelwodeba.  sisxlZarRvebis p.  saidumlo p. saavadmyofoebSi: oTaxi.] – aziis. movlenebi. p.  firmis m. paTologQuri anatOmia – mecniereba. normisagan gadaxra organizmSi. fir­ maSi) misi TiToeuli wevris mier Setanili wili.) avadmyofuri pro­ cesebi.  zogadi p. palAntin­i [fr. afrikisa da samxreT amerikis zog qve­ yanaSi: mxrebze dasadgami taxtrevani didebulTa sa­ tareblad. TEmTa pAlata _ inglisis parlamentis qveda palata. romelic swav­ lobs daavadebis Sedegad organizmSi momxdar cvli­ lebebs.) aRfrTovaneba. palantine] – qalis wamosasxami bewvisa an xaverdisa. zEda pAlata – umaRlesi sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. patologiuri Scd. pelasi] – uxao ormxrivi xaliCa xeliT an manqaniT nakeTebi. pathos] – (wign.  patologia.-iT laparaki.-is eqimi. palAdin­i [fr. zogi saxelmwifo dawese­ normisagan gadaxras. Paladin] – Sua saukuneebSi dasavleT ev­ .  mepaiesi Scd.

¥ paleontologiuri. paleontolOgia [berZ. (gadat. pAlma [laT. swavlobs maT ganamarxebuli naSTebis mixedviT. палитра < fr. swori dauto­ tavi tani da wverze jgufad Sekrebili maraosebri an farTisebri msxvili foT­ lebi. romelic Seiswav­ lis Zveli xelnawerebis garegnul mxares (asoTa moxazulobas. pAmflet­i [ingl. politikuri mov­ . (gadat. wamali. sawer masa­ las da sxv.. – mniSvnelobiT Zve­ li.. palaios Zveli onkontos arseba da logos moZRvreba] – mecniereba gadaSenebul cxovelTa da mcenareTa Sesaxeb. romelic uzrunvel­ yofs dasaxuli amocanis mxolod nawilobriv gada­ wyvetas. paleogrAfia [berZ.) avad­ myofis organoebis xeliT gasinjvis meTodi. magram ar kurnavs mas.-373bulebis saxelwodeba.). finikis p. Txeli ficari. saerTod. palliatif] – 1. damwerlobaTmcodneoba). romelsac droebiT amsubuqebs avadmyofis mdgo­ mareobas. ¥ paleografiuli.) fenebis Sexameba. pamphlet] – sarkazmiT ganmsWvaluli publicisturi nawarmoebi. warmoadgens Zneli pam mdgomareobidan droebiT gamosvlas.)] – veli (velebi) samxreT amerikis zomier sartyelSi. analizi. pampas (mr.) RonisZieba.  pampasi Scd. pampa (mx.) (qarT. romelic mimarTulia ama Tu im piris.  paleontologia. 2. palpatio gasin­ jva xeliT] – (medic. paleo. atlasi. palaios Zveli da graphō vwer] – mec­ niereba.  p. ¥ pampisa da pampasisa. mxatvris SemoqmedebaSi.ro­ melsac mxatvrebi xmaroben saRebavebis Sesazaveblad. Sexamebis Tavisebureba cal­ keul naxatSi an. albomi.  p. muzeumi. palpAcia [laT. naxevarzoma. palma] – Tbili qveynebis maradmwvane xe. sinon. aqvs maRali. aqvs naxvreti – marcxena xelis cerze wamosacmevad. palQtra [rus.  wignis p. saSu­ aleba..  qoqosis p. 2. teqstis p. paliAtiv­i [fr. palette] – 1. pAmpa da pAmpas­i [esp. p.

xolo lenis da sxv. ¥ panagiisa. pAnama [fr. panASvid­i [saS. yvelafers rom exeba~. pirveli qristianebi devnis gamo RamiT asrulebdnen am ce­ remonials. xelovnuri abreSumis qso­ vili erTgvari. winaaRmdeg. panagia] – pata­ ra xati (Cveulebriv RvTis­ mSoblisa Zvirfasi qvebiT Semkuli).  panamerikanizmi. panagiasi Scd. sax.. romelsac marT­ lmadidebeli episkoposebi ZewkviT ikidebdnen gulze (tansacmlis zemodan). qeba. pan yve­ laferi da theos RmerTi] – religiur­filosofiuri moZRvreba. pandEmia [berZ. pnegyrikos sadResaswaulo. mTel rig qveynebs.pan -374panakeia wamali. panegQrik­i [berZ. oratoris saqeba­ ri sityva visime an risime miZRvnili. 2. pamdemia mTeli xalxi] – epidemia.  panaceasi. sazeimo si­ tyva] – 1. qalRmerTis Panakeia­s saxelis mixedviT)] – (iron. [berZ. locva.) (wign. romelic yvela daavadebas Svelis (Zv. pan. panegiruli. `yovel Ra­ misa~ da nix – Rame] – mar­ TlmadidebelTa sulis mo­ saxsenebeli wes­Cveuleba.  p. farTofarfliani saza­ fxulo qudi erTgvari. romelic RmerTs aigivebs bunebasTan.  politikuri p.) uebari sa­ Sualeba.. panaceia Scd.  panagea. pAndus­i [fr. berZ. panTEizm­i [berZ. panacea < berZ. amitom ewoda `yovel Ramisa~. kalTa] – damreci baqani Senobis SesasvlelTan. panAgia [berZ. mTel qveyanas. pan. 2. berZ. . (gadat. panaRia. yvelaferi] – sityvis TavsarTi mniSvne­ lobiT `yovlis momcveli.] – 1. ¥ panaceisa. panamerikuli. sityva. penie douce damreci ferdobi. pannychida panixis. yoveli. ¥ panegiristi. panAcea [laT. panaxidos: pan – yvela. galoba.) aRtacebuli da uzomo qeba. romelic cvlis kibes da ga­ moiyeneba avtopmobilis Se­ sasvlelad. panageia. romelic edeba mosaxleobis did na­ wils. romelic TiTqos yvela SemTxvevaSi Svelis adamians. panama < geogr.

romelime poliTeistur religiaSi: yvela RmerTis erToblioba. pankreas] – (anat. Zvel sa­ berZneTsa da romSi: yvela RmerTis saxelze agebuli taZari. romelic axloa adreul rok­en­rolTan. ye­ yeCi. 2. panneau] – 1. panOrama [berZ. pAnTera [berZ. Pantheion.. romelic moicavs adamianTa jgufs (an calke adamians). romlis wina plani moculobiTia. pan yve­ laferi da optikos mxedve­ loba] – muzeumi. raime vrceli midamos xe­ di. pAno [fr. tiloze gamosaxuli sura­ Ti. ¥ panikuri. panikos tyis. didubis p. 2. romelsac Semovlebuli aqvs ornamenti an romel­ zec Cveulebriv moTavse­ bulia ferweruli an skul­ pturuli gamosaxuleba.  p. sadac dam­ qiraveblebi uzrunvelyo­ filni arian kvebiTa da . pAnk­rok­i [ingl.-375bunebas ganixilavs rogorc RvTaebis gansaxierebas. pansQon­i [fr.  panTeris. kedlis an Weris zedapiris nawili. Punk CerCeti. areuloba. sanaxaoba] – 1. romelSic gamofenilia naturaluri zomis sanTlis figurebi.  qalaqis p. pan yvelaferi da horama xedi. pension] – 1.  mTawmindis p. sasaflao an akldama. panTEon­i [< berZ. 3. laT. kerZo sastumro.  berZnuli p. 2. sa­ dac gamoCenil adamianebs asaflaveben. SiSi. romelic mudmivad aris gakruli kedlis raime na­ wilze. RvTaebis. mrgvali Senobis SigniTa kedelze moTavsebuli su­ raTi. pantera Scd. eqstra­ vaganturi qcevis wesebiT.  panTerasi. Cveulebriv zevidan. panis saxelidan] – uecari SiSi. pankrEas­i [berZ. panoptQkum­i [berZ. Punk rock pan < punk biWi da rock rxeva] – axalgazrdaTa Soris popularuli musikaluri forma. pAnika < [berZ. Pantheon] – 1. aseTi SiSiT gamowveuli mRelva­ reba. panther] _ igivea. biWi] – axalgazrda adamiani uCveulo. ganTavsebu­ lia zevidan. pAnk­i [ingl.) kuWukana jirkvali. rac leopardi.

para. paJTa korpusis aRsazrdeli. am mcenaris Reroebisgan damzadebuli saweri ma­ sala. pAJ­i [fr. para bellum `emzade omisaTvis~] – pis­ toleti erTgvari. av­ tomobilis gasaCereblad da sxva (Cveulebriv. 2. scenebi baletSi. revoluciamdel ruseTSi: daxuruli saswavlebeli saerTo sacxovrebliT. pantomimos msaxiobi.) Cauketavi moduli. kuror­ tze). 2. pansiOnat­i [fr. Zveli xalxebi (maT So­ ris qarTvelebic. 2. parAbola [berZ. xarobs . erTgvari tro­ pikuli lerwami. 2. page] – 1. ax­ los.. parabole] – (maTem. Papa < berZ.) aseT ma­ salaze Sesrulebuli xel­ naweri.. ¥ pantomimuri. romlis moqmedi pirebi azrebsa da grZnobebs JestebiT gamo­ xataven.  p. pensionnat] – 1. papyrus berZ. romelic msaxurad edga fe­ odals an mefes da gadioda raindobisaTvis mzadebis pirvel safexurs. msgavsebisa. papQrus­i [laT. iqve] – mniSvneloba siaxlovis. romelsac xmarob­ dnen egvi ptelebi da sxv. pApert­i [berZ. erTgvarovnebisa. pantOmima < [berZ.pan -376gansakuTrebiT afrikaSi (qarT. [berZ. sinon. pappas mama] – romis papi kaToli­ kur eklesiis uzenaesi me­ Tauri. romel­ Sic damsvneblebs eZlevaT adgili Ramis gasaTevad. para gverdiT. parabElum­i [laT. dasasvenebeli saxlis na­ irsaxeoba. papyros] – 1. parapetros] – ga­ lerea an parmaRi marTl­ madidebluri eklesiis Se­ sasvlelis win. Wili). Sua sau­ kuneebSi dasavleT evropaSi: axalgazrda aznauri (vaJi). mefis ruseTSi _ paJTa korpusi: TavadaznaurTa saSualo samxedro saswav­ lebeli. romlis yoveli wertili Tanabrad aris daSorebu­ li mocemuli wertili­ dan (fokusidan) da mo­ movliT (momsaxurebiT).  keTilSobil qalTa p. romelic mxolod sxeulis moZraobiT Tama­ Sobs] – usityvo Teatra­ luri warmodgena. pAp­i [laT. erTgvari sistema.

jan­ parAduli – 1. paradoxos ara­ Cveulebrivi. paradis < berZ. ro­ melic SeiZleba Seudardes romelic mkveTrad gansx­ sxva msgavs movlenas. sazrdoobs. paraklisi samSvidobo. sa­ gavlebuli warmosaxviTi moTxe] _ qandara TeatrSi. Seda­ vavdeba sayovelTaod aRi­ reba. moulodneli. p. mgzavro­  p. cxovrobs. ucnauri] – azri.-is gavlegeba saR azrs (zogjer ba. xazi dedamiwis zedapirze. ewinaaRmde­  istoriuli p. parAlel­i [berZ. parki.-377- par cemuli swori xazidan cxovrobs da mis xarjze (direqtrisidan)..  p. organizmi (mcenare an melic erT sibrtyezea mo­ cxoveli) romelic sxva Tavsebuli da erTmaneTs organizmze (organizmSi) . 2. riv § niSani uzis rigiTi  p. (gadat.-ebi da meridianebi. gadat. romelsac TavSi Cveuleb­ ¥ parazituli. mrTelobisaTvis. manugeSebeli] – saeklesio 2. paralEluri – 1. parasitos] – (swori xazi da sxv.) moCvenebiTi. 2. mxolod erTi SexedviT).. fuZvlo. wmindanebs Sewevnas da sinon.muqTaxora..) adamiani. sazeimo. bisaTvis. paragraphos] romelic sxvisi SromiT – 1.-is gavleba. parade] sazeimo locva cocxalTaTvis. Suamdgomlobas sTxoven ¥ saparado.) ro­ 1. nomris win. wignis. 2. ganwyobileba. parallelos] – 1. aRlumi). iseTi parAzit­i [fr. parAd­i [fr.. Sepirispireba. parAklis­i [berZ.) paraleluri xazi. raklisis gadaxdis dros fizkulturelebisa) (qarT. forma. pa­ daTvaliereba (jarebisa.  p. ekvadoris pararelurad paradeisos baRi.  p. (gadat.) movlena. xmauri. arebulisagan. arsebobs  s. statiis nawili. uflis mimarT. parAdiz­i [fr. sokoebi. (wign. msjeloba. 3. usa­ (maTem. parAdoqs­i [berZ. parakleton  wesdebis pirveli p. parAgraf­i [berZ. TviT es niSani. RvTismsaxurebis saxeoba.

gameoreba. planer pla­ nireba laT. paranOmia [berZ. parametrō vu­ fardeb] – 1.  p.] – sanTlismagvari TeTri an moyviTalo niv­ Tiereba. dama­ xasiaTebelia bodvebi. (medic.. parAliz­i [polon. paralelOgram­i [berZ. (maTem.) dambla. parApet­i [it. paraffine < laT.] – (di pl. ¥ paralizeba. paralizebuli. parAmetr­i [berZ. parallelepipedon] – (maT. mura nax­ Sirisagan da sxv. paralysis moduneba] – 1.) rac ramesTan erTad xdeba erTdroulad. romlis mopirda­ pire gverdebi erTmaneTis tolia da paraleluri. parapetto < parare dacva da petto mkerdi] – risame gaswvriv gakeTebuli moajiri. paraliz < berZ. 2.) sru­ li damTxveva.par -378mxolod mocemuli amoca­ nis pirobebSi. swori] – specialuri pa­ raSuti planirebuli fre­ nisaTvis amomavali sahaero nakadebis gamoyenebiT.) winaswari (mxo­ lod inicialebiT) xelis mowera oficialur xelis ar gadakveTen. (gadat.) erTgavri fsiqikuri daavadeba. ori firmis muSaobaSi.  paralelopi pedi Scd. paranoia si­ giJe] – (medic. parapher laT.) oTx­ kuTxedi. (fiz. (gadat. kiduri. saxlis saxuravis p.) moqmedebis unaris dakargva.  xelisuflebis p. parAnoia [berZ. paralelepQped­i [berZ. parAplan­i [fr. muSaoba. romelic Sedis maTematikur formulaSi da Tavis mudmiv mniSvnelobas inarCunebs .  xidis p. parallelogrammon] – (maTem. zog­ jer halucinaciebic. romelsac aqvs para­ leluri da toli mopir­ dapire waxnagebi (parale­ logramebi). 2. 2. paranomia ukanonoba] – kanonebSi ar­ sebuli winaaRmdgoba. planus brtyeli.  p. teq. romelsac iRe­ ben navTobisagan.) eqvswaxnaga sxuli. dacemis mdgo­ mareoba.  p. dublireba.) raime sagnis an movlenis ZiriTadi sidide an sidideebi. paralElizm­i – (wign. parAfin­i [fr. parafQreba [fr.) sidide.

 p. romlebic xdeba organizmis miRma. par paraSUtist­i – adamiani. romelic uz­ runvelyofs informaciis miRebis iseT xerxebs. xelSekruleba.) sqesobrivi gamravlebis erT­erTi forma – kvercxis ganviTareba ganayofierebis gareSe. (kacebis p.­is erT­erTi Semadgeneli nawilia telepaTia.  s. riTac wamgebi pi­ ri asrulebs raime valde­ bulebas. romelic paraSutiT xteba xolme (Cveulebriv TviTm­ frinavidan). romelmac aristrokatiul sazogadoebaSi SeaRwia da aris adamiani aradidgva­ rovani warmomavlobisa. tvirTis CamosaSvebi. p. ZiriTadad Seiswavlis: 1. parTenogEnez­i [berZ. sporti. ¥ saparikmaxero.-379moweramde (saerTaSoriso xelSekrulebis). . paraSUtizm­i _ saparaSuto sporti. ¥ parafirebuli. parikmAxer­i [germ. ¥ saparaSuto. warmoSoba] – (biol. cocxali arsebis zemoq­ medebis formebs iseT fi­ zikur movlenebze. haerSi ixsne­ ba qolgasaviT. pArvat­i _ induizmis erT­ erTi umTavresi qalRmerTi. parthenos qalwuli da genesis da­ badeba. sinon. Sivas coli. romelic kreWs. peruekmacker] – ostati. ro­ melTa axsna ar xerxdeba grZnobis organoebis moqme­ debiT. mgrZnobelo­ bis formebs. kosmosuri xo­ maldis dabla dasasmeli mowyobiloba. pari] – sanaZleos pirobebi. pArik­i [fr. perruquet] – sxvisi an xelovnuri Tmisgan gake­ Tebuli Tavsaburavi.). dalaqi). parsavs Tmas da sxv.  TviTmfrinavidan p-iT gadmoxtoma. parachute] – safreni aparatidan adami­ anis gadmosaxtomi. 2. gonebrivi zemoqmedebiT da sxv. damaxasiaTebelia bevri uxerxemlo cxovelsa da mcenarisaTvis. pAri [fr.­is moZv.kun­ Tovani Zaldatanebis gare­ Se (surviliT. parASut­i [fr. parafsiqolOgia – kvle­ va­Ziebis dargi. parvEniu [fr. parvenu] – metiCara.

 s. zona.] – (medic.. romlisTvisac damaxa­ garCevisas.  p. iataki. [sa­ kuT. yvavilnarebi. p.par  s. inglisis 2. parla avtobusebis p. (TbilisSi). komisia. weswyomoklebiT zooparki) _ ix. dasagebad. transportis saSualebaTa p. dgomis da movla­remontis adgili. – 1. park] _ 1.-is iataki. arCevnebi.) mxareTa Tanas­ parkQnson­is daavAdeba. xelisufleba. parquet] – 1. -380- ra marTkuTxa an sxva for­ mis gluvi ficrebi iatakis saparikmAxero – saloni. p.  mamakacTa da qalTa s.. 2.  farexi (me­2 mniSvn­iT) parOdia [berZ. arqiteqtura. saloni. taqsebis mentarier] – parlamentis wev­ p. sadalaqo). zoologiuri. Tavis kankali da sxv. ¥ saparlamento. s. paritat < mepArkete – muSa. parlamEntar­i [germ. zoologQuri pArki (Se­ ¥ parlamenturi. romelSic mowyobilia xeiv­ nebi. parQtet­i [germ. aseTi ficrebiT dagebuli sinon. parlament parler laparaki] – saxelmwifos moednebi. oben (kacebis s.  gaprialebuli p.­os moZv. ri.  vakis p. saTamaSo parlAment­i [fr. Scd. respublika. 2. sadac parikmaxerebi muSa­  p. sax.) Tavis worobis princi pi raime tvinis qronikuli daavade­ uTanxmoebis. ¥ saparko (mniSvn.  saqarTvelos p. bileba. satiruli xasiaTis mibaZva pArket­i [fr. s. pata­ visime an risame susti mxa­ . konfliqtis ba. nis valutis Sefardeba oq­  meparketesi Scd. (ekon. organo.  parlamentaruli Scd. paritas Tanasworoba] parkets amzadebs an agebs. nairnairi gasar­ umaRlesi sakanonmdeblo Tobebi da sxv.) sxvadasxva qvey­ ¥ meparketisa.romelic laT. (samarT. 1­isaT­  s. vis). didi baRi. roTi. parodia] – 1. siaTebelia kidurebisa da pArk­i [ing.

(gadat. iwvevs kbi­ sazogadoebrivi jgufis. romelic pArol­i [fr.-381- par reebis gakilvis mizniT. partere] – 1. ro­ romelsac Tan sdevs Cir­ melic gamoxatavs raime qovani anTeba. saqonlis garkveuli rao­ (medic. laa gamarTuli. romel­ pArpriz­i – avtomobilis wi­ sac asrulebs erTi mom­ na saqare mina. solo (operaSi. baletSi). vis). adamianTa jgufi.  parodiisa  p. ¥ parodiuli. poli­ bis qronikuli daavadeba. rodesac moWidave xali­ Cazea daCoqili da xelebiT parodOntoz­i [berZ.-is me-10 rigi.. parole sityva] – Tavmoyrilia an gamoyofi­ daTqmuli saidumlo sityva lia raime mizniT. Te­  p. tikuri organizacia. p.) garegnuli mibaZva. mosacnobad (samxedro sam­  geologiuri p. saxurSi. mravalxmiani musikaluri yura. pArsek­i < [berZ. rasac baZaven. pArter­i [fr. Tan. erTi xeli TamaSi (Cveu­ ganizaciaSi). 1­isaT­ erTeuli. varZlebis rigi. axlos da us (otos) yuri] – 4.) vars­ abesalomis p. muSaki. Rerali an erTi sakravi. saerTo an fraza Tavisianebis ga­ samuSaoTi da sxv. atrSi an konoTeatrSi: ma­ . koleqtivis interesebs. leTi. para Tan. (sp. disci plina.. par (allaxis)  roialis p. epidemiuri parotiti – yba­ 5. parOtit­i [berZ. lebriv Wadrakisa). yurebelTa darbazis sa­ 2.) RrZile­ pArtia [fr. 2. lebis ryevasa da dacvenas.. konspiraciul or­ 3. tenoris p. nawarmoebis nawili. da sec(unda)] – (astr. Θgadadebuli p. 2. p. Janri. jirkvlebis anTeba. para – eyrdnoba mas. romlebic romelic amaxinjebs imis scenis doneze odnav dab­ arss. parti] – 1. ba. razmi. p.  avtomobilebis didi p. axlos da odus (odontos) kbili] – (medic.-is bi parodiasi Scd.) WidaobaSi: mdgomareo­  p. kvlavuri manZilis sazomi ¥ partiuli (mniSv.) ybayuris (sanerwyve) denoba. nawarmoebi.

paseq _ `ga­ mosvla~. partnQor­i [fr. saparfumerio. romlic qris subtropikuli sartyele­ bidan ekvatorisaken. ¥ saparfiumerio. p. s. partQtura [it. daxu­ ruli galerea. brZola.  parfumeria. partitura] – mravalxmiani musikaluri nawarmoebi yvela partiis erToblioba. xalxis dResaswauli. passage] – 1. suna­ . saqoneli. romelsac awarmoeben dampyroblebis winaaRmdeg damoukidebeli razmebi mtris zurgSi. Passat] – tro­ pikuli qari. pAsat­i [germ. partikulArizm­i [laT. p. amxanagi ra­ ime saqmianobaSi. (qarT. musikaluri fraza.  p. erT­ erTi monawile. parfumerie < pafum sasiamovno suni. bileTi. pAsaJ­i [fr. umetes SemTxvevaSi virtu­ ozuli xasiaTis. sax.) – de­ mokratiuli p. Tanamonawile. romelic Seicavs aseTi na­ warmoebis yvela partiis Canawers. partQzan­i [fr. particularis nawilobrivi. razmi. fabrika.  s. si­ non.  Zneli p. notebis wigni. 2. 2. s. inanTi] – surnelovani nivTierebani. maRazia. romelic xasiaTdeba note­ bis swrafi monacvleobiT. inanTeuli).romlis ori­ ve mxares aris maRaziebi da. Secd.par -382mo. parfiumEria [fr. partisan] – mo­ nawile SeiaraRebuli brZo­ lisa. ebr. partiuli (ars. partner] – 1. pAseb­i [fr. cekvis da misT. romelsac Cveulebriv aqvs gasasvlelebi paralelur quCebze. wevri. ¥ partizanuli. passes] – xelebis erTgvari moZraoba avadm­ yofis saxesTan _ hi pnozis mdgomareobaSi mis gadasay­ vanad. musikaluri nawarmoebis nawili.  p. `gverdis avla~] – ebr. romelsac iye­ neben kosmetikuri da hi­ gienuri mizniT.  partizaneli Scd. partenaire < ingl. pAseq­i [Zv. cal­ keuli] – saxelmwifos zogi nawilis miswrafeba gancalkevebisaken saerTo­ saxelmwifoebrivi intere­ sebis sazianod.-iebi miusxdnen Wadraks. raime Ta­ maSis.

vnebebi. ix. pAskvil­i [germ. Seuracxmyofeli nawarmo­ ebi. mkiTxaobis an girao­ bis saxe.  p. patience moTmena] – kartis gaSla dadgenili wesiT.) uaryofiTi mxare risame. graviurisaTvis. passeport] – 1. paskvQlant­i – paskvilis avtori. visime vinaobis. kom­ piuteruli saswavlo­sa­ warmoo teqnikuri ena maRa­ li rangis programebisa. sa­ registracio mowmoba. Pasquill < it. pasta] – raime nivTi­ erebis comiseburi pasta.) warmoebis vadebisa da val­ debulebaTa erToblioba (sapirisp. passivus vnebiTi. Paskal] – 1. aqtiuri. umoqmedo] – 1. sayofacxov­ rebo sagnis da misT. wignebSi. pAsia [laT. JurnalebSi Casmuli sqeli qaRaldis furceli ilustraciisaT­ vis.. pAskal­i [ing. 2. ganyofileba (polici­ aSi). pAsta [it. pasQans­i [fr. pAsport­i [fr. raime manqanis. statia. ¥ paskviluri. pAspartu [fr. Jini] – siyvarulis sagani.  p.) vnebiTi gvari zmnisa. Scd. adamiani. monawile. wvaleba.. araenergiuli (sapi­ risp. roca egvi p­ tis RmerTma angelozi mouv­ lina mZime misiiT – moekla pirmSo kacTa da cxovelTa.  avtomobilis p. 2. (gadat. . passivus] – umoq­ medo. muyaosgan gakeTebuli portretisaT­ vis.  sazRvargareTis p. mobiluri telefonis p. pas 2. moqala­ qeobis damadasturebeli oficialuri sabuTi. macivris p. 2. (buxhalt. pasquillo] – cilismwamebluri. passio tanjva. gadarCnen ebraelebi. p. wa­ meba. ¥ sapasporto.  s..-383dakavSirebuli egvi ptidan gamosvlasTan. wnevisa da meqanikuri Zab­ vis erTeuli. 3. (gadat. aqtivi). aqtivi). pasQur­i [laT.  paskvilianti. maT ka­ rebze samsxverplo kravis sisxliani niSani hqondaT gamoxatuli da sasjeli ar SexebiaT. suraTis CarCo. vneba. passiepartout] – 1. Jini. pAsiv­i [laT. uvado p.

magram SenarCunebul iqnes produq­ tis gemo. pAsqala [berZ. 2. `dabadebis~ mTavari personaJebis saer­ To saxelwodeba adamidan abramamde.  kbilis p. pAtent­i [laT. patriarches mama­mTavari] – 1. 3. Pesach gavla] – (ekl. patrQarq­i [berZ. iyeneben mwnilad Casa­ debad. pastello] – 1. bibliis pirveli wignis. rodesac moTamaSes ar SeuZlia mori­ gi svlis gakeTeba ise. Tu rodis modis aRdgoma . pAter­i [laT. rbili feradi fanqrebi ferwerisaTvis. pat] – mdgomareoba Wadrakis TamaSSi. pasterizAcia da paste­ rQzeba – sakvebi pro­ duqtebis gacxeleba imde­ nad.): Janri. Pastor mwyemsi. pAstel­i [it. rom mis mefes ar Seuqmnas qiSis safrTxe (iTvleba yaimad). gvarovnul sazogadoebaSi: gvaris ufrosi. am Janris nawarmoebi. avtokefaliis mqone marT­ lmadidebeli eklesiis umaRlesi sasuliero piris tituli. pastorale] – evropul literaturasa da xelovnebaSi [me­14 _ me­18 ss. mowmoba. pAt­i [fr. Pastor < laT. romelic emyareba am funqciebis ga­ moyenebas. moZRvari] – protestantebis mRvdeli. vitaminebi da sxva sasargeblo Tvisebebi. patens (patentis) Ria. pascha aRdgoma < Zv. aSkara] – 1. amzadeben dawnexili saRebavis fxvni­ lisagan. ro­ melic adasturebs gamom­ goneblis gansakuTrebul uflebebs gamogonebaze. pater mama] – ka­ TolikeTa mRvdeli. rom daiRupos mavne mikroorganizmebi. ferweris teqnika. pastOral­i [fr. patQson­i [fr. aseTi funqciebiT Sesru­ lebuli naxati. mowmoba. ebr.romlisTvisac da­ maxasiaTebelia bunebis wi­ aRSi mwyemsebis cxovrebis idiliuri asaxva. am titulis mqone piri.pas -384yovel calkeul wels. brtyeli ya­ bayi. 2. pAstor­i [germ.) krebuli wesebisa. mamasaxli­ si. 2. 3. romelic iZleva kerZo vaWrobis an raime saqmianobis uflebas. patisson] – er­ Tgvari gogra. ro­ melTa mixedviTac arkveven.

 p. 2. pausis Sewyveta] _ xanmokle SeCereba mety­ velebis. rome­ lic Tvalyurs adevnebs wesrigs.-3854.  erTwuTiani p. patriotes Tanamemamule] – adamiani. 2. poezia. mcire SeiaraRebuli razmi (samxedro qveganayofisa. mamuliSviloba). masobrivi umuSev­ robis da inflaciisa. samSoblosadmi Tav­ dadebuli (qarT. ¥ patriotuli. pAtrul­i [fr. meurveoba. patrQot­i [berZ. eklesia.) aseTi razmis wev­ ri.) ityvian moRvawe­ obis raime dargis uxuces warmomadgenelze. pauper Ra­ ribi] – siRaribe. matriarqatis momdevno. grZnoba. patrouille] – 1. ¥ sapatriarqo (ars. paupErizm­i [laT. p. TviTmfrinavi. patronage mfarveloba] – fexmZime (or­ suli) qalebis. patrOnaJ­i [fr. pirvelyo­ fili­gvarovnuli wyobi­ lebis forma. p. dakvris. risame fuZemdebelze. (saub. Cvili bav­ Svebisa da zogierTi sxva kategoriis avadmyofebis saxlSi samedicino momsa­ xurebis sistema. patriOtizm­i – samSoblos pau siyvaruli. sinon. mamuliSvili). Tavisi xal­ xis.  s.romlis drosac sa­ meurneo da sazogadoebriv cxovrebaSi mamakaci iyo gabatonebuli.  patriarxati. ¥ patriarqaluri. patronatus] – mfarveloba. patriArqat­i 1. meurneoba. patriarxaluri Scd. uSiSroebis gark­ veul zonaSi. mi­ liciisa da sxv. . Tavisi qveynis erTgu­ li. saqcieli. muSaobis dros. Θ patriarxi.  p. romelsac patri­ arqi meTaurobs. rogorc Sedegi mzardi eqsplua­ taciis. Tavisi xalxis erTguleba (qarT. mzrunveloba. ¥ sapatriarqo. pAuza [berZ.) – patriarqis sagamgebelo. kverTxi. sapatriarxo Scd. ma­ sobrivi gaRatakeba. patrOnat­i [laT. (gadat. sinon. sax. simReris. romelsac uyvars Tavisi samSoblo.) an samxed­ ro gemi.

pegasos] – 1. daSoSmineba] – ajanyebis. pedanmaTavisuflebeli. ulebriv didi politikuri pedAgog­i [berZ. sa­ ganuxrelad icavs forma­ xalxo aRSfoTebis Caqroba lur wesebs da amasve moi­ dasasjeli RonisZiebiT. Θ pakti Scd. pacifism < laT. pacificus fexis berketi.] _ maswavlebeli. pedant < it. avtomobili. paidagogike] – mecniereba aRzrdis. ber­ pedAntizm­i _ pedantis Tvi­ Znul miTologiaSi: frTo­ seba. musi­ pacQfizm­i [germ. pedalebiani. te. pacificatio garegan mxares. naTlebisa da swavlebis pacQent­i [laT. pastete] – wmin­  p. mniSvnelobas aniWebs saqmis pacifikAcia [laT.  p. Tev­ zis an sxva produqtebisgan pedagOgika [berZ. paciens (pacienSesaxeb. damamSvi­  roialis p. velosipedis p. dad dakepili xorcis.. Sewuxebuli ¥ pedagogikuri. Tavisi mkurnali eqimis mi­ pEdal­i [fr.paq -386- pAqt­i [laT.  Tavdausxmelobis p. maT So­  pedlisa. beraluri mimdinareoba. kaluri sakravis da sxvaTa it. winaaRmdeg (erovnul­gan­ pEdant­i [fr. pedris samarTliani omebis lebiani Scd.) cis CrdiloeT na­ xevarsferos didi Tanavar­ Soriso xelSekruleba. pAStet­i [germ. revolu­ te] – adamiani. tis) vnebuli. ¥ pedagogiuri. pedis marT. aRmzrdeli. pactum] – saerTa­ 2. velgvari omebis. debeli. fexi] – avtomobilis. Cve­ skvlavedi. romelic did ciuri) omebis winaaRmdeg. p. damSoSminebeli. (astr. (tkivilisagan)] – avadmyofi  p. pEgas­i [berZ.-is aRmzrdeli ratifikacia. wvrilmanebs. gadaWarbebuli sizus­ sani merani. sabWo. ga­ momzadebuli saWmeli. damaokebeli] – li­ ¥ pedaliani.  damsaxurebuli p. Txovs sxvebisagan. mecnierebani. pazifismus. pedliani.] paidagogos mniSvnelobisa. romelic ilaSqrebs yo­ ¥ pedalisa. . pedale laT.

pedQatr­i [berZ. .) fexburTSi: TerTmetmetri­ ani sajarimo dartyma. (zRv. gamoiyeneba ku­ Txuri mimarTulebis (pe­ lengebis) gasazomad kom­ pasiT gemidan mxedvare sxvadasxva sagnebisa. pelengAtor­i – 1. peQzaJ­i [fr.-ebi. penalty] – (sp. agreTve fexze koJrebis mocileba. tyis p.. paiderastia biWebis siyvaruli] – sqesob­ rivi urTierToba mamakacebs Soris. pais (paidos) bavSvi da iatreuo vmkurna­ lob] – medicinis nawili.  penali Scd. pEleng­i1 [pol.  soflis p. romelzec bunebaa asaxuli. pelErina [fr. peiling] – ku­ Txe kompasis isris mimar­ Tulebisa da mimarTulebas Soris. suraTi. pes (pedis) fexi da cuko vuvli. vasufTaveb] – fexis frCxilebis sagangebo gaw­ menda­gaprialeba.  qarTvel mxatvarTa p.) xel­ sawyo. welamde ar swvdebaT. penis] _ mamakace­ bis sasqeso organo (aso). paysage] – 1. zRvis p. [pol. pedikQur­i [fr. ix.-387- pen pedErast­i [berZ. erTad ewyobian erTimeoris miyo­ lebiT kuTxiT (beqiT. radiopelengatori.romelic dayenebulia gemis kompasis kardalis saxuravze. Cveulebriv. bunebis suraTi. romlis drosac TviTmfrinavebi an TviTm­ frinavebis rgoli. pEnia [laT. pediAtria [berZ. mamaTmavloba. pélerine] – mokle mosasxami.romliTac Cans moce­ muli sagani an ismis xma. romelic swavlobs bavSvTa daavadebebsa da maT mkur­ nalobas. paidarest] – pelEng­i2 pederastiis mimdevari. 2. kal­ TiT). pédiocure < laT. naxati. pEnalt­i [ingl. ra­ ime adgilis saerTo xedi. peiling] – mwyobri an sabrZolo ga­ nawesi. pederAstia [berZ. poena sasjeli] – jarima fuladi valde­ bulebebis aradroze Ses­ rulebisaTvis (valebis gadaxdis vadis darRvevi­ saTvis). pEnis­i [laT. romelic. ¥ penaltis. 2.. pais (paidos) bavSvi da iatreuô vmkurnalob] – bavSvTa eqimi.

pentagon xuTkuTxedi] sasjelTan dakavSirebuli.iapo­ niaSi (agreTve safrangeTSi iRebs. uwyeba. 1848 wlis revoluciamde): pEnsne [fr. poena sas­ 2. asaki. invalidebi­ penCQngbol­i ching-ball] – msxlis moyvani­ sa da sxv. romelsac sapa­ vreba] – mecniereba sasje­ rikmaxeroSi afareben kli­ ents kreWis. parsvis da lisa da cixeebis Sesaxeb. s. pair] _ inglisSi.) pentAgon­i [ingl. pince-nez] – saTvale. penthAuz­i [ingl. – aSS­s samxedro Semokl. Ti.pen -388-  pensnisa Scd. peignoir] – 1. aarses ingliselma mwer­ pEnuar­i [fr. penthouse] _ romani] – sxvadasxva po­ izolirebuli feSeneblu­ litikuri mimarTulebis ri bina mravalsarTuliani mweralTa gaerTianeba. essay. TeTri qsovili (zewris jeli da berZ. po- . sami sityvisa: peom. logos moZR­ magvari). romelic pensias pEr­i [fr. a. gadat. fuladi uzrunvelyofa mo­ [ingl. dason­skotma 1921 w. pensiOner­i [fr. ¥ pensnesi. pensionnaire] – piri. narkvevi. Pen-club < Tavdacvis saministro. golsuorTim da lis dilis xalaTi msubuqi k. qsovilisa. misT. penitencialuri sistema – – 1. laT. TavadaznaurTa umaRlesi romelsac sayure rkalebis fenis warmomadgenlebis wo­ nacvlad aqvs zambaraki debuleba. am wodebulebis cxvirze dasamagreblad. penitEncia [gviand. lobis gasaberi tyavis bur­ ¥ sapensio. romelsac mokriveebi  s. enitentia monanieba] – (samarT. pensio gadaxda] – dasacavad. Pentagon < berZ. punxucebulebisa. penolOgia [laT. urtyamen varjiSis mizniT. qa­ lebma j. xuTkuTxiani Senoba (q. dros tanisamosis pEnsia [laT. wignaki. rikis SeerTebuli Statebis pEn­klub­i [ingl. mqone piri. pen kalami da amave dros 2. ro­ lis moxdis wesi Tavisuf­ melSic moTavsebulia ame­ lebis aRkveTis saxiT. novel – leqsi. sisxlis samarTlis sasje­ vaSingtonTan axlos). da­ saxlis banze.

miur elementTa klasifika­ apogea). periodos] – 1. (1834­1907). masalaze Sesrulebuli romlebic meordeba usas­ xelnawerebi.  p. romelic Seqmna rusma ¥ perigeisa. mendeleevma  perigeasi. sinon. xbos. daRaldi) [mcire aziis q. (qarT. ayvavebis p. perQkard­i [berZ. 1. romelic yvelaze axlosaa elementTa p.) mTvaris (an de­ Sic usasrulod meordeba damiwis xelovnuri Tana­ raime cifri an cifrebis mgzavris) orbitis wertili. – (maTem.  p. perigeia Scd. Jurna­ sigrZis jami. rac gamodis drois gar­ mixedviT. jgufi.  kvadratis p. moulod­ .) jgufi sivrceebisa. gansakuTrebuli we­ omis Semdgomi p. (sapirisp. (maTem.) gulis garemo. cia. peri irgvliv.-is ganyofileba (bibli­ perQod­i [berZ. rac gark­ 2. Jurnalebi).  qarTuli literaturis perQmetr­i [berZ. Semowmeba. perQgea [berZ. tyavi. periOduli – 1.-Si Sexveuli karaqi. etrati). ar atarebs (pergamentis qa­  p. perikardios] – periodizAcia – periodebad (anat. rulo aTwiladebSi.. p.) brtyeli geomet­ periOdika – perioduli ga­ riuli figuris gverdebis mocemebi (gazeTebi.) – (iwyeba. oTekaSi). lebi). gulis perangi. wvimebi. per­ avadebis p. siT damuSavebuli. sistema – qi­ dedamiwasTan. aseT 2. perimetron] istoriis p. mecnierma d. gamocemebi (gazeTebi. romel­ – (astr.-389- per pergAment­i < (geogr. viTardeba da mTav­ rdeba). sax.) aTwiladi. p. rome­ veuli periodis. kveul monakveTSi. garkveuli lic cximsa da sisveles drois Semdeg meordeba. gu­ dayofa.. romlis peri pEtia [berZ. gamonis (Pergamon) saxelis 2. batknis an Tiknis  zafxulis p. Seteva.  p. drois monakveTi. peripeteia] – ganmavlobaSi raime xdeba uecari cvlileba. aTwiladi – axlos da ge dedamiwa] (maTem. mkvrivi qaRaldi. lis garsi.

) kedlebis talRi­ seburi ritmuli SekumSva­ gafarToeba. mudmivi. permanEntul­i [laT. wyalqveSa navidan. peritOnit­i [berZ. centridan da­ Sorebuli adgili.] – gamoTqma. aseve uazro da sasacilo. wrexazi] – 1. nervuli sistema.) muc­ lis apkis anTeba. neli garTuleba visime cxovrebaSi. permanent < laT. ¥ periferiuli.) momWeri _ Rru organoTa (saylapavi milis. p.  p. perifEria [berZ. romelic didxans sZlebs. cxovelTa mefe _ nacvlad perkUsia [laT.). tankidan da misT. Perlamutter margalitis mwarmoebeli] – Zvirfasi nivTiereba. permanens (permamentis] – rac ganuwyvetliv grZeldeba.-Si muSaobs.) avadmyofis gasin­ jva sxeulze TiTebis an specialuri CaquCuis ka­ kuniT.per -390lomisa). perQfraz­i [berZ. pErl­i [fr. perron] – rkinigzis . periskopeo irgvliv vixedebi] – opti­ kuri xelsawyo sakanidan. ro­ melic warmoadgens zo­ gierTi niJara _ margalitis Sres.  p. peristAltika < [berZ. gamoCenili. gamocemuli xmis xasiaTiT eqimi arkvevs Si­ nagani organoebis mdgo­ mareobas. perlAmut­i [germ. perlustrAcia [< laT. periphrasis < laT. nawlavebisa da misT. 2. perle] – raRac mSvenieri. qveynis ga­ napira mxare. raime mdgo­ mareobaSi da sxv. zedamxedvelobis da misT. saTvalTvalad. raionebi. perlustro vaTvaliereb] – fostiT gagzavnili werilis fa­ ruli gaxsna saxelmwifo organoebis mier (cenzuris. permAnent­i [fr. peritonaion muclis apki] – (medic. percussion] – (medic. pEron­i [fr. periphereia wre. mizniT). peristaltikos] – (fiziol. perQskop­i < [berZ. romelic aRweriT gadmoscems sxva gamoTqmis an sityvis azrs (mag: saqarTvelos dedaqa­ laqi – nacvlad Tbilisisa. kuWis. centridan daSorebuli nawili risame. permanens] – Tmis dax­ veva (eleqtrobiT da sxv.

romelTanac mata­ sasurvelad aris miCneuli. erTi da igi­ swori xazi. saqme. didaturac sasurveladaa miCneuli am saxelmwifos persOnaJ­i fr. pirs Seexeba. personalis sasvlelad. ri – patara zomis (samagi­ pErsona [laT. nalTan dakavSirebuli. persona grata sasurveli pi­ rovneba] – ama Tu im sa­ personAlia [laT. do) kompiuteri (ix.-391- per (metropolitenis) sadguris romlis kandidatura ara­ baqani. moZravi] _ mudmivi Zrava. sawarmos piradi pendicularis Sveuli] – (maTem.). inJiner-teqqmnis swor kuTxes.  p.  samedicino p. naaRmdegeba meqanikis kano­ personAluri kompiUte­ nebs.  romanis p. romlis Seqmnis idea ewi­ mxatvris p. persona non grata arasasurve­ dadebiTi p. loba. rac visme pi­ perpetuum mobile mudmivad radad ekuTvnis. nikosTa p.-ebi. personAluri – 1. xelmwifoSi di plomatiur enciklopediis an cnobarisa. rebeli Cerdeba mgzavre­ uaryofilia.  p. p. persona] – piri.. personali] – raime dawese­ perpendikUlar­i [laT. p.-ebi.) Semadgenloba. piesis p. bis Casasxdomad da gadmo­ persOnal­i [laT. sibrtyeze. li pirovneba] – pirovneba. mowveva miiRo. quCebi. Tac piradad sargeblobs pErsona grAta [laT. personnage] – mxatvrul nawarmoebis moq­ mTavrobis mier. perpen a. Semadgendikuliaruli Scd. romli­ pirovneba. vinme. personalis piradi] citata leqsikonis. ¥ perpendikularuli. 2. sawarmos p. perso­  p. romlis kan­ cnobil pirovnebas. xazebi. rac mxolod mocemul perpEtuum­mObile [laT..  perpendikuliari. gamofena. komikuri p. romelic meore ve profesiis adamianTa er­ swor xazTan an sibrtyesTan Toblioba. warmomadgenlad gasagzav­ romlic eZRvneba romelime ni pirovneba. medi piri. pErsona non grAta [laT. . perbulebis.

mxazvelobiTi geometriis akrobatuli nomrebis Se­ nawili. panorama risame. sivrcis gamosaxva sibrtye­ SeSfoTeba. bune­ tovani (mniS. romelsac iyeneben 4. gegma.ganpirobebulia damkvir­ iT. perche] _ grZeli saxuleba risme. 2. veblisgan maTi (sagnebis)  pertrubacia. perspektiuli. 5. sagnebis. perspekrac damkvirveblisgan mniS­ tuli. axalgazrda. centraluri proeqtirebis saSualebiT sibrtyeze sxe­ pEseta [esp.  u. visime an pesQmizm­i < [laT. wesiT Sesrulebuli gamo­ pErS­i [fr. (astr. formis. Tvisebebi hqondeT (qarT. p. rac gamowveu­ msvlelobis moulodnenli lia damkvirveblisgan maTi darRveva.  am sityvas xSirad xmaroben mkafioobis moCvenebiTi cva­ risame SemadgenlobaSi momlebadobis Sesabamisad. persona risame SesaZleblobani mo­ mavalSi. uperspektivo Scd. vnelovnadaa daSorebuli. rac xdari cvlilebebis mniSv. Θ  vaJa xSirad mimarTavs p. Secvla sxva sxeulebis mi­ 3. romelic swavlobs sasruleblad (cirkSi). wamowyeba. moxazulobis.) rda. ni. peretrubacia metnaklebi daSorebiT.-s. (wign. sagnebis sididis. momavlis gegmebi. winadadeba. perspektova– 1. moculobiTi sagnebisa da zidulobis Zalis gamo. wesrigis moSla. ganviTarebis p-ebi. bis movlenaTa iseTi daxat­  p. 2­isaT­ sinon.) cis sxeulis gzis  quCis p.: ¥ perspeqtiuli da perspeqcxovelebis. perturbAcia [laT. pessimus . am Scd. Secd. ¥ uperspeqtivo (mniSv.-is mqone axalgazda facio vakeTeb] – (lit. vis). rac. xedi. TiTqos maT adamianuri  p. perspective]  perspektiva.) mdgomareobaTa moCvenebiTi movlenaTa Cveulebrivi cvalebadoba. ze sididis. perturbatio 2. ulebis gamosaxvis wesebs. 2­isaTvis).  kargi p. metnaklebi daSorebiT. gapirovneba). aSla] – 1. zRaprebSi. va. igavebSi da sxv. Woki. perspEqtiva [fr.per -392- personifikAcia da perso­ nificQreba [laT. arev­dareva. peseta] – fulis erTeuli espaneTSi.

 unda: `pianinos ukravs~. pesticQdeb­i [laT. pQgmei [berZ. optimizmi). aseTi fermentisagan dam­ zadebuli wamali. si­ non. pianola < fr. pygmaios `muS­ tisodena~] – centraluri afrikis dabaltanianTa to­ mis warmomadgeneli (qarT. .] – mowyobiloba. romelic avtomaturad ukravs for­ tepianios.. ¥ pesimisturi. piAnola [ingl. `pianinoze daukra~. Tofis wamliT gatenili qaRaldis Wurvi. uimedoba (sapirisp. kuWis wvenis fermenti. sevdianoba. pQgment­i [laT. petQcia [laT. bneli mxareebis da­ naxva. pepsis] saWmlis moneleba] – 1. romelic saWmlis monelebisas Slis cilas. petitio] – weri­ lobiTi koleqtiuri Txovna xelisuflebis umaRlesi organoebisadmi. Savi Wi­ ri da caedo vklav] – qi­ miuri saSualebani mavne organizmebis winaaRmdeg sabrZolvelad. pestis gadamdebi seni. pianino] – forte­ pianos erT­erTi saxeoba. pygmentum sa­ Rebavi] – saRebavi nivTiereba. petArda [fr.. piAnist­i – fortepianos (pia­ ninos. gavrcelebuli aSS­ sa da sxv. pEfsin­i < [berZ. `pianinoze damkvreli~ Scd.  `pianinoze ukravs~. romelsac iyeneben feirverkis mosa­ wyobad. pētard] – 1. qveynebSi.  pepsi-kola.-393yvelaze cudi] – yvelaferSi cudi. 2. romelsac udeben li­ andagebze matarebels mis gasaCereblad mosalodne­ li katastrofis Tavidan acilebis mizniT (qarT. pesQmist­i – pesimizmiT ganm­ sWvaluli adamiani. 2. pefsi-kolasi Scd. ganwyobileba. peso] – fulis erTe­ uli laTinuri amerikis zog (espanurenovan) qveynebSi. pEso [esp. sasig­ nalo asafeTqebeli Wur­ vi. koleqtiuri pig Suamdgomloba. sin. juja kaci).  p. Wequra). piAnino [it. ¥ pefsi-kolisa. gulgate­ xiloba. roialis) damkvreli musikosi. pEfsi­kOla [ingl. romelic fers aZlevs co­ . mTavrobis meTaurisadmi. pepsi cola] – ualkoholo sasmeli er­ Tgvari.

 Sopenis p. romlis drosac ormagi nayofi (tyupebi) Se­ xorcebulia erTmaneTTan gavis areSi.pig cxali lebs. mokrZalebuli da­ mokidebuleba vinmesadmi. pygē gava da pagos damagrebuli..  Θ istoriuli p.] – 1. pigmentAcia – (biol. qarT. romelzec dge­ bian xolme prizis misaRebad zog sportul SejibrebaSi pirvel sam adgilze gamo­ suli sportsmenebi. organizmis -394qsovi­ moebi. cnobismoyvare­ obis aRmZvreli (araCveuleb­ rivi intensiurobiT). piedEstal­i [fr. 2.-ebi. pieta] – (xelovn. kvarcxlbeki). macdunebeli. ro­ melic SubiT aRizianebs xars. `daviT aRmaSenebeli~. piēdestal] – mxatvrulad gaformebuli safuZveli. pikAdor­i [esp. dramatur­ giuli nawarmoebi scenaze warsadgenad. pQesa [fr. sinon. sapatio piedestali – sami sxvadasxva sinaRlis mqone dasadgomi. pikAntur­i [fr. 3.  pedestali.) cocxa­ li organizmis qsovilebis SeRebva pigmentebiT. umaRlesi wertili. pQk­i [fr. piEtet­i [germ. pigopAgeb­i [berZ. peice] – 1.  konstantine gamsaxurdias p. sammoqme­ debiani p. pietat < laT. eleqtro sadgurSi gaZlierebuli datvirTvis saaTebSi). picador < pica Subi] _ xarebis brZolis cxenosani monawile.-ebi. ramesadmi. mTis maxvili mwvervali. pQeta [it. cxare gemosi (sawebeli. Scd.) naxati. postamenti. interesis. 2. 2. saorkestro p. (sinon. mkveT­ ri moklevadiani aweva mu­ SaobaSi (mag. pietas (pietatis) RvTismo­ saoba] – Rrma pativis­ cema. patara musikaluri nawar­ . mimzidveli. romelzec gamosaxu­ lia jvridan Camoxnili ieso qristes datireba. sa­ qalaqo transportis moZ­ raobisas (dilas _ pikis saaTebSi). Θ granitis p. sveti da misT. piquant] – 1. Sebo­ Wili] – ganviTarebis erT­ erTi manki. romelzec dgas Zegli. pic. saWmeli).

piOner­i [fr. pineau] – franguli vazis jiSi. пикули < ingl. iye­ neben medicinaSi.  cxenosanTa p. laboratoriebSi da sxv. Sve­ ulmfrens.) TviTmfrinavis didi siswrafiT Zirs daSveba.  p.-os Rvino. pQket­i [fr. romelic sa­ zomi erTeulis saxelTan moxsenebisas aRniSnavs mis metrilioned nawils. piquer] – (avi­ ac. pQno [fr. pincette] – patara zambariani maSa wvrili. pQlot­i [fr.) adamiani. sa­ TuTi sagnebis asaRebad. xarobs Cven­ Sic.  p. pikQreba1 [fr. pionnier] 1. – wvrilad daW­ rili da damwnilebuli bostneulis narevi.). kitris mwnili. pQncet­i [fr.). pinguis] – zRvis di­ di frinveli. piquet] – 1. 2. patara sadarajo razmi. romelic icavs gaficvis adgils an demonstrantebs. pikQreba2 [< fr. pilotage] – safreni aparatis marTvis ostatoba: TviTmfrinavis manevrireba haerSi sxvada­ sxva figuris SesrulebiT. pilOtaJ­i [fr. piquet palo] _Θ(sof. teqnikaSi . xelovnebaSi. frena ar Se­ uZlia.. ¥ mopiketisa. picnic] – qalaq­ gareT jgufurad gaseirneba (Cveulebriv dasasveneblad da saWmel­sasmelad).  mopiketesi Scd. romelic marTavs safren aparats (TviTmfrinavs. pQngvin­i [fr. romelmac pirvel­ ma SeaRwia gamoukvlevel qveyanaSi da dasaxlda iq. pQknik­i [ingl. romelmac mecniereba­ Si. pQko [fr.) Teslze amosuli mcenareebis ga­ dargva erTmaneTis daSo­ rebiT ufro mZlavri eg­ zemplarebis misaRebad. pico mcire sidide] – TavsarTi. pilote] – piri. gav­ rcelebulia antarqtikaSi. piri. pickles (mr. kargad curavs. (wig. mfrinavi. iyeneben mizanSi yumbaris zusti moxvedris mizniT. pinguine < laT.-395- pio pQkap­i [ingl.-Ta ufrosi. teqnikaSi.  p. gaficulTa an demons­ trantTa jgufi. 2. meurn.. mopikete – piketis monawi­ le. pick-up] – patara pQkuli [rus. saqveiTo –samgzavro avto­ mobili.

risame wamomwyebi. p.pio -396samkuTxedebs. sawveTuri).  TvalSi wamlis CawveTeba p.  pirogasi Scd. me­ kobre. pirata < berZ. ixmareba siTxis amo­ saRebad da wveT­wveTad gamosaSvebad (qarT. romlis fuZe warmoadgens mraval­ kuTxeds. pQJon­i < [fr. icvamen saSinaod (Cveulebriv. romlis fuZe oTxkuTxaa. pirAmida [berZ.) mra­ valwaxnaga sxeuli. koxta axalgazrda kaci. nageboba. pQrke­s reAqcia (medic. 2. verxvi. ¥ pirogisa.  piJamo. pipette] – minis waw­ vetebuli milaki. pQrat­i [laT. piramidisa. 3. (maTem. da sxv. xolo waxnagebi – saerTo wveris mqone . ¥ piJamisa. kanibebis) viwro da grZeli navi. piramidi. ro­ melic Sedgenilia erTma­ neTze Semdgari adamianebi­ sagan. pyon Cirqi da rheô movlenebi] – (medic. ¥ pioneruli  p. wamowyeba. agreTve acviaT avadmyofebs (saavadmyofo­ Si). aseTi fromis uzarmazari qvis akldama. piromEtria [berZ. piJamosi Scd. pQpet­i [fr.) Cirqdena. xis mTeli mori­ sagan SigniT amoWrili an amowviT gakeTebuli navi. pigeon mtredi] – Tavqariani. piramiduri Scd. pirogue karib. ¥ piramiduli. frantuli. pijamas] – Sar­ val­xalaTi rbili qso­ vilisa. sinon. akrobatikuli figura.) kanis sinji organizmis tuberku­ lioziT dasnebovnebis da­ sadgenad.  p. piOrea [berZ. romelsac gadakruli aqvs xis qerqi (an tyavi). pyr cecx­ li da metreô vzomav] – ma­ Rali temperaturis gazom­ vis meTodi. piragua. loginSi da­ sawolad). pQJama [ingl.  piramidasi. romelsac TavSi ukeTia rezinis bu­ niki.  xeofsis p. agebdnen Zvel egvi pteSi faraonebisaTvis. gakafa axali gzebi.  pi petka Scd. pyramis (piramidas)] – 1. fr. peiratēs] – zRvis yaCaRi.-iT.] _ indielebis (kerZod. pQroga [esp.

-397- pio pQros­is gamArjveba _ ity­ sufTaveba] – saWmlis sakazmi gaxexili bostneulis an vian iseT gamarjvebaze. moqmedebis gad­ ¥ piroteqnikuri. ping-pong] – magidis CogburTi (tenisi). romlis sruli Semotrialeba. puree < purer ga­ didi yvavilebiT. saerTod gaxexili dasWirda. bostneulis. Cveulebriv pQure [fr. mocema naxatebis saSuale­  p. pQrs­i [ingl. foierverkebSi da sxv. pirotEqnika [berZ. Paeōnia] – mcenare an misT. baias ojaxisa. pictus daxatuli da berZ. piroutte] – cekvaSi pQng­pongi [ingl. zogierTi . tikalur joxze. xatovani damwerlo­  pirotexnika. roialze pQon­i [laT. sadgurebSi: zRvaSi SeW­ rili saporto nageboba pQjak­i [ingl. pyr ce­  kartofilis p.)] – nav­ pQca – [it. romelic dakavSirebulia sacecxle piqtogrAfia [laT. pirotexnikuba. pistOlet­i [fr. toba. pea-jacket] – ma­ makacis kostiumis zeda na­ orive mxridan gemebis mi­ wili. piers (mr.) movlenebis. cali fexis TiTis wverebze sportuli TamaSi. ri Scd. Rvezeli erTgvari. pizza] _ italiuri kerZi. gan­ xelis mokle cecxlsasro­ sazRvruli wesebis dac­ li iaraRi. nikis dargi. sadgomad. pistolet] – rom faneris raketebiT. arsi mdgomareobs imaSi.. bebiT. velesi saxeoba – sagnebis. graphô narevebis damzadebasa da vwer] – damwerlobis uZ­ gamoyenebasTan (raketebSi. cxli da techne osta­ ¥ piuresi. romelic ganivad ga­ rili sibrtye notebis da­ yofilia baduriT or nawi­ sadebad. pupitre < laT. xelovneba] – teq­  piurisa Scd. burTis gadasrola magi­ pulpitam] – specialuri dax­ daze. damagrebulia ver­ lad. pirUet­i [fr. xdeba celuloidis piUpitr­i [fr. vaSlis p. ro­ azelili kartofilis sa­ melsac didi msxverpli xiT. narevi. xilis masa. viT.

leqsi. sisxlis Txe­ vadi nawili. plasma gamo­ naZerwi] – 1. protopolazmis mcdari saxelwodeba. plakat] – ke­ delze gasakravi feradi naxati. plagQat­i [laT. planeur] – haer­ ze ufro mZime umotoro safreni aparati. romelic mzis garSemo brunavs da mzis areklili SuqiT anaTebs (qarT.-ebi. s.) ferwera. ¥ saplanero. `literaturuli qurdoba~. plAner­i [fr. rac Scd. xolo am nawilakebis qaosuri siTburi moZraoba sWar­ bobs maT mimarTul gada­ adgilebas garegani aRZ­ ruli velis moqmedebis Sedegad. s.  am mniSvnelobiT xSirad xmaroben plagiats. p. sporti. romelic gaSvebis Semdeg haeris aR­ mavali talRis zegavleniT mifrinavs da Tavisi wonis gamo TandaTan dabla eS­ veba.pla -398¥ plakaturi da saplakato. plAneta [berZ.  p. kosmonavtikaSi da misT. plagiatus mota­ cebuli] sxvisi nawarmoebis Tavisi saxeliT gamoqveyneba.romelSic imarTeba samecniero­popu­ laruli leqciebi astro­ nomiaSi.-ebiT Sejibreba. romelSic es apara­ tia dadgmuli da. laT. jiSi gamoiyeneba rogorc dekoratiuli mcenare. 2. plAzma [berZ. planetarQum­i [gviand. miTviseba. (s. romelSic dadebiTad da uaryofiTad damux­ tuli nawilakebis sim­ kvrive erTgvaria. Tavis nawarmoebSi sxvisi nawarmoebis gamoyeneba avtoris dausaxelebelad. planetarium] – 1. cTomili). planertus] – ci­ uri sxeuli. saxelosno. rom­ liTac gumbaTisebur ek­ ranze aCveneben planetebis da sxva ciuri sxeulebis moZraobas.  mcire p.  molivlive p. agreTve plagiatori). sinon. aparati. plagiAtor­i – plagiatis Camdeni.. .) ionizebuli airi. (fiz. 3. planErizm­i – sportis sa­ xeoba – planerebiT frena. (ix. Senoba. romelsac axlavs morige saagitacio an sa­ reklamo teqsti. 2.  s. plAkat­i [germ.

romelsac cal mxares aqvs gamWvirvale zedapiri. ¥ plastikuri.  pliaJi Scd. plAto [fr. meurn) miwis Rrmad damuSaveba (vazis an xexi­ lis dasargavad..-is madani. saiuve­ liro saqmeSi. romelic qmnis moculobiTi formis nawarmoebebs. plastilina] – saZerwi masala. planchette] – 1. (geol.-399- pla planimEtria [laT. p. plantAtor­i plantaciis (mniSv.. Sdr. 3. msxvili kapitalisturi samiwaTmoqmedo meurneoba (pirvelad erqva iseTs.  plastiuri Scd.-is mrewveloba. ro­ melzec damagrebulia qa­ Raldi adgilis gegmis da­ saxazavad. 2. Saqris p.  p. plAnSet­i [fr. plantAcia [laT. planum sibrtye da berZ. bambis p. planQreba [fr. plAstika [berZ. sa­ dac iyenebdnen monebis Sromas – amerikasa da ko­ loniur qveynebSi). rukis satarebeli brtyeli CanTa. planer] – pla­ neris an motor gaTiSuli TviTmfrinavis TandaTano­ biT Zirs daSveba. romelic swavlobs sib­ rtyeze mocemul figurebs. miwis gadabruneba).. plAJ­i [fr.) ficari. platina] – qimiuri elementi.. plandage] – (sof. foladisferi ke­ TilSobili liToni. plAtina [esp. plastike] – xe­ lovnebis saxeoba. plateau] – zRvis donidan SedarebiT maRla mdebare vake. miwis didi far­ Tobi. metreô vzomav] – geometriis nawi­ li. p. plantatio rgva] – 1. romelic ga­ moiyeneba sabanaod da mzis abazanebis misaRebad. gamomsaxveloba.-is xelovneba. Warxlis p.  p. plage] – wylis gaS­ lili napiri. 2.  plastelini Scd. geologiuri gegma.  qobuleTis p. romelsac ci­ . qa­ nis vazelinis da zogi sxva nivTierebis SereviT.  antikuri p. plastQlin­i [it. didi gamoyeneba aqvs eleqtro da radioteqnikaSi.  Cais p. sadac mohyavT speci­ aluri sasoflo­sameurneo kulturebi. mzaddeba Tixisa da sanTlisgan. plAntaJ­i [fr. 2) patroni.

plAtforma [fr. platonizmTan dakavSirebuli. 3. sazogado­ ebrivi jgufis politikuri programa. rki­ nigzis sadgurSi liandagis gaswvriv mowyobili baqani.  partiis saarCevno p. plAckart­i [germ. daTvalierebis da parade­ bisaTvis. 2. 4. plafond] – 1. platOnur­i – 1. mcire xniT matareblis ga­ saCerebeli adgili or sad­ gurs Soris (sinon. Platzkarte] – bileTis danarTi samgzavro vagonSi sawoli adgilis dasakaveblad.  maRali p. Pleias (Pleiados) Svidi _ Zveli berZeni po­ cabo ferdobebi aqvs. avtobussa da sxv. teritoria.) or­ gano. 2.) sivrce. 2. mo­ xatuli an reliefiT Sem­ kuli Weri. Zv. dabali bortebis mqone satvirTo vagoni (sinon. plAcenta [laT. plEada [berZ. ganyenebuli.  mTawmindis p.pla -4002. 2. (wign. romelic viTardeba orsuli qalis (an make cxovelis) organizmSi da uzrunvelyofs Canasaxis kvebasa da sunTqvas. Zveli ber­ Zeni filosofosis pla­ tonis (727­347 ww. plAfon­i [fr.  p. mom­ yoli.. 3. mowyo­ bili zed Werze an kedelze (upiratesad vagonis kupeSi. ¥ plackartiani.) plAcdarm­i [fr. gemis kaiutaSi an salonSi. sadac mzaddeba da iSleba saomari operacia. baqani). placenta kveri.) partiis. eleqtruli sagani. place d’armes] – 1. borjomis p.) da misi mimdevrebis idealisturi filosofia. platOnizm­i _ 1. plAc­i [germ. platonuri siyvaruli. (samx. vagoni.  plaTforma Scd. romelic Se­ iZleba gamoyenebul iqnes sawyis punqtad saomari moqmedebisaTvis visime wi­ naaRmdeg. . baqani). rasac praqtikuli miznebi ara aqvs. Ria. SafarTxeli] – (med.  Tbili vagonis p. wel­ TaRr. mxolod sulier miswra­ febebze damyarebuli ara­ xorcieli (siyvaruli). plate-forme brtyeli forma] – 1. Platz] – moedani samwyobro samecadinod.

plEer­i [ingl. beWdiT CaWyletili tyviis patara naWeri. plebQscit­i [laT.) erTi epoqis ga­ moCenili moRvaweTa jgufi.) apki. plEbei [laT. sadac yvela wevri esw­ reba. plebiscitum xalxis gadawyveti­ leba] – saerTo­saxalxo kenWisyra. plo plEvra [berZ. sxdoma. plein air sufTa haeri] – ferwera gareT.  s. plEd­i [ingl.  qarTvel moWadrake qalTa p. plaid.] – didi da sqeli Sali. bu­ nebis realur ferebs.) plebeebi. referendumi). romelsac adeben daketil kars. Cveulebriv kubokruli da foCebiani. romelsac pirveli xanebSi araviTari politikuri uflebebi ar hqonda. pleadasi Scd. plEnum­i [laT. plenum sruli] – arCeviTi xelmZRvaneli organos plenaruli sxdo­ ma. xeluxleblobis niSania. plEbs­i [laT. Θ  konferenciis p.  pleiada. pleura gverdi] – (anat.. plenarius sruli] – raSic raime or­ ganizacia. iyeneben loginis gadasafa­ reblad.  umaRlesi sasamarTlos p. plenArul­i [laT. piradad Tavi­ sufali adamiani. arCeviTi organos yvela wevri monawileobs. romelic faravs filtvebisa da gulmkerdis Rrus kedlebs.tyvia] – 1.-is mowyoba. zustad gadmoscems bunebriv gare­ moebas. Plombe < laT. ¥ saplebiscito. fr. 2. haeris garemos. plebs] – (kreb. plebeius] – 1. plumbum.  p.) plevritis anTeba. romesac awyo­ ben mniSvnelovan saxel­ mwifoebriv sakiTxis gadasawyvetad (sinon. .-401et­tragikosis jgufis saxe­ li] – (wign. plomb. plOmb­i [germ. mSromelTa wre­ ebidan gamosuli adamiani. haerze. plEvrit­i (medic. plEner­i [fr. sakiTxi. Ria cis qveS. ¥ pleadisa. Se­ fuTul saqonels da sxv. dabali wodebis warmo­ madgeneli. Zvel romSi: dabali wreebis war­ momadgeneli. player < play moZraobaSi moyvana] – kom­ paqturi magnitofoni Cana­ werebis aRdgenisaTvis.

temperaturaze mierTebisas niSnavs: nuls zemoT (sapi­ risp. 15 (an +15) gradusi. romlis drosac saxelmwifo xelisufleba aqvs gabatonebuli klasis mdidar fenas. plUton­i [berZ. romel­ sac urevia raime xili.  g.plo -402kratos xelisufleba. wve­ ni.  pliusi Scd. (polit. qarTuli 2.  pnevmatiuri Scd. miwis wiaRis mflobeli. poiesis] – sity­ vieri mxatvruli Semoqme­ deba leqsebis saxiT.. rac gamowveulia organoebSi nivTierebaTa cvlis darR­ vevis Sedegad. leq­ sebi.) saxelmwifos mmarTvelobis mravalpar­ tiuli sistema. 2. sahaero] – SekumSuli haeriT moqmedi. pnevmOnia [berZ. p.  p. plombirêes saf­ rangeTis qalaq plombires sax. (-) minusi). da . mixedviT] – naRebisgan damzadebuli nayini. siZli­ ere] – politikuri weswyo­ bileba. plOmbir­i [fr. poEzia [berZ. (astr. CaquCi. pnevmatQkur­i [berZ. podAgra [berZ. romelic uaryofs samya­ ros erTianobas da amtki­ cebs. plurAlizm­i [< laT. ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Zma. pluralis mravlobiTi] _ 1.  pliuralizmi Scd. tabiZis p. nivTiereba. saiqios mbrZanebeli.) idealisturi moZRvreba. rom mas safuZvlad udevs mTavari erTmaneTTan daukavSirebeli sulieri arsi.­iT zogjer xma­ roben bJens an brJens. rac Scd.  p. plus metad] – Sekrebis (momatebis) dade­ biTi niSani (+) maTematikaSi. (filos. ¥ pnevmaturi dasaSvebia.  me­2 mniSv. 2. pluton] – 1. plutokrAtia [berZ. romliTac av­ seben dazianebuli kbilis Rrus. miwisqveSeTis RmerTi.) saxsrebisa da qso­ vilebis daavadeba. Plutokratia < plutos simdidre. podagra] – (me­ dic.) filtvebis anTeba. pneumatikos sasunTqi.) mzis sistemis me­ cxre mzidan yvelaze uf­ ro daSorebuli didi pla­ neta. tumbo. pneumonia pneumon filtvi] – (medic. plUs­i < [laT. Sokoladi da sxv.

) dadebiTi (sapirisp. `bedi 3. msjeloba. romis cirkSi: amaRle­ pozitQur­i [laT.. pozQcia [laT. . `baxtrioni~. rac pozitivs warmoad­ qarTlisa~. romelic zrunavs Ta­ ioni. kedeli antikuri cirkis bulis Sesabamisad aris ga­ asparezis garSemo. `basianis brZola~. Semoqmedeba. sxeulis esa Tu is mdgo­ 2. adgili naturisaTvis. ganlageba TamaSis ama Tu poQnter­i [ingl. positivus da­ moqandakeTa da mxatvrebis debiTi] – fotografiasa da saxelosnoSi: amaRlebuli kinematografiaSi: suraTi. 2. sazeimo p. SaSSi: figurebis ze. baraTaSvilis p. WadrakSi. Zv. positio] – 1. fSavelas p.) brZolis dros ja­ mareoba. buli. (samx. positius] – 1. pOema [berZ. pozQor­i [fr. gamoxatuleba. ganlageba. senato­ negatiuri). gadawyveta. (meZebari) ZaRlis jiSi.  p. faqtebze damyare­ leqsad.  sasurveli p. poseur] – ada­ samxedro moqmedebaTa ra­ miani. mowinave p. pointer] – im momentisas. n. rebis ganlagebis adgili. pirTaTvis. pozQtiv­i [laT. romelzedac gansxvavebiT) gadaRebuli aSenebdnen antikur (upira­ sagnis naTeli da muqi ad­ tesad romaul) taZrebs. visame an risame mdgomareoba.) Tvalsazrisi. (wign. maRali baqani. pose] – adamianis ebze brZola. imperatorisaTvis. visi qcevis garegan efeqt­ 3. l.-403- poz xalxuri p. maRali wris  p. rebsa da sxv.pOza [fr. podium] – 1. romelic leqsebs Txzavs. rac pozitivizmi. poiema] – Txro­ pozitiuri filosofia _ biTi mxatvruli nawarmoebi igivea. asaTianis p. buli adgili savarZlebiT (wign. sakiTxis p. mosuli. moklebalniani sanadiro 4. pOdium­i [laT. pOet­i [berZ. cdaze.  p. gilebi sinamdvileSi arse­ 3. gens.  p. mecnierebani. 4. gadat. poietes] – mwerali. niWi..  v. ¥ poeturi. p. romelzec (negativisagan 2.

samxedro wvrTnisaTvis (qarT. Rame.) da­ kavSirebuli. p. eWira.  p. polemikos mtruli] – kamaTi raime mecnieruli. (s. (qarT. Tavisi p. [berZ. sinon.. daicva. polQgon­i [berZ. poliAndria [berZ. ¥ poziciuri. sapirispiro.  kamaTSi swori p.. (wign. yinulebi. sinon. poly bevri da enēr (andros) qmari] – qorwinebis forma. azri raime sakiTxSi. literaturuli Tu po­ litikuri sakiTxebis gan­ xilvisas (qarT. eqspedicia. poly bevri] – rTuli sityvebis TavsarTi. polEmika [fr. paeqroba).pol -404valqmrianoba). p. poligQnia [< berZ. erTi mamlis Sejvareba er­ Ti sezonis ganmavlobaSi ramdenime dedalTan. poligAmia [berZ. sasroleTi). 2. polemique < berZ. polyglôttos] – bevri enis mcodne. azrebi. poligrAfia [berZ. gadat. poly bevri da gamos qorwineba] – 1. polygynēs mravalcoliani] – qor­ winebis forma. p. mrewveloba. rodesac mamakacs SeiZleba erTd­ roulad ramdenime coli hyavdes. romelic uCvenebs simrav­ les raimes rTuli Semad­ genlobisas. sa­ winaaRmdego. mravalcolianoba). polusTan (mniSv.) sruliad sxvagvari. polAruli [laT. beWdva. 2.  p.  p. Jurnal­ga­ zeTebis da misT. romlis drosac qals SeiZleba er­ Tdroulad ramdenime qmari hyavdes.  literaturuli p. upiratesoba (WadrakSi). polaris] – 1. sinon. polQglot­i [berZ. p. 1. polygrafia mravalnaweri] – teqnikis dargi.. sabrZo­ lo tenikis gamosacdelad.) kombinati. (qarT. polusTan ar­ sebuli.  saraketo p. polygonos mravalkuTxiani] – specia­ lurad mowyobili adgili sxvadasxva iaraRis. ¥ poligrafiuli da sapoligrafio. romlis saqmea wignebis. (s.  p. poli. qorwinebis forma.) baza. mra- .-Si miiRo monawileoba. rodesac TiToeuls SeuZlia erTd­ roulad ramdenime meuRle hyavdes. sinon.

mwifo.pOlis­i [berZ...) uwodeben (`celofnis parkio~ ­ amboben). xelisufleba] – mraval­  p. lovneba] – teqnikis sxva­ stomatologiuri p. poliklQnika [berZ. politeqnQkuri [berZ. swavlexelisuflebianoba. kratos buli. simsivne. mo. farTod pOli p­i [berZ. is specialisti. samzadeblad. 2. policeman police policia da man ada­ loba] – samkurnalo­pro­ miani] – zogierT qveyanaSi: filaqtikuri dawesebuleba. nivTiereba erTgvari. wesrigis dam­ romelic samedicino daxma­ cveli.) zurgis tvinis ruxi nivTierebis anTeba. rebas uwevs momsvlel da Sin mwoliare avadmyofebs. saxelmwifos nacrisferi da myelos tvini] marTvis xelovneba] – 1. politika saxel­ denime pirze.-405- pol poligrAfist­i poligrafi­ – (medic. xe­  raionuli p. bavSvTa p. p. lofans (ix. iwvevs damblas. universiteti. uflebis ganawileba ram­ polQtika [berZ. p. polis] – Zvel saberZneTSi: qalaqi saxel­ noTeizmi). poliTEizm­i [berZ. polios saqmianoba. iyeneben samrewvelo da sa­ romelic erTi boloTi mi­ yofacxovrebo nawarmis da­ magrebulia moZrav saganze. poly bev­ 1 ri da theos RmerTi] – re­ pOlQs­i [fr. xelis­ ba. muzeumi. bavSvTa mwvave infeqciuri polieTQlen­i _ sinTezuri daavadeba. mraval­ 2 RmerTianoba (sapirisp. nawlavRruiani cxoveli. RmerTs aRiarebs. ligia. romeilic mraval dazRvevis mowmoba. mwifo da sazogadoebrivi poliomiElit­i [berZ. lorwovani garsebis (cxvi­ ris Rrus) keTilTvisebiani rac Scd. qonebis da sxv. dasxva dargTan dakavSire­ polikrAtia [berZ. polypus] – 1. sa­ . policieli.mtkice da elastiuri. police] – si­ cocxlis. polis qalaqi da klinike mkurna­ polQsmen­i [ingl. xolo meore boloze aqvs  am nivTierebas xSirad cepiri. poly bevri da techne xeloba.

romelic Cveulebriv Sedis diviziis an brigadis SemadgenlobaSi. -is meTauri. (saub. Sexedelebebi.  s. intrigani. politOlog­i – polito­ logiis specialisti. polihQmnia [laT.  sagareo p.  p. warmoSobili xalxuri cekvisagan. moRvawe. romelic princi pul politikur sa­ kiTxebs cvlis wvrilmane­ biT. ¥ sapolitiko. simRerebi. partiis an sazogadoebrivi jgufis moRvaweoba Sidasa­ xelmwifoebrivi marTvisa da saerTaSoriso urTier­ Tobis dargSi.  p. poliqrOmia [berZ. полк] – samxedro nawili. polifOnia [berZ.  s. damokide­ buleba. ¥ sapolicio. polyphônia – mravalxmianoba. politQkan­i [fr. romelsac hyavs SeiaraRebuli razmebi saxelmwifoSi wesrigis da­ samyareblad. saSinao politikisa da sa­ erTaSoriso urTierTobe­ . saaviacio p. p. ¥ policiuri. pOlk­i [rus.  p.. xSirad angarebis miz­ niT. politika da logos moZRvreba] – mecnierebis gansakuT­ rebuli dargi. legioni). polQcia [germ.pol -406bis probelemebs. p. politQkos­i politikuri moRvawe. 2. sxva adamianeb­ Tan urTierToba. polka] – Cqartempiani sabalo cekva. gazeTi. ¥ politikuri. (sinon. polymnia] – berZnul mitologiaSi: lirikuli poeziis mfarveli muza. brZola. polyhymnia < berZ. polychrômos mravalfera] – mravali feris gamoyeneba (xuroT­ moZRvrebaSi. xelmwifo xelisuflebis. politolOgia [berZ. politeia qalaqis administracia] – gansakuTrebuli administ­ raciuli organo. romelic Seiswavlis sazogadoebis politikur organizacias da politikur cxovrebas. musika am cekvisaTvis. ¥ polifoniuri.) moqmedeba risame misaRwevad.] – adamiani. Polizei berZ.  msrolelTa p. saSinao p.. poliquan < berZ. p. zedamxedveloba. qandakebaSi). ubani.. pOlka [Cex.

qurumTa umaRlesi lis sulebiT. tilidan axlos mdebare  pantoni Scd. pOlus­i [laT. dedamiwis Ziriani navi. pOp­art­i [ingl. saxlis tisaTvis gamiznuli. pOnton­i [fr. ne oficeri. Poltergeist fuZis angelozi. TamaSi cxenebiT. – oficris wodeba vice­  poliusi Scd. `popularuli~.] – gunduri sportuli didebuleba.  avtomobilis p. am wer­ gamarTuli droebiTi xidi.) ukiduresad gan­ . pOmpa [fr. [ingl. pop Semokl. gaqroba pOni [ingl. pop. pontifex] lebis oinebiT. poltergEist­i [germ. sawinaaRmdego ram. ori bolodan erT­erTi. pompeuse] – zarzeimis xasiaTisa. lebSi xdeba da xsnian su­ pontQveqs­i [laT. romlebic sax­ cxenis jiSi. efeq­ saxlis angelozi.  dadebiTi p. suli] – ucabedi xmauri. sax­ romSi. Ti sityvisa mniSvnelobiT 2. полковник] sxvavebuli ram. polus < berZ.. pompa sazeimo msvleloba] – gaTvlili wodebulebebs (rangis) mqo­ sazeimo garegan efeqtze. agreTve polaruli).. pompe] – wylis tumbo. nitis an eleqtromagnitis  popΘkultura. burTiTa 2 da yvanjiT (qarT. mag­ `masiuri~. adgili. sinon. pop art Se­ 3. ponton] – brtyel­ polos RerZi] – 1. am pOmpa [laT. pop­musika. < ti­ rebis dros brwyinvaleba. sapirispi­ ro.-407- pop polkOvnik­i [rus. aseT navze si wertilTagani. eleqtruli wredis. pop-ansambli. bet. uaryofiT p. polo berZ. dacema. samxreTis p. cxenburTi). romelsac iye­ brunvis warmosaxviTi Rer­ neben droebiTi xidis say­ Zis erT­erTi ori ukidure­ rdenad wyalze. polkovnikze meti da ge­ 1 neral­maiorze naklebi. (gadat.. pular popularuli] – Tavsar­ (ix. romelime RonisZiebis Cata­ pOlo [ingl. fufuneba. pony] – patara sagnebisa. < po CrdiloeTis p. pompEzur­i [fr. fuZis an – uzenaesi qurumi Zvel saxlis angelozebiT. ga­ daadgileba. kolegiis wevri.

msaxiobi. ¥ saporto. populArul­i [laT.  p. xeliT gadasatani organi. port] – navsadguri. vinc. aso ð­s formis). didi Senobis mTavari Sesasvle­ li. sayovelTaod mo­ wonebuli.) liTonis mzidi kon­ struqcia (berZ. 2. portatQul­i [fr. < popular art popu­ laruli xelovneba] – popΘxelovneba. ope­ retis. portAtiv­i [fr. popularis saxalxo. saqonlis SefuTvas da a. portatis < laT. rek­ lamas. sahaero porti _ igivea. pornos gar­ yvnili da graphô vwer] – sqe­ sobrivi aRviraxsnilobis da garyvnilebis gamoxatva (literaturaSi. bevri­ saTvis advilad gasagebi.  xalxuri simRerebis p. bevrisaTvis xelmisawvdomad qceva. Jurnalisti. uwma­ wuri suraTebi.  populiarizacia Scd. Tan satareb­ . p. xelmisawvdomi.  populiaruli Scd.  s. qalaqi – baTumi. WiSkari < laT. literatura da sxva. rac sayovelTao pa­ tiviscemiT. xalxuri] – risame farTo masebSi gavrceleba. romelic risame populari­ zacias eweva. rome­ lic Sedgenilia sxvadasxva popularuli operis. mxatvroba­ Si. realur sagnebs. romelic ma­ sobrivi kulturis meTo­ debis.  popularizatori Scd.  p. popularizAcia [< laT. pOrtal­i [fr. popularizAtor­i piri. rac aeroporti. gamosaxulebas. kinematografiaSi). nebismieri kombinaciis Se­ saqmnelad. xalxuri] – 1. leqcia. stilisa da Temebis imitacias axdens. (teq. motivebisagan. arqiteqturulad ga­ formebuli. pOrt­i [fr. mxatvruli mimdinareoba. iyenebs Tavisufali. warmoadgens zogi manqanis nawils. mar­ tivad gadmocemuli. Porta] – 1. 2. Portal kari. portatif] – patara zomis. mowonebiT sar­ geblobs. foTi. pot-pourri] – mu­ sikaluri nawarmoebi. bWe. porto Tan damaqvs] – patara. pornogrAfia [berZ. popularis saxalxo. yvelaze metad ufro gavr­ celebuli iyo me­15 s­Si.pop -408- mokl. pOpuri [fr. xalxuri simRerisa da misT.S.

postinfeqciuri. p. porte-monnate] – safule qaRaldisaTvis ganyofilebebiT. porTveini. post Semdeg] – aRniSnavs: `raimes Semdgo­ mi~. wignebis da misT. saidanac . Porzellan] – faifuri. garkveuli adamianis an adamianTa jgufis ferwe­ ruli. p. Portwein] – magari Rvino erTgvari. msgavseba. p. Canaxati.. fotoaparati. satareblad. krest­ sabmeli. magari da momwaro. 3. romelic Tvalyurs adevnebs wes­ rigs Sesasvlelsa da ves­ tibiulSi. portQer­i [fr. sadarajo punqti. skulptu­ ruli an fotografiuli gamosaxuleba.  p.  porTfeli Scd. romelsac mefeebi icvamdnen sazeimo SemTxvevebSi (samefo Za­ lauflebis simbolo). mZime qsovilis.  p.  porTvaini.  postimpresionizmi. poste] – 1. pOrtmone [fr.-409lad marjve. qaRladebis. poseQdon­i [berZ.  portatuli. magnitofoni. advilad gada­ satani. (gadat. pOrtie [fr. porphyra] – wiTeli feris grZeli xa­ verdis mosasxami. [laT. portvAin­i [germ.) pirovnebis daxasi­ aTeba. aRwera. sabeWdi manqana. pOrtfel­i [fr. porter] – Savi ludi erTgvari. pOrfir­i [< berZ. p. pOrter­i [ingl.. porcElan­i [germ.. portrait] – 1. radiomimRebi.  ferweruli p. portier] – sastum­ ros mosamsaxure. saguSago. pos 2. personaJis garegnobis aR­ wera literaturul nawar­ moebSi. Poseidôn] – berZn. Ca­ saweri davTari da sxv. pOrtret­i [fr. portiere] – ka­ ris an fanjris farda sqe­ li. miTologiaSi: zRvis RmerTi (romaul miTolo­ giaSi Seesabameba neptuni). pOst. ¥ portretuli. Zo­ weuli. abaria fosta. portativuli Scd. ferwera.  tyavis p.. portveini Scd. pOst­i [fr. p. skulpturuli p. grafikuli. portefeuille] – didi oTxkuTxa CanTa (sa­ ketiani da saxeluriani).

romelic WeS­ maritebad aRiarebs imas. potentia Zala] _ 1. postfAqtum­i [laT.) mtkiceba.-ze dgas. post scriptum dawerilis Semdeg] – (wign. postimpresiOnizm­i [laT. pragmatos – moqmedeba] – 1.) minaweri werilis bolos (xelmoweris Sem­ deg). energia. potencQal­i [< laT.pos -410moxda. postamentum] _ igivea. ¥ potenciuri. postUlat­i [laT. post factum gakeTebulis Semdeg] _ imis Semdeg.rac praqtikulad sasargebloa.) gadat. ganxorcielda.  p. postAment­i [laT. risame ganxorcielbisaTvis saWi­ ro SesaZleblobaTa er­ Toblioba.) faruli SesaZ­ lebloba. potentia Za­ la] – (wign. (wign. risame sim­ Zlavris xarisxi. rasme. post Semdeg da fr. romelsac win uzis laTinuri asoebi P. pragma. postulatum mosaTxovni. SesaZleblobani. ro­ melic axasiaTebs sivrcis mocemul wertilSi arse­ buli sxeulis energiis ma­ rags. romelic aRiare­ bulia raime Teoriis amo­ saval debulebad dasabu­ Tebis gareSe. samxedro p.  SemoqmedebiTi p.  p.  ministris p. potEncia [laT. icaven an uTvalTvaleben visme. erTgvari mimarTuleba is­ toriis mecnierebaSi.. unari. 2.. ifar­ gleba ambebis gadmocemiT da ar xsnis istoriuli ganviTarebis obieqtur ka­ nonebs. mimarTuleba. (fiz. postskrQptum­i [laT.  qveynis ekonomikuri p.  sakontrolo p. p. rac piedes­ tali. saTvalTvalo p.S. 2. 2. romelic SeiZleba gamovlindes sa­ Tando pirobebSi. impressionnisme < impression STabeW­ dileba] – franguli ferwe­ ris ZiriTadi mimarTuleba me­19 saukunis bolos da me­20 saukunis dasawyisSi. rac ukve raRac .) sidide. pragmAtizm­i [< berZ. saWiro] – (wign.  potencialuri Scd. warmoiSva impresionizmis krizisis Sedegad. sapasuxismgeblo Tanamde­ boba.

uleba.) lomis. 2) orsulobis gafrTxilebi­ gadis. prae praktika. logikuri. ebisaTvis.) Semasmeneli. Senobis. Teoriuli codnis gamoye­ Si aris naTqvami msjelobis neba da saqmeSi ganmtkiceba. cesis Semadgeneli nawili. gasayidi saqonlis fasebis  gaerTianebuli erebis orcnobari. preambule wi­ nasityvaoba] – raime saka­ ojaxi.  p.. adamianTa  preambulasi Scd. predQkat­i [laT. (gram. sawarmoo p. prezentAcia [ing. mecadineoba. an sxva 3. swavluli. da gardaqmnian mas. koncerti. rome­ debebis sawinaaRmdegod da lic praqtikas (mniSvn. praktikuli Scd. miani. rac Scd. saqmianoba. prAid­i [ingl. war­ kargi p. p. servare dacva] – damcavi sa­ Sualeba veneriuli daava­ praqtQkant­i – piri. – sareklamo xasiaTis wve­ pedagogiuri p. preiskurant] – Sesavali nawili. rogorc sasawavlo pro­ 2. presentation]  studentebis sazafxulo p. (lit. – 1.  praktikosi Scd. prezervAtiv­i [< laT. pride] – (spec. sadgenad farTo sazogado­ ¥ praqtikuli. romliTac isini zogjer iyeneben krebis dad­ zegavlenas axdenen obieq­ genilebis Sesavali nawi­ tur. rac msjeloba­ 2. materialur samyaroze lis saxelad. praktikos saq­ ¥ preambulisa.-411- pre prAdo [esp. Si). ganizaciis wesdebis p. saganze.-aa saWiro. gamocdileba. saTvis. prAqtika [berZ. wignis. praedikatum]  Teoria da p. nonmdeblo aqtis an saer­ praiskUrant­i da preiskU­ TaSoriso xelSekrulebis rant­i [germ. muzeumi madridSi (espaneT­  p. filmis. or­  ucxo enis Sesaswavlad ganizaciis da misT. Prado] – samxatvro lobaSi praqtikuli gamoc­ dilebis mqone. preAmbula [fr. praqtQkos­i – Tavis specia­ . moqmedeba. mosaqme] – 1.) is.. vefxvisa da misT. daxelovneba telegadacema raime axali raime saqmeSi.

upiratesad fortepianobisaTvis. winaistoria). praeludo winaswar vukrav. arCeuli garkveuli vadiT. saWadrako federaciis p. yrilobis da misT. arCevnebi. igivea.  p. romlis Sesaxeb werilo­ biTi Zeglebi ar moi poveba (qarT. (gadat. win jdoma] – 1. (wign. rac pre­ mier­ministri.  mecnierebaTa akademiis p. prelUdia [< laT. 2. prezQdent­i [laT. arCeviTi xelmZRvaneli or­ gano. konkursSi gamarjvebisaTvis. 2.) fondi. prezidQum­i [laT. pirveli p. 2. Sesavals vukeTeb] – 1.. premiére] – pirve­ li warmodgena Teatralu­ ri piesis. . 2.  mecnierebaTa akademiis p. praeservatio] preistOria – sazogadoebis – (wign. zogi didi samecniero da­ wesebulebis. dawe­ sebulebis arCeviTi xelm­ ZRvaneli organo. sazogadoebis.) varaudze damya­ rebuli mosazreba.  operis saorkestro p. sinon. 3. ¥ saprezidento.) Senaxva. ¥ premiuli da sapremio. krebis.  s. prezUmfcia [laT. kinofilmisa da sxva. premQer­i [< fr.) raime faqtis aRi­ areba sarwmunod.. (samarT. premiér pir­ veli] _ 1. operis. firmis da sxv. aSS-is p. (s.  presidiumi Scd. premQera [fr. musikaluri nawarmoebis Sesavali. baletis. zogi organizaciis. dacva ri­ same. prEmia [laT. ganviTarebis uZvelesi xana. meTauri. (s. praemium jil­ do] – fuladi an nivTie­ ri jildo raime dargSi damsaxurebisaTvis. praesidens (praesidentis) TavSi mjdomi. warma­ tebisaTvis. firmis p. respubli­ kuri saxelmwifos meTauri.pre -412- prezervAcia [laT. mTavari rolebis Sems­ rulebeli msaxiobi. p. praesidium TavSi jdoma..  saerTaSoriso p. 2. praesumptio] – 1.) anazRaureba. patara damoukidebeli mu­ sikaluri piesa. sanam ar dadasturdeba misi mcda­ roba. win mjdomi] – 1.  premialuri Scd. Sesavali..) risame dasawyisi.  konferenciis p.  saqarTvelos p.

prepArat­i [laT. p.damzadebuli la­ presskonference] – saxelmwi­ boratoriuli an safabriko fo.) profesiebi. pressing] – momzadebuli] – 1.. zomieri klimaturi sar­ prEstiJ­i [fr. presbyteros jdomare. doebrivi moRvawis (an moR­  samedicino p. p..) avtoriteti. prairie da (mr. produqti. mTel moedanze. raime uflebis ma­ prEmier­mQnistri [fr. rame. meurneo kulturebi. upira­ festivali. na. iodovani p. daurRvevlad. sazoga­ wesiT. yvela Tav­ 2.-iT gativa] – saxelmwifo xe­ sargebloba. Tanamdebobis piris gansa­  p. mcenaris sportul TamaSSi: davis an cxovelis organizmis erT­erTi yvelaze ufro nawili. msoflio p. prerogAtiva [laT.-413- pre  saqarTvelos p. rome­ gamocemaTa (Jurnal­gaze­ lic pretenzias acxadebs Tebis) erToblioba. (wign. presse] – periodul (praetendentis)] – piri. uxucesi] – mRvdeli. vaweTa) Sexvedra. qimiuri an farmacevtuli preskonferEncia [ingl. momzadebuli ga­ aqtiuri forma – mowina­ mokvlevisaTvis. gavle­ tramalebi stepis msgavsi. (s. saubari vitaminiani p.. pativiscema. lisuflebis organos an ¥ prestiJuli an saprestiJo. politikuri. tri] – mTavrobis meTauri. pretEndent­i [laT. qimiuri analizisaTvis damsxmelis winaaRmdegobiT momzadebuli nivTiereba. rom­ sadac mohyavT sasoflo­sa­ liTac sargeblobs vinme. rameze. ministrTa kabinetis Tavm­ presvQter­i [berZ.) kuTrebuli ufleba. 3. prero xelmZRvanelis p. saswavlo aRmdegis moqmedebis wesis miznebisaTvis da sxv.. p. tesoba.) pre­ farTo sazogadoebisaTvis riebi] ­ CrdileT amerikaSi: saintereso sakiTxebze.. prestige] – tyelis vrceli velebi. pre- . praetendens prEsa [fr. (s. presis warmomadgenlebTan prEria [fr. ndoba.-is gamoxmiér pirveli ministre minis­ maureba. p.-is muSaki. praeparatus prEsing­i [ingl.

2. risame moTxovna. 1­isaT­ vis). preferEncia [laT. ukmayofilebis gamoxatva. rome­ lic warmoadgens nimuSs an gamarTlebas Semdegdro­ indeli msgavsi SemTxveve­ bisaTvis. prEfiqs­i [laT. sa­ da. praetensio] – 1. precEdent­i [laT. prEfeqt­i [laT. romelic miRebulia nimuSad sxva msgavsi sakiTxebis gadawy­ vetis dros. SeRavaTi (mag. (samarT.  precendenti. praecedens (praecedentis) winamava­ li] – 1. sacxov­ rebeli saxlebis. TavsarTi. u. miwebis. safrangeTSi: Ta­ namdebobis piri. romelic departamentis saTaveSi dgas. ¥ pretenziuli (mniSvn.  u. 2.  raime p. praefixsus wini­ dan mimagrebuli] – (gramat.  p. wayeneba. ¥ saprivitazacio. SemTxveva. ¥ uprecedento. prefEqtura [laT. zog qveyanaSi: policiis ufrosi. adamiani. Ziebeli. tran­ sportis saSualebaTa da sxvaTa gadacema kerZo pi­ rebisaTvis. misi mmarTvelobis organo. 2. praefectus uf­ rosi] – 1.  pretenciozuli Scd. pretEnzia [laT.) sasamarTlos an saxelmwifo xelisuflebis sxva organos adrindeli gadawyvetileba.pre -414erTeuli. ¥ upretenzio – ubralo. SemTxveva. uprecendento Scd. raime Tavisi uf­ lebis gamocxadeba. zog qveyanaSi: admi­ nistraciul­teritoriuli . vaWrobis ganviTarebis miz­ niT). sarCeli. prefeqtis kancelaria.) sityvis martivi fuZis (Zi­ ris) win moTavsebuli afiq­ si. ar yofila.  p.  u. risame mopovebisaken swrafva. nawarmoebi.-ebi aqvs. toni. praefectura] – 1. saCivari.  p. praeferentia] – or an met qveyenas Soris dadebuli xelSekrulebiT erTmaneTisaTvis minWebuli upiratesoba.-Ta turniri (WadrakSi). 2. privatis kerZo] – saxelmwifo sawarmoTa.  didi p. privatizAcia [< laT.

romelic miniWebuli aqvs visame sxvebisagan gansxva­ vebiT. primitQvizm­i – 1. prizmatuli Scd.-iT sargeblobs. meurneoba. upiratesoba. Ca­ morCenili. pirvelyofi­ li] – 1. teqnika. p. prQmat­i [laT. 2. prQzi [fr.  s. privilEgia [laT. pri  prizmi. kristali.  p. ¥ prizmuli. mina. primadonna] – operaSi da operetaSi mTavari partiebis Semsru­ lebeli momRerali qali. rTuli movlenis.  p. fondi. primQtiv­i [fr.-415 s. primitQuli [laT. Cveuleb­ riv samwaxnaga. ararTuli. iyeneben optikur xelsaw­ yoebSi.  p. marti­ vi. ganu­ viTarebeli movlena imave xnis gvian moxdenili. ¥ saprizo. xolo danarCeni waxnagebi (gverdebi) – para­ lelogramebs.) aseTi formis gam­ Wvirvale sxeuli.  p.) mravalwaxnaga sxeuli. primitivus Tavdapirveli. rac privilegiuri (ix. privilegirEbuli _ igivea.  p. mdgomareoba. printer] – kompiuteris periferiuli mowyobiloba.  primitivuli Scd. ¥ privilegiuri. romelSic sxivebi gadatydeba da iS­ leba Semadgenel ferebad. 2. p. primAdona [it. privilegia).  festivalis mTavari p. adgili. azrovneba. komisia. uf­ ro metad ganviTarebul movlenasTan SedarebiT. (fiz. (maTem. s. pirvelo­ ba. sakiTxis gaubraloeba. 2. ganuviTarebeli. ubraloba risame Sesru­ lebaSi. obieqtebi. primitif yvela­ ze adreuli] – yovelgvari pirveli dawyebiTi. prQnter­i [ingl. ubralo. prQzma [berZ. prisma] – 1. metismetad gamartiveba. prix] – jildo ra­ ime SejibrebaSi gamarjve­ bisaTvis. simarti­ ve. privilegium] – gansakuTrebuli ufleba. rom­ lis ori erTmaneTis para­ leluri da toli waxnagi (fuZe) warmoadgens mraval­ kuTxedebs. s. upira­ tesi mdgomareoba. romelic ga­ moiyeneba teqstebisa da ga­ . primatus] – upi­ ratesi mniSvneloba.

[laT. princQpul­i 1. princi pidan (mniSvn. melnis p. welTaRr. upiratesi mniSvneloba. ganviTarebis p..qcevis ZiriTadi wesi. princi pis (mniSvn. mimarTulebani mecnierebaSi.. Tvalsazrisi. ZiriTadi Tavisebureba ri­ same mowyobilobaSi. romlis drosac SenarCunebuli iyo zogi respublikuri dawesebule­ ba. gadawyvetileba.pri -416 p. princQpat­i [laT.prin­ ci pze damyarebuli. 2. principium sa­ wyisi.] – mefis qaliSvilis an princis meuRlis tituli. u. gamogonebaSi.  prinsessa Scd. I s. prOblema [berZ. upiratesoba. kritika. moqmedebis. p. Prinz fr.  mtkice p. ga­ mokvlevaSi da misT.. 2. princesse.. problema] – 1.) gamomdinare.  u. pro. 3. ufliswuli). 2. ¥ prioritetuli. prQncesa [fr. ganuxrelad Semsru­ lebeli.  avtomobilis moZraobis p. rome­ lime Teoriis. principatus] – Zvel romSi Zv. moZRvrebis. prQnc­i [germ. uprQnci po – 1.  princi pialuri Scd. 2. priorQtet­i [germ. p. imoqmedo vinmes interesebidan gamomdinare. dasawyisi] – 1. Prioritat laT. ¥ princesasi.  u. 2. germ. meore naxevarSi Seq­ mnili saxelmwifo wyo­ bileba..  dargis p.  lazeruli p. princeps pirveli] – dasavleT evropaSi: samefo saxlis wevris tituli (qarT. sinon.  p. sakiTxi. rwmena.-ebiT xelmZRvane­ lobs Tavis saqmianobaSi. rTuli Teoriuli an mosaxulebebis qaRaldze dasabeWdad. adamiani. prior pirveli] _ 1. Prinzessin < laT.magram xelisufleba faq­ tobrivad ekuTvnoda erT pirovnebas _ imperators. rac araviTar princi ps ar axlavs. adamiani. pirveloba mecnierul aR­ moCenaSi. p. msjeloba. mecnierebis ZiriTadi de­ buleba. pro] – mniSvnelobiT­ iyo momxre. prQnci p­i [laT. 2) dam­ cveli. p. . visac ara­ viTari princi pi ara aqvs. kamaTi. prince < laT. politika.

 sicocxlis warmoSobis p.) ityvian Zne­ lad gadasawyvet.  konstituciur .  ixmareba agreTve problematuri. 5­saT­ vis).-417praqtikuli sakiTxi. . Propst] – lu­ Teranuli eklesiis ufrosi pastori. ¥ uproblemo – martivi sa­ kiTxi. romelic unda Seasrulos manqanam.monarqiuli partiis p.  s. radio _ da tele­ gadacemaTa Sinaarsi. SemsrulebelTa gvarebi da sxv. telegadacemaTa p. ¥ problemuri. Teatraluri p.. ¥ saprogramo (mniSvn. dedamiwaze. prognozQreba – risame prognozis SemuSaveba. moqmedebis gegma­davaleba. sacirko war­ modgenis.  eleqtronuli gamomTvleli manqanis p. 2. soflis meurneobis ganviTarebis p. furce­ li. wi­ naswarganWvreta movlenis. laboratoria. 3. Teatraluri. gamokvlevas. prognosis] – winaswari ganWvreta.  samoqmedo p. me-12 klasisaTvis. romelzec CamoTvlilia Sesasrulebeli nomrebi. gansaxor­ cielebel rameze.  amindis p.-ebi. or­ ganizaciis an calke piris moRvaweobis Sinaarsisa da miznebis gadmocema.. 3­saTvis).  u. sabWo. momavali muSaobis. gancxadeba. dokumenti. politikuri partiis. prOgnoz­i [berZ. (saub.. Seswavlas.  s. prObst­i [germ. gadat.  mecnierebis ganviTarebis p. prOgrama [berZ. marTva. Sed­ gena. sakiTxi. s.  koncertis p.  p. samyaros warmoSobis p. saswavlo sagnis Sinaarsis mokle gadmocema..  qarTuli literaturis p. sakiTxi. 2. momavali ganviTarebisa da Sedegebisa arsebuli mec­ nieruli monacemebis sa­ fuZvelze. 5. ¥ programuli (mniSvn. ¥ saproblemo. ro­ melic saWiroebs axsnas. 2. moRvaweobis Sina­ arsi da gegema. danadgarma. ga­ dawyvetas. 4.  p. programma pro gancxadeba] – 1. aRzrdis p. s. 1.

prOduqt­i [laT. romelic axorcielebs finansur kon­ trols da zogjer filmis . 2.). prOeqt­i [laT.pro -418gadamRebic aris. produqtebi – sursaT­ sanovage. progressus] – winsvla.. mr... navTobis gamoxdis p.  maRalxarisxovani p. prodUqcia [laT.  progresuli sxvaa (ix.  ariTmetikuli p. miwaTmoqmedeba. progrAmist­i – daprogrami­ rebis (ix.  progresiuli Scd. raime dokumentis. prOgres­i [laT. 2. mza p.  samecniero p. programa) speci­ alisti. beWdviTi p. anazRaureba. prodiUser­i [ingl. daprogrAmeba – programis (mniSvn. Producer] – kinofirmis patroni. Zlier­ deba.karaqi da sxv. productus Seq­ mnili] – 1. gadat. dizelis sawvavi da sxv. 5­saTvis) Sedgena manqanisaTvis. progressio win­ svla] – (maTem. produqtQuli [< laT.  ucxo enis Seswavlis d.. na­ yofieri.  p. mowinave. progresQuli – rac Tan­ daTanobiT izrdeba. kuburi gantolebis d. Tbilisis centris rekonstruqciis p.  rZis p.. progrEsuli – progresis xelis Semwyobi. moRvawe.  produqciuli Scd. Sroma. regresi)..-ebi (yveli. productus] – mwarmoebluri. warmoebis produqtebis erToblioba an nawarmoebis calkeuli produqti. projectus win gamoweuli] – 1.  p.. nawili. xidis p. kacobriobis p. risame asa­ gebad. productio] – 1. gonebrivi Sromis nayofi.nivTiereba.benzini. sagani. romelic miRebulia adami­ anis Sromis Sedegad.). p. progrEsia [laT. teqnikuri p.  mecnierebis p.  produseri Scd. aqtis. aRmavloba (sapi­ risp.  Sromis p. progresi). dasamzadeblad an rekonstruqciisaTvis dasa­ muSavebeli gegma. 2.) garkveuli wesiT cvalebad ricxvTa mwkrivi. geometriuli p.ebi (navTi.  Teatris p. kino­ kompaniis meTauri.

-ze wamoego. provisor] – afTiaqis mu­ li. s. (spec.) romaelebis mier dap­  dadgenilebis p. 2­isaT­ moqmedebas. SezRuduloba. xelmwifoSi. davaleba. ganzraxva. proeqtQreba – risame pro­ 2. Provisor <  pravakatori. . provokAtor­i [laT.  patara p. olqi.. qalaqi. rasac mohyveba periferia.  p. Saki. gegma. interesebis eqtis (mniSvn. Tvalsazrisis. 3. 1­saT­ provinciAlizm­i [< laT. umaRlesi ganaTlebis provokAcia [laT. riuli erTeuli zog sa­  samxedro p. savaraudo teqsti. (ist. administraciul­terito­ Sedegi. provQzor­i [germ. 1) Sedgena. (qarT. pirTa jgufis.) igivea. raime organizaciaSi provo­ sinon. loba. ¥ provokatoruli. (moZv.-419- pro dadgenilebis winaswari. faruli rciTi figurebis gamosaxva agenti. provincialis provinciuli] –  s. provocaSors gaweva] – 1. 1.) siv­ tos gamomwvevi] – 1. provincia] saqcieli.) dedaqalaqs an ris.-is centri. 2. proEqcia [laT.) gamosaxulebis ga­ 2. Teatri. organi­ msxvil kulturul centrs zaciis) waqezeba iseTi moq­ daSorebuli adgili. p. 3. visime (calke pi­ – 1. projectio win. rac dialeq­ s.. romelic Separulia brtyel zedapirze. ¥ saproeqto (mniSvn. romelic Ralatis dacema ekranze.  provincialuri Scd. pravakatorulaT. simZlavre.  p. kuTxe. vis). rulebis p. CamorCeni­  avtosawarmos p. ¥ provinciuli. tizmi. mizniT iwvevs akrZalul ¥ saproeqcio (mniSv.  s. kaciis mosawyobad. ¥ provokaciuli. aparati. vis). gamowveva] – gamcemluri provQncia [laT. instituti. pravokatoruli Scd. saqmianoba.  eqskursiaze wasvlis p. xelSekyrobili teritoria. (maTem. gegmili). piri. wamqezebeli. (moZv. p. mZime (zogjer damRupveli) 2. mebebisTvis. provocatio mqone farmacevti.

ro­ melic prozaul nawarmo­ ebebs wers (sinon. prozEqtura [laT. procurator] – Zvel romSi: moxele. prosēlytos] – 1. prosa] – TxrobiTi. pro-consul] – Zvel romSi: provinciis mmarTveli. prOza [laT. gauleqsavi literatura (romanebi.pro -420matio mowodeba] – saagita­ cio furceli.  generaluri p. moTxrobebi). prothesis mi­ mateba. prolEtar­i [laT. kbilebi . 2. Tanamdebobis piri. risame axali da Tavdade­ buli damcveli. proletarus] – 1.romelic zedamxedvelobs kanonebis zust Sesrulebas. prOTez­i [< berZ.  p. prōsectus gakveTa] – samkurnalo da­ wesebulebis paTologiur­ anatomiur ganyofileba. axali aRTqma). mowodeba. ro­ melsac warmoebis saSua­ lebani ar gaaCnia. procureur laT.). 2. procuro vzrunav] – 1. zedamxedveloba. prokurAtori [laT. beletristika). prokUror­i [fr. romelic zedamxed­ velobs kanonebis Sesru­ lebas. ¥ saprozeqturo. provakaciuli. daqiravebuli muSa. nawarmoebebi.  s. sa­ dac gvamebs kveTen.  pravokacia. mowodeba politikuri xasiaTisa (Cve­ ulebriv aralegaluri). Zvel romSi: moqalaqe. romelic ganagebda umTav­ resad gadasaxadebis akre­ fas saxelmwiofo xazina­ saTvis. Ra­ takTa wodebis warmomadge­  p. prozaQkos­i – mwerali. proklamAcia [laT. prokurAtura – saxelmwifo organo.  protezi Scd. pravakaciuli Scd. romelic gakeTbeuli aqvT dakarguli saTanado bunebrivi sxeu­ lis nawilad.. procla- . prozElit­i [berZ. pilate (biblia. fexi. mierTeba] – sxeulis xelovnuri nawili (xeli. 2.. ¥ p. visac axlad aqvs mi­ Rebuli romelime sarwmu­ noeba. saxelmwifo bralmdebeli sasamarTlo procesze. ¥ saprokuroro. poe­ ziisgan gansxvavebiT (sinon. ¥ prozauli. prokOnsul­i [laT. beletristi).

) ori Sefardebis propAganda [laT. ukuproporciuli: ukupro- . erT­ rcelebuli] – raime Sexe­ maneTTan swored Sefarde­ dulebis. butan­ Ta klasi. ¥ propeleriani. moZRvrebis. gagrZeleba. proportio] – xis miniWeba. promEdol­i – tkivilgama­  p. – ramdenime frTis mqone  `vefxistyaosnis~ p. waweva] – samecniero xaris­ propOrcia [laT. Senobis nawilebs Soxelmwifoebrivi aqtis ga­ ris. prolomgare gagrZele­ Zalas (qarT. literaturuli nawarmo­ ebis Sesavali nawili (ix. moqveyneba. prolongation brunvisas warmoqmnis wevis < laT. lic sxva sididis ramden­ ¥ propagandisti. buli nawilebis mqone.) raime sa­  p. propaganda toloba. miiReba navTobisgan. narkotiki. romelic prolongAcia [fr. sahaero ba] – raime moqmedebis vadis xraxni). propeller] agreTve epilogi). rome­ tebiT. skis webo. pro win da polis qalaqi] – promOcia [laT. propolis < parati. muSaoba.  TviTmfrinavis p. gav­ propOrciuli1 – 1. (maTem. gatio] – (samarT. 1. Si saTanado axsna­ganmar­ 2. mowyobiloba. promotio win dindgeli. tumbo. imdenjerve. romelic risame propagan­  p. garkveuli Tanafardoba promulgAcia [laT. sidideebi. yuCebeli samkurnalo pre­ prOpolis­i [berZ. codnis gavrceleba maseb­  p. agebuleba. jerme gazrdiT an Semci­  p. pro proletarQat­i proletar­ prOpan­i – organuli naerTi. ideis. rac unda gavrceldes. p. Tan erTad iyeneben saTbo­ bad da Sigawvis Zravebis prOlog­i [berZ. maTematikaSi: iseTi. prologos] – sawvavad. das eweva. propEler­i [ingl. sinon. promulrisame nawilebs Soris. ventilatori. 2. rebiT TviTonac icvleba propagAndist­i – piri.-421neli.

rusTavelis p.  universitetis p. romlis drosac xmis micema xdeba partiis kandidatebis siis mixedviT. prospectus xedi. ro­ melTagan erTis gadideba iwvevs meoris imdenjerve Semcirebas da piriqiT.. romelSic mocemulia saqonlis aRwe­ ra­SeZenis pirobebi. prorogatio gangrZoba. (TbilisSi). prostitUcia [laT. proJEqtor­i [fr. mimoxilva] – 1. pro ma­ gier da rector mmarTveli. frazeologiuri leqsikonis p. raime gamocemis dawvrilebiTi gegma. prostitutio Sercxvena.  prospekti Scd. prOspeqt­i1 [laT. ganzaxva. projectus] – mZlavri (sarkeebiani) gasanaTebeli xelsawyo. prorogAcia [laT. Cveulebriv farTo da swori quCa. praJeqtori..  proporcionaluri Scd. amasTan yo­ veli sia iRebs adgilebis raodenobas miRebul xma­ Ta proporciulad (sapi­ risp. prospEqt­i2 [laT. qalaqis didi. sareklamo xasiaTis sac­ nobaro gamocema. projectus win gasrolili] _ ga­ nuxorcielebeli proeqti. prOJeqt­i [project < laT. praJektori Scd. mokle Sinaarsi. wabilwva] – porciuli sidideebi.).) winamdebare jirkvali.  prospekti Scd. projectous < laT. prostatēs win mdgomi] – (anat. samecniero nawilSi. proporcQuli2 warmomadgen­ loba – arCevnebis sistema.  daviT aRmaSeneblis p. saxel­ mZRvanelos da sxv. etimologiuri leqsikonis p. prostAtit­i – prostatis anTeba.  ganmartebiTi leqsikonis p.  mogzaurobaTa biuros p. prorEqtor­i [laT.. prostAta [berZ. 2. maJoritaruli warmomadgenloba). mimoxilva] – 1.pro -422– saxelmwifos meTauris (monarqis an respublikis prezidentis) ufleba – ga­ dados parlamentis sesia (sxdoma). xelmZRvaneli] – reqtoris moadgile. romelsac realu­ ri safuZveli ar gaaCnia. (sa­ mecniero naSromis.  proJektori.  prorektori Scd. gaxangrZliveba] . prospectus xedi.

oficialuri gancxadeba raime gadawyvetilebis.  p.  prokuroris p. s.-423qalebis mier sakuTari sxe­ uliT vaWroba. protorenesansi. prostrAcia [laT. gauwia. ¥ saprotesto.  prototi pi. protokultura. pirveli furceli (romel­ sac awebebdnen gragnils da. eklesia. 2. ¥ protestantuli.­Si re­ pro formaciis dros. protEstant­i – protestan­ tizmis mimdevari. [berZ. proto. protos pir­ veli] – mniSvnelobiT – pirveldawyebiTi. rac gamowveulia (Se­ degia) sruli fizikuri da nerviul­fsiqikuri Zalebis dakargviT avadmyofobis Semdeg. protege] vinc visame proteqciiT sar­ geblobs. demonstracia. dad­ genilebis winaaRmdeg. prOteJe [fr. proteqtOrat­i [ingl. protestAntizm­i – qristia­ nuli sarwmunoebis erT­er­ Ti ZiriTadi mimarTuleba (marTlmadideblursa da kaTolicizmTan erTad). protectio] – gavleniani piris mier vinmesTvis ukanonod aR­ moCenili daxmareba. protoena. rogorc protesti kaTolicizmis winaaRmdeg. protectorate < laT. uxalisoba.  p. ufrosi saeklesio wode­ bebSi. mfar­ veloba. raime movlenisadmi ukma­ yofilebis energiuli ga­ moxatva.. protEqcia [laT. protector mfarveli] – saxelmwifoTa damokidebulebis erT­er­ Ti Tanamedrove forma.  s. ga­ remosadmi interesis dakar­ gva. ro­ melic Zlier saxelmwifos saSualebas aZlevs daimor­ Cilos susti. prOsfora – hostia _ patara kveri. protOkol­i [berZ. pirveli. romelzedac aRniSnuli iyo TariRi da gadamweris saxeli)]: di plomatiuri protokoli _ im wesebis erToblioba. protestor vemowmebi] – 1. nota. warmoiSva me­16 s. .  p. sefiskveri. meZaveoba. prOtest­i [germ. prostratio] – daZabuneba.. Protest < laT.-is gancxadeba. protokoll.

2. kvali] – 1. proktos . prôtos pirveli] – (fiz. romelic Sedis atomgulis Semadgen­ lobaSi. profesiuli kavSiri (mok­ led: profkavSiri) – na­ warmoebis raime dargis. prOfan­i [laT. p. uvi­ ci. ¥ profesiuli.  daviT kldiaSvilis moTxrobebis gmirTa p. risame pirveladi nimuSi. daxelovneba.) _ cxoveluri da mcenareuli ujredebis nivTiereba. profanAcia [laT. prôtos pirveli da plasma gamonaZer­ wi. profanatio] – upatiuri.  p.  saoqmo Scd.  eqimis p.pro -424yiTa nawlavi da logos moZ­ Rvreba] – klinikuri medi­ cinis nawili.) mimarT.. ¥ saprotokolo.: ideis. romelic gamoiyena nimuSad sxva avtorma. professio] – adamianis ZiriTadi saqmia­ noba. SebRalva. prôtos pir­ veli da typos niSani. interesebi. romelic Se­ iswavlis msxvili nawlavis (da masTan erTad swori nawlavis) daavadebebs. p-is arCeva. romlis mixedviT avtorma Seqmna literaturuli saxe. proqtolOgia [berZ. protOti p­i [berZ. profesiOnal­i adamiani. xe­ lovnebis Zeglis da sxv. protOplazma [berZ. pirveli saxe.. profEsia [laT.) nivTierebis dade­ biTad damuxtuli elemen­ taruli nawilaki. ganyofileba (sagareo saqmeTa saministroSi). profesiis muSakTa gaer­ Tianeba. warmoqmnili] – (biol. rome­ lic warmoadgens maTSi mim­ dinare sasicocxlo proce­ sebis safuZvels. profanus] – ra­ ime dargSi ucodinari. romlebic unda daicvan mTavrobebma da maTma di p­ lomatiurma warmomadgen­ lebma saerTaSoriso urTi­ erTobebSi.-ebi. moZRvrebis. namdvili pirovneba. Seuracxmyofeli damokidebuleba sayovel­ Taod aRiarebuli movlenis (mag. inJinris p.  s. ro­ melmac raime saqmianoba ga­ ixada Tavis profesiad (gan­ sxvavebiT moyvarulisagan). dedani.  profesionaluri Scd. misi damaxinjeba. prOtoni [berZ. specialoba.

sxeulis mov­ wodebis mqone piri. romelic gani­ ZiebaTa erToblioba (me­ zomeba raime erTeulis me­ dicinaSi. p. prophysedi nawili (aRiniSneba % laktikos dacviTi] – risame niSniT). p. xelSekruxelmZRvaneloben samecni­ lebis xelmoweris p. ero­kvleviT muSaobas). sididis an raodenobis mea­ profilAqtika [berZ. profesiis. 2­isaTvis).-425- pro  p. meurneobis ZiriTad dama­  s. danaSaulobafuls yovel as erTeulze Ta p. romelsac ani­ saCveneblad. 1. (mniSv. Weben umaRlesi saswavleb­ procEdura [fr.rodesac iReben  wiTelas p. ¥ profilaqtikuri. lebis yvelaze ufro kva­ risame Sesasruleblad. 3.). xidis p. pro forma profEsor­i [fr. sinon. p.) sakiTxi. remonti. pro centum asis magivrad] – 1. (qarT. prOforma [laT. an sagnis gamoxatuleba. ga­ lificiur maswavleblebs saformeblad saWiro moq­ (agreTve samecniero­kvle­ medeba.. Se­ kompresebi da sxv. (s. risame vertikaluri Wri­ 1­isaTvis) da saproceduro li. xasiaTebel niSanTa erTob­ lioba.  Semnaxveli banki iZleva  p. am 2. asedi nawiliT. eqimis mier daniSnuli mkurnalobis. RonisZiebaTa miRe­ viT dawesebulebaTa mecnier buli Tanmimdevroba.  wylis p. . Tavidan acilebis Ronis­ 2. masaJi. mZRoli. gakaJebis calkeuli prOfil­i [fr. saqmianobis mimar­ prOcent­i [laT. acra. saxedaoba gverdidan.. Semosavali. teqnikaSi da sxv. xasiaTi. lis. raime Tuleba. profil] – 1.) wesebi. raodenoba. dargebSi).  p-(s.  gzis p. mrewvelobaSi: ¥ proceduruli (mniSvn. mo­ wodebuleba. procedure] – 1. saxis procesi (abazana. teqnikaSi. professeur formisaTvis] – risame Ses­ maswavlebeli] – samecniero ruleba formalurad. romlebic  xmis micemis p.-ebi.. TanamSromlebs. specialobis. 2. kabineti. sargebeli). inJineri. 3.

(s. publicus sazo­ gadoebrivi] – sazogadoeb­ riv­politikuri xasiaTis literatura Tanamedrove aqtualur sakiTxebze. werili.. processio moZ­ raoba win] – mravalricxo­ vani xalxis svla risame aRsaniSnavad (sazeimo. risame movlenaTa Tanmimdevruli monacvleoba. pUeblo [esp. procEsor­i [ingl. pubertatio] sqesobrivi momwi­ febis periodi.. kanoniT dadgenili we­ si sasamarTlo saqmis gar­ Cevisa. romelic uz­ runvelyofs TviT gamoT­ . rZis da misT. ¥ publicisturi da (umjo­ besia) publicistikuri. beWdva. fqvilis. Pudel] – oTaxis ZaRlis jiSi. pUding­i [ingl. p. Publication < laT. Semadgenloba. ¥ uprocento (mniSvn. prOces­i [laT. xaWos an sxva masalisgan – Saqris.-s wliurad. Publizistik < laT. (s. sam­ gloviaro). procEsia [laT. akeTeben burRulis. Sefardeba. processus svla. processor] – egm­is centraluri mo­ wyobiloba. samgloviaro p.pro -426vliT operaciebs. teqnologiuri p. p. pubertAcia [gviand. pudding] – ku­ linaruli nawarmi.  p. ¥ procentuli (mniSvn.) kodeqsi. laT. marTavs srul gamoTvliT process. ro­ melic publicistikas mis­ devs.) vada. publicatio] – calkeul nawarmoebTa. 2. naSromTa ga­ moqveyneba. daavadebis aqtiuri mimdi­ nareoba. mimdinareoba] – 1. moRvaweoba. 1.  p. risime gan­ viTarebis gza. madanSi rkinis p.  u. Janni. 2­isaTvis). pUdel­i [germ. sasamarTlo saqmis garCe­ va. ¥ procesualuri da saproceso (mniSvn. sesxi. publQcist­i – mwerali. kvercxis. 3­isaT­ vis). publicQstika [germ. 2­isaTvis).  sadResaswaulo p.  p.  p. ¥ publicisturi. 3. damatebiT.  saswavlo-aRmzrdelobiTi p. Pueblo] – aSS­is samxreT­dasavleTiT mcxov­ reb miwaTmoqmed indielTa anabarze or p. publikAcia [germ.

punctuel] – zedmiwevniT zusti. pulverizAtor­i [laT. Pult] – 1.  p. pulsus biZgi] – 1. wesi. 2. Sa­ qari.  mesame Tavis me-5 punqti. sadispeCero p. stendi da sxv. samedicino p.-427tomebis saerTo saxelwo­ deba. punctum werti­ li] – 1. punctum wertili] – (gramat. ro­ melSic urevia wyali. ro­ melzec ganlagebulia xel­ sawyoebi risame muSaobis avtomaturi marTvisaTvis. marTvis p. sinon. Cai da sxv. Sesakrebi p. rac ga­ mowveulia gulis moq­ medebiT.  punktualuri Scd.. oficialuri dokumentis an raime teqstis patara nawili. cxovre­ bis raime tempi. adamiani. gankuTvnilia raime saqmianobisaTvis. daba da misT.  eleqtrosadgurebis p. miswrafeba zneobrivi siwmindis dac­ visadmi (zogjer moCve­ nebiTi). punqtuAcia [germ. raimeTi mniSvne­ pur lovani adgili.  strategiuli p. Cveulebriv isin­ jeba majaze (qarT.] – magari sasmeli – romi. dasaxlebuli punqti – qa­ laqi. punqtuAluri [fr. pUnqt­i [laT. Punktuatia < laT. 2. . maRal fexze gamarTuli daxrili CarCo an ficari notebis dasadebad. gausinjes.) moZraobis. adgili. sofeli. romelic nomriT an asoTi aris gamoyofili. pUma [esp. sadgomi. (gadat. raimesaTvis gan­ kuTvnili.. aku­ ratuli. magida. pUlt­i [germ.-is kargi codna gamoamJRavna..  saTvalTvalo p. pUnS­i [ingl. 3. fxvnili] – mowyobiloba siTxis an fxvnilis gasafrqvevad ha­ eris nakadiT.. 2.. arteriebis kedlebis ritmuli feTqva. punch < ind.  p. pUrizm­i [fr. pulvis (pulveris) mtveri.-is wesebi.  punktuacia Scd.) sasveni niSnebis dasmis sistema. Puma < peruel indi­ elTa enidan] – mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. romelic mowyobilia. moswavlem p. purism < laT.  diriJoris (an: sadiriJoro) p.  p. majiscema). purus wminda] – 1. pUls­i [laT.

JelAtin­i [fr. J. jgufis. vili. gan­ nariaSi. jacquot] – patara lebi. mezRvaurTa melic afrikaSia gavrce­ J. iAkan­i [rus. sax. wris warmomadgen­ JAko [fr.. gamoTqma. jasmin] – dekora­ ganlagebuli firfitebisa­ tiuli buCqi. JAndarm­i [fr. medicinaSi. jargon] – Tavi­ seburi sityvebi (xSirad якан litv.. ¥ Janruli da Janrobrivi. romlebsac _ msxvili tyvia daTvze sa­ xmaroben raime profesiis. gendarmefafisebur masad). genre] – xelovnebis laT.  lirikuli J. JArgon­i [fr.. gendarme] – piri. mZRolebis lebuli. dargis nawarmoebTa sa­ romelic mkacrad (xSirad xeoba. avtomobilis radiato­ da TeTri surnelovani yva­ ris safari. жакан. J  J. an Stori. sakuT. maxasiaTebelia esa Tu is siuJeturi da stilistikuri pUtC­i [germ. . nairsaxeobani. ba. nacrisferi TuTiyuSi. saTvis. erTmaneTis paralelurad JAsmin­i [fr. purus wminda] – adamiani. jalousie] – daraba ¥ Jargonuri. JAluz­i [fr. iyeneben rie] – zog qveyanaSi: samxed­ teqnikaSi. romelic Sedgeba  J. kuli­ ro wyobis policia. J. saTavgadasavlo J. JAkan­i. gelatine] – gam­ romelic JandarmeriaSi Wirvale webovani nivTiere­ msaxurobs. mwifo gadatrialeba. qurdebis J. nadirod. romlis xsnaric gacive­  J. jakan] xelovnuri). bisas iqceva labad (sqel JandarmEria [fr.pur -428- 2. aqvs yviTeli gan. brZola enaSi ucxour si­ sakuTrebuli policiuri tyvaTa Warbad Semotanis jari samZebro saqmianobi­ winaaRmdeg. puritan < JAnr­i [fr.-Ta korpusi. sityvebi. purQtan­i [ingl.. romlisTvisac da­ moCvenebiT) icavs zneobas. PPutsch] – saxel­ niSan­Tvisebebi. ro­  mowafeTa J.

dali erTgvari). romelsac J. iWers ramdenime sagans JvAka­gAls­i [hol. JiuriSi. giraffe arab. JEton­i [fr. mcenare: izrdeba Soreul aRmosavleTSi. jockey] – mxeda­ ri. JQraf­i [fr.  saiubileo J. gicleur] – avto­ JurnAlist­i – literaturu­ mobilis karburatoris nax­ li muSaki. romelic doRSi monawi­ firfita.  J. jury] – specialistTa ulebriv. J. marjvebisaTvis. gavrcelebulia af­ JEnSen­i [Cin. brinjaos J. cirkis msaxiobi.-is gadawyvetileba. liTac jaWvi saimedod ¥ Jonglioruli da saJongaris mimagrebuli gemis lioro. rom­ da sxv. Jiuris. metyvelebisas). romelic  s.. sistema (metropoliten­ marjved isvris haerSi da Si). li­ Sejibrebebze. gelee] – tkbili la­ vretiani detali sawvavis dozirebisaTvis. korpusTan.. liTonis patara mrgvali JOkei [ingl. Jiurs. misT. romelic aniWebs premiebs raime konkursze. li (mag. grZeli kiseri da grZeli  Jelis Scd. iyeneben me­ JQro [fr.-429- Jur JEle [fr.). jongleur] – ¥ saJetono. romelic mzaddeba xilis wveniT. JiklQor­i [fr. avtomatebiT sar­ geblobisaTvis). Cekze da dicinaSi.-is aZleven risame saxsovrad Semadgenloba.  J. TefSebs.] – balaxovani rikaSi. 2. (s. romelsac aqvs Zalian  Jelesi.) war­ wera Tamasuqze. biseburi saWmeli.  Jiurma. monetis Semcvle­ leobs. sxva pirisaTvis misi JEst­i [fr..) nomeri. geste] – xelis gamom­ gadacemis Sesaxeb. li. gurzebs jaWvis bolo rgoli. jeton] – 1. Tonis patara niSani (an me­  musikaluri konkursis J. giro] – (finans. romelic Jurna­ . gamofenebze.] – mcoxneli xalebiani cxove­ rZiT da misT.] – Ruzis (burTebs.-ebiT laparaki. JonglQor­i [fr. JiurSi Scd. jgufi. an raime SejibrebaSi ga­  Jiurim. xatvelobiTi moZraoba (Cve­ JQuri [fr. fexebi.

ragoût] – wvrilad  r. Tbogadacema. ebr.Jur -430- listikas misdevs. ra – egvi ptur miTologiaSi: radiAluri – radiusis saxiT. (fiz. rac amJa­ 2. rugby] – sportuli  avtomobilis r. bobis r. ixmareboda regbi. quCebi. centraluri gaTbobis ga­ moTamaSeebi cdilovben Se­ saxurebeli xelsawyo. radar < Radio JurnalQstika – literatu­ Detecting and Ranging radio­ rul­publicisturi moR­ Ti aRmoCena da manZilis vaweoba Jurnal­gazeTebSi. maswavlebelo] – ebraelTa kultis msaxuri. li saxelwodeba mowyobi­ lobisa radiotalRebis sa­ SualebiT raime obieqtis aRmosaCenad da adgilmde­ r bareobis gansasazRvrelad. sxviseburad. gansazRvra] – Semoklebu­ radiosa da televiziaSi. ¥ moragbisa. eTika. 1989 w­mde oaqtiuri (ix. qalaqis r. radio ga­ mosxiveba] – 1.) raime sxeulis radi­  moragbesi Scd. ¥ radiaciuli. Sigawvis Zra­ (ieso qristes eZaxdnen Ta­ vas gasacivebeli mowyobi­ visi mociqulebi). radiatio] – 1. loba. mOragbe – ragbis moTamaSe. moZRvari radiAtor­i [laT. ridan radiusebis mimarTu­ rAgbist­i igivea. daWrili xorcisa da bost­  J. neulisgan gakeTebuli ker­ ¥ Jurnalisturi. rAgu [fr. sinon. ganlagebuli (qarT.  J. romelSic 2. (ix. rAgbi [ing. gunduri TamaSi. rAdar­i [ingl. risame gavrceleba cent­ mad Scd. rac moragbe lebiT. radiAcia [laT. darAbin­i [Zv. orTqliT gaTmowinaaRmdegis karSi. sxivisebri). Semqmneli. moRvaweoba. ragbi). agdon didi ovaluri burTi  wylis r..) gamosxiveba. Zi.  r.. radiusis mimarTulebiT mzis RmerTi – samyaros. . rabbi Cemo gegmareba. adamianebisa da RmerTebis sxivuri.

1. patara fesvi] –  radioizotopebi. radioaparadikAlur­i [< laT.) ga­ radio2. eleq­ gulis daSla. romelic aRniSnavs ra­ damWreli zomebis miReba diosTan kavSirs (mniSv. agreTve leba. radicalis Zi­ a. bunebrivi bgerebis. aseTi xerxiT am saxis ga­ radQkali2 [laT. 2. radiare vasxi­ qimiuri elementis atom­ veb. radiomauwyebloba – masob­ is momxre.) fesvis amo­  r-Ti miReba. momxre.  xelovnuri r. radiosTan.S. Sor manZilze signalebis. sxv. moqmedebis.. radio(med. romelic uCvenebs am  r.) zurgis tvinis nervTa elementebi. gadamWreli. Sexedulebebis Teatraluri warmodgenebis momxre. rasac Tan tromagnituri talRebis ga­ sdevs elemtaruli nawi­ dacema da miReba. pirveli Semadgeneli nawi­ radikAlizm­i Zireuli.  radioabonenti. uli] – (maTem. r-Si SesruRebis niSani (√¬). radioaqtiUroba – zogi rAdio [< laT. – rigi sityvebis Sedegi. cvlilebebi.-431- rad radQkal­i1 [laT. gadamwyveti musikaluri programebis.. ukiduresi. TviTon fesvis amoRebis radio1.. radioinJineri. romlebic lakebis (eleqtronebis da sivrceSia gavrcelebuli.. gamosxivebis da . sakiTxebis gadawyvetisas. saSualeba – sainformacio. radikaluri parti­ 3.  Tanmimdevruli r. Teoriuli da praqtikuli radiosTan dakavSirebuli. bgeriTi gadacema. radioaqtiuro­ radikUlit­i [laT. uki­ neli nawili rTuli sity­ duresi. 2.S. radicarati. ga­ li. radikalizmis mimRebi mowyobiloba. gadacemis mizniT. patara Ziri. da a.) gamosxiveba. radicalis Zire­ dacemebis samsaxuri. r. radicula basTan.. rivi informaciis erT­erTi  memarcxene r-ebi. lis ZiriTadi] – (wign. mauwyeblobis gadasacemi reuli] – 1. – pirveli Semadge­ damwyveti. zomebis sityvebis damokidebulebas miReba.). radiaciasTan. gamovasxiveb] – 1. vebisa. fesvebis anTeba.

2. ra- diare da locatio ganlageba] – radiotalRebis saSua­ lebiT obieqtebis aRmoCena da maTi adgilmdebareobis gansazRvra. romelic Seiswavlis sxivuri energiis gazomvis wesebs. gadamcemi ra­ diosadguris adgilmdeba­ reobis gansazRvrisaTvis.  r. iye­ neben radioaqtiuri madnisa da wylis dazvervis dros. radiokOmpas­i – radiomim­ Rebi mowyobiloba. biosferoze ma­ ionizebel gamosxivebaTa moqmedebis Sesaxeb. nivTierebani. radiOgrama – Setyobineba. radioproJEqtor­i 1. ¥ radioaqtiuri. r. romelic mowyobilia proJeqtoris xerxiT. radium da berZ. romelic Seiswavlis maionizebul gamosxivebaTa gamoyenebas sxvadasxva daavadebebis diagnostikisa da mkurna­ lobis mizniT. logos moZRvreba] – medicinis dargi. uranis r. daSla. fizikis na­ wili. agreTve maT biologiur moqmedebas. ro­ melic orientirebulia radiosadguris gamosxi­ vebul signalze. radiobiolOgia – mecni­ ereba mcenareul da cxo­ velur organizmebze da saerTod. radiopelengi). radiopelegAtor­i xelsa­ wyo. radiopEleng­i radios meSve­ obiT gemis an TviTmfrinavis kursis gansazRvra. radiomEtria – 1. ra­ diosadguri mimarTuli gadacemisaTvis. sasargeblo wiaRiseulis dazvervis meTodi. romelic gamoiyeneba eleqtromagnituri talRe­ bis meSveobiT. romelic radioTi gadai­ cema. gamosxiveba. radiolokAcia [< laT. radiolOgia [< laT. (ix. gadamcemis mier ga­ mosxivebuli eleqtro mag­ . radiolokAtor­i [laT. rome­ lic saSualebas iZleva ganvsazRvroT miRebuli eleqtromagnituri talRe­ bis mimarTuleba (ix. rome­ lic dafuZnebulia radio­ aqtiurobis gazomvaze.rad -432- r. radiare da locus adgili] – sxvanairad radari – da­ nadgari obieqtebis adgil­ mdebareobis aRmoCenisa da gansazRvrisaTvis. radiopelengatori).. r.

s.  qveynis r. mecnie­ reba. 2. romelic Sedgeba radioga­ damcemisa da mimRebisagan radiomauwyeblobis gansa­ xorcieleblad. ¥ radioteqnikuri. radiostUdia – Sesabamisad mowyobili sadguri.  radiotexnika.-433nituri talRebi airekleba specialur refleqtoris zedapiridan imis msgavsad. radioproJeqtori). radioqQmia – qimiis dargi. radQum­i [laT. radium sxivi] . radiofikAcia da radio­ ficQreba – radiosadgu­ rebisa da radio danadga­ rebis qselis ganviTareba. pirve­ lad gamoiyena rusma fi­ rad zikosma a.. romelic axorcielebs maT gamoyene­ bas kavSirgabmulobisaTvis. soflis r. rac saSualebas iZleva swrafad iqnas mowi­ naaRmdegis TviTmfrinavis aRmoCena da ucabedad misi ganaTeba. qarxnis r. teqnikis dargi. radiotexnikuri Scd. popovma (1886). radiotelEgrama _ igivea. radiotEqnika – 1. rac radiograma.  r. ma­ Ti gamoyofisa da koncen­ trirebis meTodebs. kompleqsuri aparatura. 2. saSualebani. radiolokaciuri sadguris SeerTeba sinaTlis proJeq­ torTan. radiolokaciisTvis.. tele­ viziisTvis. radiotelEgraf­i – umav­ Tulo telegrafi. radiosAdgur­i 1. radioaparaturiT aRWurva risame. mZlavri radiogadamcemi danadgari farTo gadacemisaTvis. romelic Seiswavlis radi­ oaqtiuri izotopebisa da elementebis Tvisebebs. TviTmfrinavis da sxv. 2. radioreflEqtor­i (ix. romelic morzes anbanis niSnebs ga­ dascems eleqtromagnituri talRebis meSveobiT. rogorc sinaTlis sxivebi aireklebian proJeqtoris Cazneqili sarkidan. saida­ nac radiogadacemebi ewyo­ ba. romelic swavlobs maRali sixSiris eleqt­ romagnitur rxevebsa da radiotalRebs. manve gamoigona radiosig­ nalebis smeniT miRebis xerxi telefonis yurmilis meSveobiT (1899).

. 3. olqis an didi qalaqis Semadgenlo­ baSi. Reischine] – .  aviaciis moqmedebis r. raQxstag­i [germ. (s. – qimiuri elementi. res­ publikis.) komiteti. romelic haerSi gamoscems sxvadasxva feris sinaTles. sadac sxdomebs marTavda es par­ lamenti. r-is centri. rayon sxivi.. romelzec badea gaWimuli burTis da­ sartymelad (CogburTis. SimSa..) centri. 2. (s.  r. Senoba. 2. mcire administraciul­te­ ritoriuli erTeuli. sinon. ¥ raionuli da saraiono (mniSv. ro­ melic aerTianebs wrexazis (an sferos zedapiris) ro­ melime wertils centrTan. kidobani] – qristianul ek­ lesiaSi – saflavi. (s.) risame gavrcelebis an moqmedebis are. rAketa1 [germ.) gazeTi. badmintonis TamaSisaTvis). am monakveTebis sigrZe. radQus­i [laT. raime niSnis mi­ xedviT gamoyofili adgi­ li. Tbilisis vakis r. raQsSina [germ. sxivi] – 1. r. (gadat. rAketa2 [fr.. 2.-is aReba. raQon­i [laT.) winamxris erT­erTi Zvali.  saraketo (mniSv. romel­ Sic inaxeba wminda nawilebi wmindanebisa. ¥ s. Telavis r. iyeneben foirverkSi.rad -434didi saxazavi. (anat. radi­ oaqtiuri TvisebTa mqone liToni.  goris r. Casas­ venebeli – kubo. danadgari. meterologiuri r. sasig­ nalod da sxv. rAka [laT.) konferencia. sazenito r. (s. Rakete] – 1.  reixstagi Scd. s. mxaris. raca yuTi.. 1­isaT­ vis). jarebi. re­ aqtiuli Zravas mqone saf­ reni aparati.  kosmosuri r. sxivuri Zvali. (qarT.. r. SuSxuna). radius mina TvalSi. samiwaTmoqmedo r.  samrewvelo r. (maTem. denTiT datenili hilzi.) swori xazis monakveTi.  wiTeli jvris r. r. 2­saTvis). q. raquette] – tariani ovaluri CarCo. ra­ diusi] – 1. Reichstag] – germaniis parlamenti 1945 wlamde. romel­ sac cal boloze mokle lartya aqvs. kolofi.

rApira [fr.-435magidis CogburTSi – patara mrgvali xis niCabi (qarT.-ebi. rentier rente ren­ ta] – piri. romelic cxov­ robs gasesxebuli kapita­ lis sargebliT.  mravadRiani saavtomobilo r. romlis ganmavlobaSic morwmuneni inaxaven marxvas mzis amos­ vlidan Casvlamde. rAntie [fr. ob­ ligaciebis) SemosavliT. mefe. ramAzan­i [arab. rAnCo [esp. 2. wodebuleba. rAng­i [fr. fasiani qaRaldebis (aqciebis. rancho] – 1. rals. ¥ ralim. dabali barieri avanscenis gaswvriv. Sexvedra. aSS­is dasavleTSi: mesa­ qonleobis ferma. raccourcis Semok­ leba. mxatvroba­ Si: figurebis. foto­ da kinogadaRebaSi: operatiuli xerxi – obi­ eqtebis gamosaxva mxedve­ lobis sxvadasxva werti­ lebidan rogorc moZravi.Sekveca] – 1.-is kapitani.) paemani. rome­ lic faravs darbazis mxri­ dan scenis gasanaTebel mowyobilobas. rang] – xarisxi. RmerTi viSnus avatara. .  ralma. rapiere] – saCxvle­ ti iaraRi. ise uZravi kameriT. rumsteaks (mr. saxl­ kari. sinon. raliSi. rAmSteqs­i [ingl. sagnebis gamosaxva perspeqtivaSi. 2. laTinur amrikaSi: kar­midamo. randezvous] – (moZv. di plomatiuri r. rAndevu [fr.  pirveli r. ralis. TviT es rap marxva. rAli [ing. rAkurs­i [fr. Cogani). aqvs grZeli da moqnili oTxwaxnagovani piri (amJamad xmaroben mxo­ lod saswavlo da sportul farikaobaSi). ramadân] – mu­ sulmanuri mTvaris kalen­ dris mecxre Tve. ralli Scd. TviT es ga­ sanaTebeli mowyobiloba. mayureblebisagan daSore­ buli nawilebis dapatara­ vebiT.)] – Semwvari xorci (Zroxis barklis naWeri). ralSi. rAmpa [fr. rAma ­ induri epoqis `ramao­ nas~ umTavresi gmiri. Tanrigi. rally] – erTgvari sportuli Sejibreba av­ tomobilebiT (avtorali) an motocikletebiT (moto­ rali). rampe] – TeatrSi: grZeli.

romelic agrovebda da asrulebda epikur simRerebs. rati­ fikacia xelSekrulebas aZ­ . ratifikAcia [fr.  r. raffinade] – gawmendili natexi Saqari sxvadasxva formisa. 2. rAund­i [ingl.  rasiuli Scd. Raritat < laT. ¥ rasobrivi. (sp. r. rAtuSa [holand.) krivSi: drois monakveTi (Cveulebriv 2­3 wuTi). raritus] – Zalian iSviaTi nivTi (mag. niSnebi. (wign.  ratuSasi Scd. zeTi. 2. rafinadis dmzadeba Saqris fxvnilisgan.] – kacobriobis is­ toriulad Camoyalibebuli jgufi. srulfasovani da arasrulfasovani rase­ bi.  faSizmis r.  navTobis r. (qim. ratiofizienen] – saxelmwifo xelisuflebis umaRlesi organos mier damtkiceba xelSekrulebisa. rom­ lis ganmavlobaSic ibrZvi­ an mokriveebi. raffiner] – 1. kanonebi. rafQnad­i [fr.  ratuSisa. Zveli wigni). saxis Taviseburi nakvTebi da sxv. rAsizm­i – antimecnieruli. rhapsôdos] – Zvel saberZneTSi: moxeti­ ale momRerali.  r. ratification] da ratificQreba [germ.) daxvewili..romelsac axasiaTebs memkvidreobiT gadacemuli zogi araerTi niSan­Tviseba: kanisa da Tmis feri. gawmendi­ li. rafinQreba < [fr. ratusz] – ev­ ropis zog qveyanaSi: qala­ qis TviTmmarTvelobis Se­ noba. rom­ lis mixedviTac TiTqos ar­ seboben adamianTa `maRali~ da `dabali~. (gadat. rAsa [fr. rarQtet­i [germ. romelic xelmowerilia misi war­ momadgenlebis mier. gansxvaveba. round] – 1. rafinirEbul­i 1. rAfsod­i [berZ. gadat.) gawmenda minarevebi­ sagan. reaqciuli – burJuaziuli Teoria da politika. ¥ rasistuli.) ase uwodeben mZime da xangrZlivi saerTaSoriso molaparakebebis calkeul etapebs.rar -436levs iuridiul Zalas. r. 2. Teoria. natifi. samuzeumo eqs­ ponati.

Tavidan. Sewonilad. re. codnis erTaderT wyarod 2. re. mizan­ da a.. romlisTvisac damaxa­ (dadebiTi da uaryofiTi) siaTebelia Zvlebisa da ricxvebi.  r. rAqiti [berZ. miTologiaSi: uranosisa da  warmoebis procesebis r.romelic WeSmariti Temaze. Zvel saberZneTSi: epikuri gonebas miiCnevs. saxsrebis  rapsodia Scd. 2. Rea] – 1.. rhachis xerxe­ racionAluri rQcxvebi mali] – bavSvTa daavade­ – (maTem. mag. agreTve noli. gamow­ rAja [sanskr. rEa1 [berZ. feodali. demetres da zogi racionAlizm­i [laT. gaumjobeseba. listis ungruli r.) planeta saturnis rom SemecnebisTvis yvela­ Tanamagzavri. losofiuri rwmena imisa. fi­ deda.. racionalizAcia < [laT. gamoyeneba. uli vadisTvis. raja] _ indoeTSi: veulia organoebis mine­ Zvelad mefe. re] – musikaluri gamis racQon­i [germ. ro­ melsac rafsodi asruleb­ racionAluri [laT. mowyoba gonivrulad. reeqsporti.] – TavsarTi. rationalis] – gonivruli.. Ta­ raluri marilebis cvlis vadi. rhapsôdia] – 1. r. darwmu­ nebuloba adamianis gone­ instrumentuli nawarmoebi. Semecnebis Teoriis mimar­ ri simRerebisa da cekvebis Tuleba. ratiosxva olimpoeli RmerTis nalis gonivruli] – 1.  f. feri misawvdomia. nawarmoebis nawyveti. bis usazRvro ZalaSi. tionalis gonivruli] – risame reinvestireba.  dRe-Ramis r.. nervuli sistemis ganvi­ Tarebis darRveva. mizanSewo­ da. r. zevsis. norma garkve­ niSvneli noti.S.) mTeli an wiladis ba. (astr. kronosis coli. romelic dawerilia xalxu­ 2. geas Svili. teqnologia.-437- rea rafsOdia [berZ. xelaxla. nili. kveba.. re [it. romelic aRniSnavs: piruku. berZnul srulyofa. [laT. miwaTmoqmedebis r. Ratio] – sak­ meore bgera. raukan. moSliT. am bgeris aRm­ vebis ulufa. .

patiosani saxelis. fulad qce­ va. (s. dabru­ WeSmariti] – namdvilad ar­ neba (mZime avadmyofisTvis).) Sromisunarianobis ¥ realisturi. reAgent­i [laT. xorcieleba. (saub. igivea. romelzedac abamen swor  saqonlis r.. stili. s. cxovrebaSi ga­  rianimacia. aRdgena mkurnalobis Sede­  r. namdvilis marTal asaxvas. realis macio. ¥ reanimaciuli da sareanirealizAcia [< laT.  r.) sareanimacio ganyo­ kulturis yoveli sagani. 2.) anZebze . amocana. reagieren < 2. mimarTuleba mxatvrobaSi. ¥ sarealizacio. punqti. Zala. risame gayidva. realis namd­ 1. tatio] – da reabilitQreba reAlizm­i [laT. gad. (medic. pasuxi STa­  r. Scd. laT. gegma. ganivrad damagrebuli Zeli. WeSmari­ ur reaqciaSi moqmedi (mo­ ti. rac sinamdviles Seefereba. sicocxlis aRdgena. (medic. beWdilebaze. ra] – (zRv. materialuri 2. CamorTmeul uflebaTa aR­ romelic miznad isaxavs si­ dgena. rEa2 [holand. realis namdvili. vada. nam­ da (agentis) moqmedi] – qimi­ dvilad arsebuli. namdvili. sariaminacio tareba.)  kritikaze r. xolme signalebs. xelaxla da animo (mniSv. gare zemoqme­ reanimAcia [laT. gamoxmaureba. reagQreba [germ. reabili s. sxvadasxva saSualebebiT reAlia [laT. nawile) nivTiereba. reabilitAcia [laT. sebuli nivTi. rac reaqcia kvlav. re – winaaRmdeg reAluri [laT.rea -438-  gegmebis r. r. usafuZvlod Selaxuli vili] – literaturasa da Rirsebis. fasiani qaialqnebs da aRmarTaven Raldebis r. nivTieri] – 1. r. fileba (saavadmyofoSi).) ganyofileba. 1. r. nawarmoebi. realis] – 1.) gavacocxleb] – 1. re winaaRmdeg da ago risi ganxorcielebac Se­ vmoqmedeb] – raime saxis saZlebelia.. xelovnebaSi: mimarTuleba. 2. risame gan­  r. re – debaze.

romelsac iye­  s. r. sxvadasxva ti pis fizikur­ qimiuri reaqciebis safuZ­ regAlia [laT. ¥ reaqciuli (mniSv. neben laboratoriebSi  reaqcionuli Scd.) 1. cana. an motoriani navebiT. reaction] – 1. qimuri r.-439- reg ¥ sareaqcio (mniSv. romelic moqmedebs sna.) ori an ramdenime niv­ Semosavalze (mag.. niSnebis kombinaciiT. namuSevari produqtebis reAqtiv­i [fr. regalis samefo] – 1. sxvadasxva saxis samuSao­ ebisaTvis. moZraoba. Zrava. nivTiereba. moebaSi ukve gamoyenebuli. r. reJimi.) war­  r. reactionaire] – politikuri reaqcis mom­ analizebisaTvis. r.. revoluciuri da erovnul da misT. tio aRdgena] – 1. nebis~ daxmarebiT~] – gamo­  r.-is Sedgena. reactif] – qimiuri . gazeTi.  atomuri r. Sua saukuneebSi: mefeebis. `sagnebiT~. TviTmfrinavi. ingl.-is amoxgari. poliuri ufleba garkveul 2.. reacteur. warCinebis niSani (ordeni 3. (teq. 3­isaT­ regenerAcia [laT. asoebisa da sxva reAqtor­i [fr. ime moqmdebis sapasuxo moZ­ msxvili feodalebis mono­ raoba. mag. 2. ra­ 2. `sag­ moiqmneba. 2­isaT­ vis). rac aseT Zalas iyenebs. regata] – didi Se­ progresis daTrgunvis po­ jibreba niCbiani. reAqcia [fr. iqmneba axali nivTiereba. maRaroebis damu­ romlis Sedegadac warmo­ Savebisas da sxv. moWrisas. progresis mteri. samedicino reaqciOner­i [fr. ski ptra.). taxti da sxv. rebus `nivTebiT~. xre. ganmaTavisuflebeli moZ­ raobisa da sazogadoebrivi regAta [it. (qim. niSnebeli sagani (gvirgvini. r. ialqniani litika. regeneravis). fulis Tierebis urTierTqmedeba. romelSic saZiebo si­  r.). politika. mefis xelisuflebis ma­ velze.). `nivTebis~. rac ukuZalis moqmedebiT war­ rEbus­i [laT. kolba. reaqtQul­i – (fiz. 3. tyva an fraza mocemulia naxatebis. reactor] – aparati an danad­  r.

qsovilis. 2.reg -440- Tavdapirvel TvisebaTa aR­ dgena..  r. yri­ lobis Catarebis wesi.  r. 3. reglament] – krebis.) RumelSi Semavali gazisa da haeris gaTboba ukve gamoyenebuli wvis produqtebiT.  maRali r. registrAtura – dawesebu­ lebis ganyofileba. (teq. registrum sia] – siaSi. romelic vi­ same. konferencia. reglAment­i [fr..  namuSevari zeTis r.. reglan] – pal­ tos an kabis iseTi fasoni.. samxreTaRmosavleT aziis r. rodesac saxelo an mxari .  poliklinikis r. regQstr­i [laT. registrAcia [< laT.. registrAtor­i – dawesebu­ lebis muSaki.) mgalobeli gundis lotbari (diriJori). reglamentation] da reglamentQreba _ risame zustad gansazRvra. 2. miwisqvesa biZgebis r. monarqiul qveynebSi: saxelmwifos droebiTi mmarTveli (mag. ¥ regionuli da regionaluri.  deputatebis r. mag. (saek. ujre­ debis) aRdgena organizmis mier.-is dacva. qorwinebis r. garkveuli wesebi­ sadmi daqvemdebareba. regionis qveya­ na. r. ityvian: `saqarTvelos ama Tu im regionSio~. mefis mcirewlovanebis ga­ mo). kuTxeebisa. risame sia. maCvenebeli. sadac registracia warmoebs. davTarSi Cawe­ ra. reglamentAcia [fr. musikaluri sakravis an momRerlis xmis bgeriTi diapazonis ganakveTi. raioni] _ romelic moicavs qveynis ramdenime msxvil erTeuls an ramde­ nime qveyanas. konferenciis.  amierkavkasiis r. registrum] – 1.-is darRveva. aRricxva. 2. risame registracias axdens. r.) dakarguli an da­ zianebuli nawilebis (or­ ganoebis. mo­ wesrigeba.  qarTulSi miiRo mniSv­ neloba qveynis calke ra­ ionebisa. regens (regentis) mmarTveli] – 1. rEglan­i [ingl. dadgena. Casa­ weri davTari. regQon­i [laT. olqi. (biol. rEgent­i [laT. ekonomika.

taqti] – 1. wylis donis r. romelic wignis. 2. redAqcia [laT. regulAtor­i (teq. 2.  reguliatori Scd. rEgres­i [laT. regressio uku­ svla] – zRvis ukan daxeva.  xelnaweris r. redacteur] – 1.-is moadgile.-441erTi naWriTaa gamoWrili.. fasebis r. ¥ saredaqtoro. regulAruli [laT. redAqtor­i [fr. radio da telegadacemas xelmZRvanelobs. quCaSi moZraobis r. romelic Camoyalibda me­19 s­is meore naxevarSi.  xelnaweris r. gazeTis gamocemas.. honorari. amerikel zangTa sacekvao musikis forma.. redaqtQreba _ igivea. regolit] – mtvrisebri masala. rac redaqcia (mniSv. ukusvla.literaturu­ lad damuSaveba.) mowyobi­ loba. romelic redaqcias (mniSv. 3. mowesrigeba] – 1. 1) ukeTebs raime teqsts. daqveiTeba (sapirispiro progresi). regOlit­i [ingl. r. piri. romli­ Tac dafarulia mTvaris zedapiri. temperaturis r.  r. ukuqceva.  xelnaweris uZvelesi r. mowesrigeba.  Zravas r.  reguliaruli Scd. 2. operis axali r. sistematuri. red regulQreba [laT.. romelic awesrigebs meqanizmisa da misi nawi­ lebis muSaobas. dasabeWdad momzadeba (teqstis).  s.  r. regularis wesieri] – Tanabrad da swo­ rad warmoebuli. regtAim­i [ingl. teqnikuri r. redactio wes­ rigSi moyvana. raime nawarmoebis teqstis saxesxvaoba.  literaturuli r... mecadineoba. regrEsia (laT.) ganviTarebis Sefer­ xeba. TanamSromelTa jgufi. piri.  siCqaris r. regressus] – (wign. romelic gamosacemad am­ . mimdinare. regulo va­ wesrigeb] – garkveuli wesiT warmarTva.  mTavari r. amerikeli salonuri da samejliso wyvilTa cekva. tempi.. 1). gasworeba. regtime < rag nawyveti da time dro. _ jazis erT­erTi wina­ morbedi. Jur­ nalis.

3. (lingv.  xelmoweris r. gamomcemlobis ganyo­ fileba. sazogadoebaSi: (qalis mi­ er) Tavis dakvra marjvena muxlis odnav CaxriT. ¥ redaqtiuli.) sityvawarmoeba fuZis game­ orebiT. (ekon. ¥ saredaqcio.  mTavari r. ¥ revanSistuli. revAnSizm­i [fr.  r. Sebrunebuli] – 1. gazeTs da misT. 4. -isaTvis mzadeba. politika.  r. (gadat. reduplicatio gaormageba] – (lingv. liTonis fulis an medalis ukana mxare. реестр polon. (teq. .. Sesusteba. teqnikuri r. sadac xelnawerebs amzadeben dasabeWdad. nusxa. zurgi (sapirispir. regestrum] – 1.) valutis kursis aweva (sapirisp. reduco ukan vabruneb] – 1. rEvers­i [laT. qaTami – qaTmis. revalvation] – (finans. reduplikAcia [laT. rEvanS­i [fr. 3. sadac aseTi muSaoba warmoebs. 4.  mawoni – mawvnis.  TavTavi. redUqcia da reducQreba [laT. rEestr­i [rus. reverence] – 1.) valdebuleba. 2. damuSaveba. reemigrAcia _ imigrantebis samSobloSi dabruneba.) nivTierebis ganTavi­ sufleba Jangbadisgan. revanche] – sama­ gieros gadaxda brZolaSi an SejibrebaSi damarcxebi­ saTvis.) bgeris dasusteba an mis sruli dakargva. revErans­i [fr. aRwera. kolegia.. rTulis Secvla martiviT.  gazeTi `jorjian Taimsis~ r. Semcireba. revalvAcia [fr.) organos agebulebis gamartiveba.  s. zedmeti mowiweba. wamwami.) pativiscemis gadaWarbebuli gamoxatva. rac risame garantias iZleva. (qim. devalvacia).) manqanis brunvis mi­ zadebs wigns. dawesebuleba. (biol. saqmeebis da dokumentebis Casaweri Jurnali. revanchisme] – omSi damarcxebisaTvis sa­ magieros gadaxdis sababiT axali omis momzadebis po­ litika. iron. 2. misi Semcireba an sruli gaqroba funqciis dakargvis Sedegad. 2.red -442rejestr laT. aversi). 2. reversus ukana. sia.

Secvla. revisio gada­ gauqmeba. uaxloes winaprebs. keuli scenebisagan. romelsac ciuri moZraobis monawile. ¥ revmatuli. romelic revizias ax­ leba. r. Teoriis urTierTobaSi momxdari debulebaTa gadasinjva da Zirfesviani gadatrialeba. gamowveva] – 1. revue] – saestrado  samecniero-teqnikuri r. magram (di pl. 2. Cveulebriv Tan axlavs . raime moZRvrebis. neba] – 1. Semowmebis mizniT. r. romelime dawe­ sebulebis. an Teatraluri warmodgena. texa.  r.  buxhalteriis r. qanizmi. moZraoba.) Zirfesviani cvli­ piri. (biol. revmAtizm­i [berZ. saxsrebis da kun­ revoluciOneri – revolu­ Tebis daavadeba.  r. (samarT. revolUcia [fr. winandeli patronisTvis. revokAcia [laT. revolution] – 1. gadatrialeba cod­ nis raime dargSi. rEviu [fr.-443- rev marTulebis Semcvleli me­ tkivili. saxelmwifodan Tavis qve­ 2.) winaT gacemuli gankargulebis. organizaciis an revOlver­i [ingl. sistemis. brZola. kulturuli r. gardaqmnebi. sazogadoebriv­politikur 2. mTavroba. revQzor­i – Tanamdebobis 2. tkivilebi.) qonebis dabruneba yanaSi. brZanebis revQzia [laT.) elCis an sxva war­ hqondaT ufro Soreulebs. revoliuci– gulisa da sisxlZrRvTa onuri Scd.) organizmSi iseTi niSan­TvisebaTa gaCena. reversio dabru­  revmatiuli Scd. (gadat. (vaWr. mecnierebaSi. aqvs doli sisworis da kanonierebis (mbrunavi savazne). momadgelis gamowveva sxva atavizmi. xelovnebaSi da sxv. romelic Sedgenilia cal­ ¥ revoluciuri.. bisagan. dens. r. revolver] Tanamdebobis piris muSao­ – xelis cecxlsasroli bis gamorkveva moqmedebis patara iaraRi. nomre­  r. sinjva] – 1. reumatismos]  revoliucia. revocatio romlebic ar hqoniaT mis gawveva. revErsia [laT. teqnikaSi.

rezolUcia [laT.  s. s. rezerve­ bis (maragis) Seqmna. vzogav] – 1. romelime qveynis moqalaqe. rezidEncia [laT.-is proeqti.) gonivruli safuZveli ri­  revoliucioneri Scd. resume] – Sromis.  saxelmwifo sasursaTo r. raison] – (saub.  gancxadebaze r.-is dadeba.  moxsenebis r. dazvervis saidumlo war­ . reserve] – 1. raime sakiTxis gan­ xilvis Sedegad.rez -444momadgeneli ucxo saxelm­ wifos garkveul raionSi. residentia ad­ gilsamyofeli] – mTavrobis an maRali administraciuli Tanamdebobis mqone piris adgilsamyofeli. rezervUar­i [fr. romelic mudmivad ucxo qveyanaSi cxovrobs. fondi. daskvna. rom kvlav daubrundebian raime sakiTxs. inglisur enaze. rezervAcia [laT. mokle Sinaarsi. resectio mokve­ Ta] – (medic. batalioni. 3. Resolutio gadawyvetileba] – 1. Tanamdebobis piris gankar­ guleba. yrilobaze da misT. statiis da misT. ¥ sarezervo. dad­ genileba. 2. rEzon­i [fr.  umaRlesi mTavarsardlis r. (samx. ¥ reziumesi. ri­ same maragi.ebi. romelic miRebu­ lia krebaze.  r. rezQume [fr. reservoir] – siTxis an airis maragis sa­ Tavsi (Sesanaxi nageboba). naSroms erTvis r. 2. moxsenebis. sadac iZulebiTi wesiT arian da­ saxlebuli adgilobrivi mkvidrni.  prezidentis sazafxulo r. romelsac saWi­ roebis SemTxvevaSi Caabamen brZolaSi. reservo vi­ naxav.) raime daava­ debuli organos sruli an nawilobrivi amokveTa. 2.-is miReba erTxmad. resident] – 1. rezQdent­i [fr. 2. sam­ xreT afrikasa da avst­ raliaSi: adgili.. saqmian qaRaldze warwerili. rezEqcia [laT. uflebis datoveba. rezume Scd.  rezoliucia Scd.) meTauris gankar­ gulebaSi datovebuli ja­ ris nawili. rEzerv­i [fr. r.  reziumisa. CrdiloeT amerikaSi.

(gadat.-ze mdgomi kreiseri.areklili] – (wign. (wign. sadgomis r. Reise mgzavroba. Sefaseba vinmesTvis raime rangis.) moZravi jarebis SeWra mtris zurgSi. 2. gamoZaxili. ¥ sareiso. 2.-445same.  r. ¥ rezonansuli (mniSvn. resultatus asaxuli.  pirveli jgufis sisxls uaryofiTi r. raisonneur] – 1.) gamoxmaureba. ¥ sareido. 2­isaTvis).) Sedegi. adamiani. Tana­ bgeradoba.  s. daari­ gos. raiting Se­ faseba] – visime Sefaseba.  r. rezUltat­i [laT. Tviseba. Tanrigis mikuTvneba . rezonQor­i [fr. 3. romelic avtoris po­ zicias gamoxatavs da sxva personaJebs aswavlis.) sazogadoebrivi aqtivistebis jgufis mier raime obieqtis mouledneli Semowmeba. raid] – 1.-iT Seicavs adamianTa 15%. damoZRvros. kontingenti. reQting­i [ingl.  mecnieris gamokvlevas didi r. reede] – gemebis RuziT gasaCerebeli marjve adgili navsadgurSi an mis maxloblad.) sxeulis bgera­ dobis gamowveva masTan mbgeri sxeulis mier. 2.  s. (spec. as­ wavlos.  s. romelsac uyvars gansja zneobis Sesaxeb.  violinos r. mogzauroba] – garkveuli marSrutiT ma­ vali gemis. рейс germ. saavtomobilo gzebze.  r. avtobusis da misT. TviTmfrinavis. azri. reQter­i _ inglisis sain­ formacio saagento. (fiz. avtobusi. rxevebi. gadat. piesis an romanis moqmedi piri. ¥ sareido. adgili.  partizanTa r. 1. hqonda. resonance] – 1. romelsac Seicavs adamianTa rei 85%­is eriTrocitebi.) zogi sagnisa da sadgomis unari gaadidos bgeris Zala da xangrZli­ voba sadgomis SigniTa ze­ dapirebis mier bgeris arek­ vlis Sedegad. rezOnans­i [fr. rEid­i1 [holand. reid­i2 [ingl. gza. rEis­i [rus. (samx. rEzus­fAqtor­i – antigeni.

aucilebeli] – 1. qalaqis. Requiem] – dakavSirebulia SantaJTan. preten­ gacemis adgili da TariRi. 2.) pretenzia saqonlis lisodac igi kargavs iuri­ dabali xarisxis gamo da . rogoricaa: safos­ reQtUz­i [germ. fexebs. kaTolikuri RvTismsa­ gamoZalvasTan. telefonis. sWirdebaT msaxiobebs war­ misTvis saxelis moxveWis. diul Zalas. ganyofileba. r. 2. mizniT. romelic rekvQem­i [laT. – micvalebulis sulis mo­  r.saxlis nomeri.) dawesebulebis mi­ sportSi).-Si monawileoba. xurebis erT­erTi saxe ZalmomreobasTan. rekvQzit­i [laT.) nivTebi. yurebelTa da sxv. Seqeba. lebrivi moqmedeba. filebis gamoxatva. saTanado xelmowera). saWiro.  reketiri. radio da gundisa da orkestrisaT­ telegadacema an sxva Ro­ vis.. quCis viwro Sarvali. ma­  mocartis r. saCivari. Reithosen] – to indeqsi. filmi.) sworad Sedgenili dokumentebis aucilebeli reklamAcia [laT. saxsenebeli mesa (wirva). saxelwodeba. plakati. nawili. samgloviaro musikalu­ ri nawarmoebi solistebis. daSinebasTan.1 gan­ cxadeba. nisZieba momxmarebelTa. politikur sarbielze. (spec. romlis saxelwodeba. modgenis msvlelobis misi popularizaciis miz­ dros. rEket­i [ingl. s. totebic mWidrod ekvris dawesebulebis dasaxeleba. wils.. zia. requisitum  Teatraluri r. mizidvis  reqviemi Scd. koratiuli gaformebis na­ ¥ sareklamo. 3. 1. 2.  s. (samarT. visime an risime Sesaxeb (Teatr. racket] – danaSau­  reituzebi Scd. popularobis in­ samarTis yvela Semadgeneli deqsi.rei -446- (mag. (vaWr. romlebic cnobebis gavrceleba. reclame] – . rEklama [fr. ukmayo­ elementi (mag. anda warmoadgens de­ niT. reclamatio ukmayofileba] – 1. urom­ 2. cxenosnis meri da sxv. telefaqsis no­  sportuli r.

¥ sarekomendacio.) darbazi. relAcia [laT.  avtomobilis r. werili. Zabvis. 2. rekOnkista [esp.) dro. rel rekreAcia [laT. (s. relatio cnoba. ro­ melic miiRweva sportul SejibrebaSi an muSaobaSi. recomendation] – visime muSaobis. Recreditiv] – 1.-is damyareba. r. saukeTeso Sedegi. moxseneba] – 1. visime sabrZolo gmirobis werilobiTi daxasiaTeba jildoze warsadgenad.  s.) aRdgena Zalebisa. (s.  r. record] – umaR­ lesi.-447zaralis anazRaurebis mo­ Txovna. r. romelic auqmebs akreditivs. Recreatio aRdgena (Zal­Ronis). ¥ rekreaciuli da sarekreacio. rekonstrUqcia da rekons­ truQreba [laT.) maCveneblebi. wnevis. ¥ rekorduli da sarekordo. rekomendAcia [laT. sabuTi. (s. relais] – avtomaturi xelsawyo. axali r. 2. re­ kvlav. das­ veneba] – (spec.  msoflio r. xelaxla da construo vaSeneb] – 1. rekredQtiv­i [germ. romlebic adami­ anma daxarja SromiT saq­ mianobaSi. temperaturis) cva­ lebadobaze da mcire sim­ Zlavris saSualebiT Car­ Tavs an gamorTavs denis gacilebiT ufro mZlavr damxmare wyaros. Reconquista] – me­8­15 ss. (s. meTauris cnoba saomari momqedebis mimdinareobis Sesaxeb. rEle [fr. axlad ageba Se­ morCenili gadmonaSTebis aRweris mixedviT.­Si: pirineis naxe­ varkunZulis xalxebis mier arabebisgan dapyrobili te­ ritoriebis brZoliT ukan dabruneba.) mosavali. . risame pirvandeli saxis warmosaxviTi an realuri aRdgena. curvaSi. mTavrobis sigeli di plomatiuri warmomad­ genlis ukan gawvevis Sesa­ xeb.  r.. rEkord­i [ingl. romelic reagi­ rebs raime danadgaris erT­ erTi parametris (mag. saqmianobis dadebiTi weri­ lobiTi (agreTve sityvieri) daxasiaTeba samuSaoze an raime organizaciaSi misa­ Rebad.

tansacme­  s. s. dakavSirebuli. amoweuli. SeniSvna. relief] – 1.rel -448- relQgia [laT. 2. rom­ riv. saxelosno. lisa.. ¥ religiuri.).). de­ avadmyofobis movlenaTa damiwis zedapiris us­ droebiTi Sesusteba an gaq­ wormasworobaTa (mTebis. aRdgena 2. gacveTi­ sibrtyeze. saxli. saojaxo davida. Teba] – SekeTeba. gafuWebulisa. wminda nawilebi. nivTi. relQkvia [laT. romelmac rogorc gansakuTrebiT uRalata Tavis rwmenas da Zvirfas saxsovars. reliquiae] (mr. Sesusteba] – (medic. romlebic toris SeniSvna (Cveuleb­ ganageben samyaros da. sarEmonto – 1. ris r. amoburculi gamosaxuleba (dazianebulisa. frCxilebSi). reba. roba. moRalate. sar­ Seicavs scenis mowyobilo­ wmunoeba. mili.  reliqvia Scd. ruka. religiuri oebi. renEgat­i [laT. gandgo­ (sagvareulo) r. minaweri. romelsac inaxaven yof] – adamiani. renego uarv­ 2..) relQef­i [fr. remarque] – 1. kapitaluri. religio] – rwmena rEmarka [fr.. . Tayvaniscemis sagani (Cve­ 2. saaTis r. bunebrivi Zalebisa (Rmer­ dramatul nawarmoebSi: av­ Tebis. mowinaaRmdegis mxareze ga­  istoriuli r. mahmadiasa da qcevis mokle daxa­ nuri r. dResaswauli-ieso qris.)  s.  mTagoriani r. remissio Semci­ tes aRdgoma.. kapitaluri remonti _ ¥ reliefuri – zedapirze ix. siaTebas.  r. sulebisa). samuSanarCenebi] – 1. Cavardnili rEmont­i [fr. romelic lebsac Tayvans scemen. remontTan  r.remQsia [laT.. bas. zRvis fske binis r.. li da sxv. remonter Seke­ adgilebis) erToblioba. dablobebis. personaJTa garegnobi­  qristianuli r. amoburculi. rasac remonti unda gau­ ulebriv wmindanTa naSTebi: keTdes.

Renaissance aRor­ Zineba] – me­14­16 ss. rentabEluri [germ.  adamianis organizmis r. rente – laT. rentabel] – rac gaweul xarjebs amarTlebs. uZravi] – xelsawyo denis da Zabvis regulirebisaTvis. igivea. tyved wayvanili pirebis. rentere – regularuli Semosavali. aRorZinebis xana. Rente.  parlamentis wevris r. reparatio] – fuladi an naturaluri gadasaxadi. Se­ mosavliani. repatrQant­i [laT. romelsac iZ­ leva kapitali. gardaq­ mna. rom maT mflobels ar sWirdeba mewarmoebrivi saqmianoba. reorganizAcia da reor­ ganQzeba [germ. momgebiani. repertUar­i [fr. reorganisieren] – risame struqturis Secvla. fr. rEnta [germ.) gaSuqeba. reparAcia [laT.sameurneo Tval­ sazrisiT mizanSewonili. (s. rac ren­ tgenis sxivebi.romelic brundeba (an dabrunda) samSobloSi repatriaciis gziT. romelsac ux­ dis omSi damarcxebuli qveyana gamarjvebuls mi­ yenebuli zaralis asanaz­ Raureblad. sarentgeno. repatrians (repatrian(tis)] – piri.  saministro r. ltolvilebis dabruneba samSobloSi. ¥ rengenuli. reputacia. repertoire] – . romlisTvisac da­ maxasiaTebelia mecnierebi­ sa da xelovnebis ayvaveba. aqvT gaumWvir sagnebSi SeRwevis unari.­Si evropis rig qveynebSi (pirvelad _ italiaSi): kulturuli da ideologiuri ganvitarebis periodi. renommee] – visi­ me Sesaxeb Seqmnili Sexe­ duleba. rEntgenis sxQvebi – uxi­ lavi sxivebi. repatrians (repatrian(tis)] – emigrantebis. rheo mive­ dinebi da statos mdgomare.-449- rep renEsans­i [fr. 2. qoneba an mi­ wa ise. gadakeTeba. rEntgen­i _ 1. romlebic warmoadgenen mokle eleqt­ romagnitur talRebs. reOstat­i [berZ. aseTi sxivebiT gasaSuqebeli aparati. rEnome [fr.  miaqcieT yurdReba: mogebiani da ara momgebiani. sargebliani. repatriAcia [laT.

it. repetitio gameoreba] – dramatuli. repressio daT­ _ ix. saxlis maswavlebeli. ganoebis mier miRebuli  s. sikaluri piesis romelime replantAcia [laT. wamoZaxili. transplantacia)] – (me­ dic. re – nawilis gameoreba. repetQcia [laT. amoRebuli kbilis kvlav Casma Tavis fosoSi. garkveul periodSi dadgmuli dramatuli mu­ sikaluri da sxv. rEplika [fr. replica] – 1. repetQtor­i [laT. ¥ sarepertuaro. mokle saxumaro nomeri. na­ warmoebebis winaswari Ses­ ruleba mayurebelTa winaSe gamosvlamde. reprise] – 1. TeatrSi.. tele­ viziiT. xelaxla) da (trans) plantatio 2. 2. dasja. representent] – (wign. estradaze da misT.  piesis r. dasasjeli zoma. vinc imeorebs] – piri. repOrtaJ­i [fr.) warmomadge­ neli. koncertis r. ga­ dacemuli radioTi. sxeulis moWrili (mokveTili) nawilis mike­ reba da Sezrda. s. replique. musikaluri da sxv. niSnavs: kvlav. generAluri repetQcia reprEsia [laT.  repetecia. gameorebis sanoto niSani. msaxiobis mier Sesrule­ buli rolebis erToblio­ ba. oratorisTvis adgi­ lidan mocemuli mokle Se­ niSvna.  repetitoroba. romelic am­ zadebs reportaJs.rep -450- 1. TeatrSi: sityvebi. gamoqveynebuli gazeTSi. ro­ melic exmareba vinmes sas­ wavlo kursis CatarebaSi. 2. rgunva] – saxelmwifo or­ ¥ sarepeticio. reporter] – Jurnalisti. mu­ Scd. darbazi.  s. komisia. . reportage] – cnobebi dRis ganmavlobaSi momxdari ambebis Sesaxeb. reprezEntant­i [fr.  r. gegma. romel­ sac warmoTqvams personaJi sxva personaJis sapasuxod.  fexburTis matCis r. (ix. sarepetecio rEpriz­i [fr. repetitor is.-is ganaxleba. aiTvisos raime codna. nawarmo­ ebTa erToblioba. generaluri. aseTi (TavsarTi. 2. ¥ repetitoruli.) 1. reportQor­i [ingl.

¥ sareJisoro. respiratio] – sunTqva.-iT sargeblobs. régisseur mmar­ Tveli] – speqtaklis. mcenareTa siTburi r. kino­ filmis dadgmis samxatvro xelmZRvaneli. dasve­ nebis. reptilis mxo­ xavi. (fsiq. reptQlia [< laT. réputation] – visime (an risame) RirsebaTa da naklovanebaTa Sesaxeb Seqmnili saerTo azri. reprodUqcia [laT.  demokratiuli r. r.) mexsierebaSi Semo­ naxuli risame aRdgena. r.. 3. fakulteti. muSaobis. reputAcia [fr. Selaxuli aqvs. respectable] – pativsacemi. ekon. produco warmoeba. cxovrebis. mtkiced dadgenili wesi.  kargi r. naxatis. namuSevari. Sromis. s.  kargi r.. moTxovnebi. 2. niRabiani. Se­ xeduleba. arse­ bobis pirobebi. ganawesi. naxe­ varniRabiani) sasunTqi or­ ganoebis dasacavad mavne airebisa da mtvrisagan. sa­ xelmwifos wyobileba. ¥ reJisoruli. respeqtabElur­i [fr. rEJim­i [fr. gax­ seneba.-is dacva. mmar­ res Tvelobis wesi. reJQsor­i [fr. re – xe­ laxla da productio.  kvebis r.  Teatris mTavari r. pirobebi.) qve­ warmavali. respodens (respodentis) < respondeo pa­ . darbaisluri. damdgmeli. respirAtor­i [laT. mZromi] – (zool. respirAcia [laT. moqmedebis.-451romelsac asruleben klo­ unebi an cirkis da estradis sxva msaxiobebi.  s. 3. respOndent­i [laT. respiro vsunTqav] – mowyobiloba (filtriani. 2. (polit..) sa­ zogadoebrivi warmoebis ganmeorebiTi procesi. reaqciuli r. Rirseu­ li. xmamaRla molaparake. ¥ sareJimo. sxvadasxva gamosaxulebis (suraTis. saparlamento r.) xelax­ la gadaReba da gamravleba fotografiuli an polig­ rafiuli saSualebiT.. reprodUqtor­i – mowyobi­ loba radiogadacemaTa xmis gasaZliereblad. kvebis da sxv. nawarmoebi. kvlav­ warmoeba.  s. regime] – 1. vawar­ moeb] – 1. sabeWdi teqstisa da misT.  manqanis muSaobis r.

saxelosno. restavrAcia [laT.  bunebrivi r. respublica] – saxelmwifo mmarTvelobis forma. ressources] – 1.  mx. restaurienen] – 1. resUrseb­i [fr.  s.) retranslaciisaTvis saWi­ ro danadgari.  rediosignalebis r. radiosadguri. arqeologiuri niv­ Tebisa da sxv. samuSaoebi. gadaxrili] – si­ Txis gamosaxdeli labo­ ratoriuli xelsawyo (apa­ rati) erTgvari. 2.. s.  retransliatori Scd. qveynis ekonomikuri r.  Sigawvis Zravas muSaobis (narCeni) resursi. telegadacemaTa r. r. ¥ sarestavracio.  s. fuladi saxsrebi. dro­ Ta viTarebaSi dazianebuli risame (arqiteqturuli Zeglis.  satelevizio r.) konferencia. r. restavrAtor­i restavraci­ is specialisti.) aRdgena pirvandeli saxiT. (s. forma.  restornisa Scd.  retransliacia. Zveli damxobili politi­ kuri wyobilebis aRdgena.-is prezidenti. .  taZris r... restOran­i [fr.  marTvis r.res -452- suxs vaZlev] – visac Seki­ TxvebiT mimarTavs Jurna­ listi. romlis drosac xelisuflebis umaRles organoebs irCeven gan­ sazRvruli vadiT.. xelovnebis nawar­ moebis. retranslAcia – (spec. aseTi mmarTvelobis mqone qveya­ na. Zveli freskebis r. mowyobiloba. retorta ukan moxrili. retranslAtor­i – (spec. restaurant] – kargad mowyobili sazoga­ doebrivi sasadilo. ¥ restoranisa. rEtorta [laT.  saqarTvelos r. ¥ saretranslacio. saretransliacio Scd. risame maragi. resursi.  respublikanuri Scd.) – ra­ dio an telegadacemis miRe­ ba da gadacema Sualeduri punqtis (retranslatoris) saSualebiT (ix. ¥ respublikuri da sarespubliko. respUblika [laT. restauratio da germ. 2. agreTve translacia).

ukan mivmarTav. komisia. auwyon] – saerTo­saxalxo 2. xorcieldeba centraluri saRebaviT da sxv. Referens aqcioneri. resis mowinaaRmdege. piri. teleskopi. piruku da 2. konsultanti gark­ zogjer axali) filmebis veuli sakiTxebis Sesaxeb. uri. retro. gadasawyvetad. reflexus asax­ va] – (fiziol. Cveneba­ganxilva garkveuli TanmimdevrobiT. ukanve. misT. uwyeb. refleqtoruli Scd. reflecto  referatiuli Scd. Refero va­ leobiT. gamokiTxva da kenWisyra romelic Sedgeba eleqt­ didad mniSvnelovani sa­ ronuli lampisa da amrek­ xelmwifoebrivi sakiTxis lavisagan. kiTxulobs. igivea. (referentis) momxsenebeli] – retrospEqtiva [laT. retrOgrad­i [laT. retouche] – fo­ rEfleqs­i [laT. 3.) cocxali or­ tografiuli anabeWdis (po­ ganizmis uneblie reaqcia zitivis). s. s.  refleqsiuri. re­ refErent­i [laT. Tanamdebobis piri – momxse­ spectare yureba] – Zveli (da nebeli. niero naSromis. sxivebis amreklavi mo­ dum rac unda moaxsenon. nervuli sistemis monawi­ refErat­i [laT. dus ukan mimavali] – prog­ olqi. retros1. moZraoba. gasaxurebeli xelsawyo. referee] spor­ tuli Sejibrebis msaji.-is mowyoba. rEtuS­i [laT. rac zitivis Sesworeba fanqriT.  s. rac rEfer­i [ingl. qili sarkis saSualebiT. referen– 1. ¥ referatuli. moxsenebis r. avireklav] referEndum­i [laT. gadmocema. retrogra- . movaxseneb] – samec­  pirobiTi (SeZenili) r. Sinaarsis mokle gad­ ¥ refleqsuri.  r. biuleteni. romelSic ga­  r. r. mocema. piriqiT..-is Sedemosaxuleba miiReba Cazne­ gebi. Jurnali. wyobiloba. refleqti r. reflEqtor­i [laT. romalic referats picere ukan yureba < retro ukan.-453- ref ¥ saferendumo. wignis da upirobo r. ubani.negativis an diapo­ garegan gaRizianebaze.

politikuri gardaqmna. saero da sasuliero ad­ Tvalis refraqcia – Tva­ mi nistraciul­saswavlo lis unari gardatexos si­ xelmZRvaneloba reqtoris naTlis sxivebi. (mus. meordeba. meordeba. (astr.. recensio 2.) dedamiwis atmos­ Tveli. misamReri. cis TaRze. rateur] – 1. . tificQreba – Txevadi refrAqcia [laT. Senareve­ (fiz. dasazidad.  dadebiTi (uaryofiTi) r. refda misT. rEfren­i [fr. 2. refrain] –  rektorati Scd. vagoni.) sinaTlis sxivis gar­ bisgan gawmenda.) taepebi. ficatio gasworeba] – da req­  s. samecniero naSromis. reJimi.  marTlwesrigis r.ref -454- rEforma [fr. romelsac axdens mmar­ avtomobili da sxv. kinosuraTisa refriJerAtor­i [laT. Secvla. romel­ Tveli klasi. datexa. narevebis gayofa. rectilesi ganaTlebis r. ¥ sareformo. meTaurobiT. rEqtor­i [laT. xelmZRvaneli] – feroSi mnaTobTa sxivebis umaRlesi saero da sa­ gardatexa. fr. kritikuli Sefa­ rigerare gacieba. arsebuli Sic daculia temperaturis po litikur­ekonomikuri.) kupleturi formis recEnzia ganxilva. macivris nawili. ris Sedegad mna­ suliero saswavleblis Tobebi ufro maRla Cans xelmZRvaneli. gamokvleva] – vokaluri nawarmoebis na­ literaturuli nawarmo­ wili. refrigéseba werilobiT. gankuTvnilia male­ saxelmwifoebrivi wyobi­ fuWebadi produqtebis ga­ lebis Sesacvlelad. umaRreqtifikAcia [laT. warmodgenis. iwevs. reforme] – 1. ri­ romelSic orTqldeba si­ Txe da temperatura dabla same gardaqmna. programa. rector mmar­ 2. Suqtexa. vidre sinam­ reqtOrat­i _ umaRlesi dvileSi arian. romelic ucvlelad ebis. (lit. 1. refractio] – 1.. specialuri gemi. romlebic leqsSi garkveuli wesiT recEnzent­i – recenziis av­ tori.. 2. [laT.

. rEcept­i [laT. ribosOmeb­i [laT. rhythmos Tana­ zomiereba] – erTnairi an msgavsi bgeraTkompleqsebis gameoreba leqsSi. romel­ Sic aRniSnulia wamlis Se­ madgenloba. rQTma [berZ. orga­ nizmSi monawileobs cilis biosinTezSi. risalita Sveri­ li] – Senobis fasadis win gamoweuli nawili. sisastike] – mkacri. agreTve avad­ myofis mier misi miRebis wesi. Riviera] – xmel­ TaSua zRvis sanapiros zoli safrangeTsa da italiis teritoriaze. recQdiv­i [laT. recidivus rasac imeoreben] – adamani. rigor sim­ kacre. (medic.) grZno­ badi nervuli boWkos da­ boloeba. aRmoCenilia uklebliv yve­ la cocxal organizmSi. mtkice dacva raime princi­ pebisa. Wavli da (ix. sanremo da sxv. da­ savleT evropis udidesi sakurorto raioni (nica.  tortis r. ribes naka­ di. taepebis bolos.). recidQvist­i [laT.-455gazeTSi gamoqveynebuli r.  r. romelic iRebs gaRizianebas. romelmac ganmeorebiT Ca­ idina danaSauli da adre ukve iyo nasamarTlevi.) avadmyofis Seb­ runeba.-is wardgena afTiaqSi. ribes nakadi.­s. 2. Wavli da sôma berZ. ribonukleQnmJava (rnm) [laT. zneobis wesebisa. nukleinmJava)] – rTu­ riT li organuli naerTis. r. Saqris damzadebis r. TiToeuli ujredi Seicavs aTasobiT an aTiaTasobiT r. romlebic ax­ denen cilis biosinTezs. rizAlit­i [it.) danaSaulis gan­ meorebiT Cadena. afTiaqSi warsadgenad eqimis mier Sedgenili baraTi. receptor mimRebi] – (fiziol. rivQera [it. recidivus rac meordeba] – 1. receptum aRebuli] – 1. . gameoreba. (wign. sxe­ uli] – ujredis SigniTa nawilakebi. (samarT. risame damzadebis wesi.-is gamowera. 2. mi­ TiTebebisa. recEptor­i [laT. erT­ erTi nukleinmJava. 3. kani. rigOrizm­i [< laT.) TiT­ qos gamqrali movlenis da­ bruneba.

. braga. Sinagani r. remake xelaxla ¥ ritmuli. gagzavna. misi axali versiis Seqmna ix.  r. (gadat. zomieri perioduli monac­  ritmi sxvaa (ix. (s. elCis miRerebisaTvis.-iT wamosuli burTi. mis xelmeore gadaReba da tanvarjiSi. rQnit­i [berZ. rhis (rhinos) ¥ ritualuri da sarituacxviri] – (medic.). vleoba. saSiSroeba. ritualis] – (wign. r.. nebi. muSaoba. (s. rimEik­i [ingl. aerobika. rQng­i [ingl.] – 1.) awyobili mimdina­ moxvedris Semdeg.). moZraoba. rQmesa [it. mecniereba oratoruli xe­ romliTac unda miiRon fu­ lovnebis Sesaxeb. saxifaTo mdgo­ saxifaToa naosnobisaTvis. moZraobaTa swrafad moZravi sxeulis r. r. leqsis r..). ritmiusaZleblobebis gamoyene­ li Scd. asxleta raime zedapirze 2.. – (finans. lorwovani garsis anTeba. ring] – TokebiT ritUal­i [laT. Tanamedrove teqnikuri Se­  riTmi.) wesebi. reoba. riTmiuli. Riff] – wyalqveSa neli safrTxe. same. rQtm­i [berZ. mareobaSi Cadgoma.) wes­CveulebaTa er­ Semokavebuli kvadratuli Toblioba (sinon. rhythmos] – 1. niali. Cabareba] ritOrika [berZ. Tanabarzomiereba ri­  r. ricochet] –  musikaluri r.) – cxviris lo. rhçtorikç] – mWevrmetyvelebis Teoria. ceremoformis moedani (Cveulebriv. li. ficarnagze) krivSi Sejib­  saqorwino r. gakeTeba] – mxatvruli fil­  r.) scesurdo. romelic moqmedeba. ra­ rQqSa [iap. aRmosavleT . klde (zogjer amoweuli riskis gaweva – alalbedze zRvis donidan). riTma sxvaa (ix. rQsk­i [fr. r.) yoveli Tamasuqi.rik -456- ime elementebis Tanabar­  gargani r. bis r. risqus] – mosalod­ rQf­i [germ. rimmessa fulis gadacema. rikOSet­i [fr. biT.

 `roials ukravs~.. cxenebis. Tav­ dadebuli. – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa. for­ tepianos erT­erTi sa­ xeoba. mefis xelisuf­ lebis erTguli. rok. rikSa Scd. 2. amerikis SeerTebuli Statebis da­ savleTSi: kovboebis os­ tatobis Cveneba (jiriTSi. swrafi ritmiT. Tavganwiruli. ¥ riqSisa. Ritter < Zv. Scd. brun­ va] – axalgazrduli jgu­ fis wevri. Zroxis swrafad mowvelaSi da sxv. `roalis damkvreli~.  `roalze ukravs. rock n roll – rok­n­ roli] – 1. romelic aRniSnavs – exeba rok­musikas.~.-457da samxreT aziis zog qve­ yanaSi: msubuqi orTvliani etli. romelic mo­ tocikliT dadis quCebSi . `roiali daukra~.  riqSasi. mkacri.). rOker­i1 [ingl. xarebis daWeraSi. motocikletebiTa da msubu­ qi avtomobilebiT Sejibreba sxvadasxva eqscentrikuli rok triukebis CvenebiT.  mZime r. ke­ TilSobili adamiani. feodalur evropaSi – piri. 2. rok-ansambli.. rodeo jogis. avtomaturi mo­ wyobiloba. 2.. Robot < robota monuri Sroma < rob mona] – avtomati. brunva Semokl. – rok­musika xma­ maRali xmiT. rQcar­i [germ. rock-and-roll qa­ naoba da darweva. romelSic adamiania Sebmuli. rOk­i [ingl. TviT adamiani. mamaci.. roQal­i [rus. fr.  rok-jgufi. rac rok­ musika. rac rok-n-roli. roiAlist­i – roializmis mimdevari. рояль. romelic gan­ kuTvnilia adamianis Sesac­ vlelad rTuli teqnikuri operaciebis Sesrulebis dros. rObot­i [Cex. romelSic simebi horizontalurad aris ga­ daWimuli. rocker < rock darweva. igivea. rOdeo [esp. 2. riter mxedari] _ 1. rok-opera. naxi­ ris Segroveba] – 1. romelic ekuTvnoda samxedro­Tavad­ aznaurul fenas. royal samefo] – klaviSebiani mu­ sikaluri sakravi. qanaoba. igivea. aseT etlSi Sebmuli. germ. didsulovani.

stili.rok -458- mayuCis gareSe. spirtiani sasmeli. risame idealizacia. masala piesaSi. vari gmiri.-ebis ganawiromelic gvixatavda pirov­ leba. xarisxi. damaxasiaTebelia natifi romAns­i [fr. siyvaruli. ar icavs TxrobiTi mxatvruli na­ gzebze moZraobisa da qce­ warmoebi. 2. rTu­ deblobisaTvis brZolis r.  d. li leqsi. rokiT. dagisagan. me­19 s. r. me­18 s.  Tavisuflebisa da damoukirOman­i [fr. romantisme] _ 1.  r. xelovnebaSi: mimarTuleba. amaRlebul amzadeben Saqris lerwmis damokidebulebas raimesad­ daduRebuli wvenisa an ba­ mi. piesis an kinofilmis moqmedi pi­ romAntizm­i [fr. tiuli stili. li siuJetebis mqone didi .-s stilis aveji...-uli urTierToba.) is. ebi. lirikuli simRera.  pirovnebis r. 2. mniSvneloba. ¥ romanuli (mniSv. 2. rum] – magari.  mTavari r. romance] – 1. patara sasimRero liriku­  r. baraTaSvi r. role] – 1. warmoiSva  romaniuli Scd. gatacebulia rok­musikiT.) samijnuro urTier­ roki] – adamiani. rac qmnis emociur. 2­isaT­ rOkoko [fr. (gadat. ¥ rokokuli. roman] – 1. pa­ tara musikaluri nawarmo­ rTuli formebi. rOm­i [ingl.-is daswavla.  baironis r. romelsac msaxiobi ga­ oTxedis literaturasa da nasaxierebs.-ebis Sesruleba. r. arayiSvilis r.romelsc romAntika – (wign. r.  r.. romelic Toba qalsa da vaJs Soris. rocker < rock 2.) rameSi monawilebis ¥ romantikuli.  romantiuli Scd. n. 3. (gadat. moqmedi piris sityvieri nul grZnobebs.-ebi. lis r. rOker­i2 [ingl. poezia. mijnuroba. istoriaSi.-is mTavis wesebs. qiteqturuli da dekora­  r. rOl­i [fr.  istoriuli r.­Si safrangeTSi.­is pirveli me­ ri. rococo] – ar­ vis).

sax. brunva. rUbrika [< laT. rac rota­ ciuli manqana. welTaRr.] sparsul da tajikur poeziaSi: fi­ losofiuri an samijnuro xasiaTis oTxstriqoniani rum leqsi. romanus ro­ mauli] – rac warmoSobila Zveli romis kulturidan an dakavSirebulia masTan. gan­ yofilebis saTauri (ga­ zeTSi. sawyisi] – (bi­ ol. Wad­ rakSi aseTi svla mxolod erTxel xdeba. JurnalSi da misT. Rottweiler < geogr. rudimentum Canasaxi. romAnul­i [laT. rUmba [esp.). ga­ damwyveti nabijis gadadgma [mdinaris saxelwodebis mi­ xedviT. grafa. spars. xasiaTi.-459¥ romantikuli. notatio] – 1.  r. franguli. romanuli enebi – xalxu­ ri laTinurisgan warmo­ Sobili monaTesave enebi: portugaliuri. Rubico (Rubiconis) gadalaxva] – uryevi gadawyvetilebis miReba. rOq­i1 [spars.) organo. 2. rotvaQler­i [germ. Tavganwirva.  r. nawili. rokh sabrZolo etli (koSkiT)] – WadrakSi: mefisa da etlis erTdrouli svla.) igivea.. triali. romlis drosac etli da mefe gadadgildebian erTimeoris gverdiT. (polig.) iulius keisarma gadalaxa Tavisi jariT – miuxedavad senatis akrZal­ visa da daiwyo samoqalaqo omi]. rubAia [arab.] – sasamsaxuro ZaRlebis jiSi. rOq­i2 (ist. r. ¥ rudimentuli. organo. rubrica < ruber wiTeli – kanonis saTauri (romelic iwereboda wi­ Teli saRebaviT)] – 1. . rumi­ nuli.  rudimentaruli.) roqis spa – da­ qiravebuli jari. rotAcia [laT. espanuri. moldavuri. italiuri. rumba] – cekva meq­ sikuri warmoSobisa. qveganyofileba. (Zv. rubQkon­i [laT. 2. wrebrunva. rudQment­i [laT. romelic 49 w. romelsac organizmis istoriuli ganviTarebis procesSi dakarguli aqvs Tavisi pir­ vandeli mniSvneloba da srulad ar viTardeba. igive robaia. rudimentaluri Scd.

sakvoQaJ­i [fr. saga] _ 1. CamorCeniloba. sqe­  r. savanebi. sabotage] – wi­ sAiti [ingl. politikuri mimdinareoba sAbvei [ingl. moTxovnilebis dasakmayo­ fileblad. vili miayenos partniors. cvlilebis winaSe. saddukaioi sakuT.] – brinjis arayi. roeper] – . ebr. Zv. skandin. sac CanTa da voyage mgzavroba] – xelis legenda. site adgili] – naswarganzraxuli CaS­ monacemTa erToblioba in­ la. 2. gamo­ rUtina [fr. sAvana [esp. (gadat. CafuSva muSaobisa mas­ ternetSi (ix. landiuri xalxuri sagmi­ ician iaponiaSi. mwerlis markiz konusis formisa. inter­ sAga – [Zv. sax. netis gadamcemi sadguri. sAboT­i [Zv.). ro Tqmuleba. routine] – SiSi si­ ixateba miswrafebiT – tki­ axlis. ropolitenis saxelwodeba – 1 s. sobrivi ukuRmarToba. uZraoba. Sab­ awamos Tavisi sqesobrivi loni. sabOtaJ­i [fr. sabana] – tropikuli sAbo [fr.  sagasi Scd. amerikaSi. saxelis mixedviT] – 1. mr. 2. romelSic Si monawileobisagan Tavis saerTo misamarTiT Tav­ aridebiT an misi arakeTil­ moyrilia erTgvarovani an sindisieri SesrulebiT. sabot] xisgan gamoT­ veli. welTaRr. aparati. welTaRr).  savanasi Scd. xmis gamaZlierebeli mili sAdizm­i [fr. subway] – met­ iudeaSi (me­2 s. s tanjviT siamovnebis miRe­ ba.) saerTod. de sadis (de sad – 1740­1814) ¥ ruporiani. Zveli skandinaviuri da ir­ sAke [iap. lili an xis lanCis mqone ¥ savanisa. rUpor­i [holand.rup -460- ¥ sagisa. Tqmuleba.) sxvisi wvalebiT.] _ ideologiur­ erTi epiTeti. ax. (gadat. fexsacmeli.] _ iudaizmSi: RmerT iehovas (iahve) erT­ sadukevEleb­i [berZ. msgavsi informacia.

maRazia. Sua saukuneebSi gavrcele­ buli cru rwmeniT: cecx­ lis suli. Sekazmuli. tradiciuli. sastumroSi da sxv. romelic sistematurad ik­ ribeboda visime saxlSi.  salaTasi. maslaaTi. 2. salAmandra [berZ. . romelic garegnulad sal xvliks miagavs.  literaturis s. sakrAlur­i [< laT.) tradiciiT ganmtki­ cebuli. kudiani wyalxmeleTa cxo­ veli.) sxvaoba Semosavalisa da gasavalis (debitisa da kreditis) jamebs Soris. salaTi Scd. TviTm­ frinavisa da sxv. 4­isaT­ vis). sacer (sacris) wminda] – religiur kul­ tTan da ritualTan dakav­ Sirebuli. wminda. kartofi­ lisgan. romlis drosac haerSi ma­ lays akeTeben. daWrili kitri da pomidori xaxviT. saTanadod Sekaz­ muli.-461samgzavro CanTa. iWmeba civad (sinon. 2. musika. (wign. ZmriT da misT. cecxlis stiqia.  samxatvro s. 4. sakramEntul­i [laT. romelsac amza­ deben wvrilad daWrili bostneulisgan. sAlaTa [it. 5. s.  sakvaiaJi Scd. politikuri s. salto xtoma.. tansacmlis s. saRmrTo. salon] – 1. s. romlebic iW­ meva umad. sadac ewyoba gamofe­ nebi.  s. sad­ gomi. naxto­ mi] – akrobatiuli naxtomi. xe­ lovnebis nawarmoebebi. 3.) rCeul pirTa wre. dasasvenebeli oTaxi gemze. ritualuri. 2. sAlon­i [fr. ¥ salaTisa. re­ ligiur kultTan dakavSi­ rebuli. salamandra] – 1. 2. (moZv. sadac iyideba mxatvruli saqoneli. sacramentum kurTxeva] – 1. aqvs mkrTali mwvane far­ To foTlebi. Cveulebriv Se­ kazmulia zeTiT. kerZi. stumris misaRebi vrceli oTaxi mdidrul saxlSi. bostneuli mcenare. salato mariliani] – 1.. sAlto [it. mgzavrTaTvis gankuTvnili adgili (avtobusisa. sAldo [it. zogjer xorcisa da Tevzisagan. 3. mwvaniliT da misT. saldo] – (buxhalt. poezia. 3.) ¥ salonuri (mniSvn. tabucuni).

 saliuti. iaponiis agresiuli sam­ xedro wreebis warmomad­ genlis saxelwodeba.] – 1. samba < afrik. sAmum­i [arab.-ebi. (me­ dic. ¥ sasalute. sasaliute Scd. ¥ sanatoriuli. bavSvTa s.  s. zambo] – adamiani. romlis drosac dasaSvebia Zlier mtkivneuli ileTebi.  borjomis s.) Самозащита Без Оружия Tav­ dacva uiaraRod] – spor­ tuli Widaoba. RonisZiebaTa sistema sa­ warmoebis. sambo esp. naxtomi akrobatis ma­ Rali moednidan (simaRli­ dan). gajansaReba] – 1. fei­ erverki raime sazeimo Ta­ riRis aRsaniSnavad. 2. sAmit­i [ingl. sanatorium] – samkurnalo­dasasve­ nebeli dawesebuleba. sAmbo1 [rus. gakotrebis sa­ winaaRmdegod.  saartilerio s. salto mortale sasikvdilo naxtomi] – 1. – saartilerio jgufi. ¥ sanireba. riskiani. piki] – mravalmxrivi saer­ TaSoriso Sexvedra an TaT­ biri umaRles doneze. sanAcia [laT. salut] _ samxedro misalmeba sroliT.S. rac salto.] – brazilieli zangebis cek­ va. musika am cekvisaTvis. banke­ bisa da a. sanatio mkurna­ loba. samûm] – mSrali. rake­ tebis gaSvebiT da qvemexebis zalpiT. Tavze xelaRebu­ li nabiji.sal -462Sereuli qorwinebis Sede­ gad. sanatOrium­i [laT. sAmba [ingl. romlis drosac misi sxeuli haerSi malays ake­ Tebs.) gamafrTxilebeli sam­ kurnalo RonisZiebebi piris Rrus gajansaRebisaTvis. 2. summit mwvervali. [it. Самбо (Semokl. romelic warmoSobilia indieli ma­ makacisa da zangi qalis saltomOrtale .  s. cxeli qari arabeTisa da CrdiloeT afrikis udab­ noSi.-is mkurnaloba. sAmbo2 [ingl. almis aRmarTviT (mag: gemze da sxva). samUrai [iap.. 2. igivea.  bankis s. feodalur iaponiaSi: privilegiuri samxedro wodebis warmo­ madgeneli. sAlut­i [fr. trestebis.

romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aR­ niSnavs mis meased nawils: 1. bunebisadmi. ganTavi­ sufleba sansarisgan). igivea ra sendviCi. 2. sanitAria [laT. s. sanitarus jan­ mrTeloba] – sisufTavisa da mosaxleobis janmrTe­ lobis dacvis RonisZiebaTa sistema. sasicocxlo Zala] – metismetad xali­ siani.-463- san sangvQnik­i [laT. gadaWarbebiT gul­ Cvili.  ixmareba agreTve _ sentimentalizmi. zedmeti grZnobiereba. s. sandwich] – puris ori Txeli naWe­ ri. romelTa Soris moTav­ sebulia raime sauzmeuli (karaqi. cent asi] – TavsarTi. ¥ sanskrituli.] – Zveli induri samwerlo ena. erTi sxeulidan meo­ reSi gadasvla. sanguis (san- guinis) sisxli. sinam­ dvilis idealizaciisa da gadaWarbebuli grZnobie­ reba mis gamoxatvaSi. sicocxliT savse adamiani. xetiali] _ induisturi da budisturi cneba. sentimentalisme] – 1. me­18 s.01 metrs. sAnsara [sankr. agreTve nirvana (qanaoba. ena. sAnkrit­i [ingl.  s. daTvaliereba. sanQtar­i [fr. sen­ timental] – zedmetad mgrZno­ biare. ixmareba agreTve .  sanitaruli Scd. rodesac suli adis RvTaebis rangSi. xelnaweri. Zexvi. mizani – uzenaesi mdgoma­ reoba. romlisTvi­ sac damaxasiaTebelia gan­ sakuTrebuli interesi adamianis Sinagani samya­ rosadmi. romelic garegnu­ lad mkveTrad gamoxatavs Tavis emociebs. qalaqis s. Sanscrit sanskr. eqimi. ¥ sanitariuli. alagebs samkurnalo dawesebulebis sadgoms. santimetri = 0. mdgomareoba.­is meore naxevarSi: literaturuli mimarTuleba. gadaWarbebuli gulCvilo­ ba.). santimentAlizm­i [fr. santimentAluri [fr. sAndviC­i [ingl. romelic Svelis avadm­ yofebs.  s. sanitaire] – umcrosi samedicino muSa­ ki. yveli da misT. daWrilebs. romlis mixedviTac sansara yoveli cocxali arsebis maradiuli mogzau­ robaa. sAnt­i [fr.

saracEnia [laT. ro­ melsac garkveuli wesiT ixveven tanze. ¥ usanqcio (mniSvn. adamiani. 1).  sanqcireba Scd. qalaq-sateliti – Tanamed­ – sentimentaluri. Rimili.) kbilana.  mTvare dedamiwis s. saflavis qva kubos formisa. (astr. sârî] – aRmosavle­ Tis qveynebSi (indoeTSi da sxv. qveyana.san -464mwvave ironia.) speqtris susti zoli Zlieri zolis mezoblad.-ebi. 2. mowodeba. romelic formalurad da­ moukidebelia. saxelmwifo an mTavroba. Tanxmoba. berZ. romel­ sac mimarTaven xelSekru­ lebis damrRvevi saxelmwi­ fos mimarT. romani. satanas < Zv.) RvarZliani dacinva. sAtana [berZ. zemoqmedebis zo­ ma kanonis darRvevisaTvis. 4. magram sinam­ dvileSi emorCileba sxva saxelmwifos. satElit­i [berZ. sAnqcia [laT.  s. iZulebis.): qvis kubo. sArkoma [berZ. s. eSmaki.  didi saxelmwifos s. mitingi.  s. (teq. . sAri [spars.-ia. nebarTva. patara akldama. mis neba­sur­ vils.) avTvisebiani simsiv­ ne. wamyvan kbi­ lanaze.  u. dadastureba. rac mas iuridiul Zalas aniWebs. RmerTis moRalate angelozi. sanqcionQreba – sanqciis (mniSvn.­de) qsovili. zemdgomi instan­ ciis mier raime aqtis dam­ tkiceba. romelic viTardeba Se­ maerTebeli qsovilisagan. saerTaSoriso samarTalSi: zemoqmedebis zoma. 3. sarkOfag­i [berZ.  ekonomiuri s. 4. nebarTvis micema. 1­isaT­ vis). Tanam­ zraxveli] – 1. sarkophagos] – Zvel qveynebSi (egvi pteSi da sxv. sArkazm­i [berZ. mweriWamia mraval­ wliani balaxi.] – avi suli. ¥ sarkazmuli da sarkastuli. satelles (satellitis) Tanamgzavri. (fiz. 3.): qalis samosi – grZe­ li (4­5 m. sarracenia] – mcenare. romelic mibmulia meore. sarkôma] – (me­ dic.  prokuroris s. sarkasmos] – (wign.) pla­ netis Tanamgzavri. sanctio dakano­ neba] – 1. 2.

sauna] – finuri da qordiT aris SemosazR­ abano. romelic mzidan me­6 sEgment­i [laT.. mzis sistemis didi pla­ neta. Saturnus] – 1. agreTve 2. vruli.) erT­erTi sigrZiv mogzauroba... vreli~ da a. seance] – risame sa­ satirQkos­i – satirul na­ jaro Cveneba an Sesruleba warmoebaTa avtori. 2. nadiroba. segregAcia [laT. gadoebrivi movlenebis da­ klarnetis monaTesave. nawili. sax. (zool. ro­ veul monakveTSi. Scd. sAtira [laT. xma] – spilenZis xerxi – uaryofiTi sazo­ sasule musikaluri sakravi. gakicxva. plakati. segregatio . ro­ sAfar­i [suahilis enidan] – melic gadamkveTi sibrtyiT afrikaSi: monadireTa eqs­ aris gamoyofili. uzogavi dacinva. berZ. (maTem. ukravs~. mi. s. s. sferos nawili. `saqsofonze damk s. Jurnali.) s. lurji iagundi.­ qalaqi­Tanamgzavri. sapheiros] – romlebisganac Sedgeba zo­ lurji an iisferi Zvirfasi gierTi cxovelis organiz­ qva. is bolos isini dai pyres frankebma. miTologiis kronosTan). hi pnozis s.­Si kontinentidan gada­ gaSenebuli patara qalaqi. saxlda britaneTSi.-465- seg rove didi qalaqis max­ romelTa nawili me­5 – me­6 loblad garkveuli gegmiT ss.  saqsafoni.) wris adgilzea.. kupletebi. miwaTmoqmedebis mfarveli Wadrakis erTdrouli Ta(gaigivebuli iyo berZnuli maSis s. pedicia.  siansi Scd. namdvilis asaxvis erT­erTi phône bgera. safQron­i [berZ. Segmentum mo­ nakveTi] – 1. sAqseb­i – germanuli tomebi. ganlagebuli nawevarTagani. sEans­i [fr.  `saqsofons ukravs~. dRis vis da nayofierebis RmerTi.S. ganuwyvetliv drois gark­ sAturn­i [laT. romelic rkaliTa sAuna [fin.-ebi kinoSi. me­8 s. s. satira] – litera­ turasa da xelovnebaSi: si­ saqsOfon­i [sakuT. `saqsofonze ¥ satiruli. maul miTologiaSi: xvna­Tes­  pirveli (meore.

sEzon­i [fr. Semosvlis dro.) niv­ gamoyofa] – rasobrivi dis­ kriminaciis erT­erTi saxe – feradkanianTa iZulebiTi gamoyofa TeTrkanianebisa­ gan.. seQner­i [ingl. romelic Seiswavlis dedamiwis qer­ qis ryevebs. secans gadamkve­ Ti] – (maTem. sadgomi – fasiani qaRal­ debis.  atmis s.  s. safe] – uZravi. samuzeumo eqspo­ natebis da misT. sequestrum] – 1.. sEif­i [ingl. 2. s.  s. seQsmur­i [< berZ.. weliwadis nawili. dokumentebis. gamokvlevebi. Sesanaxad.  seismiuri Scd. (medic.  Teatraluri s. samuSao. dasvenebi­ saTvis da sxv. sedan] – daxu­ ruli msubuqi avtomobi­ lis ti pi.  sazafxulo s. sadguri. monacemebi. navigaciis s. 3. xileulis) mwi­ fobis.. s. Zvirfa­ seulobis.  s. ruka. kerZod – miwis­ Zvrebs. weli­ wadis erT­erTi dro oTxi­ dan. ¥ sezonuri.. blis s. saison] – 1. sEdan­i [ingl. xelsawyo.) saxelmwifo xelisuflebis mier raime kerZo qonebis gamoyenebis SezRudva an akrZalva.) kuTxis erT­er­ Ti trigonometriuli fun­ qcia. romelic moscilda saR nawils.) raime qsovilis mkvdari nawili. ya­ daRa. sEkans­i [laT. seismolOgia [berZ. romelic yvelaze ufro Sesaferia raime saqmianobisaTvis. seiner] – patara sazRvao TevzsaWeri gemi. cecxlgamZle karada an yu­ Ti. zamTris s. seismos miwisZvra da logos moZR­ vreba] – mecniereba (geo­ fizikis nawili). s. yurZnis s. romelic marTkuTxa samkuTxedSi udris hi pote­ nuzis Sefardebas kuTxis kaTetTan. 2. secretus gamo­ nayofi] – (fiziol. sEkret­i [laT. raioni. aqvs ori an sami rigi dasajdomebi. . an specialuri saTavsi. pe­ riodi. seismos mi­ wisZvra] – miwisZvris mov­ lenebTan dakavSirebuli. (samarT. s.sed -466¥ seismologiuri. sEkvestr­i [laT. risame (mag.

gaum­ jobesebuli jiSebis gamoy­ vana xelovnuri SerCeviT. romelsac gamoi­ muSaveben jirkvlebi (mag. . secretio ga­ moyofa] – (fiziol. ¥ sasemestro. jgufuri mecadineoba kva­ lifikaciis asamaRleblad. umaRles sas­ wavlebelSi: jgufuri praqtikuli mecadineoba maswavleblis xelmZRvane­ lobiT.  s.. Wadrakis da zogi sxva Sejibrebis monawilisa. seminAria [laT. sEmestr­i [laT.  s. mudmivmoqmedi s.  s. selectio gadar­ sem Ceva. selEqtor­i [laT.romelic mTvares swavlobs.. selEqcia [laT. sēlēne mTvare da logos moZRvreba] – astronomiis dargi. gamocdebi. kuWis wveni .. semestris eqvs­ Tviani] – saswavlo wlis naxevari umaRles saswav­ lebelSi. ¥ seleqciuri da saseleqcio. ¥ seminaruli da saseminaro. SejvarebiT. s. Tesli. selenelOgia [berZ. ¥ seminariuli da saseminario. secularis saero] – saeklesio da samonastro sakuTrebis gadaqceva saxelmwifo sa­ kuTrebad. 2. secundans (secundantis damxmare] – 1. filosofiaSi. seminarium sanerge] – 1. selector da­ maxarisxebeli] – aparati. semQnar­i [laT. romlis saSualebiTac xde­ ba telefonis mocemuli xazis ramdenime an yvela abonentis erTdrouli ga­ moZaxeba.  aTdRiani s. seleqciOner­i _ seleqciis specialisti. mowme da Suamavali du­ elis TiToeuli monawili­ sa. sekUndant­i [laT. Suamavali da TanaSemwe kri­ vis.-467Tiereba. seminaria).) sekrEcia [laT. sadguri. sekularizAcia [< laT. 2. seminarium sanerge] – saSualo sasu­ liero saswavlebeli. nerwyvi. SerCeva] – cxovelTa da mcenareTa axali.) or­ ganizmisaTvis aucilebel nivTierebaTa (sekrecebis) gamomuSaveba da gamoyofa jirkvlebis mier.  seminariuli da saseminario sxvaa (ix.  pirveli (meore) s.

sEnat­i [laT. batono! (Sdr. asiriuli. ebrauli. seniOrita [esp. arameuli. señorita] – es­ paneTSi: axalgazrda gau­ Txovari qali. sensatio] – 1. ¥ senioritasi. Zlieri STabeWdileba. senatus < senex mo­ xuci] – 1. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni.  s. semQtur­i – semitebTan da­ kavSirebuli. TviT es ambavi. alpebSi arsebuli monastris SaintBernard­is saxelis mixedviT. [bibliuri noes erT­ erTi Svilis semis saxelis mixedviT]. siniora). santimentaluri. safrangeTsa da zog sxva saxelmwifoSi.  seminaruli da saseminaro sxvaa (ix. semenariuli. señor] – espa­ neTSi: batoni. s. semituri enebi – monaTesave enebi. didi. it. señora] – espaneT­ Si: qalbatoni. parlamentis zeda (sakanonmdeblo) palata aSS­Si. ganaTleba. senAtor­i – senatis wevri. finiki­ uri. romelsac kargi ynosva aqvs.sem -468Ronieri ZaRli. sensAcia [fr. aRmoCena. qalbatono (Cveulebriv gvarTan an sa­ xelTan erTad) (Sdr. Zvel romSi: umaRlesi xe­ lisuflebis saxelmwifo organo. rom­ lebic gavrcelebuli iyo wina aziis CrdiloeT da aRmosavleT afrikis na­ wilSi: arabuli. sadac gamohyavdaT am ji­ Sis ZaRlebi mTaSi gzada­ karguli adamianebis mosa­ naxavad. sasemenario Scd. babi­ lonuri. cnoba. .  s. seminari). it. semirAmida­s bARebi – msof­ lios erT­erTi Svid saoc­ rebaTagani _ `dakiduli ba­ Rebi~ babilonSi. siniorina). senQor­i [esp. it. qaliSvili (Sdr. siniori). 2. sentimentAluri _ ix. senQora [esp. romelTa mowyobac miewereba legen­ darul dedofals _ semiramidas. siriuli.  senioritisa Scd. 2. seniori (Cve­ ulebriv. senbErnar­i – jiSiani. rac raime ambavma.  semenaria. SemTxvevam mo­ axdina. ¥ sensaciuri da sasensacio.

im ebraelTaTvis. separatus] – gankerZoebuli. sensualisme septuAginta < laT.  serenadasi Scd.-469- ser sensuAlizm­i [fr. ¥ serenadisa.  separatiuli Scd. serApis­i [berZ. separatisme] – 1. aRTqmis (bibliis) Targmani. [laT. Sua saukuneeb­ Si italiasa da espaneTSi: satrfosadmi miZRvnili sa­ mijnuro simRera. sentEncia [laT. separAtul­i [laT. mravalerovan qveynebSi: erovnul umciresobaTa swrafva saxelmwifosagan gamoyofisa da damoukide­ beli saxelmwifos Seqmni­ saken. separAtizm­i [fr. separAcia [laT. serenade. 2. it. ebr. kameruli musikis Janri. aRqmebs miiCnevs.)] – qristianul religiaSi: eqvsfrTiani angelozi umaR­ lesi ierarqiisa. sikvdilisa da gankurnebis) RvTaeba. sensus SegrZneba] – filosofiuri mimarTuleba. 2. rac ierusalimidan mefe pto­ lomeosis miwveviT aleq­ sandriaSi Casul 70 gan­ martoebulma Seasrula 70 dReSi Zv. Serapis] – eli­ nisturi egvi ptis mTavari (sicocxlis. romel­ sac misi fanjris win as­ rulebda axalgazrda kaci gitaris an sxva simebiani sakravis akompanimentiT. gancalke­ vebuli. ebraulidan ber­ Znulze. zneob­ rivi darigeba. msjeloba] – moraluri xa­ siaTis gamonaTqvami. sententia azri. TaTbiri. serenata] – 1. separatuli zavi _ omis dros koaliciaSi myofi saxelmwifos mier mowina­ aRmdegesTan dadebuli za­ vi Tavisi samxedro mokav­ Sireebis Tanxmobis gareSe. seraphim (mr. sErver­i [ingl. romelnic egvi pteSi cxov­ robdnen an palestinis ga­ reT iyvnen gafantulni da aRar icodnen ebrauli. gancalkevebisaken. serAfim­i [Zv. romelic Semecnebis erTad­ erT wyarod SegrZenebebs. serEnada [<fr. separAtist­i separatizmis momxre. server momsa­ . `sa­ mocdaaTi~] – Zv. swrafva gamoyofisaken. separatio] – gamoyofa.  s.

serpentin < serpent gveli] – 1. darba­ iseli. sakiTxi.  s.  naxatebis s. daavadeba.ser -470 s. (saub. serpentarQum­i [laT. serpEntin­i [laT. 2. fasiani qaRaldebis. erTgvari sagnebis rigi. serQal­i [ingl. 2. wigni. ¥ seriuli (mniSvn.. 3. rac cif­ rebiT an asoebiT aris aR­ niSnuli. romelsac is­ vrian mocekvaveebi balis. damokidebuleba. mniSvnelova­ ni. serieux] – 1. yavis an Cais WurWlis sruli kompleqti adamian­ Ta garkveuli raodenobi­ saTvis. didi kinofilmis erTgva­ rad damoukidebeli nawili. sayuradRebo. aseTi adamianis damaxasia­ Tebeli Tviseba. sErviz­i [fr. Tormeti kacisaTvis gankuTvnili s. Cais s. . series mwkrivi. romelSic aRniSnulia saqonlis xarisxi.  sufris s. s.  s.. sertifQkat­i [fr. fasi da sxv.) saSiSi. movlenaTa Tanmimdevruli rigi. sErvis­i [ingl. jgufi. dinji. romelic axlavs saqonels da. 2. serial rac mwkrivs qmnis] – mravalse­ riiani kino an telefilmi. werilobiTi cnoba. saxifaTo. zogi saxelmwifo sesxis bileTis saxelwodeba. sagareo vaWrobaSi: sabuTi. 3. service] – mo­ saxleobis sayofacxovrebo momsaxureba. mowmoba. karnavalis dros. xure] – mZlavri kompiuteri. mZime.  filmis pirveli (meore) s. adamiani. dafiqrebuli. seriOzuli [fr. ri­ gi] – 1. feradi qaRaldis grZeli da wvri­ li lenti. doku­ mentebis Tanrigi. romelic qselSi gadacemis rols asrulebs. sEria [laT.  avtomobilebis s. sertificat] – 1. serpentinus gvelis] – mixveul­moxveu­ li gza mTaSi. maskaradis. service] – suf­ ris.  saqmisadmi s. s. 1­isaT­ vis). mdgomareoba. 3. serpAntin­i [fr. 4. serpens (serpentis) gveli] – Sxamiani gvelebis mosaSenebeli ad­ gili maTgan Sxamis misa­ Rebad. gamoSveba.

sEter­i [ingl. romelsac perio­ dulad atareben warmomad­ genlobiTi organoebi da sxv. romelsac iyeneben serfingSi. okeanis zvirTebze. darbazi. surfing zvir­ Tebze sriali] – wylis sportis saxeoba – Sejib­ reba specialuri ficriT (serfbordiT) srialSi zRvis. sEt­i2 – Zv. egvi ptis religiasa da miTologiaSi: udabnosa seq da ucxo qveynebis RmerTi. sEqta [laT. paTologia)] – klinikuri medicinis na­ wili. setter] – grZel­ bewviani monadire ZaRlis jiSi. vadebi. sexus sqesi da berZ. gancdaTa da qce­ vaTa erToblioba.  s. seqsopaTolOgia [laT. 2. sexus sqesi] – sqe­ sobrivi urTierToba or sawinaaRmdego sqesis ada­ mianebs Soris.-471 s. skola] – 1. surfboard < surf (zRvis) moqceva da board ficari] – grZeli da viwro ficari (korpisa. sessio sxdoma] – 1. umaRles saswavleblebSi: gamocdebis Cabarebis peri­ odi. samecniero s. s. Seiswavlis sqesob­ riv moSlilobas – diag­ nostikis. masTan da­ kavSirebuli fsiqikur reaqciaTa.) gancalkavvebuli. 2. karCaketili jgufi adamia­ nebisa.  serTifikati. TviT es gamocdebi. sEt­i1 [ingl.) partia CogburTis TamaSSi. sEsia [laT.  parlamentis s. set] – (sport.  sagamocdo s. sertifikaTi Scd. qafplastisa). logos moZRvreba] – samecniero kvlevisa da codnis dargi sqesobrivi cxovrebis Sesaxeb. mkurnalobisa da profilaqtikis mizniT. . sexus sqesi da (ix.. seqsolOgia [laT. s. romelic gamoirCeva dogmaturi SexedulebebiT. sEqsi [laT. religiuri Te­ mi. ¥ sasesio. secta moZRvreba. sErfing­i [ingl.  sekta Scd. sxdoma. sErfbord­i [ingl. osirisis Zma da mkvleli. sEqtant­i – seqtis wevri. romelic ganudga gaba­ tonebul eklesias. sagnebi. kompiuteruli kursebis damTavrebis Sesaxeb. (gadat.

) krivSi: gverduli dartyma Sori manZilidan.  sektori Scd. (ma­ Tem.  s.) wris nawili. romli­ Tac ityobinebian rasme. 3­isaTvis). Signal] – 1. SemosazRvruli ra­ dialuri xazebiT. saxalxo meurneobis nawili.  s. seqciOner­i – maRaziis seq­ ciis gamge. CineTis. iaponiis da zog sxva qveynebis xelovnebaSi.  sektanti. sectio gakveTa] – 1.  s.. am bgeris aRmniSvneli noti. raime farTobis nawili. konferenciis qve­ ganyofileba. sector] – 1.  stadionis samxreTi s. sa­ berZneTsa da romSi: winas­ warmetyveli qali. romelic gvxvdeba Zveli indoeTis. sektanturi Scd.  aRicxvis s.  kerZo s. 4. radiatoris s.. organiza­ ciis ganyofileba. svynaxarion: svinaqsis krebuli] – wmin­ danTa cxovrebis an qris­ tianul dResaswaulTa aRweriloba. ubani.-ze wakiTxuli moxseneba.  saxlis marjvena s. vaWrobaSi. sQbila [berZ.. svAstika [sanskr. sQgnal­i [germ. raime dawesebulebis. Tavdacvis s.  sportuli s. 3.  zusti drois s. svastika] – sworkuTxad moxrili bo­ loebis mqone jvari – or­ namentuli motivi. gadascemen raime gankar­ gulebas. . moZraoba. sibyla] – Zv. swing] (sport.. muSaoba. dawesebulebis. 2. or­ ganizaciis nawili.-ebi. iyeneben RvTismsaxurebis dros. sEqcia [laT. yriloba. sagzao ¥ seqtanturi. raime mTlianobis (mag. si] – musikaluri gamis meSvide bgera. svinAqsar­i [berZ. fexsacmlis s. 2. si [it. av­ tomobilis.seq -472¥ seqciuri (mniSvn. germanelma faSistebma Ta­ vianT emblemad gamoiyenes. maRaziaSi. pirobiTi niSani. 3. ganyo­ fileba. sEqtor­i [laT. svQng­i [ingl. romelsac garkveuli eko­ nomikur­socialuri niSnebi axasiaTebs. kadrebis s. romelic SemosazRvrulia rkaliTa da ori radiusiT. nagebobis) na­ wili.

-is micema. s. xelsawyo. tranSeaSi.) ori fazis – misi dabadebis sxvadasxva saxeobis ori da gavsebis – saerTo sa­ organizmis Tanacxovreba. koSki. sax. sa­ ol. s. saxlebis s.] – 1.  s. s.) simbiozis erT­erTi qonlis wvniani sakvebi. visime an ri­  s. wyvili] – mTvaris simbQoz­i [< berZ.  s.-ebi. ormoSi). ro­ adRis dasveneba (sadilis melic Sor manZilze. kuT. sistema. sizigQeb­i [berZ. monawile.-473- sim s. misacemad. TviT nageboba aseTi si­ losis dasamzadeblad.  mTis s. rac sasargebloa TiToeuli dedamiwa da mTvare ganla­ maTganisaTvis. syzygia Se­ erTeba.) gafrTxileba raime nareebis damJavebiT speci­ arasasurvelis Sesaxeb. ¥ sasilosisa. am dros zRvis moqceva yve­ simbQont­i [< berZ. sagnis.  sarkinigzo s. same erTferi konturuli gamosaxuleba. nagebobis. silhouette < sa­ ¥ sasignalizacio.  gazeTSi Semosuli s. s. Zalian cxela).. xelwodeba. mowyobiloba signalebis  sasilosesi Scd. figuris italiaSi. Tan erTad mcxovrebi] – (bi­ sQlos­i [esp. siesta] – espaneTSi. (gadat. iyeneben. alami. mzesumzira. gebulia erT swor xazze. rames­ laze maRalia. signalizAcia – 1.-is damzadeba. 2. 2. burus­ Semdeg. romelsac sadme  s. qucmacebuli sakvebi mce­ 2. sxva feris formaze. rodesac mze. laTinuri ameri­ da sxva damaxasiaTebeli mo­ kis qvveynebSi da sxv: Su­ xazuloba (konturebi). kulturebi. daxatuli sQdr­i [fr. alur nagebobaSi (koSkSi. symbiôn (symbiontis) vinmesTan. sQesta [esp. rodesac yvelaze Si an sibneleSi aRiqmeba. signalebis ¥ silosisa..)] 1.  avtomaturi s.-ebi. raketa. symbiôsis Tanacxovreba] _ (biol. romelsac amzadeben da­ . s. silUet­i [fr. ¥ sasignalo. cidre] – vaSlis (an gamoWrili da dakruli) Rvino. simindi. 2. silos (mr.

symposion wveuleba] – saerTaSoriso TaTbiri raime samecniero sakiTxze.  s. usimpatio Scd. Suagulis mimarT. quCebis s.  saerTaSoriso s. simbOlizm­i [fr. simpozium < berZ. symmetria] _ raime mTelis nawile­ bis Tanazomieri. ideis pirobiT niSans war­ moadgens. ¥ usimpaTio. 2. proporciuloba risame ganlagebaSi. simpaTuri. mimzidveli. garegnoba. simEtria [berZ. symbolisme] – antirealisturi.-is dacva. niSan­Tviseba] – raime movlenis (Cveulebriv raime daavadebis) damaxasiaTebeli garegnuli niSani.­is bolos da me­20 s.  saqarTvelos s. (droSa. simboloTa erToblioba.  adamianis sxeulis nawilebis s..  simetruli Scd. simpaturi.. adamiani. rac miRebulia ama Tu im mecnierebaSi.  s. moqmedeba da sxv. propor­ ciuli ganlageba centris.-a. raime sididis pirobiTi aRniSvna.-ebi.  u. sympathia Ta­ nagrZnoba] – Sinagani keTi­ li ganwyobileba vinmesad­ mi (sapirisp. dagegmareba. ¥ simptomuri da simptomaturi. kosmosis torsuli velebis Sesaxeb.  krizisis momaswavebeli s.  simpatia. s. ¥ simboluri. symptoma dam­ Txveva. simboloebi. s.  mtredi mSvidobis s. simbOlika – kreb. naxati.  simbolikasi Scd.­is dasawyisSi. simpATia [berZ. ¥ simetriuli. s. anti paTia). gerbi). figura. simpaTQuri – simpaTiis ga­ momwvevi. symbolon] – 1. dekaden­ turi mimarTuleba litera­ turasa da xelovnebaSi me­ 19 s. mxatvrul xer­ xad acxadebda simbolos rogorc sagnebisa da mov­ lenebis miuRweveli arsis gamoxatvis saSualebas. sagani. romelic raime mcnebis.  simboliuri Scd.  s.  albert ainStainis formula E=mc2.sim -474zomiereba. simpozQum­i [laT. Tana­ . simpatiuri. ¥ simbolikisa. sQmptom­i [berZ. adamiani. sQmbolo [berZ. niSani.

 kvlevis s. synthesis Seer­ Teba. romle­ bic erTmaneTisgan gansx­ vavdebian musikis xasiaTi­ Ta da tempiT. sine cura uz­ runvelad] – Semosavliani Tanamdeboba. signore] _ ita­ liaSi: batoni. samecnie­ ro kvlevaSi: mecnieruli kvlevis meTodi. siniori (Cve­ ulebriv.) raime daavadebis damaxasiaTebel sin simptomTa erToblioba. ¥ sinTezuri. sabWo. avadmyofobis) mogoneba visime motyuebis mizniT. sQndrom­i [berZ. boWko. seniori. kauCuki. analizis monacemTa ganzogadeba. Sexameba] – 1. sinQor­i [it. syndrome Tavmoyra] – (medic. sinedrQon­i [< berZ. 2. qimiuri nivTierebis miReba martiv nivTierebaTa an elementTa SeerTebis gziT (sapirisp. (moZv. 3.  sinTetikuri. simulieren] – risame (mag. sadac Sediodnen religiuri winamZRvrebic.  simuliacia Scd. s. umaR­ lesi saxelmwifo dawese­ buleba. romelic did Sromas ar moiTxovs. batono!  Sdr.-475 s. simUlant­i [laT. s. esp. Tbili adgili. analizi). synedrion kreba. kon­ kordansi. simulatio] simulireba [germ. meTodi. . s. romelic simulacias mimarTavs  simiulanti Scd. ¥ sinagogisa. sakrebulo] – ebraelTa samlocvelo saxli. simulAcia [laT. movlenebi. bgeraTa harmoniuli Sexa­ meba. Tanaxmianoba] – 1. TanaJRera. gadat. sQnTez­i [berZ. TaTbi­ ri. taZa­ ri. Cve­ ulebriv Sedgeba sami an oTxi nawilisagan. didi musikaluri nawar­ moebi orkestrisaTvis. 2. synagoge kre­ ba. sabWo] – 1. sinaRoRa Scd. simulans (simulantis)] – piri. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni.) iude­ aSi: uxucesTa sabWo. sinEkura [< laT. simfOnia [berZ. sintetikuri Scd. raime nawarmoebis teqstSi naxmar sityvaTa sia. qsovilebi. symphonia Ta­ naJRera. 2. sinAgoga [< berZ.  sinagogasi.) kreba. (ist.

¥ siniorinasi. xelTan erTad) – qalbato­ ni. siniOrina [it. kreba mniSvnelovan saek­ sQnus­i [laT. liaSi: qalbatoni. qalbatono! sinoptQkos­i – meteorologi. `aaSenebs~ nismos] – ori an ramdenime da `aagebs~ (sapirisp. sasuliero da saero pirTa  winadadebis s. romelic daspecialebulia amindis prognozirebaSi. s.) bgeriTi SemadgenlobiT ki enis statikuri mdgomareo­ gansxvavdeba misgan. pirobebi. erTad mimoixilos] – rac gvarTan an saxelTan erTad) dakavSirebulia meteoro­ – qaliSvili. siniora sinOptika – mecniereba amin­ dis winaswari gamocnobis (Cveulebriv. syntaxis] – gra­ sQnod­i [berZ. qaliSvilo! logiur pirobebTan.sin -476-  s.  s. seniora. synodos kreba] matikis nawili. ba (Sdr. ud­ sityva. gvarTan an sa­ Sesaxeb. diaqronia). dis mdgomareobasTan. procesebi. protestantul eklesiaSi: ¥ sintaqsuri. damTxveva droSi.  Sdr. signorina] _ italiaSi: axalgazrda ga­ sinoptQkur­i [< berZ. signora] _ ita­ . synchroliCa~ da `noxi~. an Zalian axlosaa masTan. romelic mniSvnelo­ ris mopirdapire kaTetis biT sxva sityvas emTxveva Sefardebas hi potenuzasTan. sQntaqs­i [berZ. simru­ lesio saqmeebis gadasawy­ de] – (maTem. analizi.] – (lingv. `xa. mag. esp. procesis zusti nimi). seniorita. nadadebis agebulebas.sinqrOnizm­i [< berZ. `Wkua~ da `goneba~.  siniorinisa Scd. sinqrOnia [< berZ. romelic – 1. trigonometriuli funqcia sinOnim­i [berZ. amin­  Sdr. erTdro­ ¥ sinonimuri. sityvebi. qaliSvili. synoptikos uTxovari qali. marTlmadidebeli ek­ Seiswavlis sityebis erT­ lesiis kolegialuri or­ maneTTan SeerTebas da wi­ gano. sinQor­a [it.) kuTxis erT­erTi vetad. esp. synonimos] _ marTkuTxa samkuTxedSi. 2. visac SeuZlia yvelaferi siniorina (Cveulebriv. antomovlenis. sinus Runi.

romelic gamoscems mkveTr.. Tan­  saxanZro avtomobilebis mimdevrulad gatarebuli s. samxreT evropaSi (qris 3. jgufuri cekva erTgvari.-477- sis uli mimdinareoba. moqmedeba. s.  sirenasi Scd.  kapitalisturi s. mas maRal mTaze unda aego­ rebina mZime qva (lodi)..  s.] – fiis s. wesebi. ba. ¥ sirenisa. erToblioba princi pebis. systema] _ 1. moxsenebisa). seirēn.. syrtaki] – berZ. lestinaSi da iq ebraelTa RmerTebis gadawyvetilebiT saxelmwifos Seqmna. mentTa perioduli s. sazogadoebrivi wyobile­ sinon. iakob gogebaSvilis cxeli qari.. Tanave ukan gordeboda]. saswrafo daxmarebis avmeTodi. usrulebul da unayofo  sinxronuli Scd. 4. mTlianoba erTmaneTTan CrdiloeT amerikis udab­ kanonzomierad dakavSire­ noebidan). sinqrOnul­i [< berZ. buli nawilebisa. romelic icis pedagogiuri s. siropiani Scd. synchronos] – rac ramesTan erTd­ sQrtak­i [berZ. 5. sirQus­i [berZ.  aRzrdis s.  emanuel kantis filososQroko [it. organizaciulad gaerTia­ . mecnieruli kvlevis s.. kenkris sqeli wveni (qarT. simelic mwvervalze atanis­ ren] – sasignalo sayviri. nervuli s. roulad xdeba.. seirios mwveli] romelic raime moZRvrebis – yvelaze kaSkaSa varskv­ safuZvels warmoadgens. Targmani sQsifes SrOma _ iTqmis da­ (mag. sQstema [berZ. xedviTac xdeba rame. mZime Sromaze [saberZneTis siOnizm­i – msoflios yvela (korinTis) miTologiuri ebraelis gadasaxleba pa­ mefis saxelis mixedviT. ¥ sirofiani.  siropi. lat. sirop] – SaqarTan  mzis s. 2. wyali. ro­ sQrena [berZ. eleerTad moduRebuli xilis. sirocco < arab.  alublis s. vaJini).  s. lavi. romelTa mi­ tombilis s. saarCevno s. ymuilisebr xmas. sQrof­i [fr.

6. jgufebi.  mecnierebaTa akademiis s-is instituti. magram saerTo ide­ ur­poeturi CafiqrebiT da­ kavSirebuli nawilisagan. rac Seadgens mxatvruli nawarmoebis ZiriTad Sina­ arss. s.-is TviTmfrinavi. mkurnaloba.  sistematiuri Scd. romelSic aris saepisko­ poso kaTedra. 1.  sistematikuri sxvaa (ix. sujet] – erTob­ lioba moqmedebaTa. 2. ¥ siuJeturi. mdgomareo­ ba. 1) aris dakavSirebuli. ¥ sistematuri da sistemuri. ambebisa. suite] – musika­ luri nawarmoebi. romelic axdens mcenareTa da cxovelTa klasifikacias.  piesis s. sistematika).  axali s. sistemuri . did britaneTSi: mniSvnelovani.  sistematiuri. s.. konstruqcia. mecnierul dakvirvebaTa s. mecadineoba.  s. sistemizAcia [fr. sistema). sis­ temaze dafuZnebuli. teqnikuri mowyobiloba.  s. garemoeba. sistemAtika – biologiuri mecniereba.  suita Scd. an romelsac miRebuli aqvs samefo si­ geli. sQstola [berZ. situAcia [fr. aSS­Si: adgilobrivi TviT­ mmarTvelobis mqone. dakvirveba.  s. kategoriebi. nebul dawesebulebaTa er­ Toblioba. s. 2. systematisation] – sistemaSi moyvana risame. City] – 1.. gadmocema sakiTxisa. situation] – Seq­ mnili pirobebis erTobli­ oba. priviligirebuli qalaqi. romelic Sedgeba ramdenime damouki­ debeli. s. ¥ sistematikuri.) gulis moqmedebis erT­erTi faza – SekumSva. systolē] – (anat. siUJet­i [fr.-is ganviTareba. ganuwyveteli. rac ganuwyvetliv meordeba.  mopovebuli masalebis s. cotad Tu bevrad mniSvnelovani qalaqi. katalogi. s. siUita [fr. sQti [ingl. rac sistemasTan (mniSvn.sis -478sxvaa (ix.

instiqtebSi da misT. s. gaxmaurebuli samarcxvino SemTxveva. skAla [laT. skaUtizm­i [< ingl. siUrpriz­i [fr. surprise] – mo­ ulodneli saCuqari.  politikuri s. romelic uar­ yofs gonebisa da cdis rols xelovnebaSi da Semoq­ medebis wyaros eZebs qvecno­ bierebis sferoSi (sizmrebSi. mou­ lodneli sasiamovno amba­ vi. ska skAlp­i [ingl. skAlpel­i [laT. surrēalisme zerealizmi] – erT­erTi uki­ duresi formalisturi mi­ marTuleba. sinon. navi da anēr (andros) adamiani. scaphandre < berZ. it. kaci] – hermetiuli Cacmulo­ ba (kostiumi) myvinTavebis. skAndal­i [fr. warmoiSva did britaneTSi me­20 s. skandQreba [< laT. scalp] – Tavis kani Tmebianad. qarga. aTricxva sistema. sys Rori da philos megobari. eqimis frankastoris (1483­1553) mi­ er sifilisis Temaze da­ werili laTinuri poemis moqmedi piri] – gadamdebi veneriuli daavadeba (qarT. scala kibe] – 1. skaphē etli. saS. Cxubi. siureAlizm­i [fr. aurzauri.  quCaSi s. kosmonavtebisa. scando av­ divar] – mkafiod. sifQlis­i [< fr. scalpellum] – patara qirurgiuli dana. mTlianoba. 2. ¥ skandaluri da saskandalo. ayalmayali. (s. sxvadasxva xelsawyoSi: da­ nayofebiani saxazavi an ci­ ferblati. skAfandr­i [fr. laT.  sasiamovno s. Sesafaseblad an gansasazRvravad. 2.  suJeti. romelic miRebulia raime sidideTa gasazomad. astronav­ tebis da sxva.-479 s. war­ moadgens bavSvTa da mozar­ dTa organizaciebis muSa­ obis safuZvels. atyda. scandale] – 1. Siphilus < berZ. suJeturi Scd.).  surprizi Scd. damarcv­ liT warmoTqma. de­ boSi. lanZRva­gine­ biT.) SemTxveva.­is dasawyisSi. aTaSangi).  s. scaut mzve­ ravi] – skolisgareSe aR­ zrdis erT­erTi yvelaze gavrcelebuli sistema. halucinaciebSi. .

skateboard skvEr­i [ingl. ro­ melic skepticizmiT aris ganmsWvaluli. skatingrink] – mosfaltebuli mo­ edani an xis iataki gor­ golaWebiani cigurebiT sarbenad. scruptulosus] – 1. mefis Zalauflebis erT­erTi ni­ Sani. skQf­i [ingl. sklēra (mdedr. skeptQkos­i – adamiani.  skeibordi Scd. zedmowevniT zusti. daeWveba risame sisworeSi an SesaZ­ leblobaSi. ro­ melic morTulia Zvirfasi qvebiT da xraxniT. skrupulOzur­i [laT. sketch monaxazi] – saxumaro Sinaarsis mqone mcire saestrado piesa. sklērôsis ga­ magreba] – (medic.ske -480- skeQtbord­i [ingl. sklEra [berZ.) Tvalis kak­ lis gareTa TeTri garsi. gan­ sja] – 1.) skleris (ix.) magari] – (anat.) sxvadasxva organos avadmoyofuri gam­ kvriveba. skEtC­i [ingl. skēptra] – samefo kverTxi – monarqiuli xe­ lisuflebis simbolo. scotch] – Sot­ landiuri viski. skOC­i [ingl. yvelafers eWvis TvaliT uyurbs.  skeptiki Scd. rasac iwvevs funq­ ciuri elementebis daRupva da maTi Secvla SemaerTe­ beli qsoviliT. ¥ skeptikuri. toni. 2. square] – patara skate ciguraoba da board fi­ cari] – gorgolaWebiani pa­ tara ficari. 2. scepticisme < berZ. s. skQptra [berZ. kritikuli. idealisturi fi­ losofiuri mimarTuleba. .  s. Scotland Yard] – londonis poli­ ciis centraluri sammarT­ velos saxelwodeba. dawvrilebiT. romelzedac orive fexiT dgebian da ise moZraoben. wvrilmanuri. sklErit­i (medic. skiff] – grZeli da viwro sportuli navi. damokidebuleba. undobluri damokidebuleba. skepsis ganxilva. skEting­rQnk­i [ingl. skOtland­Qard­i [ingl. sklera) anTeba. sklEroz­i [berZ. romelic uaryofs obieqtu­ ri sinamdvilis Semecnebis SesaZleblobebs. sazogadoebrivi baRi qa­ laqSi. skeptQcizm­i [fr.

sinon. Zvirfasi qva tiani rbili qudi (Savi mwvane ferisa (qarT.-481- smi skUlptor­i – [laT. s. igivea. slAid­i [ingl. wve­ smAragd­i [berZ. sculptura] 2. sarbol navSi: moZravi smiT­vEson­i [< sakuT. slang] _ igivea. skuphia] – 1. sinon. patara mrgvali ufarflo lis) mtvris svets (xmeleT­ qudi. smaragdos] – minerali. kveuli profesiis. skUlptura [laT. slide sriali] – 1. skUter­i [ingl. romelic niCbis gvari. leba. qveynebSi (fineTSi da sxv. sinon. qan giganturi s. scooter] – 1. Sarvali. gav­ adamianebi.)] – ¥ skulpturuli.] Zveleburi revolveri erT­ dasajdomi. portreti. er­ slEng­i [ingl. – xelovnebis nawarmoebi – Tixisgan an sxva masa­ slAlom­i [norveg. qvisa­ – mTidan TxilamurebiT gan. an iisferi xaverdisa). niCbebi. rac diapozitivi. ro­ zurmuxti). slaks (mr. simaR­ 3. sax. romelic skul­ moiyenos fexebis Zala da pturas (qandakebas) qmnis rac SeiZleba Sors mousvas (qarT.) skUfia [berZ. wris 2. xisgan gamoTlili an swrafdaSveba specialurad liTonisgan Camosxmuli mowyobil rTul trasaze. uzarmazar (800­1500 m. saSualebas aZlevs sportsmens ukeTesad ga­ – xelovani. rcelebulia CrdiloeTis  amerikuli s. Si: sityva an gamonaTqvami. gamosaxuboloSi gafarToebulia. rac Jargoni. moqandake). dakeba). inglisur ena­ Tadgiliani sportuli navi. ze) an wylisas (zRvaze). slalom] – zamTris sportis saxeoba lisgan gamoZerwili. melsac atareben marTl­ madidebeli eklesiis msa­ smErC­i [rus.) qariSxali. mosmis dros srialebs win . figura (qarT. slAqs­i [ingl. romelsac romelsac xmaroben gar­ kiduli Zrava aqvs. romlis totebi  s. смерч] – (geogr. patara gliseri. romelic aCens xurni. Zravis mqone marxili. sculptor] da ukan.

ro­ Tsulovani. aurzauris Se­ romelic marto asrulebs saxeb (ori bibliuri qa­ raime partias. солдафон] ¥ sasnai pero. gundis s. samkurnalo gadanakecebi aqvs. solidaire] – daicvas moda da e. er­ gi tonis wesebi. s.. sOdomi da gOmora _ iTqmis sOlist­i [it. romelic cdilobs zustad solidArul­i [fr. pretenzia aqvs da amiT Ta­  s. kursebi. solaris romelsac Ria guli da ab­ mziani] – mziT dasxiveba reSumiT gawyobili grZeli (Cveulebriv. safuZvliani. laqis saxelebis mixedviT.w. samxedro piri. mizniT). tlanqi. specialurad mowyobili ¥ snai peruli.  saldafoni Scd. – xepre. ganaTleba. mecnieri. romelic Sobis fexburTs amerikis warmoiqmneba bolisa da kontinentze. ukulturo  s. qedmaRlobs.smo -482- moirCeodnen garyvnilebiT). piri. smOking­i [ingl. srola. musikosi an mocekvave. li da fog sqeli nisli] – sOker­i [ingl. solarium < sol leli.  s. sniper] – msro­ solarQum­i [laT. Wvartlisagan did qala­ qebsa da samrewvelo cen­ sol [it. manerebis da misT. adgili. smog < smoke kvam­ . vi moaqvs. s. smOg­i [ingl. soker] – ase uwodeben evropuli warmo­ Savi sqeli nisli. baromelTa mcxovreblebic ga­ letis s. smoking (jacket)] – Savi maudis pijaki.. solarizAcia [< laT. areul­ rali. romelic kargad mze] da aerosolarQumi aris dauflebuli mizanSi – mzis abazanebis misaRebad zustad srolas. snOb­i [ingl. snob] – adamiani. sol] – musikaluri ga­ trebSi. megobruli. am bgeris aRmniSvneli noti. naSromi. mis mexuTe bgera. melsac daxvewili gemov­ solQduri [fr.  operis s. soldAfon­i [rus. snaQper­i [ingl. solide] – (wign. solista] – momRe­ didi garyvnilebis. – saimedo. kar­ vinmesTan SeTanxmebuli. dareulobis.) nebis.

dae­ sOcial­demokrAtia [laT. soucisse] – patara mocekvavisaTvis. solfEjio [it. momRerlis an sOsis­i [fr. nawarmoebi an calke partia. nare JRera] – musikaluri na­  s. souce] – 1. wvrili Zexvi. solo] – musikaluri Rero xma. socialis sazogadoebrivi] an 3 nawilisagan Semdgari. 2. somnambutia] – erT­erTi politikuri luri. wevri. fisagan. – saxelmwifoebrivi da sa­ sOnet­i [it. meba. gadoebrivi da [berZ. solitarius martoxela] da ori samtaepiani stro­ – beWedSi. qa­ ti. demokra¥ somnabulizmi. aseTi xmis mqone momRerali romelic gankuTvnilia er­ qali. wvrilad daWrili xorci­ 2. warmoebi erTi an ori sak­ ravisaTvis. Casmuli msxvili brilian­ sOprano [it. sonata < laT. smenis gansaviTareblad. romelic mo­ soltQson­i – Signeulisagan xarSuli (an Semwvari) iW­ damzadebuli Zexvi. partia.-d. so¥ social-demokratiuli. solfeggio] – 1. smenis ganviTarebuli vo­ sOus­i [fr. (ver) solitaire mettaepiani leqsi. 2.-483- soc solQter­i [fr. romelic Ta da kartofiliT momza­ gankuTvnilia moswavleTa debuli SeWamandi. mRera maTi saxelwodebis  tomatis s.  souzi Scd. socialisme < laT. lis yvelaze maRali sasim­ sOlo [fr. romelic Sedgeba ori oTxtaepiani < laT. somnus Zi­ li da ambulare dadis. sOnata [it. warmoTqmiT. socialis amxanaguri sazo­ xeteba] – mTvareuli. soprano] – 1. somnAmbula [laT. saswavlo sagani. Ti sakravis. sombrero] – es­ panuri farTofarfliani sOcial­demOkrat­i – soci­ al­demokratiuli partiis qudi. sonetto] – ToTx­ zogadoebrivi wyobileba .  sasiski Scd. mimdinareoba. broSSi da misT. sOmbrero [esp. Cveulebriv 4 sociAlizm­i [fr. raime kaluri varjiSi – notebis SeWamandis sqeli wveni.

) – saxelis TierTobasTan (qarT. socializ­ tuli Sekibreba saxelmwifo mis mimdevari.  s. gamokvleva.) Tavisufali sawvrTneli spekUlant­i – piri. spartakQada – 1. fasebi. (Zveli berZnuli saxelmwi­ spAget­i [it. socialisturi partiis didi fizkulturuli dRe­ wevri. dazRveva. brZola. spaghetti (mr.  s. kunTebis krun­ ¥ spartanuli. 2. wyobileba. sociologie] TavSekavebul cxovrebas – mecniereba adamianTa sa­ eweva da kmayofildeba mxo­ zogadoebis ganviTarebis lod arsebobisaTvis auci­ zogadi kanonebis Sesaxeb. romelic metismetad sociolOgia [fr. amtanoba. saswauli. socialis] tis sxvadasxva saxeobaSi – rac dakavSirebulia [Zvel romSi monaTa ajan­ adamianTa erTobliv yebis beladis – spartakis cxovrebasTan da maT ur­ (1 s. anze. mixedviT]. aR. sinon. an saerTaSoriso masStabiT. sazogadoebrivi). qeebic bavSvobidanve eCve­ spAzm­i [berZ. CxviTi SekumSva. didi spor­ sociAlist­i _ 1. qorvaspArtak­i [laT. Zv. Tavs iwr­ ¥ sociologiuri. sinon. 2. .)] ita­ fos – spartas – saxelis liuri warmoSobis wvrili mixedviT. gadamyidveli. lebeli rameTi. welT­ ¥ socialisturi. aRr. romelic spekulacias eweva (qarT. ¥ saspartakiado.soc -484- erTgvari. spasmos] – yelis. masobrivi Sejibreba spor­ sociAluri [laT. partia. beladi romis imperiis  s. kuW­nawla­ nobas). mdgomareoba.  s. w. spartAnel­i _ iTqmis adami­ s. urTierTobani. s. Teoria. s. winaaRmdeg (1 s. monebis farTo ajanyebis ¥ spekulanturi. Tobs mkacri cxovrebiT  s. s. romlis moqala­ makaroni erTgavri. amta­ saylapavi milis. Zv. vis da misT. odnen mkacr pirobebs. sparring] – (sp. spAring­i [ingl. Spartacus] – Wari).).

romelic warmo­ ¥ specifikuri.  spektri. yidva da ukanono gayidva  s. analizi.) raime sididis yve­  samecniero muSaobis s. (fiz. spekuliantalRis sigrZis. teqnikis. spEqtakl­i [fr. speciAlur­i [laT. adgens raime sinaTlis  wamlis s. speqt¥ spekulaciuri da saspekuraluri. mov­  sadi plomo s.  s. s. liereba] – saqonlis Ses­ ¥ speqtruli. spelaion dargSi. sagangebo spermatozOid­i [berZ. spektraluri Scd. speqtri. lenis damaxasiaTebeli  spektakli Scd. mixedviT. mag. mRvimeebs. zôon  s. Senoba.-485- spe wilebad daSlis Sedegs  spekulianti.. romelic tis s.-is ZiriTadi fedazverva. Taviseburebani. fasebi. specialis] – 1. saspekuliacio Scd.. speculatio  mzis s. speciAlist­i [fr. Taviseburi] – sagnis. farulad daTva­ nebi. s. ri). xazebi. spekuliacicialuri codna aqvs mec­ uri. xe­ mamrobiTi sasqeso ujredi lovnebis raime calke dar­ (qarT. xalx. mecnierebis. lacio. gamoqvabuli da logos moZRv­  saavtomobilo transporreba] – mecniereba. calkeul Semadgenel na­  specifiuri Scd. suni. . s. anu fenis turi Scd. optikuri grafiis s. leqsikoToblioba. muWugTan dakavSirebuli. spekulAcia [laT. saswavlebeli. – adamiani. spectacle] – specQfika [laT. sperdaniSnulebisa. cxoveli da eidos saxe) – 2. specialiste]  s. la mniSvnelobaTa er­ enaTmcnierebis s. romelsac spe­  spekuliacia. spectrum] – sxvebisagan ganasxvavebs. spektruli. ufro Zvirad. gansakuTrebuli. sinon.. rac mas spEqtr­i [laT. specificus Teatraluri warmodgena. ma (spermatos) Tesli. saqoneli. nierebis an teqnikis raime speleolOgia [berZ. Seiswavlis gamoqvabulebs.

. xveuli] – 1. mo­ tociklis moZraobis siCqa­ res. xsnidnen elenTis daavadebiT). splQn­i [inlg.) mo­ tociklebiT rbola widian trekze. miwis an balaxis trekze. romelic suls ganxilavs rogorc sinamd­ vilis pirvel sawyiss. organizacia (zog­ jer kerZo piric). spiritualis sulieri] – religiur­ filosofiuri. 3. Sinagani mizezebiT warmoq­ mnili. romelic arsebobs materiis gareSe da misgan damoukideblad. romelic Tanda­ TanobiT sididiT rig mzard bruns akeTebs wertilis an RerZis garSemo. idealisturi moZRvreba. (sp. spiralis < spira Runi. aSS­Si: warmomadgnelTa palatis Tavmjdomare.) brtyeli mrudi (usasru­ lo) xazi. TavisTavad. li] – micvalebulTa sule­ bis gamoZaxeba da maTTan urTierTobis damyareba. spirituAlizm­i [< laT. ri­ same mowyobas Tavisi da­ finansebiT. spQning­i [ingl. spOnsor­i [ingl. spOra [berZ. spidOmetr­i [ingl. 3. romlis saSualebi­ Tac ankess Sors isvrian. gan­ sakuTrebul usxeulo sub­ stancias. spQral­i [laT. spleen elen­ Ta] – (wign. sokoebis. mavTuli an zambara. rome­ lic erT­erT am xazis mag­ varadaa moxrili.­s Zve­ lad. WanWikisebri xazi. spQker­i [ingl. romelic mayurebels ucxadebs msaj­ Ta gadawyvetilebas. spora Tesli] – zo­ gi mcenareuli organizmis (wyalmcenareebis. rome­ lic kisrulobs raime RonisZiebis Catarebas. 2. naRve­ li. romelic gviCvenebs avtomobilis. 2. sponsor] – firma.) sevda. (maTem. agreTve mis mier gav­ lil manZils. spining] – sportuli saTevzao xel­ sawyo. spontaneus TviTneburi] – garegani gav­ lenis gareSe. parlamentis Tavmjdomare. mowyeniloba (s. speedway.) krivSi: piri.spi -486- spQdvei [ingl. speaker] – 1. spontAnur­i [laT. speedometer] – xelsawyo. agreTve rbola yi­ nulze. spiritus su­ tociklo treki] – (sp. samo­ spirQtizm­i [laT.

 pirveli s. fasebi. arasayovelTao. umoZraos vxdi] – 1. sportsman] – piri. sprQnter­i [ingl. kostiumi. Seneleba. mdgradi] – risame mya­ ri. ucvleli mdgomareobis sta Seqmna.) sportsmeni. velosportSi da misT. ucvleli. ganviTareba. vaWrobis da misT.) warmoebis.. stabilis myare. sporadikos gafantuli] – rac dro­ dadro (aqa­iq) iCens Tavs. ¥ stadiuri.  fasebis s. myari. (ekon. moedani sirbilSi SejibrebisaTvis] _ nagebo­ ba sportuli Sejibrebi­ saTvis. mdgradi. sprQnt­i [ingl. staQer­i [ingl. ganviTarebis faza. stabilizAcia [laT. avtosportSi . ¥ sprinteruli.  s. staieri). ciguraobaSi.  sacxenosno s. romelic siste­ matiurad misdevs sports. Sedgeba fexburTis mindvrisa da sarbeni bi­ likebisagan da garSemor­ tymulia mayurebelTa tri­ bunebiT. romelic sprin­ tSia daostatebuli. sprint] – (sp. stabilis] – mudmivi. inventari. ¥ sportuli da sasporto. risame ganmtkiceba. (medic. stadQon­i [berZ. perio­ di risame ganviTarebaSi. romelic daos­ tatebulia grZel distanci­ aze SejibrebaSi (sirbilSi. ciguraobaSi. spOrtsmen­i [ingl.-487xavsebis) mikroskopuli Ca­ nasaxi. mdgomareoba.) Sejibreba mokle distanci­ aze (sirbilSi. Seferxeba. mtkice. stadion (sigrZis sazomi)] – safexuri..).  s. bolo s. spOrt­i [ingl. sprinter] – sportsmeni. siCqare (Sdr. stayer] – (sp.  s.  stadialuri Scd. sport] – fizikuri varjiSi organizmis gansa­ viTareblad da gasakaJeb­ lad. sporAdul­i [< berZ. stagnAcia [laT.) venuri sisxlis Segubeba. stadion as­ parezi.. romelic saWiroa ma­ Ti gamravlebisa da gavrce­ lebisaTvis. aramudmivi. stabQluri [laT.  s. saavtomobilo s. ekonomikis s. stAdia [berZ. 2. stagno vaCereb. rbola. s. Cveulebriv aqvs Se­ jibrebis xasiaTi. s.  sportiuli Scd. s.

trafareti.) Sablonuri. Sdr. 2.  s. s. standar­ tis Sesaferisi. stArt­i [ingl. ti pobrivi nimuSi. saidanac iwyeba Sejibreba raime manZilis dasafaravad. stAndart­i [ingl. adgili. start] – 1. formis. Sabloni. stalAqtit­i [berZ. stalagmos] da stalAqton­i [berZ. (Sdr. s.  s. aveji. ¥ staieruli. 2. stalagmiti). stalAgnat­i [< berZ. ¥ standartuli – 1. .sta -488safuZveli. pistoleti. stalAgmit­i [< berZ. sprinteri. rome­ lic warmoqmnilia TaRidan Camonadeni kiriani wylis wveTebisagan (Sdr. rasac zomis.  stalaktiti Scd. distancia. mixedviT unda See­ sabamebodes raime nawarmi. stArter­i [ingl. stalaktos CamonawveTi] – gamoqvabulis TaRidan konusisebr svetad CamogrZelebuli Sverili. risame sazomi.). ti pobrivi. moedani. s. da sxv. stapel] – wylisaken daqanebuli beto­ nis moedani gemebis asagebad da wyalSi CasaSvebad. (gadat. sawyisi momenti (siswrafeSi) spor­ tuli Sejibrebis an saf­ reni aparatis afrenisa. niSani. pasuxi.  25 wlis s.  morbenlebi s. tra­ faretuli. stalagmos wveTi] – gamoqvabulis Ziri­ dan konusisebur svetebad aRmarTuli Sverili. stage] – SromiTi saqmianobis xangrZlivoba. (gadat.  s. stAJ­i [fr.  s. romelic warmoqmnilia Ca­ moJonil kiriani wylis wveTebisgan. stApel­i [holand. (Sdr. detalebi. starter] – 1. starts aiRebs – daiwyebs Sejibrebas. standard] – 1. romelic gaCenilia CamonaJoni kiriani wylis wveTebisagan.  saxelmwifo s. norma.  standartiuli Scd. finiSi). 2. ¥ sastarto. raketa. станица] _ ka­ zakTa didi sofeli. s. stalaktos] _ gamoqvabulSi: sta­ laqtitisa da stalagmitis SeerTebiT warmoqmnili sveti. xarisxis da misT. stAnica [rus. stalaqtiti).) araoriginaluri ram.-ze dadgenen. Temebi.

TviTmfrinavis da misT. Tavi.  di plomatiuri s. romelic swavlobs raodenobriv sta cvlilebebs adamianTa sa­ zogadoebasa da saxalxo meurneobis ganviTarebaSi. romelic startis sig­ nals iZleva. wylis s. 2. status mdgomareoba] – 1. stator uZravad mdgomi] – eleqtruli man­ qanis (generatoris. 2. romelic sxeulis wonasworobis ka­ nonebs swavlobs. masobrivi scenebis mo­ nawile. ro­ melic naturaluri zomisaa an masze didia. stAtist­i [< berZ. statistic < laT. Teoria. statos mdgomare] – usityvo role­ bis semsrulebeli.-489piri. stAtia [rus. wonasworobis mdgomareoba (Sdr.raime sabuTSi. cifrebi. statike] – 1. statistQkos­i – statistikis specialisti. 2. Zravas) uZravi nawili. stAtika [berZ. status mdgoma­ reoba. leqsikonSi da sxv. dinamika). 2. mosvenebiTi. statUet­i [statuette] – patara statua. masobriv movlenaTa aRri­ cxva am mecnierebis meTo­ dis gamoyenebiT. viTareba] – saerTa­ Soriso samarTalSi: samar­ Tlebrivi mdgomareoba.). Статья] – 1. ¥ statistikuri  s. monacemebi. s. stAtus­kvo [laT.  statistiuri Scd.  faifuris s. kre­ bulSi. statQstika [ingl. stAtua [laT. paragrafi iuridiul dokumentSi. parlamentis wevris s. wneva. Zravas asamuSaveb­ lad. romlis Sig­ niTac brunavs rotori. meqanikis nawili. msaxio­ bi. ¥ statikuri. nawili. mecniereba.  sasoflo-sameurneo s. JurnalSi an ga­ zeTSi moTavsebuli mcire moculobis publicisturi an mecnieruli nawarmoebi.  statiuri Scd. Cveulebriv iyeneben oTaxis samkaulad. statua] – adamianis an cxovelis qandakeba. done.  statuetka Scd. s. siaSi. stAtus­i [laT. eleqtro agregati avto­ mobilis.  s.  statuti sxvaa (ix. stAtor­i [laT. status quo] – .

stenOgrama [berZ. s.  s.  stelasi. Canaweri.-ebi. gulis angina.-is kursebi. aramoZravi. 2. ¥ stelisa. romlebzec warwera an reliefuri gamosaxulebe­ bia. mudmivi. stenos viwro da kardia guli] – (me­ dic. ¥ sastendo: sastendo srola – srola sanadiro an sas­ porto TofiT – mfrinavi samizne TefSebisaTvis. stenos viwro da gramma aso] – stenografiuli Canaweri. statut] – wes­ deba. masalebi. debuleba risame.  ordenis s.sta -490denime sarTulad gamarTu­ li Taroebi. kinoTeatri. sawolebiT aRWurvili samkurnalo dawesebuleba.) mwvave tkivilis Se­ teva gulis areSi. stand] – dafa.  s. romelzec gamofenilia sxvadasxva eqsponati.  status-qvo Scd. uZravi] – 1. stenogrAfia [berZ. stenokArdia [berZ.  s. ¥ stenografiuli.-Si moTavseba.  sagamofeno s.  s.  moxsenebis s. Canaweri. saga­ ni. stationarius mdgomare. saavadmyofo (gansxvavebiT poliklinikisgan). s. stEla [berZ. stAtut­i [laT. mkurnaloba. stEnd­i [ingl. sistema.  statusi sxvaa (ix.).  stenografuli Scd. 2. stenos viwro graphô vwer] – gan­ sakuTrebuli niSnebisa da Semoklebebis gamoyenebiT zepiri metyvelebis swra­ fad Caweris wesi. saerTaSoriso samarTalSi: raime garkveul momentSi (winaT an amJamad) arsebuli mdgomareoba. Stellage] – ram­ . s. stele] – qvis fi­ la. wignebis s. stacionaruli – 1. stenogrAfist­i – steno­ grafiis specialisti..  stacionaluri Scd. biblioTeka. 1) ti pis dawesebuleba.  biblioTekis s. parlamentis sxdomis s. stella Scd. sta­ cionaruli (mniSvn. stElaJ­i [germ. staciOnar­i [laT. ambulatoriuli). angariSi. rac dakavSirebulia saa­ vadmyofoSi xangrZliv yofnasTan (sapirisp.  s.

. ¥ stiluri. romelic warmoad­ gens anawyobis an kliSes pirs. степь] – utyeo.  s. welTaRricxvis sistema. 2. fraza. stQlist­i – saliteraturo enis kargi mcodne. Tavisebureba. nawarmoebis s.  s.  s. bamba. s.-491- sti stEp­i [rus. ro­ melic asworebs raime na­ warmoebis stils (ix. iyeneben didtiraJian gamocemebisaTvis. sterilisation] da sterilQzeba – 1. muSaobis s. stile < berZ. Tavisebureba. damuSavebuli. mikroorganizmebis mospoba duRiliT. stylos] – 1. stereoti puli – rac xSirad meordeba. sterQluri [laT. stereos ma­ gari da typos anabeWdi] – 1. 3. enobrivi xerxebis erTob­ lioba. rac trafareti. 4. trafaretuli. binti. saSua­ lebiT. stiletto] – sam­ waxnagovani piris mqone pa­ tara xanjali. piri. Sablo­ nuri. stylisation] da stilQzeba – xelovnebaSi: raime stilis (mniSvn. enobrivi Tavisebu­ rebani.  qirurgiuli instrumentebis s. (wign. 1. sti- . vbrwyinav] – sinaTlis si­ kaSkaSis saerTaSoriso er­ Teuli. rZis s. xelovnebaSi: mxatvrulad gaformebis damaxasiaTebeli niSan­Tvi­ sebaTa erToblioba.swo­ ri. stilizAcia [fr. stQl­i [fr. stilbô vkaSkaSeb. vaJas poeturi s.) formebis mibaZva. balaxiT dafaruli siv­ rce mSrali havis zonaSi. stQlb­i [berZ. stQlet­i [it. qcevis an moqmedebis manera. sterilizAcia [fr. s.  xelmZRvanelobis s. axali s.  daviT kldiaSvilis mwerluri s. nairsaxeoba. ucvleli. gamoxarSviT. pasuxi. qi­ miur nivTierebaTa ze­ moqmedebiT da sxv. sterilis] – sterilizaciis gziT gaw­ mendili. adamianis an cxovelis ga­ nayofierebis unaris mos­ poba..  Zveli miniaturebis s.) igivea. stereOti p­i [berZ... liTonis mTliani sabeWdi forma.  Tanamedrove arqiteqturuli s.  Zveli s. 2. 2. gadat.

). stoicheion ele­ menti] – 1. 2.  s. bort­ gamyoli.  s. biZgi.). 2. (gadat.  zogjer `stilisturs~. stilQstika [fr. stQqiuri – 1. 2. Taviseburebani. li.ro­ melic sti pendias iRebs. ro­ melic bunebis yvela mov­ lenis safuZvlad miaCn­ daT. romelic Se­ iswavlis mxatvrul nawar­ moebTa stils.  gazeTis s. ¥ sasti pendio. wyali. romelic eZlevaT studentebs. 3. stiuArdesa [ingl.) visime moqmedebis. miwisZvra da misT. xanZari. cxovrebis.  sti pendianti. sti pEndia [laT.  stependia Scd. stoQkos­i [stoikos] – 1. stoi­ cizmis mimdevari. ara­ organizebuli. stimulus] – ra­ ime moqmdebisaTvis xalisis aRmZvreli mizezi. 3. enaTmecnierebis nawili.  s.sti -492– (sp. wyaldi­ doba. stQmul­i [laT. sti pendQat­i – moswavle. sayvareli saqme. fondi. stiUard­i [ingl. ¥ stilistikuri da (dasaS­ vebia) stilisturi. kargad cnobili. ubedureba. stili) gagebiT. mniSvn. s. stipendium jamagiri. bunebis mZlavri movle­ na. xelfasi] – yo­ velTviuri fuladi dax­ mareba. Segnebuli xelmZRvanelo­ bis gareSe mimdinare. stiqiiT (sti­ qioniT) gamowveuli. stependianti Scd. gare­ mo. stylistique] – 1. sxvanairad: stiqioni. damangreveli Zala (qa­ riSxali. stewardess] – stiuardi qali. gamosvlebi.  s. sti plCEiz­i [ingl. dakvirveba. steplechase] . mecniereba.) rbena an doRi grZel distanciaze dbrkolebaTa gadalaxviT. `stilistikurs~ xmaroben `stiluris~ (ix. rac Scd. romelic Seiswavlis gamom­ xatvelobiT saSualebebs. steward] – oficianti samgzavro gemze an TviTmfrinavSi. are. aspirantebs. antikur filo­ sofiaSi: bunebis erT­erTi ZiriTadi elementi (haeri.  Sromis nayofierebis gazrdis s. stQqia [berZ. miwa an cecxli).

stomatolOgia [berZ. erT­erTi mniS­ vnelovani filosofiuri mimdinareoba Zvel saberZ­ neTSi (warmoiSva Zv. strQptiz­i [ingl. (sp. ¥ stresuli. sadac aswavlida filosofosi zenoni] – 1. romelic troposferos zeviTaa. sfero] – dedamiwis qer­ qis zeda nawili. daZabuloba] – organizmis daZabuli mdgomareoba.Sre da berZ. omis momzadebisa da warmoebis. stoQcizm­i [aTenSi porti­ kis (karibWe) Stoa­s saxel­ wodebis mixedviT.  s. SiSvldeba.) piris lorwovani garsis anTeba. romelic naleqi qanebisagan Sedgeba. strip­tease] – warmodgena. kom­ binaciebi keTdeba saerTo. stratQsfero [laT. romel­ Sic msaxiobi qali Tanda­ TanobiT ixdis tanisamoss. SimSilis. stOper­i [ingl. piris Rrus. Sre da berZ.) sazogadoebriv­po­ str litikuri brZolis xelm­ ZRvanelobis xelovneba. romlis dro­ sac calkeuli svlebi. strategia] – 1. 2.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis mtkiced amtani adamiani. stratum fena. stopper] – (sp. strop (mx. ¥ stomatologiuri. stoma (stomatos) piri] – (medic. wel­ TaRr. me­7 s. strOpeb­i [ingl. ro­ melic warmoiqmneba ara­ xelsayreli mizezebis (si­ civis. mdgomareoba. travmis da misT. romelic Seiswavlis kbi­ lebis. stomAtit­i [berZ.-4932. stress daZabva. poliklinika. stoma (stomatos) piri da logos moZ­ Rvreba] – medicinis dargi. stratum fena. (gadat. stratEgia [berZ. 3. sphaira bur­ Ti.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis didi amtanoba.)] – specialuri boWkosagan . sfero] – at­ mosferos zeda fena (zRvis donidan 8­12 km). didi samxedro obieqtebis Catarebis mec­ niereba da xelovneba. sphaira burTi.) sapasuxod. ybebisa da saxis daavadebebs. stratOsfero [laT. winaswar mofiqrebuli geg­ mis mixedviT.) fexburTSi: centraluri mcveli. (gadat. strEs­i [ingl.) iTqmis TamaSis siste­ mis Sesaxeb. (gadat. 2.  s.­is bolos).

mxatvrebs an msaxiobebs am­  subieqtiuri Scd. gancda. mxatvris 2. stUdia [it. materialuri samyaros Sem­ ¥ struqturuli.str -494- dagrexili Tokebi. 2. sawarmo.subieqtQvizm­i – piraduloba. qvemdebare. leba. 3. studio] – 1. qoreografi. saopero s. ti). Ti. arqona. s. enis s. adamiani.  s. wyoba. s. romelic  s. analizi. axalgazrda msaxiobTa zo­ . wlebi. s. poemis s.) msjelobis sagani. ritmulad gaerTianebuli 5. (filos. (gramt. sinon. rogorc nizaciuli s.  niadagis s. piraduli. s. stUdent­i [laT. saswvleblis moswavle. specialuri sadgomi. kinofilmebs (sxvanairad: strOf­i [berZ. ¥ studenturi. strophe] – leq­ kinostudia). 6. saswavlebeli. midgoma.subQeqt­i [laT. agebutelestudia). leqsi. aRnagoba.. romle­ gi Teatraluri koleqtivis saxelwodeba. sawarmo. cxovreba. subieqtis damaxasiaTebeli.. subictum] – 1. gadacemebi (radio­studia. s. cvlilebebi. biTac adamiani (an tvirTi)  Teatris s.  saTeatro s.  s. sadac xdeba xmis strUqtura [laT.). Tavisepirovneba (sapirisp.). cnobeli da gardamqmneli. cnobiereba.. agebuleba.  xmis Caweris s. romelic uSvebs Suts. 2.. mikerZoeba. zadebs. warmoebs radio­ an tele­ ¥ strofuli. obieqburebani.  s. Sexeduleba. (filos. sadac ramdenime striqoni. mikerZoebi­ an moqandakis saxelosno. (qarT. (log.). obieqturobis uli s. Camoekideba gaSlil para­ 4. orga. araobieqturi.  s. dentis) mecadine] – umaRlesi subiEqturi – 1. studens (stu3. structura] – Cawera gramofonis firfi­ risame Semadgeneli nawi­ taze an magnitofonis fir­ lebis urTierTmimarTeba ze.  struqturaluri Scd. sSi Sinaarsobrivad da  dokumenturi filmebis s.

¥ subtropikuli.) enaTa Seswavlis  samxreT-aRmosavleT aziis dros: ena. (biol. romelsac saxel­ mwifo uwevs adgilobriv subtropQkebi [laT. sub qveS da fr. sutroposferosagan. sub qveS saerTo safuZveli. magram ro­ sublimAcia [laT. sam­ saxurebrivi disci plinis sUbtitr­i [laT. hava. roemlic motovebiT).) myari moaxdina am ukanasknelze. substratum] –  s. firmebs. aqrola. substantia arsi] – risame safuZveli. sUbstrat­i [laT. nivTierebis airisebur mdgomareobaSi gadasvla substratOsfero [laT. wifo s. 3. litikuri nawili. .-495- suv subkontQnent­i [laT. sub qveS da stratosfero] – (Txevadi mdgomareobis ga­ atmosferos fena. fiz. saxsovari. rome­ subsQdia [laT. mikroorganiz­ nentis didi geografi an po­ mebisaTvis). devna meore enam. substAncia [laT. (lingv. s.  s. subtil] – (sa­ ub. calke­ sferos ori fizikur­ge­ ul pirebs an sxva saxel­ ografiuli zona.) ufro­ sebisadmi umciresobis subtQlur­i [fr.. bordinatio] – (wign. sub qveS da tropikebi] – dedamiwis organoebs. subsidium] – lic ucxo enis mokle Tar­ fuladi an nivTieri dax­ gmans warmoadgens. stratosferos gamoyofs subordinAcia [laT.) sakvebi garemo da ix. kontinenti] – konti­ (Cveulebriv. saCuqari. (filos. mareba. romle­ mwifoebs. kulturebi. romelic gamo­ s. souvenir] – sa­ maxsovro nivTi. titre titri] – kinofilmis dacva.  sufsidia Scd. sublimo va­ melmac garkveuli gavlena maRleb] – (qim. rebis mkacri sistema.-ebis maRazia. suvEnir­i [fr. bic CrdiloeTiTa da samx­  skolas gamouyves saxelmreTiT akravs tropikebs.) raime movlenaTa ¥ suveniruli. 2. kadris qveS warwera.) nazi agebulebisa (iTq­ samsaxurebrivi daqvemdeba­ mis adamianze). 1. arsi.

supErmen­i [ingl. supermArket­i [ingl. ro­ melic darwmunebulia Ta­ vis upiratesobaSi sxva adamianebTan SedarebiT. suverenQtet­i [germ.  s. surdus yru . suverEnuli – suverenitetis mqone (saxelmwifo). zemoT. meTaurobiT. souverainite] – sa­ xelmwifos sruli damou­ kidebloba.. Sedge­ ba ramdenime aTasi moTx­ robisgan.] _ iaponuri erov­ nuli Widaoba.. supermarket < super. superman ze­ adamiani] – 1. suvEren­i [fr. sûra] – muslimanTa wminda wignis – yuranis calkeuli Tavi. sUlTan­i [Turq. sunna] – muslimanuri `wminda Tqmuleba~. supermoduri. succulentus wvniani] – mravalwlovani gvalvagamZle mcenareebi (kaqtusi. mouxelTe­ beli gmiri deteqtivisa. sUra [arab. univermaRi. ­ze da market bazari] – didi (Cveulebriv produqtebis) TviTmomsaxurebis maRazia. aloe.suv -496-  s. Tavze] – pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa. surdokAmera [laT. romelic aRniS­ navs: 1.  superlaineri. Siizmi). super zeviT. sUna [arab. nawarmi. zeviT. umaRles Tvisebas an maRal gaZlie­ rebul moqmedebas. romelTac axasiaTebs wyliT mdidari xorciani foTlebi an Reroebi. mTavars. ­ze. agava da sxv. zeadamiani. sukulEnteb­i [< laT. ¥ sasuveniro. sUmo – [iap. daumarcxebeli. adamiani. maRazia. ki­ nomebrZolisa da sxv.).] aRmosavleTis zogi musli­ muri qveynis monarqis ti­ tuli. 2. super. [laT. romlebic miewe­ reba mahmads. 2.. sultan < arab. Souveränitit < fr. umaRles xarisxs.. romelic yuranTan erTad sunasac aRiarebs (Sdr. romelic Semokruli aqvs wigns garedan. souverain] – umaRlesi Zalauflebis mpyrobeli.  superrazmi. sUnizm­i _ islamis mimarTu­ leba. sUperyda – qaRaldis yda.

sxeulebi. Scd. erTgvari pepela. risame gadmocema. imyofebian xolme martoo­ 2. Sic momavali kosmonavtebi birTvi. erTkavSirs. suffixus bolos vianebis saxisa. mimagrebuli] – (gramat. tani lomisa aqvs. ro­ melsac namdvili sagnis. zedapiri. romlis yve­ 2. traq­ frTosani arseba. souffleur] – bilobas. – 1. s. sityvis Ziris Semdeg mo­ Tavsebuli afiqsi. surOgat­i [laT. ekrani. gura – adamianis Tavis mqone sUtreb­i [sanskr. schema garegnoba. s.  s. surrogatus ¥ sferuli (mniSvn. dianobis mistikur­asketuri 3. erTi Tviseba aqvs. naxazi. 4. forma] – 1. in­ mwoliare lomi (faraonis duri wminda (saRmrTo) da Zlierebis gansaxiereba). aRwera . viwrocxviriani maimuni pa­ sUfiqs­i [laT.. bis mqone sadgomi. berZnul miTologiaSi: samedicino) wignebi. romelic sarTi. sfEro [berZ. gamoxatavs risame mowyo­ suflQor­i [fr. s. baSi xangrZlivi drois gan­ gavrcelebis are.] – mahma­ mkerdi qalisa. Tavi da sUfizm­i [< arab. Suli zedapiri. (gadat. eg­ 2.) yalbi. gavlenis da wvrTnis dros). produqtis mxolod zogi­  sferiuli.-ebi. dax­  televizoris s.  s. (wign. mavlobaSi (maTi SerCevisa  momsaxurebis s. romelic me­8 culi vinme an rame.) risame moqmedebis. romel­ aseTi formis mqone sxeuli. falsifici­ vipteSi: uzarmazari qvis fi­ rebuli ram.) 5. risame Semcvleli. Zv. 2. linza. saukuneSi warmoiSva. sphinx] – 1. (gadat. s. dedamiwis s. bolo­ sqEma [berZ. romelsac tatebi.) saidumloebiT mo­ mimarTuleba.] – Zv. nawilebis urTi­ mokarnaxe (TeatrSi). sfQnqs­i [berZ.-497- sqe da kamera] – kosmonavtikaSi: la wertili Tanabrad aris bgeraTSeuRweveli kedle­ daSorebuli centridan. 1­isaT­ sxvis nacvlad moTavsebuli] vis). sphaira] – 1. agreTve.-s radiusi. iuridiuli (Semdeg.

marjabaSi. gverdis qveda nawilSi tAbel­i [germ. masala. garegnoba. kino­ ¥ sqemuri da sqematuri.. 4. mowyvetili codna. romanis s.  gamoTxovebis s. am dafaze dakidebuli Je­  mbrunavi s. usagno  s. romelic la. Teatraluri moRvaweoba. gamosv­ sebulebis muSaki. teraturul­dramatuli na­ sqolAstika [berZ. msjeloba. eklesiaSi: ganxeTqileba. xelovneba. skene dafa muSa­mosamsaxureTa karavi] – 1. (romanis. ro­ t melic ZiriTadi teqstis qveS. 1.4­isaTvis).-is novatori k. trafaretuloba azrovne­  s. s. tabuliT aRricxavs samu­  pirveli moqmedebis finaSaoze gamocxadebas da iqi­ luri s. erTiani eklesiidan raime scEnar­i [it. scholastikos warmoebi..s. scaena < berZ. xazi. romlis mixedvi­ swavluli] – formaluri. fakulteti. gamosaxvaSi. suraTis . ganmarteba.-ebi.. lmadidebel da kaTolikur  s.) calkeuli epi­  telefonis aparatis s.­is ostatebi. schisma] – marT­ (mniSvn. Tac idgmeba kinofilmi. aris moTavsebuli. gadmocema. s. niSvili. Teatri. nazodi. 2. Teatraluri war­ gamocxadebisa da iqidan modgenisaTvis gankuTvnili wasvlis aRricxvisaTvis. moTxrobis. sqOlio [berZ. risame gadmocemaSi. ¥ scenuri da sasceno sqQzma [berZ. s. mxatvruli nawarmoebis  nawarmoebis s. sqemAtizm­i – gaubraloeba. Tabelle < laT. dasamax sqematiuri Scd. metyveleba. piesis yoveli moqmedebis metabele _ sawarmos.. scholion] – SeniSvna. cxovrebasa da praqtikas ¥ sascenaro. scenario] – li­ nawilis gamoyofa. 3. tonebi. amaRlebuli moedani. klebis s. monacemebi. s. .sqe -498- zogadad.. dawe­ calkeuli nawili. sovrebeli s. tabella cxrili] – specialuri scEna [laT.

 metabelesi Scd. ¥ metabelisa. ze­ bunebrivi Zalebisagan mov­ lenil sasjels. sadili da sxv.. tabouret] – xis ubralo uzurgo skami. trosebis) er­ Toblioba tvirTis awevisa da gadaadgilebisaTvis. tak tavtOgrama [berZ. taverna] _ italiasa da zog sxva qveyanaSi: sami­ kitno. traqtiri. ¥ tavtologiuri.  stadionis t. 2. taQfun­i [ingl.  taburetka Scd. tableau suraTi. saerTod raimes mkacri ak­ rZalva.] – 1. tautologie < berZ. moqmedebis. takElaJ­i [germ. moaqvT garkveul dros da saerTo menius mixedviT yvelasaTvis. yvelasaTvis es iyo t. daado. grigali. tabu] – 1. CineTSi da sxvagan). logikaSi – msjeloba. typhoon < Cin. tAiga [Turq. gemis yvela gemsarTavi afrebis marTvis mowyobiloba. romlis darRveva crumorwmuneobrivi war­ modgenis mixedviT TiTqos gamoiwvevs ubedurebas.] – gamanadgurebeli qariSxa­ li. iakut. tAblo [fr. tAbldot­i [fr.. tAverna [it. tavtolOgia [fr. restoranSi. aziis da amerikis CrdiloeT nawilSi. pansionSi: saerTo sufra. tauto igive da gramma Cawera] – leqsi. tabUret-i [fr. Takelage < holand. tauto igive da logos sityva] – 1. 2. .] – xSiri. ZiriTadad wiwvovani tye evropis.  t. 2. sadac sauzme.-499dan wasvlas.  t.  cimbiris t. sagnis akrZalva. romlis yvela sityva erTi da imave asoTi iwyeba. gemis xelsawyoebis (gem­ sarTavebis. ro­ melSic qvemdebare igiveo­ biTia Semasmenlisa. table d’hôte] – sastumroSi. romelic icis samxreT­aRosavleT aziaSi da wynari okeanis dasavleT nawilSi (iaponiaSi. epiteTi. ruseT­ Si. dafa] – specialuri fari an ekrani. romelzedac qvey­ ndeba sxvadasxva Suquri informacia. tAbu [polinez. imavis gameoreba sxva sityvebiT. vagzlis t. pir­ velyofil xalxebSi: raime sityvis.

tanker] – Txeva­  benzinis t. tAngo [esp. tango] – salonuri neltempiani cekva qal­va­ kbili kbilis wil~). rac risame miRebis uflebas iZleva. romel­ sac deben WrilobaSi. sazidi gemi. talon] – patara  t.RruSi gansakuTrebuli niWi. visgan.  mZime t. s. 3. lizebuli masala. talio (taliotrigonometriuli funqcia. ruli an mravalwaxnaga na­  s. Tavisi Za­ romelic marTkuTxa samku­ liT danaSaulis fardi] TxedSi udris mocemuli – gvarovnuli da monaTm­ kuTxis pirdapir mdebare flobeluri sazogadoebis kaTetis Sefardebas meore samarTalSi: sasjelis zo­ kaTetTan.tal -500- tAlant­i [berZ. 2. tAnker­i [ingl. oradgiliani velosi pedi. sabameboda miyenebul zi­ ans (`Tvali Tvalisa wil. wili. biani sabrZolo TviTmavali 2. romelic zustad See­  tangesi Scd. sisxldenis SesaCereblad 2.) wyvilad. di tvirTis (upiratesad navTobproduqtebis) gada­ tAmbur­i [fr. romelic satanko jarSi tAmpon­i [fr. saTavsi – Senobis Sesas­ manqana.) Senobis cilind­ ¥ satanko.. tank] – muxluxe­ nis daxuruli baqani. baraTi. (arqit. icavs sad­ da tyviamfrqvevebiT aris goms garedan haeris SeRwe­ aRWurvili. tandem] – 1. msubuqi t. tampon] – steri­ msaxurobs. nis) SurisZieba.romelic qvemexebiTa vlel karTan. nebSi. talanto] – 1. antikur samyaroSi gavr­ an Cirqis Sesawovad. celebuli fulis yvelaze tAngens­i [laT. tangens Semxebi] didi erTeuli. rkinigzis samgzavro vago­ tAnk­i [ingl. ma. kuTrebiT mkveTrad iyo ga­ moxatuli xamurabis kano­ tAndem­i [ingl. – (maTem. tAlon­i [fr. divizia. tAnkist­i _ samxedro piri. romelsac eyrdnoba gumbaTi. Seteva. (gadat. gansa­ Jisa.) maxvili kuTxis talQon­i [laT.-Si gamosvla. musika cekvisaTvis. . tambour] – 1.

tara] – saqonlis Se­ xelsawyo. Dachlis sangrevi sabrZolo shund] – patara ZaRli. rantô damangreveli] – 1. taran-tella] – 1. satvirTo t. tempiani cekva. vian autanel tanjvaze. romelic uCvenebs gav­ tarAntela [it. win gamoSverili wyalq­ tAqsa2 [fr.. yofaSi. am cekvis tempis mqone mu­ gadahyavs erTi. tarif < arab. tachys verc wyals svamda.di gamoyeneba aqvs iaponiis is sawyobi. ro­ (Sdr. safuTavi masala (yuTebi. lili manZilis safasurs. veli. musika am samarSruto taqsi _ iseTi cekvisaTvis. dadgenili marSrutiT. такса germ. romelsac Rmer­ tArif­i [fr. tarAntul­i [it. таран < berZ. Tantalos] – didi Sxamiani oboba. t. aqvs mricx­ tymisaTvis.. tadaoba Ziudo. magram verc xils Wamda da taqikArdia [berZ. ked­ tAqsa1 [rus. romelsac di­  minis t. tAtam­i [iap. taqsis (`taqsis ga- . bradikardia).] _ iatakze dasa­ tomrebi.). kasrebi da misT. magram qare da metreô vzomav] – ver aRwevs mas. desac vinme axlos aris taqOmetr­i [berZ.. sinon. berZnul miTologiaSi: li­ diis mefe. taxe] – nixri. taxi] – dasaqiravebe­ nebdnen mtris gemze dar­ li avtomobili.-501- taq tantAlos­i [berZ. (samx.) samxedro gemis mokle fexebi aqvs.) gulis aCqareba. zustad sikaluri nawarmoebi. tachos siC­ sasurveli mizanTan. t. italiuri xalxuri swraf­  msubuqi t. romelsac mgzavrebi 2. (qarT. taqsi. veSa nawili. Zvelad iye­ tAqsi [fr.­ze imarTeba Wi­ tAran­i rus. ro­ iaraRi (icodnen Zvelad). swrafi da kardia guli] – tantalosis tanjva _ ity­ (medic. qaRaldis t. melsac grZeli tani da 2.] – raime saxis gadasaxadis Tebma miusajes saukuno (an sazRauris) ganakveTi tanjva­idga yelamde wyalSi. tarantola] – ¥ taqsim. cxov­ robs miwaSi. mwifenayofian xexilis qveS. brunvis siCqaris gasazomi tAra [it. nixri). feni Wilobi.

. telestudia. saqcieli. tele. tactus Sexeba] – 1. tAqt­i1 [germ.  sazRvao brZolis t. telegrafi. taxis mo­ wyobiloba da derma ka­ ni. takt da tactus Se­ xeba] – zomierebis grZnoba. tyavi] – cxovelTa fi­ tulebis damzadeba.  oTxtaqtiani Zrava. kavSir­ gabmulobis sistema. taqss. Ta­ vaziani moqceva visime mi­ marT. romelSic am­ wyvdevdnen gansakuTrebiT saSiS damnaSaveebs. taqsomOtor­i _ igivea. Taktike] – 1.  Sigawvis Zravas dguSis t. momzadeba.. t. SeniSvna. erTmaneTis momdevno Ta­ nazomieri moZraoba.  s. 2.). tAqtika [berZ. parki. 3. taqsSi. Takt < laT.  teleskopi. [berZ.­mde – me­ fis cixe­darbazi. ¥ taqtiani.  t.] – 1.  taqsamotori Scd. ¥ sataqsomotoro. ¥ taqtiani. tēle Sors da grafo vwer. darty­ mebi. rac depeSa. jarebis t. tAqt­i2 [fr. uvertiuris daskvniTi t.  t. tēle Sors da gramma aso] – (moZv.. telEgrama [berZ. igivea. amJamad istoriuli muzeumi. 2. rac taqsi. raime meqanizmis samuSao ciklis nawili. (samx. me­19 s­mde – saxelmwifo sapatimro. Semdeg. magram sayovelTaod vrcel­ deba: taqsma. amocana. metruli mu­ sikaluri erTeuli. taqsiSi.) brZolis nawarmoebis Teoria da praqtika.-ebi. adamiani.  ornawiliani t.  takti.taq -502- mouZaxes~). Tower] – lon­ donSi: me­16­17 ss. tAuer­i [ingl. Tavis daWeris unari. ¥ taqtikuri. rome­ lic uzrunvelyofs sade­ nebiT cnobebis miRebas da . tēle Sors] – pir­ veli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvne­ lobiT: 1. taktiani Scd. Sor manZilze an ganxorcielebadi manZil­ ze. taqsidErmia [berZ. t. telEgraf­i [berZ.  telekamera.  taktika Scd. sityvis `satelevizio~­s Sesabamisi.

feradi t.  t. mecnierebisa da teqnikis dargi. s. romelic axorcielebs de­ peSebis miRebasa da gada­ cemas. televQzia [ingl. ramac gavrceleba ver hpova. televQzor­i [ingl. teletAi p­i [ingl. telepATia [berZ. tēle Sors da laT. ¥ teleskopuri.  50­60 wlebSi ixmareboda agreTve – telexedva. filmi. t.-is programa. kavSiri. gadacema. .  feradi t. ¥ satelevizio.  s. planetebi. antena. visio xedva] – aparati sate­ levizio gadacemaTa da ma­ Ti bgeriTi Tanxlebis mi­ saRebad.  t. television < berZ.-is sistema. televisor berZ.  t. tele Sors da laT. t.-is ekrani. kabeli. 2. s. marsis t. dakvirvebebi. s. 2. telemeqAnika – 1. tēle Sors da skopeô vuyureb] – ast­ ronomiuli optikuri xel­ sawyo cis mnaTobebze dak­ virvebis sawrmoeblad.-is aparati. visio xedva] – uZrav da moZrav gamosaxulebaTa bgeriTi gadacema Sor manZilze da ekranze miReba eleqtro­ da radiokavSirebis saSua­ lebiT. teletype] – telegrafis asosabeWdi aparati.  t.  s. romelsac aqvs sa­ beWdi manqanis ti pis kla­ viatura. tel ¥ satelevizio. linzebi. ¥ satelevizio.  t. kavSirgabmulobis sawarmo. romelic gamoixateba erTi piris nevrvul­fsiqikuri mdgomareobis Sesaxeb in­ formaciis gadacemaSi meo­ re pirisaTvis Sor manZil­ ze..-is lenti.  s.-is Senoba. tēle Sors da pathos grZnoba] – movlena.  s. telEskop­i [berZ. saxelosno.-503swraf gadacemas Sor man­ Zilze eleqtruli signa­ lebis saSualebiT (morses kodi). sawarmoo procesebis marTva Sori manZilidan kavSirgabmulo­ bis saSualebaTa gamoyene­ biT. romelic aseTi mar­ Tvis saSualebebsa da me­ Todebs swavlobs. ¥ sateleskopo.

aparatura. done. mis qcevaSi.tel -504daurekes.  s. romelic mierTebulia sig­ nalis micemisaTvis tele­ fonTan. aseTi kavSiris ganxorci­ elebisaTvis saWiro aparati. 2. sxva­ gvarad faqsi] – 1.  swrafi t.  mgznebare t. t.  f. telex] – saa­ bonento telegrafirebis saerTaSoriso qseli. nivTierebis siTbos xarisxi. timbre] – akus­ tikuri Tavisebureba (xmis.  mrewvelobis ganviTarebis t. cekvebi.-is gadacema.-ma dareka. f. telefax tēle (graph) telegrafi da facs (imile) gaakeTe msgavsi. energiuli. s.-iT . 3. t.  saqalaqTaSoriso t. temperAment­i [laT. nor­ maluri mdgomareoba] – 1. darbazi. temperamenuntum Tanazomieri na­ revi] – fsiqikuri wyobis Taviseburebani.  t. sadguri.-is aparati. saer­ TaSoriso ubnebze iyeneben sixSiriseul telegrafis arxebsa da radioarxebs.  s. msaxiobi. t. mgzne­ bare.  sasiamovno t. musikaluri sakravisa). t. ¥ satelefono.. ¥ sateletai po. risame mimdinareobis gan­ xorcielebis siswrafis xa­ risxi. temtus dro] – 1.-is uvertiura. faqsimi­ luri kavSiri nabeWdi in­ formaciis gadasacemad.-is xma. s.-is miReba. temperatura swori Sefardeba. musikaluri na­ warmoebis Sesrulebis sis­ wrafis xarisxi. temperAtura [laT. temperamentiani – cxoveli temperamentis mqone. raime sxeulis.  elsmeni Scd.-ebi. tEleqs­i [ingl. telEfon­i [berZ. tEmbr­i [fr. tēle Sors da phone bgera] – teqnikur mowyobilobaTa sistema laparakis sadenebiT ga­ dasacemad Sor manZilze eleqtruli energiis saSu­ alebiT. 2. qseli. telEfaqs­i [ingl. 4. romlebic vlindeba garesamyarosTan adamianTa urTierTobaSi. tempo < laT. tEmp­i [it. aseTi kavSiris abonentis nomeri. TviT informacia. romelic gadacemulia aseTi kavSi­ riT.

risame ganviTarebis mimarTuleba.  tendenciozuri Scd.) avadmyofobis dros: sxeulis siTbos maRali done (qarT. ¥ teritoriuli.  saqarTvelos erTiani (ganuyofeli) t. kritika. tendEncia [ger. Cardaxi mzisa da wvimisagan dasacavad. sa­ cxovrebeli saxlis miSene­ buli Ria aivani. terminus saz­ . 2. aseTi xmis mqone momRera­ li. tEnder­i [ingl. 2­isaT­ vis).. wylis duRilis t. adamianis sxeulis siTbos xarisxi. tEnor­i [it. 2..­ebaze gaSenebuli xexili. qarxnis t. winaswar SemuSavebuli calmxrivi azri. tenore] – 1. miswrafeba. ro­ melic uSualod ebmis or­ Tqlmavals.  saqarTvelos t. teritOria [laT. aweuli t.  zrdis t. midrekileba. sazRvrebi.. Sigawvis Zravis t. 3. ¥ temperaturuli. done.. mamaka­ cis yvelaze maRali sasim­ Rero xma.] – iaponiis impera­ toris tituli (misi ufro cnobili titulia mikado). sinon. reJimi. msmenels. rogorc jan­ mrTelobis maCvenebeli. 2. 2. 2.  t.  normaluri t. territorium] – garkveuli sazRvrebiT Se­ mofargluli miwis sivrce (nakveTi). Ria konkursi raimes yid­ vis an romelime saqmis Ses­ rulebaze uflebis mosapo­ veblad. cvlilebani. tErasa [fr. progresuli t. sicxe). gansakuT­ rebuli ti pis vagoni wylisa da sawvavis Sesanaxad... tender < tend momsaxureba] – 1. ter tEno [iap.  t. Cveulebriv mr. t.  teritorialuri Scd. terasebi – ferdobze kibe­kibe gaCe­ nili an gakeTebuli hori­ zontaluri an odnav da­ qanebuli baqnebi. romelsac Tavs axveven mkiTxvels. tErmin­i [laT. romelsac aqvs boZebze dayrdnobili saxuravi. haeris saSualo t. saxelmwifos t.  terasi Scd. qalqis t. Tendenz laT. tEnt­i [ingl. tendo miviswrafi] – 1. tent] – tilos farduli.-505 wylis t. terasse] – 1.. (saub. ¥ tendenciuri (mniSvn.

.  t. romelic zustad gadmoscems codnis raime dargis cnebebs. komisia. terminAtor­i < [laT.  Terminologia. terminAlur­i [laT. ¥ saterminologio.  t. mowyobi­ loba gamoTvliTi sistemis SemadgenlobaSi. sadac xdeba gemebze dasat­ virTi da gadmosatvirTi konteinerebis damuSaveba. organizacia. saSine­ leba] – politikur mowi­ naaRmdegesTan angariSis gasworeba ZaladobiT (mok­ vliTac ki). tEror­i [terror SiSi. termQnal­i [laT. t.  faSisturi t. bolo sadguri (rkinigzis.-is msxverpli.) sicocxlis uka­ naskneli stadia. ¥ teroristuli. teretenthinos] – fisovani wveni. termino sazRvars vavleb.  s. ro­ melic wiwvovan xes sdis Wrilobidan..  teqnikuri t.  Termini Scd.. terOrist­i _ individua­ luri teroristuli aqtis momxre da monawile. terminolOgia [laT. terminaluri mdgomareoba – (medic.ter -506Tanamgzavris zedapirze. metroplitenis). ¥ teroristuli. aqti.  filosofiuri t. terminus sazRvari da logos moZRvreba] – codnis garkveuli dargis terminebis erToblioba. avto-satraqtoro t. Terminologiuri. saboloo. terminalis dasasrulis momaswavebeli] – (wign. 2. saTerminologio Scd. terpEnTin­i [berZ. sakonteQnero termQnali – sazRvao­savaWro navsad­ gurebSi: saTanado meqaniz­ mebiT aRWurvili adgili.) sinaTlis (dRis) da sibnelis (Ramis) saz­ Rvari planetis an misi .) bolo. gankuT­ vnilia sistemaSi infor­ maciis Sesatanad da iqidan gamosatanad.  t. vyof] – (astr. ¥ terminologiuri. maTematikuri t. ZiriTadi ned­ leulia ski pidarisa da Rvari] – sityva. sasazRvro mdgomareoba sicocxlesa da sikvdils Soris. leqsikoni. terminalis saboloo] – 1. terOrizm­i – teroris po­ litika da taqtika.

t. Wadrakis TamaSis t. tEster­i [ingl. musikaluri gamis mesame safexuri. saSualo teqni­ kuri ganaTlebis mqone spe­ cialisti. (poligr. 2. teqnikaSi (laq­saRebavebis dasamza­ deblad). 2. progresi. romelsac aZleven gamosacdel pirs misi go­ nebrivi ganviTarebis. manqanebis. terzetto] – 1. 3. gamocdebi. intelegencia.  texnika. 2. avto-satraqtoro t.) samstriqoniani stro­ fi sonetSi. CamorCeniloba. violinos dakvris t. manqanebis da meqanizmebis muSaobasTan. tercia mesame] – 1. teqnQkuri – 1. romlebsac iyene­ ben raime saqmeSi. texnikuri Scd.. teqnQkos­i 1. ¥ testuri. xelovneba] – 1. 2. (mus.  t. meqanikur mo­ wyobilobaTa da iaraRebis erToblioba.-507kolofinis misaRebad.-is ganviTareba. techno osta­ teq toba. inJinrebi da t. tErcia [laT.  usafrTxoebis t. tEst­i [ingl. intervali pir­ velsa da mesame safexurebs Soris. samSeneblo t. (lit. Terpsichora] – berZnul miTologiaSi: muza cekvisa da gunduri galobisa. terpsQqora [berZ.  mowinave t. iye­ neben medicinaSi. mid­ rekilebisa da SesaZleb­ lobaTa gamosacdelad...-ebi. romelsac xelSi lira uWiravs.  samTo t.. test] – mokle amocana.) sasaTauro Srif­ ti erTgvari. eleqt­ ronaTurebis vargisiano­ bis) Sesamowmeblad.. t. Sro­ mis im iaraRebisa da sa­ SualebebaTa erToblioba. t. tEqnika [berZ. .) igivea. samxedro t. mis gamoyenebasTan dakavSi­ rebuli. tErcet­i [it..  sasoflo-sameurneo t.  t. warmodgenili hyavdaT qalad. romlebic gamoiyeneba ma­ terialur faseulobaTa Sesaqmenlad. rac trio. dokumentacia. erToblioba profesiuli xerxebisa. tester] – xel­ sawyo risame (mag.. teqnikasTan.  t. warmoebis pro­ cesTan dakavSirebuli.

.). teqnikis dargSi momuSave piri.. geologiis dargi. saxe. qu­ rumebis Tavsaburavi (ro­ gorc Zalauflebis simbo­ lo). sabuTi da misT. tQara [berZ.  Cais t. texnikosi Scd. simReris t. teqstolOgia [laT.) Senobis nawilebis urTierTganlagebisa da misi formebis. forma. t.-is danergva.-ebi.  norCi t. nivTie­ rebas. 2. tektoniko mSeneblobis xelovneba] – 1. textum kavSiri.  TviTfrinavis axali t. techno ostatoba. 2.. Txzuleba. proporcie­ bis Sefardebis Tavisebu­ rebani. romelic swavlobs dedamiwis qer­ qis moZraobasa da defor­ maciebs da maTTan dakavSi­ rebul Tvisebebs. (arqit. procesi. teqnolOgia [berZ. teqtOnika [berZ.  texnologia. teqnOlog­i – warmoebis ro­ melime dargis teqnologiis specialisti. tQgel­i [germ. tEqst­i [laT. depeSis t.  t. Zvel aRmosavleTSi: mefeebis. twist] – cekva erTgvari. romis papis gvirgvini. forma. movlenebis garkveuli jgu­ fis nimuSi. tiara] – 1.  inJiner-t. typus anabeWdi.  tiglisa Scd..-meqnikosi. texnologiuri Scd.  texniki. tQp­i [laT.. tiegel] – cecx­ lgamZle WurWeli. nimuSi] – 1. romel­ Sic adnoben an axureben sxvadasxva masalas. textum da berZ.. warmoebis xerxebis mec­ nieruli aRwera.  texnologi Scd. logos moZRvreba] – filosofiis dargi. axali t. sagnebis.teq -508teqstebs maTi mecnierulad gamocemis mizniT. xelovneba da logos moZRvreba] – sawarmoo procesebis erToblioba warmoebis garkveul darg­ Si. rome­ lic kritikulad swavlobs literaturis Zeglebs da istoriul dokumentebis . avtomobilis awyobis t. 2. ¥ teqnologiuri. ¥ tigelisa. SeduRebis t.  `vefxistyaosnis~ t. SeerTeba] – dawerili raime (literaturuli nawarmoebi. tvQst­i [ingl.

saerTod raime sapatio wodebuleba. gamocemuli wigni. ityvian Zalian did moaz­ rovneze. mxatvruli saxe. t. qimiuri elementi. ti polOgia [berZ. romelSic ganzogadebulia adamianTa garkveuli jgufis Tvise­ bebi. 2. t.  t. tQtr­i [fr. 3. tQrada [fr.  ti piuri Scd. ¥ ti puri da ti pobrivi (mniSvn. xelisufleba.  t. 2. tQran­i [berZ.  titaniuri Scd. beWdviTi gamocemis egzem­ plarTa raodenoba. 3.) uzarma­ zari [berZ. Titan] – 1. tQraJ­i [fr.  qarTveli qalis t. 2. tQtul­i [lat. despotizmi). gigantebi. sesxis an latariis mogebaTa ga­ TamaSeba. tyrannos] – sas­ tiki mmarTveli. ro­ melzedac mocemulia saTa­ .  Cempionis t. 1­isaTvis). monologi. tirAnia [berZ. titulus] – 1.  didi t. Sroma. romlebic Seeb­ rZolnen olimpiel Rmer­ Tebs. titAnur­i _ (wign. typos ana­ beWdi da logos moZRvreba] – sagnebis an movlenebis klasifikacia maTi saerTo niSan­Tvisebebis mixedviT. replika. titre] – warwera kinofilmis kadrze. tirade] – paTosiT warmoTqmuli grZeli fraza. t. Zala. feodalur da burJuaziul sazogadoebSi: sagvareulo an boZebuli sapatio wode­ buleba. tQtan­i [berZ. movlena. despoti). ti­ tanebi – berZnul miTo­ logiaSi: ukvdavi arsebebi. miTologiis uk­ vdavi uzarmazari arsebis Titan­is saxelis mixedviT].-509avtomobilis axali t.  t. tirannia] – TviT­ nebobasa da Zaladobaze damyarebuli mmarTveloba (sinon.  grafis t. geniosze. 2. romelic moqmedebs TviTneburad da ZaladobiT (sinon. ¥ tiranuli. typicon] – sa­ eklesio wesebis krebuli. proeqti. tit  saxelmwifo sesxis morigi t. fola­ disferi magari liToni. tirage] – 1. magaliTi. mxatvrul literaturaSi. ti pQkon­i [berZ. wignis pirveli gverdi.

tonos xmis amaR­ leba] – 1. tomahawk indielTa erT­erTi enidan algonk.  naTeli t.ro­ melsac Soridan sasrolad iyenebdnen. tifosi (mr.. naxevartoni – musikaluri intervalebis sazomi erTe­ uli – simaRlis mixedviT umciresi manZili bgerebs Soris. ¥ tonaluri.  togasi Scd. saubris esa Tu is ieri (qarT.) `tifi­ anebi~] – ase uwodeben ita­ liaSi fexburTis gulSe­ matkivrebs. kilo).) gansazRv­ ruli sididis Sualedi or mezobel bgeras Soris. transportis tvirT­ mzidaoba. sinon.tif -510- uri. tOn­i [berZ. tOkai [< geogr. gadasvlebi. rac tituli (mniSvn. 3).  t. muqi t. rwmenis Semwyna­ rebloba. ¥ togisa. tQfozi [it. avtoris gvari. sinon.-ebi. weli da sxv.  dabali t. tolerans (tolerantis)] – (wign. tolerAntoba [< laT. (mus. ge­ mis (gemebis) wyalwyva an tvirTmzidaoba.-ebi.] – CrdiloeT ame­ rikel indielTa sabrZolo iaraRi – msubuqi najaxi.) sxvi­ si azrebis. elferi). tonne] – wonis er­ Teuli zomaTa metrul sis­ temaSi: udris 1000 kg­s. maRali t. 2. ¥ satitulo: satitulo furceli _ igivea. tonnage] – 1. gaSeSeba] – ram­ denime mwvave infeqciuri daavadebis saerTo saxel­ wodeba. tiflopedagOgika [berZ.  mediduri t. romis sruluflebian moqalaqeTa zeda tansacmeli – grZeli wamosasxami. 3. toga] – Zv. tQf­i [berZ. tOna [fr. mxatvrobaSi: feris esa Tu is SesamCnevi sxvaoba (qarT. sax.-ebi. satransporto saSuale­ baTa. tOga [laT. 2.] – un­ gruli TeTri sadeserto Rvino. tOnaJ­i [fr. typhlos usinaTlo da paidagôgiks] – pedagogikis dar­ gi. tomOhavk­i [ingl. typhos gonebis dabneleba. . romelic amuSavebs usinaTloTa da cudad mxedvelTa swavla­aRzrdis sakiTxebs (meTodebs). gamoce­ mis adgili.

t. doRze mowyobili meqanikuri mricxveli. totalisteur] – 1. toast] – 1. mTis. tOnus­i [laT. tOrs­i [it. romelsac iyeneben arayisa da misT. mindvris da a. topos ad­ gili da onyma saxeli] – 1. tonos daZabva] – (fiziol.S. torsi. raime saqonlis gamoSveba woniT. tOst­i [ingl. topOnim­i – raime geogra­ fiuli adgilis (soflis. romelic Seiswavlis dedamiwis ze­ dapirs. sad­ RegrZelo. piramidebisa da misT. 2. tOrpedo [laT.] _ indoeTSi: ve­ loriqSa. iyeneben sawvavad. topiaria me­ baReoba] – sabaRo deko­ ratiuli xelovneba da buCqebisaTvis sxvadasxva cxovelis. misi gazomvis da gegmaze an rukaze gamosax­ vis xerxebs. toreAdor­i [esp. topos ad­ gili da graphô vwer] – geo­ deziis nawili. tonic] – ual­ koholo gaziani sasmeli. formis micema. tonstUdia – kinowarmoebaSi: xmis Casaweri studia. koleji. adamianis gamosaxuleba TabaSiriT qandakebaSi. romelic swavlobs geo­ grafiul saxelebs. torso] – adamianis tani ferweraSi. tOnik­i [ingl.  toriadori Scd.-5113.  t. leqsikologiis nawili. totalizAtor­i [fr. topiAria [laT. tyis. tOrf­i [germ. Torf] – Waobis mcenareTa xrwnis Sedegad warmoSobili mkvrivi masa. ruka. tonus < berZ. ¥ topografiuli. tOnga [ind.) nervuli centrebisa da kunTovani qsovilis aRgz­ neba daRlilobis gareSe. tot toponQmika [berZ.) saxelwodeba. rome­ lic aCvenebs – romeli cxe­ . romelime adgilis geografiul saxelTa er­ Toblioba.­is gasazaveblad. 2. sasuqad. topogrAfia [berZ. cecxlze gaxuxuli damk­ raxuli an gamomSrali pu­ ris Txeli naWeri. torpedo eleq­ truli skarosi (Tevzia er­ Tgvari)] – TviTmoZravi da TviTmarTuli wyalqveSa Wurvi sigaris formisa. tosti. toreados < toro xari] – espaneTSi: xarebTan brZolis monawile.

sasacilo mdgomareoba an ambavi. ro­ melSic asaxulia mZafri konfliqti. t. rac Cveulebriv gmiris daRupviT Tavdeba. mZime gancda. tragedia] – 1. tradQcia [laT.tot -512dramatuli nawarmoebi. totall] – (wign. totalitaire] – sadac.  t.) yovlismomcveli. biuro. tragikomEdia – 1. tragQkosi – tragediuli rolebis Semsrulebeli msaxiobi. amave dros. ¥ satragedio (mniSvn.  t. 2. traRikuli. ubeduri SemTxveva.  t. Zlieri xasia­ Tebisa da Rrma gancdebis Sejaxeba.) saSineli ambavi. t.  t. tOqsin­i [berZ. ro­ melsac gamoyofs zogi mik­ roorganizmi.  traRikosi Scd. 5­isaT­ vis). totalitArul­i [fr. tragEdia [berZ.  Seqspiris t. 2. rome­ lic swavlobs Sxamebis Tvisebebs da maT moqmedebas organizmze. t. toxikon Sxami] – Sxamiani momwamv­ leli. toxikon Sxami] – Sxamiani nivTiereba. toqsikolOgia [< berZ. msaxiobi.  t. ris drosac aSkara teroristuli diq­ taturaa. daRupva. agreTve zogi cxoveli da mcenare. satraRedio Scd. toqsQkur­i [< berZ. nivTierebani. samwuxaro da. traRediuri. tanjva.-ebi.  t. ojaxuri t. datrialda. traditio gada­ niT ra sanaZleoa dadebuli. saxelmwifo. ¥ tragediuli (mniSvn. SemTxveva. 1­isaTvis). 2­isaT­ vis). Janri. sa­ yovelTao. . romelSic Sexamebulia tragediisa da komediis elementebi. toxikon Sxami da logos moZR­ vreba] – mecniereba. (gadat.  toqsiuri Scd.  s. ¥ tragikuli (mniSvn. omi. t. 2. doRze an sxva sportul sanaxaobaze gamarTuli Ta­ maSi fulze. mobilizacia. igive totalitarizmi. aq araferia!  traRedia. reJimi. romelic iRebs sa­ naZleos da gamarjvebuls uxdis saTanado Tanxas. dramatu­ li nawarmoebi. totAlur­i [fr.

mowyobiloba zRvis fske­ ris gamosakvlevad. trauma] – or­ ganizmis daSaveba. . kosmosuri aparatis t. iqidan mcenareebisa da cxovelebis amosazidad. trAvers­i2 [fr. samxedro gemi. trAvers­i1 [fr. tra  xelis t. trawler] – 1. romelic aRWurvilia traliT da gankuTvnilia wyalqveSa naRmebis mosaspobad. trAmbler­i [fr. TviTmfrinavis kursis perpendikularuli mimar­ Tuleba.). trAverz­i [fr. daSaveba. 2. trembleur] – karburatorSi Sigawvis Zravis anTebis sistemis xelsawyo. Txroba] _ istoriulad Camoyalibebuli. rac ga­ mowveulia garegani zemoq­ medebiT (daWriT. traverse] – ga­ nivi Zeli. traversée ga­ dasvla] – alpinistebis ga­ dasvla marSrutiT.  traektoria Scd.  erovnuli t. dawviT da misT. traverse] – ge­ mis. romelic swavlobs trav­ mul dazianebasa da misi mkurnalobis meTodebs. trAl­i [ingl. dResaswauli.-ebi. 2. gankuTvnilia ma­ Rali Zabvis eleqtrodenis misawodeblad anTebis san­ TlebisaTvis.  Wurvis t.  t. tralebiT aRWurvili Tev­ zsaWeri gemi. kadoni. yofaqcevis normebi. tom­ riseburi didi bade gemidan zRvaSi Tevzis saWerad.. daJeJviT. trAvma [berZ. dazianeba da logos moZ­ Rvreba] – medicnis nawili. trawl] – 1. rome­ lic gadis mTagrexilis Txemze da moicavs ramdenime mwervals. trAler­i [ingl. travmatolOgia [berZ. 3. Taobidan Taobaze gadacemuli ada­ Tebi.  t. romelic eyrdno­ ba vertikalur kolonebs. ¥ travmuli da travmatuli. mowyobiloba wyalqveSa naRmebis aRmosaCenad da mosapoveblad. trajectorius gadaadgilebasTan dakavSi­ rebuli] – sivrceSi moZravi raime wertilis an sxeulis gza.-513cema. ¥ tradiciuli. trauma (traumatos) Wriloba. traeqtOria [laT.

tran transalpuri.. amosa­ skontinenturi). viza. ma. Semdeg.. biereba dabnelebuli aqvs da  t. transitus gas­ rTul moZraobas. Ta mxares. (s. (s.) sayrdeni. sivrceSi moZraobas.  laTinuri t. transcgavliT. da ara am enis weris siste­ ¥ t. iSviaTad.) mimosvla. riptio gadawera] – (enaTm. radiomimRebi.) matarebeli. an erTi saxelmwifodan me­ (sapirisp. tranzQstor­i [ingl. gamowveulia xme­ meoreSi gzad mdebare Su­ leTis daweviT (an. raimes ganlageba iqiT. gadacema pirobiTi asoebiT  t. vla. mis ga­  saTxilamuro t. portatuli radiomimRebi. iqi­ bisaTvis. roba. gadacema raimes meSveo­ biani xelsawyo eleqtro­ biT. rome­ Zisa da simaRlis gasadi­ lic aRniSnavs: deblad. iqiT. 1. oreSi mesame saxelmwifos transkrQfcia [laT. vaWmis saSualebiT. (gadat. wyalSi dakveTas.-idan.. transe] – fsiqikis romelsac aseTi xelsawyo aSlilobis erT­erTi for­ aqvs. rodesac adamians cno­ ¥ tranzistoruli. gadaadgileba] – dayvana transportis raime xmeleTze zRvis gadmosvlis saxeobiT erTi punqtidan procesi.tra -514- trAmplin­i [fr. naxevradgamtare­ 3. trans. aleduri punqtis gavliT okeanis donis aweviT). xtoma t. gamWoli] – asaxleti nageboba an mo­ pirveli Semadgeneli nawi­ wyobiloba xtomis sigr­ li rTuli sityvebis. trans ­ze. s. saerTaSori- . [laT. da gardasaqmnelad. ­Si. signalebis gasaZliereblad  transkrifcia. sistor] – 1. tremplin] – 1. s. gadasvla] – tvirTis transgrEsia [laT. trAns­i [fr. transgressio gadazidva an mgzavrTa ga­ gadasvla. 2.  transkontinentaluri (tran­ 2. regresia).. vali punqti raime moqmede­ 2. igi avtomaturad asrulebs trAnzit­i [laT.) ro­ ¥ tranzituli da satranzimelime enis bgeraTa zusti to.

gadasazid da gada­ sayvan saSualebaTa esa Tu is saxeoba. gadmocema] – me­ tyvelebis. ¥ transkrifciuli da satranskrifcio. ¥ satransmiso. transportQor­i [fr.  transliacia. saSualebani. translAcia [laT..  s. satranskri pcio Scd. inglisuri t. rom weris dros striqonebi swori gamovides. saavtomobilo t. ¥ satransporto. transpArant­i [fr.] erTi damwerlobis asoebis gadacema sxva dam­ werlobis asoebiT. ¥ satransliacio. transpOrt­i [< laT. s. sarkinigzo (rkinigzis) t. tran- . sazRvao t. satransiliacio Scd. gamo­ saxulebis da misT. transpOrtir­i [< laT... gavliT da littera aso] – (enaTm. magistrali. transkri pciuli. transporto gadamaqvs] – 1. Sor manZilze gadacema radios.. 2. s.  transkri pcia. stadionidan.  koncertis t. fonetikuri t. qaRaldis furceli. transmissio gadacema] – mowyobiloba Zravadan manqanebis. sahaero t.  sadesanto t. romlis daniSnulebaa adamianebis gadayvana da tvirTis gada­ zidva.  saqalaqo (qalaqis) t.  t. televiziis saSualebiT. satransliacio. transiliacia. romelzedac raime ga­ mosaxuleba an teqstia.. rac konve­ ieri. transporteur] _ igivea. transmQsia [laT. transplantAcia [laT. 2. romelzedac msxvili Savi tra xazebia gavlebuli.Carxebis. transliterAcia [laT. saxalxo me­ urneobis dargi. lilvi. Rvedi. samxedro flotis damxmare gemi jaris gadasayvanad da tvirTis gadasazidad. CarCoze gamoWrili gamW­ virvale qsovili an qaRal­ di. meqanizmebis moZraobis ga­ dasacemad. uxazo sawer qaRalds udeben qveS. transparent] – 1. translatio gadacema.. musikis.) niSnebi. transplantatio] _ (medic.) qsovilis an organos gadanergva mkurnalobis mizniT. (s.-515so t.  s. trans ­iT.

) 1. trancendEntur­i [laT. cdisagan damoukidebeli formebis aRiarebaze. tranfusio] – (medic. 2. (maTem.) – gadasagzavni. transfErtul­i (finans. saxelobiT fasian qaRal­ debze uflebis gadacema erTi piris mier meoresaT­ vis. saxelmwifoTa Soris mo­ saxleobis gacvla saer­ TaSoriso SeTanxmebis sa­ fuZvelze. 4.) viwro Rrma Txrili.  s. SemecnebisaTvis miuwvdome­ li. transformAcia [laT. Rrmad da grZlad gaWrili Txrili. tranforieren] – (wign. sportsmenebis (mag. tranchēe] – 1. transformo gardavqmni] – apa­ rati. idealistur filosofiaSi: cdis gareSe arsebuli gan­ yenebuli – logikuri. transformAtor­i [< laT. 3. fex­ burTelebis) yidva­gayidva. Sedgeba sa­ xazavis da gradusebad da­ yofili naxevarwrisagan. moqalaqeobis avtomaturi Secvla. 2. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1. aparatura. (samx. jixuri. ¥ satransformatoro. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.  sangrebis SemaerTebeli sporto gadamaqvs] – naxazebze kuTxeebis asagebi da gasa­ zomi xelsawyo. ucxour valutis an oqros gadagzavna erTi qveynidan meoreSi. idealistur filosofia­ Si: cdis gareT arsebuli. rac algebrulad ar gamoisaxe­ ba. saxecvlileba. tranfert] – (finans. . ¥ satransformacio.) rasac algebrulad ver gamoiangariSeben. tranformatio] da transformQreba [germ. transfUzia [laT. romelic eleqtruli denis Zabvas gardaqmnis (zrdis an amcirebs). imanuel kantis idealistur filosofiaSi: rac dafuZne­ bulia Semecnebis aprioruli. 2. trAnsfert­i da trAnsfer­i [fr. 2.tra -516 s.) gardaqmna. transcendentAlur­i [laT. trAnSea [fr.) (sisxlis) gadas­ xma. romelic mTlian xazad aerTebs TavdacviTi po­ ziciebis yvela sacecxle werts.

sazRvao t. fr. 2.. Sabloni. nadimi. Txeli fir­ fita. warwerebis ga­ sakeTeblad (daadeben ra­ ime zedapirs da zevidan wausvamen saRebavs). xerxi. trAqea [berZ.  tranSeasi. sahaero t. Stampi). trapezion magida] – 1.  gazsadenis t. trawler] – zRvis TevzsaWeri gemi tra­ lebiT aRWurvili. sasilose t. trapEcia [< berZ. agreTve TviT­ mfrinavis. magida.) sasunTqi mili. trAp­i [holand.  avagoT t. wveuleba. trap] – kibe (gemisa. sufra.-ebi. Trakt] – (moZv. trafAret­i [it. satanvarjiSo iaraRi – wyvili TokiT Camokidebuli horizontaluri RerZi. Savi tansacmeli an Savi detalebi tansacmelze.) erTxel da samuda­ mod miRebuli. ¥ tranSeisa.) didi. .. oTxkuTxedi ma­ gida. 2.-517t. uwyveti moZraobis t. logos moZRvreba] – kriminalistikis nawili. (gadat. kavSirgabmu­ lobis xazis. 2. firniSis da sxvaTa mosaxatavad. Trasse. trace kvali tra da berZ. trAsa [germ. sadili. eklesiaSi: sakurTxevlis taxti. Trauer] – 1. romelic swavlobs damna­ Savis mier danaSaulis ad­ gilze datovebul kvals.  t. trAur­i [germ. sasule. trApez­i [berZ.-ze varjiSi. traforetto gaxvretili] – 1. t. gacveTili forma. farTo gza. milsadenis da misT.  saavtomobilo t. tracheia] – (anat. mza nimuSi (sinon. gemis moZraobis mimarTuleba. romelSic amoWrilia raime saxe an asoebi. trapeza] – 1. baqo-jeihanis navTobis t.  safosto t... gza (Cveulebriv mTavari. 2. Txrilis. mwu­ xareba gardacvlilis an raime sazogadoebrivi uZ­ lurebis gamo. frazebi. trAqt­i [germ. 2. traUler­i [ingl. 2­isaTvis). xazis. TviT sakurTxeveli. kargad nakeTebi). romlis mxolod ori gverdia paraleluri.  t. tranSeia Scd. Te­ atrSi – scenis qveS Casas­ vleli). iyeneben kedlis. trasolOgia [fr. trace] – 1. 3. TviTmfrinavisa. ¥ trafaretuli (mniSv.

(fiz. trEning­i [ingl.  istoriuli t. aSS­sa da zog sxva qveyana­ Si: sacxovreblad mowyobi­ li avtomisabmeli. trQada [berZ.  samSeneblo t. Ze RmerTi.  samSvidobo t. saavtomobilo t. 2. iyeneben mogzaurobaSi. amaR­ lebuli adgili oratori­ saTvis.romelic karg  trakti Scd.) elementaruli na­ wilakebis xiluli kvali raime gamzom xelsawyoSi. trailer] – 1. trQbun­i [laT. trAqtat­i [leT.) sameba. train wvrTna] – wvrTna.. romelic gan­ kuTvnilia mZime tvirTisaT­ vis. igivea. velorbola. nageboba. varjiSoba. tribunal sam­ sjavro] – sagangebo sasa­ marTlo. trEnaJ­i [ingl. rac velodromi. 2. silamaze – ai sameba.  samxedro t. saerTaoriso t. romelsac aqvs safexurebad amaRlebuli rigebi mayurebelTa dasas­ xdomad. tribunus] – 1. rac traileri. 2. trEst­i [ingl. ityvian gamoCenil sazoga­ do moRvaweze. trQbuna [fr. mecnieruli Sroma. sikeTe.. (gadat. trillo] – morakrake. ¥ satreko. saerTaSoriso xelSekru­ leba. 2. hegelis idealis­ tur filosofiaSi: ideis samsafexuriani ganviTareba. trias (triados) sa­ meba] – 1.  s. mTrTolavi xma – swrafi mravaljeradi cvla ori sxvadasxva xmisa. track] – 1. tractatus gan­ xilva] – 1. avtomobili.  stadionis t. trEk­i [ingl. suli wmida – ai sameba. trust] – erTi . romelSic ganxilulia cal­ keuli sakiTxi. wvrTnis reJimi. tribUnal­i [laT. treQler­i [ingl. 2. tribune] – 1. igivea.tra -518ti pis ramdenime sawarmos gaerTianeba. training] – wvrTna. romelic gansazRvravs mov­ lenaTa ganviTarebis sam stadias.  traktati Scd. trEl­i [it. 2. Zvel romSi: sxvadasxva Ta­ namdebobis piris saxelwo­ deba. sameuli.  WeSmariteba. mama RmerTi.

] _ indu­ izmis sameba: brahma. romelic sa­ erTo CanafiqriT aris ga­ erTianebuli.-is seqcia (maRaziaSi). fabrika. aseTi naqsovisagan dam­ zadebuli tansacmeli an TeTreuli.  s.  saxalxo t. musikaluri nawarmoebi sa­ mi sakravisa da sami mom­ RerlisaTvis.  t. 2. trimUrt­i [sanskr.)] – saerTaSoriso gamofena an festivali.  tri ptixi Scd. trikOtaJ­i [fr. romelic Seiwavlis samkuTxedis gverdebisa da kuTxeebis Sefardebas. trivial] – 1. trilOgia [berZ. 2.) rva striqonuri leqsi. sami mom­ Rerlisa an sami damkvre­ lisagan Semdgari ansamb­ li. xolo merve – me­ ores. siaxles.  trigonometruli Scd. samad mosakeci xati (qarT. 2. ro­ melic sam weliwadSi er­ Txel imarTeba. trigonomEtria [berZ. trigonon samkuTxedi da metreo vzomav] – maTematikis na­ wili. trilogia] – erTi avtoris sami Txzuleba. triolet] – (lit. CanafiqriT ga­ erTianebuli sami suraTi. triptychos sammagi] – 1. trio] – 1. windurad damzadebuli qsovili. `mTvaris motaceba~. samkaredi an mokled karedi. vulgaruli. triOlet­i [fr. gacveTili. romlis meoTxe da meSvide striqoni imeorebs pirvels. uxamsi.  t.  t. aseTi fexsacmlis Zirze damagrebuli fola­ dis wriapebi.-519oratorad da publicistad iTvleba. trQkon­i _ alpinistis fex­ sacmeli. gamsaxurdias t. triviAlur­i [fr. sinon. triEnale [fr. trQptiq­i [berZ.  medudukeTa t. tabulebi. 2. originalobas mok­ lebuli.-is TeTreuli. tri trilQon­i [fr. manqaniT uqslod. trillion] – aTasi miliardi (1 000 000 000 000). ¥ trigonometriuli. triennale (mdedr. ¥ satrikotaJo. . trQo [it. tricotage] – 1.  k. Siva da viSnu.

xerxi. taxti. dedamiwis zedapirze. WiSkari (an TaRi) – raime  t. . didi gamarjvebis aRsa­ sicxe. ratus < tres (trium) sami da vir 2. rulad morTuli savarZeli 2. thronos] – mdid­ Cagdeba. kanfetisa. ¥ triumfuli da satrium2. am wreebs Soris moqceuli fo.  akrobatuli t. trQum­i [holand. soko. gankuTvnili raime mizniT erToblivi mefisaTvis.) samTava kunTi samxedro moRvawis kavSiri. Tirkmela. qveynebi.­Si (Zv. (s. adgili – dedamiwis yvelaze  t. saswaulis an wmindanis pa­ tivsacemad. warmosaxviTi wre gamowveuli zeimi. triumvQrat­i [laT. Zvel romSi I s. ufro cxeli sartyeli. (gadat. saxelwodeba Sokoladis kaci. moRvaweobisaTvis.  t. Truffel] – 1. romlis mizani iyo umaR­ lesi Zalauflebis xelSi trOn­i [berZ. niSnavad agebuli WiSkris trQuk­i [fr. wel­ trQcefs­i [laT.) msvleloba.  ixmareba agreTve triumefeqturi ileTi. (mxris. asvla (tronze aRsay­ dreba). t. triceps samTa­ TaRr. t. sebi an galoba raime dRe­  trumi Scd. rion] – marTlmadideblur gankuTvnilia meqanizmebisa eklesiaSi: salocavi leq­ da tvirTisaTvis. tropikos (kyklos) mosabrunebli (wre)] – 1.triUfel­i [germ.) sami piris SeTanxmeba amaRlebuli. tyeebi. triumvi. wvivisa). trumeau] – kedlis maRali sarke. trium] – ge­ mis SigniTa saTavsi qveda trOpar­i [gviand. berZ. trQumo [fr. moRvawe] – 1. triumphus] – vatoridan CrdiloeTiT an didi warmateba. brwyinvale samxreTiT 23°27’­iT daSo­ gamarjveba. trOpik­i [berZ. tropagembanisa da fskers Soris.tri -520- msgavsi TaRiani nageboba. am warmatebiT rebuli. mamakaci. faluri. truc] – marjve. triumfuli (satriumfo) ¥ tropikuli.): sami politikuri da va] – (anat. ek­ trQumf­i [laT.

­Si: provanseli (provansi _ ist. ag­ reTve Zvlebs. morTuloba (upi­ ratesad qalisa). 3. trubAdur­i [fr.  kartofilis t. ornamentuli samkauli. gadamdebi daavadeba. 2. Truppe] – Teatris an cirkis msaxiobTa ko­ leqtivi. romle­ bic gamoyenebulia saweri magidis sayrdenad. bana­ luroba. sapirfareSo.) – tropikuli xe. sasunTqi sistemis midreki­ leba infeqciisaken. trUpa [germ.] – 1. romelsac sawolTan dgamen.  kaklis xis t. Wleqi).-is dispanseri. abjar­abgars. tuberkUloz­i [laT. tUmba [< berZ. tuber korZi. 3. . romlis Teslisganac iRe­ ben maRali xarisxis teqni­ kur zeTs.. romelic umRerda raindo­ bas da siyvaruls. tuAlet­i [fr. truism] – sa­ yovelToad cnobili. rome­ lic azianebs filtvebs. 2. olqi sam­ xreT safrangeTSi) poeti.  tumboCka Scd.  tuberkuliozi Scd. sfero] – dedamiwis atmos­ feros qveda nawili. omis dros gamarjvebulis mier xelT Cagdebuli saWurveli da sxva samxedro qoneba. tunturi] – deda­ miwis arqtikuli sartyelis samxreTi zona – utyeo siv­ rce. nadavli. tun tropOsfero tUber­i [laT. tUndra [< fin. trUizm­i [ingl. saWiro oTaxi. sinon. sagzao t. ori dabali karada. tropos mobruneba da sphaira burTi. trophée] – 1. saxsrebs da sxv.  tungo Scd. sarkiani magida.  sabaleto t.  t. tUng­i (Cin.  moduri t. toilette] – 1. gac­ veTili WeSmariteba. tuberculum korZi. mrgvali nageboba afiSe­ bis da gancxadebebis gasak­ ravad. romelTa­ nac icvamen. irTvebian. (qarT. Cac­ muloba.-521[berZ. trOfei [fr. troubadour] – me­11­13 ss. 2. xorcmeti] – zogi mcenaris miwisqveSa gamsxvilebuli Rero an fesvi. patara ka­ rada. romelic gamoxatavs sa­ Wurvels. xorcmeti] – 1. 2. sadac mudam sicivea.

. pianistTa  turnisa Scd. romelic orTqlis. turnier] – spor­ tuli Sejibreba.  t. 2. sezoni. romelSic turbineus grigalisebri] – yvela monawile erTmaneTs Zrava. ¥ turistuli. Tuff < laT. TiTojer xvdeba. cxrili. tunica] – usaxelo turistul mogzaurobaSi an moklesaxeloebiani pe­ monawileobs. saavtomobilo gzebis ga­ t. roma­ elebi icvamdnen togis (ix. tournēe] – 1.  s. tourbine < laT. tour] – raime Se­ jibrebis. tUrne [fr.  wylis t. konkursis SesarCevi t. nawile erTxel gamodis. t. evropis garSemo.  samTo t.. saTvis. toga) qveS. touchē < toucher  saerTaSoriso t.. Sexeba] – 1. romelic turizms misdevs. konkursis nawili. tUSe [fr. veli t. tofus]  turbini Scd. tourisme] – 1.  qarTvel msaxiobTa t. – vulkanuri warmoSobis tUrizm­i [fr. fexburTis Cempio¥ turnesi. (mus. mnis. marSruti. saTxiulamuro t. ame saWadrako turniris pirrikaSi. touriste] – piri. tUr­i [fr. mogzauroba ama Tu im mxa­ iyeneben saSen masalad.) TiToe­ 2. meqanikur energiad gardaq­ ¥ saturniro. orTqlis t. sportis saxeoba – jgufuri uli pianistisTvis kla­ laSqroba organizmis gaka­ viSze TiTis dakvris da­ . dasvenebis mizniT. wisqveSa. rangi. wyalqveSa an sam­ To nageboba rkinigzis. qveynis gacnobisa da  erevnis t. tUf­i [germ. mogza­ uroba wriuli marSrutiT. natis bolo t..tun -522- tUnel­i [ingl. tunnel] – mi­ Jebis mizniT. airis an wylis energias  saWadrako t. ris. romelsac Zv. sayvanad da sxv.  t. msaxiobTa an sportsmenTa sagastrolo mogzauroba romelSic misi yoveli mo­ garkveuli marSrutiT. miznebi­ tUrist­i [fr. tUrbina [fr. sagzuri. tUnika [laT. an danaleqi forovani qani. tUrnir­i [germ.

wamouyenes. Tusch] – mokle musikaluri misalmeba. miTviseba (sxvisi uflebebisa). ro­ melsac upiratesad sasule orkestri asrulebs. Cveva. gamoyeneba. 2. Tusche] – spe­ cialuri wylis saRebavi. moTxovna. Cveuleba. rac damarcxebis niSania.  ultumaturi Scd. 2. tUS­i1 [germ. xelisufleba. . [laT. ouvrage samuSao. tUS­i2 [germ. ¥ ultimatumuri. Savi an feradi. saxatavad da sa­ werad.-523maxasiaTebeli manera.  wiTeli t.. ga­ daRma] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. uzurpAcia [laT.  u.  u. xmareba. daukres. romelsac Seus­ ruleblobis SemTxvevaSi mohyveba di plomatiuri ur­ TierTobebis gawyveta da Zalis gamoyeneba. rac gamocemul bgeras aZlevs gansakuTrebul elfers. laT. ouverture] – operis. ultimatum] – kategoriuli moTxovna. week-end < week kvira da end bolo] _ `kviris bolo~. dasvenebis dRe paraskev saRamodan or­ SabaT dilamde (romelsac Cveulebriv atareben qa­ laqgareT).  uvertiurasi Scd. UvraJ­i [fr. uQkend­i [ingl. ult uzurpAtor­i [laT. usus] – 1.  t. t. iyeneben saxazavad. usurpator] _ is. uxvad dasu­ raTebuli gamocema. ¥ uvertiurisa. (sport..) klasikur Widao­ baSi: moWidavis orive beWiT erTdroulad xaliCaze Se­ xeba (da gadagoreba). Uzus­i [laT. sxva Teatraluri warmodgenis musikaluri Sesavali. usurpatio] – ukanonod xelSi Cagdeba (Zalauflebisa). ultimAtum­i [gviand.. nawarmoebi] – didi forma­ tis mdidruli. aRniSnavs risame farglebs u uvertQura [fr. vinc ukanonod Caigdo xelSi Zalaufleba an mi­ iTvisa raime.  `daisi~-s u. ultra iqiT. ultra.-iT xazva.  u.

unQkum­i [laT. u. universQtet­i [laT. universitas (universitatis) erToblioba] – 1.  ultraiisferi. unikAlur­i [laT. unicum er­ TaderTi] – rac unikums war­ moadgens. ¥ ultramoklisa. codna. ultraiQsfer­i [laT. umaRlesi saswavlebeli da samecniero dawesebuleba. rasac mravamxrivi daniS­ nuleba. ultra iqiT. ultrAbgera [laT. rac bevr rasme moicavs. romelsac adamianis yuri ver aRiqvams. gadaRma]: ultraiisferi sxivebi – maRali sixSiris eleqtro­ magnituri rxevebi optikur da rentgenis sxivebs Soris. gadaRma] – bgera. gamoyeneba aqvs. saSualeba.gadaRma] _ ultramokle talRebi _ radiotalRebi. romelsac aqvs sxvadasxva sabunebismetyvelo­maTema­ tikuri da humanitaruli ganyofileba (fakulteti). 2. unicum erTa­ derTi] – Zalian iSviaTi ram. universalis sayovelTao] – 1.  u. yvela arsebuli. oqsfordis u. romelTa sigrZe 10 metrze naklebia. ¥ sauniversiteto. erTiani. universQada [universi(teti) da (olimpi)ada] – studen­ tTa saerTaSoriso spor­ . u. 2.ult -524tuli Sejibreba.  s. universAlur­i [laT. ultrAmokle [laT. ultra iqiT. saxarato ConCxi. eqsperimenti. universum] (filos.) mTliani samyaro.  ultramoklesi Scd. romelic gankuTvnilia zo gad sa gan ma naT leb lo da samecniero­politikuri codnis asamaRleblad. javaxiSvilis saxelobis u. mra­ valmxrivi.  Tbilisis iv.  kulturis saxalxo u. ultra iqiT. u. TvaliT ar aRiqmeba. eqsponati. ukiduress. saxelmZRvanelo. ultramokle (talRebi). univErsum­i [laT. ¥ universiadisa.  u. unitaire – mTli­ ani. Zalian iSviaTs. saxelwodeba dawesebule­ bisa.  u.. warmoadgens Zalian maRali sixSiris drekad rxevebs. gaerTianebuli] _ unitaruli saxelmwifo _ ise­ gareT myofs. unitArul­i [fr.  universiadasi Scd. maRazia (mokled: univermaRi).

unus erTi da facio va­ keTeb] – saerTo normaze gadayvana. ast­ ronomiis mfarveli muza. Urania] – berZ­ nul miTologiaSi: 1. unifikAcia da unificQreba [laT. gaerTianeba. u. risame narCenebis Casayrelad. romelic dgas quCebSi papirosis nam­ wvavebis. WurWeli an yuTi. 2. Urna [laT. uranos ca. zeca da graphô vwer] – (astr.  u. urbanus qalaqisa] – 1.-is Cabareba.). Cvrebi. 3. romlebic gamousadegaria. romelSic inaxa­ ven micvalebulis kremaciis (dawvis) Sedegad darCenil ferfls. uti- . WurWeli. utilitArizm­i [< laT. utilis ga­ moyeneba] – gamoyeneba ri­ same. uranogrAfia [berZ. specialu­ ri yuTi. urAnia [berZ. utilis sasargeblo] – narCenebi (jarTi. romelic ar aris dayofili federaciul elementebad (Statebad.) Tanavaskvlavedebisa da SeuiaraRebeli TvaliT uti xiluli varskvlevebis aR­ wera. urbanisation – < laT.) mzidan rigiT meS­ vide planeta didi mzis sistemisa. 2.  terminebis u. urAnos­i [berZ. urna] – 1.  soflis u. (astr. Uranos] – 1. afrodites erT­erTi epi­ Teti.-525Ti saxelmwifo. magram var­ ga gadasamuSaveblad. urbanQstika – xuroTmoZRv­ rebis dargi.). mosaxleobis. ekonomikisa da kulturis Tavmoyra did qalaqSi. utilizAcia [laT. taxtidan Camoagdo Tavisma Svilma kronosma. Util­i [laT. ro­ gorc nedleuli. warmodgenili hyavdaT qa­ lad. romelsac xelSi glo­ busi uWiravs. romlis saqmea Tanamedrove didi qalaqe­ bis daproeqteba da mSeneb­ loba. 2. mxa­ reebad da sxv.-is Segroveba. qalaqis cxovrebis Tavise­ burebebis gavrceleba. urbanizAcia [fr. romelsac aqvs Wri­ li biuletenebis Casayre­ lad faruli kenWisyris dros. 2. berZnul miTologiaSi: cis RmerTi. geas (dedamiwis) Svili. qaRaldi da sxv.

utopia da dasxva saxis iaraRTan da berZ. brZolis ileTebs sxva­ utOpia [xelovn.  flobde u. ileTebs. samxedro xe­ sargeblobis princi pi. ararsebuli adgili] – uwyobs xelovnebis srul­ 1. ¥ utopiuri. gamorCnen rasme. (wign. risame. yofas. s. sity. . damaxinjeba. romlis eqtebis~ (e. gardaqmnisa da idealuri fAbrika [laT. mefabrike _ igivea.. ganuxorcielebeli ocneba. romelic xels (e. loba. ukidu­  f. miswrafeba imisaken. (s. fabrica saxe­ sazogadoebis Seqmnis Se­ losno] – samrewvelo sa­ saxeb.) metismetad gaxazva ¥ fabrikuli da safabriko.i. gazviadeba.) warmoeba.uto -526- litas sargebloba] – 1. romelic Sei­ yvelaferSi naxon sargeb­ cavs specifikur varjiSebs. rom xelovneba. ide­ obieqti (gmo) – mecniereba alisturi filosofiur­ `gamoucnobi mfrinavi obi­ eTikuri moZRvreba. 2. utrieren] – f. rac fabufolOgia [ingl. gegmebi. f fantazia. ufos) Unidentified Flying ¥ mefabrikisa. lovneba] – CineTis samxedro 2. fexsacmlis utrQreba [< germ. komiresobamde miyvana da maTi teti.w. `mfrinavi Tef­ mixedviTac adamianis mo­ Sebis~) Sesaxeb. utopiuri socializmi – fa [it. u ar da topis adgili mis gareSe.) fantastikuri ram.  qaRaldis f. makaronis f. Object gamoucnobi mfrinavi  mefabrikesi Scd. romelic uSvebs upi­ sazogadoebis evoluciuri ratesad msubuqi da kvebis ganviTarebis obieqturi ka­ mrewvelobis saqonels. ralis safuZvlad iTvleba USu [Cin. UFO anda rikanti.. sportis saxe.  u. nonebis codnas. ganuxorcielebeli ocneba. (wign. fa] – musikaluri gamis moZRvreba sazogadoebis meoTxe bgera. rac ar emyareboda warmo. ufo (mr. am bgeris aR­ Zirfesviani socialisturi mniSvneli noti.

phase < berZ. ti. favor keTilganwyobi­ garkveuli wesiT Caweril leba] – 1. Sedgeba joxisagan. movlenis an procesis gan­ viTarebaSi. melsac meti Sansi aqvs pir­ Sekvra] – lampari. romelic monacemTa ganuyofeli er­ sargeblobs gavleniani pi­ Toblioba. phakelos kona. rioni zadebuli] – mza safabriko saqarTveloSi] – frinveli nawarmi. romel­ fAza [fr.-Si Sevida.  f.-527- fak fabrQkant­i – fabrikis pat­ f. favorite (mdedr.) 2. adamiani. kompiuterul mexsierebaSi < laT. Fakelzug <  molaparakeba garkveul Fakel CiraRdani da Zug svla. faience] – 1. masSi asaxuli ambebi. Txroba. damTxvevebi. sinon. vruli nawarmoebis Sina­ arsi. 2. melic kaSkaSa aliT iwvis. romelic Semdeg sa­ ulia TabaSiri da sxva bolood unda damuSavdes. phasianos (orroni.  f. phasis sac erTi mxridan Semoxve­ gamovlena] – (wign. favOrit­i [fr. va erTdroulad xdeba. fabula] – mxat­ zadeblad. 2. naxevrad fabrikati – nawi­ lobriv damuSavebuli pro­ faQans­i [fr. ro­ fAkel­i [< berZ. fAil­i [ingl. iyeneben ke­  naxevarfabrikati Scd. Txeli  fabulasi Scd. warmoebis sabolo­ (xoxobi) qaTmis ojaxisa. mizezi raime Tili sawvavi siTxiT. romlis wakiTx­ ris keTilganwyobilebiT. fakElcug­i [germ. nis) fazisis (frinveli) < fabrQkat­i [laT. fabulisa. ro­ veli adgilis dakavebisa. am masis nakeTobani gamom­ wvari da moWiquli (qarT. od damuSavebuli produq­ Zvirfasi gareuli frinveli. raime SejibrebaSi: sport­ smeni (doRSi – cxeni). sanaTi. romelSic Sere­ duqti. Ti­ xis masa. ramikul nakeTobaTa dasam­ fAbula [laT. qaSanuri). plastikis yda an parki qa­ Raldebis Sesanaxad. fazAneb­i [berZ.-is WurWeli. . ¥ fabuluri. istoria.) calke­ uli aqvs ZenZi (Cla) gaJRen­ uli stadia.  romanis f. nivTierebani. fabricatus dam­ Phasis axlandeli md. nanadirevi. file] – 1.

(fleSebi). samedicino universitetis samkurnalo f. fakultAtur­i [fr. qalisebri xma. Tayvans scemdnen Zveli xalxebi (`falosis kulti~). mamakacis Zalian wvrili. moqmedi dro da dro. saojaxo] – me­ tismetad Sinauruli.. 2. mouri­ debeli (qceva. warmodgenili asarCevad. fAlanga [berZ. risame xarisxis gauarese­ ba. phalanx (phalangos)] – 1. sadac aswavlian garkveul momijnave samecniero dis­ ci plinebs. fAlcet­i [it. ro­ gorc bunebis mwarmoebeli Zalis simbolos gamoxa­ tuleba. falsifikAtor­i – falsi­ fikaciis Camdeni. mom­ Rerlis xmis gansakuTrebiT maRali registris bgera. davriSi. indoeTSi: moxetiale beri. SesaZlebloba] – SesaZlebeli. 2.. 2. f.fak -528 bagrationis f. familiaris ojaxuri. Zvel saberZneTSi: qveiTi jaris sabrZolo wyoba – erTmaneTTan mij­ rili mwkrivebi. fAlos­i [berZ. unarianoba. Fakultat < laT. facultas (facultatis). phallos] – mama­ kacis sasqeso organo.  istoriis f. falsifico vayalbeb] da falsificQ­ reba [germ.  familaruli Scd. 2. mimarTva vinmesadmi. falangebi – TiTebis mok­ le lulovani Zvlebi. fAkir­i [arab. moxetiale muslimani beri.. falsifikAcia [laT. facultattif < laT. familiAruli [laT. kursi.  Rvinis f. . gamyalbe­ beli. fleSi (fleSebi). risame gayalbeba.  istoriuli faqtebis f. falseto] – 1. falsifizieren] – 1. SesaZlebloba] – umaRlesi saswavleblis ganyofileba. procesi] – CiraRdnebiani svla.  universitetis sxvadasxva f. urTierToba da sxv.). teqnikuri universitetis avtomeqanikuri f. faqir Raribi] – 1. fakUltet­i [< germ. romelic fokusebs akeTebs. arasaval­ debulo. facultatis unarianoba. Cais f.  f. gawvrT­ nil cxovelebs aCvenebs da sxv. toni.

Zalaze ucnauri. ampartavnoba.  f. brmad­ morwmune.-ia. romani. fantAzia [berZ. romlebSic aRwerilia ga­ mogonili. farvAter­i [holand. bRenZiaoba. fAntom­i [fr. (gadat.  fantastiuri. fantastikuri – fantastikiT (mniSv.-529- far fanabEria [holan. fanaticus gaSmagebuli] – fanatizmiT Sepyrobili adamiani.  mdidari f.  fanatiuri Scd. relogiuri rwmeniT ukidu­ resi gataceba. fantastikuri mov­ lena. fanaberia] fantAstika – 1. kinofilmi. fanatQkos­i [laT. phantasma moCveneba da vlaparakob] – fantastikuri warmodgena risame Sesaxeb.] – Zveli egvi ptis me­ feTa tituli. zRapruli. sxeulis an misi nawilis modeli naturaluri sidi­ disa. 2. fanatisme] – 1. fantaziasTan – qedmaRloba. yoyoCoba. kudab­ zikoba. fantône berZ. warmosaxvis produqti. fantasmagOria [berZ. mediduroba. brmadmorw­ muneoba. trabaxa. bodviTi Cvenebani. gamogoni­ li. ararealuri.  namdvili f. 2. f. iyeneben TvalsaCino­ ebisaTvis samedicino sas­ wavlebelSi da sxv.) – tkivilis grZnoba amputaciis Semdeg araarse­ bul kidurebSi. fanfAron­i [fr. phantasia war­ mosaxva] – 1. fAntast­i – mwerali – fan­ tastikuri nawarmoebebis avtori. zebunebrivi am­ bebi. moCveneba. literaturuli nawarmoebi. 2.) raime saqmiT an ideiT ukiduresi gataceba. fanfaron] – mkvexara baqia. phantasma moCveneba] – 1. fan­ tastikaze damyarebuli. dakavSirebuli. farAon­i [fr. rwmena. moC­ venebiTi ram. fantOmur­i – tkivili (me­ dic. fanAtizm­i [fr.  f. pharaôch < eg­ vi pt. oc­ neba. 2. gulzviadoba. SemoqmedebiTi warmosaxvis. 2) gamsWvaluli. ¥ fanatikuri. fantasturi Scd. varater] . warmodgenis unari. ararealuri ram.

romelsac devnid­ nen da kriWaSi edgnen mas. w. pharmakeutike] _ igivea.) – visame pozici­ aze.­religi­ uri seqtis wevri.) gamokvleva. romlis skala­ zec yinulis dnobis wer­ tilia aRniSnuli +32°­iT. II s­mde. f.far -530aRsrulebaSi ieso qristes mier. saxalxo Teatris saxeoba.saiqio cxov­ rebisaTvis zrunvas. koleji.  f. rac far­ macia.  f.romelic Seiswvalis samkurnalo wam­ liT saSualebaTa mopovebas. kenti] – Zv. farenhAit­is Termometri – Termometri. xolo wylis duRilis wer­ tili +212°­iT. cnobari. romelic Seiswavlis samkurnalo nivTierebaTa moqmedebas organizmze (qarT. f. Senaxvisa da gacemis wesebs. farse] – 1. pharmakeia wa­ mali] – mecniereba. mxilebul iqnen saRvTo we­ sebis. qadagebda wesebis mkacrad dacvas.  avtomobilis f. fAr­i [fr. ebrZo­ da elinistur kulturas. gzis gasanaTeblad. sastikad dasajes kidec is jvarze gakvriT. ¥ farmakologiuri da safarmakologio. ganaTleba. sinon. romelic – (zRv. ebraelTa polit. ¥ farmacevtikuli da farmacevtuli.S.  farmacevtiuli Scd. motociklze da a. farmAcia [berZ. phare kunZuli fa­ rosis saxelis mixedviT aleqsandriis (egvi pte) ax­ los. w. fArs­i [fr. wamalTmcodneoba). (s. II s­dan ax. romelsac farmacevtu­ li ganaTleba aqvs. farisEvel­i [Zv. farmAcevt­i – afTiaqis muSa­ ki. WeSmaritebad acxadebda sakuTar Sexedulebebs. farmacEvtika [berZ.) sanaosnod gamosa­ degi wylis sivrce. romelic ganTqmuli iyo Zvelad Tavisi SuquriT] – eleqtruli fari avtomo­ bilze. farmakolOgia [berZ. es seq­ ta arsebobda sadukevelTa gverdiT Zv. visime farvaterSi svla (yofna da sxv. feruSim – gamoyofili. ebr. pharmakos wamali da logos moZRvre­ ba] – mecniereba. visame gavlenis qveS yofna. mxolod garegnul . damzadebas.

) cinikuri xumroba. wi­ na xedi. face] – winamxare.-531farTod iyo gavrcelebuli Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. fatAlizm­i [< laT. fatAlur­i [laT. fatalis sa­ bediswero] – (wign. fax simile Seqmeni msgavsi] – mo­ wyobiloba brtyel gamosa­ xulebaTa cifruli saxiT gardasaqmnelad da sate­ lefono xaziT maT gada­ sacemad. am gziT miRebuli Setyobineba.  f. fatum] – (wign. sabuTis. 3. SemTxveva. fAuna [laT. movlena. factum gakeTe­ buli] – namvilad momxdari ambavi. fexsacmeli). visime xelmoweris zusti piri. qalaqebis da sxv. bediswe­ ra. 2. modeli. masxroba.) bedis­ weris (fatemis) arsebobis. ukana f.. fAqs­i [ingl. fata morgana] – miraJis nairsaxeoba. forma. romlis mixedvi­ Tac aris Sekerili raime (tansacmeli. sabediswero.. fAta­mOrgana [it.. fAqt­i [laT. msubuqi komedia. ¥ faunisa.  faunasi Scd. fatalis] – (wign. raime nakeTobis garegnuli Sesaxedaoba. zRvis f. manera. fAtum­i [laT. faxsimile ga­ akeTe msgavsi] – xelnaweris. fax < laT. romlis drosac horizon­ tze Cndeba Soreuli kun­ Zulebis. mTebis. tropikuli f. farce] – dakepili da Sezavebuli xorci an sxva ram produqti saWmlis mosamzadeblad: sateni. SemTxveva. fauna] – cxovelTa samyaro (Sdr.  wina f. faqsQmile [laT.) TiTqos gangebiT faq gardauvali. fArS­i [rus. fAsad­i [fr.) gardauvali bedi. vodevi­ li erTgvari uxamso Sina­ arsisa. fason] – 1. 3. gverdiTi f. obieqtebis swra­ fad cvalebadi da damaxin­ jebuli gamosaxulebani. (gadat. 2. winaswar gansazRvruli be­ dis gardauvlobis rwmena.  saqarTvelos flora da f. fAson­i [fr. fAs­i [fr. фарш < fr. forma. (saubr..) raime garkveuli xerxi. flora). facade] – Senobis gareTa mxare. .

fASizm­i [it. faSisturi organizaciis wevri. 2. factor mkeTe­ beli. ro­ melSic aRniSnulia saqon­ lis saxelwodeba.  mniSvnelovani f.-ebis ganzogadeba. sa­ xelmwifo wyobilebis fe­ deraluri sistema. monacemebi. agebuleba] – 1. reJimi.  fexburTis f. fascismo] – yve­ laze ufro agresiuli po­ litikuri mimdinareoba da aSkara diqtaturis forma. partia.  f. féderalisme < foedus kavSiri] – 1. foederare kavSiri] – 1. ¥ faSisturi. federAlizm­i [fr. wyo­ bilebis forma. fASist­i – faSizmis momxre. federAcia [fr.  faqtiuri Scd. féerie < fée feria] – 1. pasa] – umaRlesi samxedro an samoqalaqo wo­ debuleba Zvel osmaleTSi (TurqeTSi). risame struqtura. movlenis mizezi. ¥ faSisa. ¥ faqtobrivi. ¥ faSisturi. damyarebuli federaciis princi pze. calkeul organizaciaTa.faq -532axorcielebs Sovinizmisa da rasizmis politikas. ¥ federaciuli. mwarmoebeli] – (wign.  f. saxelmwifo. politikuri mimdinareoba.  f.  f. egvi pteSi da zog. f. romlis drosac ramdenime damou­ kidebel saxelmwifosgan Seqmnilia erTi mTliani saxelmwifo. Teatraluri an sacirko sanaxaoba zRapruli Sina­  istoriuli f. . viTareba. factura damu­ Saveba. muslimanur qve­ yanaSi.  faSasi Scd.) raime procesis. f.. sxv. federation < laT. sazogadoebaTa kavSiri. f. saWadrako f. romelic cdilobs aseTi sistemis Seqmnas. feEria [fr. masala. fASa [Turq. fAqtura [lT. 2. mxat­ vruli nakeTobis zedapiris Tavisebureba. ¥ faqturisa.  faqturasi Scd. fAqtor­i [laT. gasayidi fasi da sxv.. saxelmwifo Sekvra. 2. gasayidad gagzavnili sa­ qonlis darTuli sia.raodenoba.  naxatis f.

weris f. (s.] – sazogadoebrivi . feodAlizm­i [fr. f. am xis nayofi. feOdal­i [laT. iSviaTi. aristokratia. fEixoa [esp.  f. ¥ feletonuri da safeletono. phoinix (phoinikos] – zogi Zveli xal­ xis miTologiaSi: frin­ veli. felEton­i [fr. feixoia Scd. phaino vuC­ veneb da logos moZRvreba] – biologiis nawili. warmodgena. momaja­ doebeli.. fenolOgia [berZ. feodalis] – feodalizmis dros feo­ dis – mefis an ufrosi fe­ odalis mier miniWebuli miwis­mfobeli sxvadasxva (Cveulebriv samxedro) sam­ saxuris fasad. phainimen movlenili] – (wign. feodalisme < laT. 2. Feijoa] – subtro­ pikuli xe. cocx­ ldeba (ixmareba. rogorc mudmivi ganaxlebisa da aRorZinebis simbolo). ¥ feodaluri.  f.-533arsisa. romelic sikvdilis moaxloebisas TiTqos Tavs feo iwvavs da kvlav aRdgeba Tavisi ferflidan. rome­ lic swavlobs mcenareTa da cxovelTa sicocxlis periodul movlenebs (mag. codna. fenOmen­i [berZ. romelic feleto­ nebs wers. f. (gadat.) raime TvalsazrisiT gansakuTre­ buli. faex (faecis) na­ leqi) – adamianis Sardisa da ganavlis narevi.  f. (s.  feixoasi. f. moma­ jadoebeli sanaxaoba.  f. araCveuleb­ rivi movlena. dadgmuli sxvada­ sxva scenuri efeqtis gamo­ yenebiT. fekAlia [laT. ikeTebs mwvane wvnian momJavo­tkbil na­ yofs. mexsiereba. frin­ velTa gadafrenas). fEniqs­i [berZ. feuilleton] _ iumoristuli an satiruli nawarmoebi saWirboroto sakiTxebze (Cveulebriv sa­ gazeTo statia).  feixoisa. rac ganpirobebulia weliwadis droTa monacvleobiT. feletOnist­i – gazeTis muSaki. Zala. ¥ fenomenuri da fenomenaluri. mcenareTa ayvavebas.) momxiblavi.) stili.) manera. momxiblavi. feeriul­i – feeriis xasi­ aTisa. Tema.

fer

-534ujredSi da xels uwyobs organizmSi mimdinare qi­ miuri reaqciebis daCqare­ bas. fermentAcia [< laT. fermento viwvev gafuebas, gaRvivebas] – gafuebis, gaRvivebis pro­ cesi. fErmer­i [ingl. farmer < fr.] – fermis (mniSv. 1) patroni an moijare. ¥ fermeruli da safermero.  f. (s.) meurneoba fertilUroba [laT. fertilis nayofieri] – organizmis unari, warmoqmnas STamomav­ loba. feSenebEluri [ingl. fashionable] – didi gemovnebiT mowyobili; moduri.  f. sastumro.  feSenebluri Scd. festQval­i [fr. festival] – xe­ lovnebis ama Tu im dargis miRwevaTa Cveneba, daTvali­ ereba sazeimo viTarebaSi.  Teatraluri f., musikaluri f., qarTuli kinofilmebis festivali. ¥ safestivalo.  s. programa, s. afiSa. fEtiS­i [fr. fétiche < port. fetiso jadosnoba] – 1. usulo

wyobileba, romelic win uswrebs kapitalizms da, romlis drosac feodals mTlianad ekuTvnis warmo­ ebis saSualebani da ara­ srulad ekuTvnian miwaT­ moqmedi yma glexebi. ¥ feodaluri.  f. wyobileba, f. saxelmwifo. fEria [fr. fée < laT. fatum bedi] 1. keltebis da romenuli xalxebis rwmeniT – mded­ robiTi sqesis idumali ar­ seba, romelic zecaSi an miwis qveS binadrobs da, romelic adamianebTan Se­ dis kontaqtSi, afrqvevs maT sikeTes an borotebas Tesavs. 2. jadoqari, sulis Camdgme­ li.  keTili f., boroti f. fErma [fr. ferme] – 1. kerZo meurneoba, sasoflo­same­ urneo sawarmo sakuTar an ijariT aRebul miwaze. 2. calke meurneoba, romelic misdevs mecxoveleobis ra­ ime dargs.  mefrinveleobis f., merZeveobis f. fErment­i [laT. fermentum] – organuli nivTiereba, ro­ melic warmoiqmna cocxal

-535-

fig

avgarozi, amuleti, sagani, TrTola, gulis cimcimi. romelsac pirvelyofili fQbroma [< laT. fibre boWko] tomebi miawerdnen zebuneb­ – boWkovani SemaerTebeli riv, magiur Zalas da Tay­ qsovilisa. vans scemdnen. fQgaro [sakuT. sax.] – qalis 2. (gadat.) iseTi ram,rac brmad mokle da farTo, usaxelo swamT, rasac eTayvanebian, Casacmeli. aRmerTeben. fQgura [laT. figura, saxe, fetQSizm­i [fr. fétichisme xeli] – 1. sibrtyis an siv­ port.] – 1. fetiSebis Tay­ rcis nawili, romelic Se­ vaniscema, usulo sagnebis mosazRvrulia daxSuli kulti. xaziT; garkveuli wesiT 2. (gadat.) brmad Tayvaniscema ganlagebulia wertilebis, risame. xazebis, zedapirebis an sxe­ fTiziAtria [berZ. phthisis ulebis erToblioba. Wleqi da iatereia mkurna­  geometriuli f.-ebi (sam­ loba] – medicinis nawili, kuTxedi, piramida, konusi romelic swavlobs fil­ da sxv.). tvebis tuberkulozs da 2. adamianis sxeulis moyva­ misi mkurnalobis meTo­ niloba, misi garegnuli mo­ debs. xazuloba. fTOr­i [berZ. phtora daRupva,  moxdenili f. mospoba] – qimiuri elementi, 3. adamianis an cxovelis mwvave sunis mqone ufero skulpturuli an grafiku­ airi. li gamosaxuleba.  sanTlis f.-ebi. fQasko [it. fiasco] – (wign.) 4. mdgomareoba, pozicia, ra­ sruli marcxi; kraxi. ime moZraobisas (mag., cekvis,  axalma wamowyebam f. gaciguraobis dros, TviTmf­ nicada. rinavisa – frenaSi). fibrilAcia [< laT. fibra  umaRlesi pilotaJis f. boWko]: gulis fibrilacia 5. WadrakSi: saerTo saxel­ _ (medic.) gulis kunTis wodeba mefisa, lazierisa, calkeuli boWkoebis daq­ etlisa, kusi da mxedrisa saqsuli – erTmaneTs da­ (paikebisgan gansxvavebiT); Sorebuli SekumSva; gulis

fid

-536 f. movlena, f. cdebi. 2. adamianis organizmTan da­ kavSirebuli (sapirisp. su­ lieri).  f. nakli, f. dasja. 3. kunTebis moqmedebasTan dakavSirebuli (sapirisp. gonebrivi).  f. Sroma, f. varjiSi. fizikuri kultura – adami­ anis sxeulis yovelmxrivi srulyofa da gamagreba fizikuri varjiSebis saSu­ alebiT. fizioTerApia [berZ. physis buneba da therapeia mkur­ naloba] – fizikuri, buneb­ rivi saSualebebiT (haeriT, wyliT, eleqtrobiT da sxv.) mkurnaloba. fiziolOgia [berZ. physis bu­ neba da logos moZRvreba] – 1. mecniereba, romelic Seis­ wavlis cocxali organiz­ misa da misi funqciebis sasicocxlo nawilebis moq­ medebas. 2. organizmSi mimdinare sa­ sicocxlo procesebi:  adamianis f., mcenareTa f. ¥ fiziologiuri.  f. procesebi, cxovelTa f. Tvisebebi. fizionOmia [fr. physionomie < berZ. phisis buneba da

farTo gagebiT: saxelwo­ deba Wadrakis kompleqtis TiToeuli qvisa, koWisa. figUruli – 1. rTuli mo­ xazulobis mqone.  f. namcxvari, f. Sokoladi. 2. rac sruldeba figurebiT (mniSv. 4).  f. sriali yinulze. figurAluri – xatovani (Tqma, gamoTqma); igavuri, qa­ ragmuli, gadakruli (la­ paraki). fidEizm­i [fr. fidéisme < laT. fides rwmena] _ idealisturi moZRvreba, romelic reli­ gias, rwmenas aniWebs upira­ tesobas mecnierul cod­ nasTan SedarebiT. fQesta [esp. fiesta] – espaneTis da sxva espanurenovan qvey­ nebSi: dResaswauli, zeimi. fQzika [berZ. physyke] – mec­ niereba, romelic Seiswav­ lis bunebis movlenaTa zogad kanonzomierebas, ma­ teriis Tvisebebsa da age­ bulebas da misi moZraobis kanonebs.  Teoriuli f., birTvuli f., f.-is kursi, f.-is gakveTili. fizQkuri – 1. fizikasTan dakavSirebuli.

gn̅omon̅ mcodne] – 1. adamia­ nis pirisaxe: saxis gamome­ tyveleba, xasiaTi, saxe ri­ same. 2. gansakuTrebuli Tvisebe­ bis erToblioba, romelic gansazRvravs adamianis pi­ rovnebas. fQkus­i [laT. ficus] – oTaxis dekoratiuli xe; aqvs sqeli tyaviseburi foToli. fil..., ...fil [berZ. philos me­ gobari, mosiyvarule, phileô miyvars] – 1. rTuli sityvebis dasawyissa da boloSi,romelic aRniSnavs moqmed pirs da iTargmneba rogorc `mosiyvarule~, `moyvaruli~, `megobari~.  filatelisti, bibliofili. 2. ganyenebuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs umTav­ resad `siyvaruls~.  filatelia. filAnTrop­i [berZ. philanthropos < phileo miyvars da anthropos adamiani] – (wign.) qvelmoqmedi, mowyale, kacT­ moyvare.  filantropi Scd. filanTrOpia [berZ. philanthropia] – (wign.) qvelmoqmedeba, kacTmoyvareoba. ¥ filanTropiuli.

-537-

fil

 f. sazogadoeba.  filantropia, filanTropuli, filantropiuli Scd. filarmOnia [berZ. phileo miyvars da harmonia harmo­ nia] – sazogadoeba an dawe­ sebuleba, romelic awyobs koncertebs da eweva mu­ sikaluri xelovnebis pro­ pagandas. filatElia da filatE­ lizmi [berZ. phileo miyvars da ateleia gadasaxadisgan ganTavisufleba] – safosto markebis Segroveba, maTi koleqcebis Sedgena. fQle [fr. filet] – 1. frinvelis xorcis an Tevzis naWeri, romelsac Zvlebi aqvs gac­ lili. 2. suki. filQal­i [laT. filialis vaJiSvi­ lisa] – raime dawesebulebis erTgvarad damoukidebeli ganyofileba, romelic sxva­ gan aris ganTavsebuli (mo­ Tavsebuli).  bankis f., muzeumis f. filiAcia [fr. filiation] – (wign.) risame ganviTareba Tanmimdevrulad, evoluci­ urad.  ideaTa f. filQgran­i [it. filigrana <

fil

-538 qarTuli f., inglisuri f., espanuri f. ¥ filologiuri da safilologio.  f. (s.) Jurnali, f. gamokvleva. filosOfia [berZ. philosophia < phileô miyvars da sophia sibrZne] – mecniereba bunebis, adamianTa sazogadoebisa da azrebis ganviTarebis uzo­ gadesi kanonebis Sesaxeb.  antikuri f., kantis f. ¥ filosofiuri da safilosofio. ¥ f. (s.) disci plina, f. (s.) sistema. filofOnia [berZ. phileô miyvars phônç bgera] – koleqcione­ robis saxeoba – musikaluri firfitebis Segroveba. filOqsera [berZ. phyllon fo­ Toli da xeros gamxmari] – vazis mavnebeli mweri. fQltr­i [fr. filtre < saS. laT. filtrum qeCa, nabadi] – xelsawyo an nivTiereba si­ Txeebis, airebis gasawmen­ dad minarevebisgan.  meqanikuri f., firfitovani f., badiani f., Sigawvis Zravas zeTis f. fQltrat­i [fr. filtrat] – 1. fil­ trSi gatarebuli siTxe.

laT. filum Zafi da granum marcvali] – 1. saiuveliro nakeToba, romelic mogva­ gonebs dawnul nawarms, dawnul maqmans, arSias wvrili oqros, vercxlis, spilenZis da sxv. mavTuls. 2. wylis niSani qaRaldze. 3. qaRaldi gamWirvale saxiT, moxatulobiT, naxWiT. ¥ filigranuli.  f. qaRaldi, f. broSi, f. beWedi. filQpika – mkacri mamxile­ beli sityva, visime wina­ aRmdeg [Zv. berZeni orato­ ris – demosTenes – sityvebis philippikas­s mixedviT, rom­ lebic mimarTuli iyo me­ fe filpe makedonelis wi­ naaRmdeg]. filQster­i [germ. Philister] – SezRuduli gonebisa da farisevluri qcevis adami­ ani, romlis intersebi Se­ mofarglulia yoveldRi­ uri wvrilmanebiT; meSCani, obivateli. fQlm­i [ingl. film] _ igivea, rac kinofilmi. filolOgia [berZ. phileô miy­ vars da logos sityva] _ im mecnierebaTa erToblioba, romlebic Seiswavlian ena­ sa da literaturas.

-5392. mdinaridan miwis qveS ga­ suli da gafiltruli, da­ salevad vargisi wyali, fSa, fSani. filtrAcia [br. filtration] – 1. filtrSi gatarebiT gaw­ menda (siTxis, gazisa). 2. siTxis gaJonva forovan garemoSi. fimQam­i [berZ. fhimima] – 1. keTilSobiluri nivTiereba mosawevad, sakmeveli, aseve aromatiuli boli (kvamli), romelic am nivTierebis wvis Sedegad warmoiqmneba. 2. (gadat.) aRtacebuli (aRfr­ Tovanebuli) qeba (SeZaxeba), pirferoba, mliqvneloba.  f. vinmesTvis moweva. fQnal­i [it. finale] – 1. risame bolo, daskvniTi nawili; daboloeba.  piesis f., operis f. 2. sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  saqarTvelos Tasis gaTamaSebis f. fexburTSi. ¥ finaluri da safinalo.  f. (s.) scena, f. (s.) Sejibreba. finAlist­i – (sp.) finalis (mniSv. 1.) monawile. finAnsebi [fr. finance] – fuli, rogorc sameurneo brunvis elementi.

fio

 saxelmwifo f.-ebi, f. saministro. ¥ finansuri da safinanso.  f. (s.) operacia, s. organoebi, sawarmos f. (s.) mdgomareoba.  mx. finansi ar ixmareba.  finansiuri Scd. finAnsist­i – 1. safinanso saqmeebis specialisti. 2. kapitalisti, romelic msxvili safinanso opera­ ciebs awarmoebs. fQnik­i [berZ. phoinix phoinikos] – finikis palmis nayofi; indisxurma. finikis palma – palma, ro­ melsac aqvs didi frTisebri foTlebi; isxams uwvno tkbil, yuaTian nayofs. fQniS­i [ingl. finish damTavreba, daboloeba] – 1. siswrafeSi sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  100 metrze rbenis f. 2. aseTi Sejibrebis bolo punqti.  f.-Tan axalbeda morbenali miiWra pirveli. ¥ safiniSo.  s. boZi, s. lenti, s. xazi. fQord­i [norveg. fjiord] – zRvis viwro yure, romelic xmeleTSi Rrmad aris SeW­ rili, Cveulebriv aqvs ma­

fir

-540-

Rali, cicabo, kldovani napirebi. fQrma [it. firma xelmowera] – savaWro an samrewvelo sawarmo; sawarmoo gaerTi­ aneba.  ucxouri f.-ebi, saavtomobilo f. safirmo – rac uSualod aris dakavSirebuli ama Tu im samrewvelo dargTan an sawarmosTan.  s. maRazia, s. nisani. fQrman­i [spars. firman] _ ira­ nis Sahis, TurqeTis (osma­ leTis) sulTnis da zogi sxva mahmadianuri qveynis mmarTvelis brZanebuleba. fQrn­i [ger. firn] – msxvilmar­ cvlovani mkvrivi Tovli, romelic grovdeba mTiani raionebis Cavardnil adgi­ lebSi (Tovlis mijnis ze­ viT) da polarul qveynebSi; warmoadgens gardamaval stadias Tovlis da yinuls Soris. fQsk­i [laT. fiscus] – (wign.) saxelmwifo xazina. fQstula [laT. fistula] – (me­ dic.), romelime Sinagani organodan gareT gamomava­ li mili (bunebrivi an xe­ lovnuri).

fisharmOnia [ger. Fisharmoni-

um] – klaviSebiani da sa­ berveli momcro sakravi.  fisgarmonia, fizgarmonia Scd. fiuzElaJ­i [fr. fuselage] – TviTmfrinavis korpusi. fQqs­i [laT. fixus mtkice,uZravi, ucvleli] – 1. saqonlis dadgenili fasi. 2. zustad gasazRvruli Tan­ xa raime saxis samuSaos anazRaurebisa, gasamrje­ losi. fiqsAcia [fr. fixation] da­ fiqsireba [germ. fixieren] – (wign.) – risame aRniSvna (Cawera, Caxatva, Caxzva) an daxsomeba.  miwisZvris f. fiuCErul­i [ingl. futures transactions] – birJaze swrafi garigebebi, romlebic da­ kavSirebulia nedleulis, oqrosi, valutis, finansur da sakredito dokumentebis yidva­gayidvasTan garigebis momentSi dafiqsirebul fa­ sebSi, drois garkveuli Su­ aledis Semdeg operaciis Sesrulebisa (2­3 wlamde).  f. operaciebi. fQqcia [laT. fictio] – ganzrax SeTxzuli, gamogonili, ara­

-541namdvili ram, rasac Cve­ ulebriv iyeneben garkveuli mizniT. ¥ fiqciuri.  f. angariSi, f. Tamasuqebi.  fiqtiuri Scd. flAgman­i [holand. vlagman] – 1. samxedro xomaldebis msxvili SenaerTis sarda­ li. 2. didi samxedro xomaldi, romelzedac imyofeba raime SenaerTis sardali da ro­ melzedac aRmarTulia misi alami. 3. flotis yvelaze didi an saukeTeso gemi romelime zRvaSi, naosnobaSi. ¥ saflagmano.  s. xomaldi (gemi) _ igivea, rac flagmani (mniSv. 2, 3). flAgStok­i [holand. vlaggonstok] – alamis aRsamarTavi latani (gemze, Senobaze da sxv.). flaQer­i [ingl. flier CorTma­ vali cxeni] – sadoRe cxeni, romelic did simardes iCens mokle distanciaze. flAmingo [portug. flamingo] – wylis didi frinveli, romelsac aqvs movardis­ fero TeTri bumbuli, grZe­ li kiseri da fexebi; gav­

fli

rcelebulia tropikebSi da subtropikebSi. flAng­i [fr. flank, germ. Flanke] – marcxena an marjvena mxare mwkrivisa, mwyobrisa, fron­ tisa, jarebis ganlagebisa (agreTve sportuli moedni­ sa, Wadrakis dafisa); (qarT. sinon. frTa).  frontis marjvena (mar­ cxena) f., f.-ebidan Semovla, mefis (lazieris) f. flEgma [berZ. phlegma] – 1. metismeti gulgriloba, auRelveloba. 2. (saub.) ityvian flegmatur adamianze. flegmatQkos­i [berZ. phlegmartikos] – adamiani, romelsac neli aTvisebis unari aqvs da susti aqtiurobisa, Zne­ lad gamaRizianebeli, momT­ meni da gulgrilia. flESebi [fr. fléche isari] – (ist. samx.) sabrZolo mwyob­ ri blagvi kuTxis magvari; savele simagre cocxali Zalisa.  bagrationis f. borodinos brZolaSi 1812 w. flQgel­i [germ. Flügel frTa] – mTavari Senobis gverdiT miSenebuli an didi Senobis ezoSi mdgari patara sa­

fli

-542-

cxovrebeli saxli. flQrt­i [ingl. flirt] – msubuqi trfiali, arSiyoba. fliUger­i [germ. Flügel frTa] – xelsawyo (Tavisuflad moZravi alami, firfita an isari) qaris siCqaris da mimarTulebis gasazomad.  flugeri Scd. fliuorogrAfia [laT. flouor mxedveloba,dineba da graphô vwer] – rentgenelogiuri kvlevis meTodi adamianis sxeulis organoebisa – ga­ Suqebuli ekranidan gamo­ saxulebis fotofirze ga­ datanis mizniT.  fliuorografi. ¥ fliuorografiuli.  f. kvleva. flomAster­i [ingl. flowmaster] – fanqris saxeoba, av­ tokalmis msgavsi; sawerad (saxatavad...) aqvs forovani Reri, romelic gaJRenTilia specialuri saRebaviT. flOra [laT. Flora] – mcena­ reTa samyaro (yvavilTa, ga­ zafxulis da siymawvilis romauli qalRmerTis – Flora­s saxelis mixedviT). Sdr. fauna.  saqarTvelos f. da fauna.  tropikuli f.

flOrin­i [it. Florino] – ho­
landiis fulis erTeuli – guldenis – meore saxeli. flOt­i [holand. Floot] – qvey­ nis samxedro an savaWro gemebis erToblioba  samxedro f., savaWro f., Savi zRvis f. sahaero floti _ TviTmfri­ navebis erToblioba (sinon. aviacia, aerofloti). flotQlia [esp. flotilia] – 1. ama Tu im mdinaris, tbis, daxuruli zRvis samxedro gemebis SenaerTi.  kaspiis f. 2. specialuri daniSnulebis gemebis razmi.  sanaRmo f. fOie [fr. foyer kera] – TeatrSi, kinoSi da misT: darbazi, sa­ dac imyofebian mayureblebi sanaxaobis dawyebamde da antraqtis dros. ¥ foiesi.  foiisa Scd. foiErverk­i [germ. Feuerwerk] – ferad­feradi SuSxune­ bis gaSveba haerSi (raime zeimis dros).  feierverki Scd. fOkus­i1 [germ. Fokus < laT. focus kera] – 1. (fiz.) garda­ texili an areklili sxi­

-543vebis gadakveTis wertili.  gamadidebeli minis f. 2. wertili, romelSic foto an kinogadaRebis dros sag­ nis gamosaxuleba suraTze maqsimalurad mkafiod ga­ modis. fOkus­i2 [< germ. Hokus pokus] – marjve ileTi, tri­ uki, rac Tvals atyuebs da mayureblebis gancvifre­ bas iwvevs moCvenebiTi ze­ bunebriobiT; damyarebulia xelis simardeze, moqnilo­ baze, raime kanonzomierebis codnaze.  f.-ebis keTeba, f.-ebis Cveneba. mefokuse – msaxiobi, rome­ lic fokusebs akeTebs (sinon. iluzionisti). ¥ mefokusisa.  mefokusesi Scd. folQant­i [germ. Foliant] – didi formatis wigni, Cveu­ lebriv Zveleburi. fOlklor­i [ingl. folk-lore] – xalxuri zepiri Semoqmedeba (zRaprebi, leqsebi, andazebi, gamocanebi da sxv.). (qarT. sinon. zepirsityviereba).  folkliori Scd. fOlga [holand. folga < laT. folium furceli] – liTonis sifrifana furceli, ro­

fon

melsac iyeneben sakvebi produqtebis SesafuTavad, saamkinZo saqmeSi, sarkis warmoebaSi da sxv. fonAcia [fr. Phonation < berZ. Phônos bgera] – sametyvelo bgerebis warmoTqma. fonendOskop­i [berZ. phônç bgera, endon SigniT da skopeç vuyureb, vakvirdebi] – samedicino xelsawyo gulisa da filtvebis mo­ sasmenad. fonEtika [berZ. phonetikos bge­ risa] – enaTmecnierebis na­ wili, romelic enis bgeriT Semadgenlobas Seiswavlis. ¥ fonetikuri.  f. transkrifcia, f. gamokvleva. fOn­i [fr. fond] – 1. ZiriTadi feri, romelzedac raimea gamoxatuli.  wiTeli f. 2. risame (mag., Senobis, qanda­ kebis) ukan arsebuli siv­ rce.  cis f. 3. gadat. (wign.) garemocva, sadac rame xdeba; garemom­ cveli pirobebi.  romanis istoriuli f. fOnd­i [fr. fonds] – 1. raime miznisaTvis gankuTvnili fuladi saxsrebi.

fon

-544Soris arsebuli sicariele (qarT. sinon. svreti). ¥ forebiani da forovani.  f. Tuji, f. miwa.  mx. fori.  porebi, pori, porebiani, porovani Scd. fOrel­i [germ. Forello < Sved.] – kalmaxi. fOrvard­i [ingl. forward] – fexburTis, hokeis gundis wevri,romelic TavdasxmaSi TamaSobs. fOrzac­i [germ. vorzatz] – furceli, romlis erTi na­ xevari wignis ydazea Sig­ nidan gamokruli; ydas akavSirebs akinZul furc­ lebTan. fOrin­Ofis­i [ingl. Foreign Office] – didi britaneTis sa­ gareo saqmeTa saministros saxelwodeba. fOrma [laT. forma] – 1. sag­ nis garegnuli saxe, moxa­ zuloba (qarT. sinon. moyvaniloba).  lamazi f.-is larnaki. 2. Sinaarsi garegnuli gamo­ xatuleba, garegnuli mxa­ re.  f.-is da Sinaarsis erTianoba. 3. risame organizaciis saxe, ti pi, sistema, romelic gan­

 xelfasis f. 2. risame maragi.  wignebis f., muzeumis f.ebi, sabinao f. ¥ safondo.  s. qaRaldi, s. samSeneblo masalebi. fono..., fOn­i [< berZ. phonç xma, bgera, xmauri, metyveleba, sityva] – rTuli sityvebis dasawyisSi da bolos aR­ niSnavs am sityvebis damo­ kidebulebas xmasTan, bge­ rasTan.  fonometri, telefoni. fonOgrama [berZ. phônç bge­ ra da gramma Canaweri] – xmis, bgeris Canaweri firze, firfitaze da misT. fOra [it. fora winaswar] – 1. zogierT sportul Sejib­ rebebSi,TamaSebSi: winaswar ganpirobebuli upiratesoba, romelsac Zlieri moTamaSe aZlevs susts. 2. (gadat.) upiratesoba rai­ meSi, romelsac Tavisi ne­ biT aZlevs erT­erTi part­ niori meores.  f-as micema. fOrebi [berZ. poros (mx.)] – 1. saofle jirkvlebis wvri­ li nasvretebi kanis zeda­ pirze. 2. nivTierebis nawilakebs

-545pirobebulia garkveuli Si­ naarsiT.  saxelmwifo mmarTvelobis f. 4. risame saxesxvaoba, nairsa­ xeoba.  gri pis msubuqi f. 5. risame dadgenili nimuSi.  saarCevno biuletenis f., samedicino f. #1., f.-is mixedviT Sedgenili dokumenti. 6. mowyobiloba raimesaTvis garkveuli moxazulobis misacemad (sinon. yalibi).  tortis f. 7. sxvadasxva kategoriis pir­ TaTvis dadgenili nimuSis tansacmeli.  samxedro f., moswavlis f. formaluri – rac mxolod formas (mniSv. 2) icavs da angariSs ar uwevs saqmis namdvil viTarebas.  saqmisadmi f. midgoma. formAlizm­i – 1. garegnuli formis dacva rameSi saq­ mis arsebiTi mxaris sazia­ nod; formaluri damokide­ buleba ramesadmi.  biurokratiuli f. 2. xelovnebisa da litera­ turaTmcodneobaSi: mimar­ Tuleba, romelic mxolod

for

formas aniWebs mniSvnelo­ bas. ¥ formalisturi.  saqmisadmi f. damokidebuleba, f. nawarmoebi. fOrmat­i [germ. Format] – wig­ nis, qaRaldis furclis, ba­ raTis da misT. zoma.  didi f.-is wigni. formAcia [laT. formatio warmoeba; saxe] – (wign.) adamianTa sazogadoebis ganviTarebis safexuri, ro­ melsac axasiaTebs sawar­ moo urTierTobaTa garkve­ uli sistema.  feodaluri f., sazogadoebriv-ekonomikuri f.-ebi. formQreba [laT. Formare] – Camoyalibeba; Sedgena, da­ kompleqteba. fOrmula [laT. Formula] – 1. mokle da zusti sityvieri gansazRvra risame. `gaTiSe da ibatone~ _ Zveli romaelebis politikuri formula. 2. raime sidideebis, elemente­ bis, risame Semadgenlobisa da misT. gamoxatuleba (ri­ cxvebiT, asoebiT, specialu­ ri niSnebiT.).  maTematikuri f., qimiuri f., ZmarmJvas f., gogirdmJavas f.

fors­mAJor­i [fr. kreba.for -546- klaviSebiani simebiani mu­ sikaluri sakravi (pianino. fOrsaJ­i [fr. saxeb). xmamaRla (musikaluri na­  axalgazrdaTa saerTaSowarmoebis Sesrulebis Se­ riso f. Vorposter] – vatoriaSi). rom­ bani. Postamt] – fortepQano [it.  formuliari Scd.. forcer gaZli­ ravs~. Sekreba. lis gansazRvra da Tavidan fOrtuna [laT. iRblis RvTaeba. nageboure] – (wign. fortificarisame tempis gaZliereba. va. ase­  myinvaris dnobis f. baraTi. ¥ safortepiano. fOstamt­i [germ. ga­ romaul miTologiaSi: bed­ daulaxavi dabrkoleba. Ti nawarmoebis Sesruleba. forum] – (wign. Fortuna] – 1.. fOrsing­i [ingl. forcage] – aC­ romelSic mTavari partia qareba.) maSi. pianoforte] – qalaqis mTavari safosto formUlar­i [germ.)  `fortepianoze ukravs~. rkolebis (mag. brZoliT gadalaxva. avanposti. acileba SeuZlebelia. (samx. forte] – (mus. bibliografiis saaRricxvo roiali). fOrt­i [fr. ereba] – 1. risame daCqareba. fortifikAcia [laT.. (samx. s. saTvis (roialisaTvis). forcing] (sp. force maje s.) 2.) viTareba.) Zlier.  unda: `fortepianos ukfOrsireba [fr. Formular] – . samuSaoebi. farTo warmomadgenlobiTi fOrte [it. ¥ safortifikacio. bednieri SemTxveva. – simfoniuri nawarmoebi. iRba­ calkeuli cixesimagre sab­ li.. rZolo gamagrebaTa siste­ fOrum­i [laT. tio] – samxedro­sainJinro 2. (sapirisp. piesa. krivSi: ganuwyveteli Sete­ Scd.. s.) mowinave posti.) raime bunebrivi dab­ nagebobani.. gaZliereba (raime gankuTvnilia fortepiano­ princi pisa). fort] – (samx. piano). mdinaris)  savele f.  s. klasi (konser­ fOrpost­i [germ. mowi­ safortepiano koncerti nave pozicia.

romlis specialobac suraTebis ga­ daRebaa. saxe.  f.  mokle (grZel­grZeli) f. ¥ fosforovani. xelnaweri. fotografia). Sav-TeTri f.cxo­ velTa ZvlebSi. am gziT miRebuli suraTi (fotosuraTi). fOqstrot­i [ingl. Phrasis gamoTqma] – ama Tu im enis mtkiced Camoyalibebuli gamonaTqvamebi.-ebi. fotogrAfia [ingl. Phrasis gamoTqma] – dasrulebuli gamoTqma.. garegnoba. arqiteqturis an qandakebis Zveli nawarmoebis natexi. marilebi. leqsikoni.  qarTuli enis f. frazeolOgia [berZ. mo­ i poveba zog mineralSi.  f. aparati. suraTi. saxelosno aseTi suraTebis misaRebad.-ebi. 3. photography < berZ. ¥ frazeologiuri. teqstis an raime nawar­ moebis nawyveti. foxtrot] – swraftempiani cekva qal­ vaJisa. rac kargad gamodis fo­ tosuraTze. 2. frAza [berZ.) sinaTlis SiSi. mJava. 2. fragmentum] – 1. wiTeli f. Phosphoros sinaTlis gamomcemi] – qi­ miuri elementi. fotOgraf­i – piri.  f. ¥ fosforuli. f.  TeTri f. ¥ fragmentuli. phôs (phôtos) sinaTle da phobos SiSi] – (medic. fra  feradi f. kinofirze. . sinaTle da graphô vwer] – 1. baletis f.. genos gvari] – vinc. sityvaTa Taviseburi SeerTebani. advilad aalebadi da sibneleSi ma­ naTobeli nivTiereba. narCeni.  fotogeniuri Scd. ¥ fotografiuli.-ebi. fotogEnur­i [photography < berZ. fotofObia [berZ. madani. naTeba.  fragmentaluri Scd.. kinosuraTis f. f. phos (photos) Su­ qi. specialuri optikuri aparatis (fotoaparatis) saSualebiT SuqmgrZnobiare masalaze gamosaxulebis miReba. cxovelisa da mcenaris qsovilebSi.  f. fOsfor­i [berZ. (ix.-547dawesebuleba. f. f.  xelnaweris f.  f.  f. frAgment­i [laT. Suqi. ga­ mometyveli.

] – Cacma­daxurvas ga­ dayolili mamakaci. ge­ miT tvirTis gadazidvis qira. 2. rfesco] – wylis saRebavebiT daxatuli su­ raTi axlad Selesil (jer kidev svel) kedelze. Wer­ ze. frit Semwvari] – bevr cximSi Semwvari. safasuri. Tevzi f. ofi­ cialur miRebaze da sxv. 2. Frant < germ. siyvarulisa da ojaxuri keris qalRmerTi. fuqsavaturi. vodanis coli. frivOlur­i [fr.).. uxamsi. parlamentSi: erTi partiis wevr deputatTa dajgufeba Tavisi partiis politkis organizebulad warmarTvis mizniT. freQlina [rus. Frégate] – 1. fraction] – 1. Frigg] – germanul miTologiaSi:L qorwinebis. frEgat­i [fr. dajgufeba partiis SigniT.  f. Fräūlein] – mefis karze dedoflis an princesas mxlebeli gauTxovari qali Tavad­aznaurTa wridan. brZola. agreTve gamoiye­ neba saxelTan an gvarTan erTad. frAxt­i [germ. Sebrawu­ li. mxatvroba. romelsac ukan grZeli da viwro kalTebi aqvs (icvamen upiratesad sazeimo SemTxvevebSi. frAqcia [fr. frivole] – urigo. araseriozu­ li.  f.  fraqcionuli Scd. frigidUloba [< laT. 2. sa­ yaraulo da wyalqveSa na­ vebis winaaRmdeg mebrZoli gemi (Zvelad: samanZiani ialqniani samxedro gemi). Fräulein] – surTuki. fractio xaxuni] – xaxunis ZaliT . frEska [it.fra -548- frAk­i [fr. dajgufeba. germanuli qaliSvilisadmi mimarTva. friqcQul­i [< laT. frAnt­i [holand. daqiravebuli (dafrax­ tuli) gemiT gadaziduli tvirTi. frQg­i [germ. romelic partiis ZiriTad xazs ar iziarebs. f. Fracht] – 1. ¥ fraqciuli. frac] – gulamoWrili freilEin­i [germ. frigidus civi] – qalis sqesobrivi gulgriloba. фрейлина germ. fri [fr. zRvis didi tropikuli frinveli. ¥ freskuli.  kartofili f.

. ¥ frontuli. fsi froQdizm­i _ fsiqologiuri mdgomareoba. javaxiSvili – m. fsiqiAtria [berZ. fsQqika [< berZ. psychikos su­ lieri] – tvinis gansakuT­ rebuli Tviseba. romelsac zogjer irqmeven mwerlebi.  f.  fsiqiuri.-is Stabi. romelic swavlobs fsiqikur daa­ vadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs.. f. brZolis ve­ li. 1856­1939 ww.) gva­ ris mixedviT]. fsixikuri Scd. rogorc marqsizmleninizmi. politikuri moRvaweebi da sxv. yvelaze msxvili samxedro SenaerTi omianobis dros. kldi­ aSvilis f.-549mbrunavi. Taviseburebani. ¥ safronto. rac ga­ moixateba gare samyaros asaxvaSi. mxatvrebi. adamianis sulier ZalaTa. fsixika. fsalmunebisagan Sedgeba daviTiani (bibliis nawi­ li). frOnt­i [fr. psalmos saxotbo sagalobeli] – religiuri sagalobeli. procesi. f. adamianis qce­ vis mamoZravebel Zalad miiCnevs biologiur ins­ tinqtebs.  f.-ze moxalised wasuli axalgazrdebi.  s.. pseudôny- mos] – gamogonili saxeli an gvari. ¥ fsiqikuri. da sxv. msaxio­ bebi.  vaJa-fSavela – luka razi­ kaSvilis f.  misi koncefcia utopiuri aRmoCnda. roland qarTveli – r. romelic cdilobs adamianis axsnas sqesobrivi instinqtebis . psychç suli da iatreia mkurnaloba] – me­ dicinis nawili. m. aracnobier (um­ Tavresad seqsualur) swraf­ vas [avstrieli eqimisa da fsiqologis zigmund fro­ idis (Freud. nawilebi.  f. fsAlmun­i [< berZ. saomari moqmedebis are. simRerebi.-is sardali. fsiqiAtr­i _ eqimi­fsiqiat­ ri. f. SesaZleblobaTa erToblioba. fsevdOnim­i [berZ. fsiqionAliz­i fsiqologi­ isa da fsiqopaTologiis mimarTuleba. adamaSvilis f. front] – 1.  dasavleTis f. 2.

functio Ses­ ruleba] – 1. ucnauroba. fsiqolOgia [berZ. funikulQor­i [fr. – mTis cicabo ferdobze 2. psychç suli] – siaTebelia fexis qneviT 1. em­ cema (maTraxis. safuZvliani.. raime aranormaluroba. fsiqikuri Taviseburebani. li da pathos tanjva] – fsi­ movaleoba. 2. gamokvleva. fouetté < fouetter  gulis f. romelic exmareba rac gamowveulia Tavis mocekvaves brunvaSi an moZ­ tvinis dazianebiT.  Tbilisis f. im organos daniSnuleba. (wigni) roli. zi. sanerwyve jirk- . psychç su­ mniSvneloba. lieri aSliloba. 2. biblisuli da logos moZRvreba] oTeka. wkeplisa da yareba froidizms. ZiriTadi. moZraoba. (mag. daniSnuleba.  hi pnozuri f.  f. – 1. funiculaire]  f. safuZ­ veli] – (wign. romelzec vagonebi moZ­  bavSvTa f. qikis aranormaluroba. fsiqopATia [berZ. mTavari.) organizmis an sxe­ fsiqopaTolOgia – saerTo ulis romelime organos moZRvreba fsiqikur daava­ moqmedeba: sxeulis ama Tu debaTa Sesaxeb. TodiT.-ebis ganawileba. mentum saZirkveli. ¥ fsiqologiuri. mecniereba fsiqikuri  fundamentaluri – dasaS­ moqmedebis kanonzomiere­ vebia. qneviT)] – klasikuri cekvis paTa jgufi. RrmaSina­ fsiqoTerApia – mkurnaloba arsiani.  fsixologia. fUete fr. avadmyofuri mdgomareoba. 2. adamianis fsiqi­ fundamEntur­i [laT.fsi -550- qvecnobieri gavleniT. su­  f. fsixologiuri Scd. fundakaSi. (biol. mowyobili rkinigzis xa­ sulieri samyaro. fUnqcia [laT. hi pnoziT). damaxa­ fsQqoz­i [berZ. didi fsiqikuri zemoqmedebis me­ moculobisa. raoben sabagiro weviT..) 1.-is kursi.  funikulori Scd.  f. misT. raobis SecvlaSi. psychç  universitetis f. moTxroba. bisa da formebis Sesaxeb.

dasalevad. fourage] – cxenis. ¥ funqciuri (mniS. romelic uar­ yofda realizms. Wirveuli.  saTvalis f. mTel tra­ diciul xelovnebas da mis xerxebs da cdilobda Seeq­ mna axali. bo­ kali limonaTis. Rvinis da misT. f.  s. fUqs­i [germ. ... futurum momavali da berZ. fUraJ­i [fr. futurum myofadi. sinon. ¥ safuraJe. Furia mZvinvareba] – Zvel romaul miTologiaSi: SurisZiebis erT­erTi Rmer­ Ti. s. fUJer­i [fr. furunculus] – kanis saofle da cximovani jirkvlebis Cirqovani an­ Teba.  futliari Scd. (maTem. trigonometriuli f. gitaris f. kapasi qali. furor mZvinvare­ ba] – sajaro warmateba. boroti. romelic kacobrio­ bis momavals swavlobs (sxvanairad: socialuri prognostika). violinos f. vagoni. damokidebuleba. logos moZRvreba] – sociologiis dargi. футляр < germ. 3. futurolOgia [laT.  algebruli f. fUror­i [laT. momavali] – me­20 s. analizi.)..) damoukidebeli cvladi sidide. futUrizm­i [< laT. literaturasa da xe­ lovnebaSi: formalisturi mimdinareoba. bude). 3­isaT­ vis).  funqcionaluri Scd. ro­ melic sazogadoebaSi did aRtacebas iwvevs. TiTqosda Tana­ medroveobisaTvis Sesaferi stili. fougere] – maRal­ fexiani mozrdili Wiqa.  safuraJesi Scd. safuraJisa.-ebi. Zirmagara. fuq fUtlar­i [rus. fUria [laT.  f. Fuchs melia] – bi­ liardSi:L SemTxvevviT mo­ gebuli (RuzaSi Cagdebuli) burTi.-551vlebis f. Tiva da sxv. anC­ xli. baza. furUnkul­i [laT. saqonlisa da frinvelis sakvebi (marcvleuli. Futteral] – raime nivTis Sesanaxi kolofi an SaliTa (qarT.

qam q -552- temoba. – xvlikis msgavsi qvewarma­ xaoturi – Scd. Chimaira] – 1. ¥ qaosuri. usis­ xelovnebaSi: fantastikuri . rac xiliazmi.. zogi dokumentaciis sa­ soflisa] – 1. stilze. Secvlis Sedegad. qArtia [berZ. berZnul miTologiaSi: ce­ sivrce. melic stilizebulia ame­ rikul xalxur melodiebze qilQazm­i [berZ. charta) qaRaldi] – 1. igivea. enaTesavebian semitur rusis an pergamentis grag­ enebs [bibliuri noes meore nili (xelnawerebi). belerofontma. musika. chamaileon]  xaosi.  q. ro­ xelwodeba. feva. moZRvreba. Sua saukuneebis evropis areul­dareuloba. mdinareebze gadahyavda gar­ qamQtur­i – enebi – afrikaSi dacvlilTa sulebi. Zv. moZraoba. country sityv. bneliT moculi uf­ cxlismfrqveveli urCxuli. Zv. 2. sa­ egvi pturi. Txis tani da gvelis TaviT romlisganac warmoiSva yve­ dasrulebuli kudi. naxeTqi] – berZnul miTolgiaSi: usasrulo qQmera [berZ. amerikuli xalxuri simRe­ win dedamiwaze iqneba aTas­ ra. xaosuri. xmauri. qAos­i2 – sruli uwesrigoba. chaos naprali. Svilis – qamis saxelis mi­ 2. vali. nabzari. Charôn] – ber­ Znul miTologiaSi: menave. RvTis su­ qAos­i1 [berZ. gavrcelebuli erTi jgu­ fis enebi: berberuli. chiliasmos < chilias aTasi] – religiuri da stilze. saxelmwifoebriv­politi­ xedviT]. qaotiuri. kuri mniSvnelobis mqone qAnTr­i [ingl. romelic kanis fers icvlis garemo pirobebis qAron­i [berZ. madac qveynis dasasrulis 2. wliani mSvidoba. qamelEon­i [berZ. chartçs laT. skruli. q. romlis Tanax­  Sesruleba q. samyaros materi­ romelsac aqvs lomis Tavi. kopturi da berZneTsa da romSi: papi­ sxv. aluri elementebis grova. romelic miwisqveSa samefos  xameleoni Scd. mokla laferi arsebuli.

dasta4. tansacmlis q.)]. 2. (s. (gadat. mkur­ lebas. xirurgiuli. rebebiT.) zRvis xrtilo­ qari (wign. la airi. rogorc meTodebis gamoyenebasTan dezinfeqciis saSualebas. bis mixedviT. ¥ qloriani da qlorovani.) ganuxorcielebeli qQrurg­i qirurgiis specia­ ocneba. qimQuri – 1. iyeneben teqnikaSi. (moZv. erebis dasamzadeblad. winaswarmetyveleba] – mki­ parizis RvTismSoblis ta­ Txaoba xelisgulis xaze­ Zarze). fantastikuri. q. qirUrgia [berZ. (zoolog. mkurnaloba qimuri nivTie­  xirurgia. q. momw­  q. Seiswavlis daavadebaTa romelic ikvlevs nivTiere­ operaciuli gziT mkur­ baTa Sedgenilobas. romeic riTadi dargi – mecniereba. fantazia. chemeia] – bunebis­ cheis xeli da ergon muSaoba] metyvelobis erT­erTi Zi­ – medicinis nawili. saxirurgio Scd. berZ. naerTi. qiromAntia [berZ.)]. taqroba (moZv. da am meTodebiT proeqtebis agreTve samxedro saqmeSi damzadebasTan. cheir xe­ . ciuli meTodebiT [sinon. reaqcia. elementebi.. qimiasTan dakav­ qlOr-i [berZ. beli.  organuli q. vano­moyviTalo maxrCobe­ q.) da dosq.) mak_ infeqciur daavadebaTa rateli. therapia mkurnaloba]  q. Tvisebebsa da urTi­ naloba ZiriTadad opera­ erTgardaqmnas. turuli gamosaxuleba (mag.) klinika. cheirurgia < qQmia [berZ.. – zogi momwamvleli nivTi­  q. listi eqimi [sinon. araorganuli dastaqaroba (wign. qimErul­i – ganuxorciele­  xirurgi Scd. agebu­ nalobis meTodebs. (s. chloros mwvane] Sirebuli. Teoriuli q. formulebi.) da dostaqari vani Tevzi erTgvari. rac dakavSirebulia qimiis sanitariaSi da sxv. – qimiuri elementi. q. 3. ¥ qirurgiuli da saqirurqimiaTerApia [qimia da gio.. mrewveloba. wmenda.-553- qlo arsebis (urCxulis) skulp­ li da manteia mkiTxaoba.

) sisxl­ nakleboba – hemoglobinis mniSvnelovani daqveiTeba sisxlis wiTel burTuleb­ Si. (medic.  xorali Scd. chorde simi] – 1. (acidum form.qlo -554saSiSi. q. romelic aerTebs mrudi xazis (mag.) mcenaris daavadeba. sabaleto speqtakle­  q. qlorOfil­i [berZ. qoreogrAfia [berZ. qlOrizm­i [< berZ.. simwvanis seni. kiri.w. (botan. qolErik­i [laT. erT­ atomiani spirti sterinebis jgufisa. moi poveba cxove­ lur organizmebSi. zogi cxovelis (agreTve adamianis Canasaxis) xerxemlis dre­ kadi elastikuri Rero (e. qlorocetofEnon­i – Zli­ eri cremlmdeni momwamvle­ li nivTiereba. wyali. kaTolikeTa da pro­ testantTa religiuri sa­ galobeli. rkalis.  xolera Scd. sicocxlisaTvis . icum) Wi­ anWvelmJava] – qloris Sem­ cveli Taviseburi sunis mqone aqroladi siTxe. kalciumi.-ebi. chole naRveli da stereos magari] _ organuli nivTiereba.  baxis q. romelSic yvela xmas erTi da igive ritmi aqvs. ficxi adamiani. me­ dicinaSi iyeneben dasaZine­ bel saSualebad. 2. chlôros mwvane da phyllon foToli] – saRebavi nivTiereba (pig­ menti). chole naRveli] – qole­ rikuli temperamentis mqo­ ne. choreia cekva da graphô vwer] – cek­ vebis. xerxemlis simi). wre­ xazis) or wertils. cholericus < berZ. chlôros mwvane] – 1. romlis drosac foTlebi da ylortebi kargaven mwva­ ne Seferilobas. romelic mwvane fers aZlevs mcenaris foTlebsa da sxva nawilebs. qolestErin­i [berZ. (maTem. q. qOrda [berZ.) swori xazi (wrfe). qlorOform­i [qlori da laT. cholera] – kuW­ nawlavis mwvave gadamdebi daavadeba. qOral­i [< laT. (canfus) Choralis gunduri (sagalobeli)] – mravalxmovani sagundo na­ warmoebi. Kneset] _ isra­ elis saxelmwifos umaRle­ si sakanonmdeblo organo. 2. qnEseT­i [ebr. qOlera [berZ.

-555bis dadgmis xelovneba. Semdeg ki aRsdga da amaRlda zecaSi (biblia). romelic ikeTebs kalaTebad Sekrebil sxva­ dasxva Seferilobis yvavi­ lebs. qOqos­i [esp. mTavarepiskoposis TanaSemwe. qarTuli literaturis q. ¥ qristianuli. Christos – sity.  q. qro  s. chrisanthemon] – dekoratiuli mce­ nare.­Si da mieca misi damaarseblis _ ieso qristes. welTaRricxvis I s. 2. umrevlo episkoposi. saqrestomatio.)] – 1. choros] – momRe­ ralTa fundi. 2.) xelovneba. clora qveyana da episkopos episko­ posi] – 1. am palmis nayofi. ¥ qoreografiuli da saqoreografio. sarwmunoeba. chresto – matheia] – saxelmZRvanelo – rCeuli nawarmoebaTa an maTi nawyvetebis krebuli.  qarTuli q. choros gundi da germ. xormaisteri. isxams msxvil gemriel yuaTian nayofs magari naWuWiT. qromOsoma [berZ. cxebuli. qorepiskOpos­i [berZ.  q.  qormeisteri. sinon. lotbari). qrestomaTiuli _ iseTi. qresTomatiuli Scd. klasikuri q.  kokosi Scd. qristQan­i [laT. qrizAnTema [berZ. q. qristiAnoba [laT.  q. ¥ saqrestomaTio.) saswavlebeli. qOro [berZ. (s. mironcxebuli] – religia. kakali.  saskolo q. qresTomatia. palma erTgvari. xormeisteri Scd. qormaQster­i [berZ. Meister os­ tati. indis kakali. naTeli. qrestomATia [berZ. christianus] – qristianobis mimdevari. saRebavi da soma sxeuli] – . rogorc qrestomaTiaSia. xelmZRvaneli] – momRe­ ralTa gundis xelmZRvane­ li (qarT. chrôma feri...  q.  xoro Scd. q. WeSmariteba. magaliTi. (s. martivi. masala. cocos (mr.  qrestomatia. saxeli _ RmerTkacisa. romelic ze­ cidan daeSva dedamiwaze adamianTa codvebis gamo­ sasyidlad da jvarze ga­ akres.. christianismus < berZ.romelic warmoiSva ax.

3. qronQkuli – xangrZlivi. sa­ zogadoebrivi movlenebis Cawera qronologiuri we­ siT (qarT. ucxoeli da philia siyvaruli] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siy­ varuli. 4­isaT­ vis).  q. qsenofObia [berZ. romelSic asaxulia mimdinare sazogadoebrivi cxovrebis movlenebi. ambe­ bi. dokumenturi kinofilmi (Cveulebriv moklemetra­ Jiani). xenos ucxo. chronos dro da logos moZRvreba] . qserogrAfia [ingl. ¥ qronikaluri (mniSv. sinon. literaturuli nawarmo­ ebi. naxazis.) ujredis birTvis is nawili. 2. qsenofQlia [berZ. matiane). chronikos dros­ Tan dakavSirebuli] – 1. romelic iRebeba da yvelaze ufro mkafiod Cans ujredis gayofis dros.  saxelmZRvaneloSi movlenebi gadmocemulia q. Xanthippç] – berZeni filosofosis sok­ rates (469­399 Zv. mudmivi (Cveulebriv iTqmis daavadebis Sesaxeb. princi piT.  romani-q. 4. xçros mSra­ li da graphôs vwer] – na­ weris. axali ambebis ganyofileba (gazeTSi).] – aparati.) coli. qsEnZ­i [polon.qro -556_ istoriuli movlenebis Tanmimdevroba drois mi­ xedviT.  q. qsEroqs­i [ingl. romelic Seicavs sa­ zogadoebrivi an saojaxo ambebis Tanmimdevrul gad­ mocemas. xerox < berZ. nabeWdis ti pografiuli wesiT mSra­ lad gamravlebis procesi. xerography < berZ.  q. kapasi dedakacis aR­ mniSvnelad. romlis saxeli dar­ Ca avi. q. filmi. daavadeba. qsAnTi pe [berZ.] – poloneTSi: kaTolikeTa mRvdeli. revmatizmi. (biol. welTaRr. qronolOgia [berZ. xenos ucxo. ucxoeli da phobos SiSi] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siZulvili. qrOnika [berZ.). romlis saSua­ lebiTac xdeba qserogra­ fikuli gadacema.  mxatvrul films win uswrebda q. ¥ qronologiuri.-is ganyofileba.

da xuWuWbewviani tyavi gar­ rac jixadi. ro­ mnaTe. qarukül Savi xebTan muslianebma islamis vardi. ler­ viTarebis erT­erTi manki.rom­ wmis kalami. gravireba.  karakuli. melic. mosamarTle. urgadi. sayazarmo. ti pis Senoba. dis areSi (aqidan – saxel­ yAlim­i [Turq. Senobebi. maxvili da phagos damagre­ yAlam­i [arab. ktitôs] – (ekl. qsifopAgeb­i [berZ. kveuli jiSis axlad mo­ gebuli batknisa. xis ma­ salaze amoWra. RErb­i – ix.-557- yar qsilogrAfia [berZ. yAd­i [arab. misi xmliseburi gamonazr­ 2. cxovreba. Savi tba] – mokle gavrcelebis mizniT.  kazarma. wmunoebis mimdevar xal­ yarAkul-i [uzbek. . yuranis moTxovniT. savleTis qveynebis zogi­ qtQtor­i [berZ. manTa sasuliero msajuli. ¥ yarakulisa. RazAvaT­i [arab. sakaunda awarmoon sxva sar­ zarmo Scd. xeze gakeTebuli graviura. Kalim] – aRmo­ wodeba). mxatvris funji. romelic far­ lis drosac ormagi nayofi Tod iyo gavrcelebuli (tyupebi) Sexorcebulia er­ anbanis mqone xalxebs So­ TmaneTTan gulmkerdis an ris. melsac uxdis sasiZo qalis mSoblebs. qalam < berZ. reaqciuli `wminda omi~. qâdi] – aRmosav­ 2. Yazāwa(t)] –  y. leTis qveynebSi: musli­ aseTi graviuris anabeWdi. ro­ s. caserma] – sam­ xedro nawilebis sacxov­ R rebeli Senoba. xipos xmali.SeboWili] – nayofis gan­ Kalamos lerwami] – 1. palto.) erT xalxSi: safasuri. gerbi. ¥ yazarmuli. kazarmuli. xylon xe y da graphô vwer] – 1. y. igiva. nagebobani.  y. karakulis Scd. buli. yAzarma [it.

] – aziis zog qveyanaSi: mtvirTavi.  S. wiTelqu­ da] – ase eZaxdnen sparsel dampyroblebs saqarTvelo­ Si me­16­17 ss­Si. – manjur. sax. maneJze. afrikisa da sxva qveynebis xalxSi: religiis forma. nimuSi. chambriére] – grZeli maTraxi. Savi muSa. SampAnur­i – mSxefare Rvino. SamAnizm­i da SamAnoba – CrdiloeT da Sua aziis. S. Al-qur‘ân] – wig­ ni. romelsac iyeneben cirkSi.) gacveTili . eSmaki. jadoqari. sinon. ¥ yulim. yizQlbaS­i [Turq. Cin.forma raime erTgvar nakeTobaTa dasamzadeblad (qarT. romelic gkeTebulia nax­ SirmJava airiT (safr. satana. Solti. mi­ xedviT).] – zog xalxSi: kultis msaxu­ ri. yUran­i [arab. Kizilbas wiTeli Tavi. SampinQon­i [fr. kislak sazam­ Tro saZovari.miTebsa da samarTlis normebs. SamberQer­i [fr. pro­ vincia Champagne­s sax. trafareti. mebar­ guli. gadat. yulma Scd. sazamTro sadgomi] – sofeli Sua aziaSi.  kuli. frazebi. champighon soko] – qamasoko. Schablone < fr. SaQTan­i [arab. saitan] – musli­ manur religiaSi: boroti suli. (wign. amerikis.] – franguli TeTri Rvino. romelsac brmad baZaven (sinon. ¥ Sablonuri (mniSvn.  kiSlaki Scd. yQSlaR­i [Turq. 2­isaT­ vis). romelic Seicavs mus­ limanuri religiis dog­ mebsa da debulebebs. S SAbli [fr. Targi). échantilon WaSniki. avi da keTili sule­ bis kulti. nimuSi] – 1. eqimbaSi (ix. zigrino] – sagangebod gamoyvanili rbili xorkliani tyavi. SAgren­i [fr. yUli [ind. Stampi). 2. chagrin < it. SAblon­i [germ. SAman­i [tungus. romelsac ayeneben pinos jiSis yurZnisagan. chablis < geogr. Samanizmi). pasuxi.  Sampaniuri Scd.yiz -558nimuSi.

ro­ melic warmodgenebs aseT karavSi marTavs. SAntaJ­i [fr. rameSi warma­ tebis SesaZlebloba. SansOnie [fr.Tvi­ sebebi. patara simRera. SArJ­i [fr.-559- Sar SAmpun­i [ingl. SArada [fr.  Sansoniisa. uvici. SarQaJ­i [fr. chapiteau] – didi brezentis karavi. charriage] – (geol. ðarif] – mus­ limanur qveynebSi: mahmadis STamomavalTa sapatio wo­ deba. SAns­i [fr. SarQaT­i [arab. . Sansone Scd.  Saradasi Scd. ¥ Saradisa. chansonette pa­ tara simRera] – 1. ro­ melSic daculia garegnuli msgavseba da karikaturu­ lad aris Secvlili da xazgasmuli yvelaze ufro damaxasiaTebeli niSnebi. moZravi cirki. ðari’at] – zogierT muslimanur saxelmwifoSi: muslimanuri samarTlis re­ ligiur da iuridiul nor­ maTa erToblioba. chansonnier] – safrangeTSi: estradis mom­ Rerali (kaci). ¥ Sansoniesi.  gamarjvebis kargi S. romelsac asru­ leben kafeSantanebSi. charlatán] – uxeSi matyuara.) dedamiwis teqtonikuri sa­ farveli. charge] – visime an risame satiruli an iumo­ ristuli gamosaxuleba. SarlAtan­i [fr.  Sansonetka Scd. chance] – risame gan­ xorcielebis. charade] – Tama­ Si­gamocana erTgvari. SApito [fr. romelic ama­ ve dros xSirad simReris avtoricaa. mcodned. romel­ Sic sacirko warmodgenebi imarTeba. gaiZve­ ra. 2. asax­ sneli sityva gamoicnoba misi calkeuli nawilebis gamocnobiT. speci­ alistad Tavis gamsaRebe­ li. xSirad uxamsi Si­ naarsisa. champooing da­ bana (Tavis)] – surnelovani Txevadi an fxvieri Tavsa­ bani saponi. aqvs. chantage] – saxe­ lis gamtexi faqtebis (nam­ dvilis Tu mogonilis) ga­ momJRavnebis muqara (raime sargeblobis miRebis miz­ niT). SArif­i [arab. aseTi simReris Semsrule­ beli qali. SansOnet­i [fr.

shake rxeva. mobilis ZiriTadi nawili. chevalier raindi. ðâh] – aRmosav­ leTis zog qveyanaSi mefis SEik­i [< ingl. muslimanTa umaRlesi sa­ iZaxian: `Sah husein. borblebi. monawileni Tavsa da tanze soflis mamasaxlisi. vah hu­ suliero piri. Zrava. lissa da aSS­Si: Tanamde­ SEdevr­i [fr. gvaris meTauri. romelzedac damagrebulia SevAlie [fr. tituli. iyeneben sajdomad.-ebi.] mus­ WurWeli. vadaznauruli wodeba. limanebis (Siitebis) re­ ligiuri ceremonia – SEix­i [arab. SeQker­i [ingl.] – erTgvari li­ desi miRweva. garkveuli we­ roa aerodromze moZrao­ siT gamoyvanili.Sar -560- SArtrez­i [fr. gamouSva (aikrifa).  TviTmfrinavma S. Sasis. SahQnSah­i _ iranSi: monarqis tituli. musika am cekvi­ saTvis. chassis] – 1. – daqanebuli zurgis mqone  Sasma. savarZeli. rbili da bisaTvis. avto­ S. romelSic naxev­ rad wamowola SeiZleba. RvTismety­ sein!~ (amiT gamoxataven veli da samarTalmcodne. ostatobis udi­ ogr. xalxuri musikis S. kavaleri] – feodalur Zara. erT­erTi xalifis Svilis SErif­i [ingl. 2. ðeih] – arabul TviTgvema. qiori. icemen xmals an laxts da 2. asafrenad da da­ maRalxarisxovani. romelic saWi­ SEvro [fr.  qarTuli literaturis SAs­i [fr. shaker] – koq­ teilis mosamzadebeli SAhsei­vAhsei [spars. TviTmfrinavis nawili. chereau Tikani] – Tiknis tyavi. yvela meqanizmi safrangeTSi: erT­erTi Ta­ da detali. chef-d’oeuvre] – bobis piri. ceremoniis qveynebSi: 1. am titulis mqone toka] – Tanamedrove cekva piri. sheriff] _ ing­ huseinis wamebas). Sass Scd. fexsacmlis sapired. erTgvari. sax. SAh­i [spars. chartreuse ge­ sanimuSo nawarmoebi – xe­ lovnebis. romelic asru­ . chaise longue] ¥ Sasim. SEzlong­i [fr.

chic] – (saub. koncerti. binadrobs ekvatoruli af­ rikis tyeebSi. Shcirm] – gada­ satani. organizacia an piri. muSaoba.  sabavSvo saxlis S. daxmareba. 1) – dawera risame.-iT gayofili oTaxi. ¥ Simpanzesi. chef] – 1. . romelic sistema­ tur daxmarebas uwevs raime koleqtivs. 2. SQizm­i _ islamis mimarTule­ ba. vCexav da phrçh goneba.. dasakeci tixari. saregistracio pirobiTi niSani (wignebze. cherrybrandy < cherry alubali da (ix. romelic aRiarebs mxo­ lod yurans da uaryofs sunas (Sdr. zo­ gi sxva dawesebulebisa da sacxovrebeli saxlis me­ kare. daSifrva – SifriT (mniSv. SQmpanze – [fr. chimpanze afr. restoranSi).  s. werili.  individualuri S. s.  s. alublis liqiori. ufrosi. Sef-mzareuli – mTavari mzareuli (did sasadiloSi. SEri­brEndi [ingl.-561lebs administraciul da sasamarTlo funqciebs. jgufuri S. SQva [sanskr.  S. ¥ Sveicarisa.). Sefobis xasi­ aTisa.-ebi.  Sveicrisa Scd. saSefo – 1. 2­isaT­ vis).  Simpanzisa Scd. SEf­i [fr. SefobisTvis gankuTvnili. ¥ Sifriani (mniSv.] _ induizmis erT­erTi mTavari RvTaeba. azri] – erT­erTi mZime fsi­ Sif qikuri daavadeba. SQk­i [fr.  policiis S. restornis. SizofrEnia [berZ.  S. moC­ venebiTi. sunizmi). 2. SQfr­i [fr. chiffre] – 1. garegnuli brwyin­ valeba. schizô vxleC. pirobiT niSanTa sistema saidumlo werisaTvis. dokumentebze). xelmowe­ rebze. SQrma [ger. SveQcar­i [germ. 2. skola. si­ non.] – adamianis msgavsi maimuni. brendi)] – alublis na­ yeni. Tejiri). warmoadgens anjamebiT er­ TmaneTze gadabmul qso­ vilian qaRaldgadakrul ramdenime CarCos (qarT. Schweizer] – sastumros. s. meTauri. rasac Sefobas uweven.

Sexedulebani. S.Skv -562-  diplomatiuri werilis d. ¥ Sovinisturi. SovQnizm­i [fr. show sa­ naxaoba. romelic Zirs eTreva. romlis mizania erovnuli siZulvilisa da SuRlis gaRviveba. Schlager] – se­ zonis mSveneba.  Sliageri Scd. show Cveneba da man kaci. basri mCxvletavi iaraRi. SovQnist­i – Sovinizmis mim­ devari. chaussée] – (moZv. Schlag baum] – gzis gadasaketi mowyo­ biloba rkinigzis gadasas­ vlelTan an sakontrolo gasaSveb punqtebTan. business saqmianoba] – komerciuli saqmianoba. SpAga [it.) gzatkecili. speqtakli. spada] – didi. Saragza. pozicia. SlEif­i [germ. SoUmen­i [ingl. propaganda. mZRoli. lozungebi. shorts (mr. SoubQznes­i [ingl. Spalk (mr.  Sortebi Scd. squall] – xan­ mokle qariSxali. Schnaps] – arayis saxelwodeba germaniaSi. SlAger­i [germ. moduri. rasac iw­ vevs Zlieri fizikuri da­ zianeba. SkvAl­i [ingl. an fsiqikuri Ser­ yeva.  velikorusuli S. melodia. SlagbAum­i [germ. po­ pularuli saestrado sim­ Rera. SifriT gaSifrva da amoSifvra – SigniT (an ucnob enaze) dawerilis amokiTx­ va. S. . SnAfs­i [germ.) or­ ganizmis funqciebis saerTo mZime moSliloba. SOk­i [fr. chauvinisme] – reaqciuli ideologia da politika. Schleife] – qa­ lis kabis Zalian grZeli ukana kalTa.)] – mokle Sarvali erTgvari. SOfer­i [fr. vinc Sous organizacias awyobs. SOse [fr. choc] – (medic. SpAlebi [holand. romelic dakavSirebulia saestrado sanaxaoebis mo­ wyobasTan. SOrt­i [ingl. chauffeur] – avto­ mobilis wamyvani.  S.) sayrdeni] – rkinigzis vakis­ ze dagebuli xis an rkina­ betonis Zelebi. romlebze­ dac gardigardmo amagreben relsebs. mWreli maxvili. adamiani] _ is. SOu [ingl. S. show] – warmodgena.

romlebsac akraven sadgoms (oTaxis. StAmb­i [germ.  me­3 mniSv. Spill] – konusuri an piramiduli sveti Seno­ bis Tavze.. 1. 2. am Tevzis (agreTve zogi sxva wvrili Tevzis) kon­ servi. generaluri. StAnga [germ.-ebi. Sabloni). (gadat. fexburTis karis boZi. spor­ tuli iaraRi (simZimeebis awevaSi) – liTonis keti. qaRaldi. romlis boloebzec wamoc­ mulia liTonisave mZime diskoebi.  diviziis S. qaras­ la.  burTi S.  reJisoruli S.  stambis s. troleibusis Tavze gamar­ Tuli denmimRebi. (wign. naTeli S. spalier] – na­ xatebiani qaRaldis farTo zolebi. SprQc­i [germ. 2. StAb­i [germ. dawesebulebis oTxkuTxa beWedi. darbazis ... maTi anabeWdi.-ebiT azrovneba.-is ufrosi. gadat. SrQft-i [germ. Stange] – 1. muqi S. S.  qarTuli S. Stampfe it.. romelsac brmad hbaZaven (sinon. Sprottte] – 1. msxvili S.  stiqiasTan brZolis S. Spali. Spritze] – Rru nemsis mqone dguSiani ci­ lindri wamlis Sesayvanad organizmSi.) kedlebze. (tramvais den­ . misi anabeWdi. generaluri Stabi _ ix. romlis boloebi exeba sakontaqto sadens..  erTjeradi xmarebis S.  Spalieri Scd. meurneoba. StAmp­i [germ. trafareti. risame xelmZRvaneli organo. SpQl­i [germ.) mza nimuSi. 2. Schrift] – sas­ tambo asoebi da sxva niS­ nebi garkveuli zomisa da moxazulobis risame. Stamm] – xis tani (fesvidan varjamde). Stab] – 1. wvrili S.-s moxvda.  S. 1..­isaT­ vis).) saerTod. zRvis wvrili Tevzi.. raime teqstis asawyobad. Stampa beWdva] _ (Stempeli). ¥ Stampiani (mniSv. SpAler­i [germ.  pasportSi Cartymuli S. S. Sta 2. ¥ saSrifto.­iT bugeli an biugeli Scd. jarebis marTvis organo.-563 mx. SprOt­i [germ. 3.

StQl­i [holand.  s.-ebis Semcireba.  niuiorkis S.Sta -564liTonis Cangali an Reri.. gadat.-ebis gavleba. samxedro xomaldze da sxv. Ruza. StEmpel­i [germ. 2. Zveli ruseTisa da zogi ucxo qveynis armiaSi: kava­ leruli nawilis droSa.) piri. s.  Streikbrexeri Scd. romelzec ra­ ime naxatis an warweris ukuRma gamosaxuleba amo­ burculia. momen­ ti.. Stopsel] – 1. mxare. StOr­i [germ. uqaro amindi. Stat saxelm­ wifo] – zog qveyanaSi: ad­ mi nistraciul­te ri to ri­ uli erTeuli.-ebi. Storm] – qariSxali zRvaze.-ebs miaqcies yuradReba. 2. ialqani. uTos) rTaven qselSi.) risame dama­ xasiaTebeli Tviseba.. stil] – wynari. . s. StraikbrExer­i [germ.-Si Caricxes. ¥ Stormuli. rac rozeti.  naxatSi saintereso S. wvri­ li xazi. stuurwiel] mimRebebs ewodeba). ¥ saStato. jorjias S. lampas. prezidentis . s.  S. romelsac aqvs TviTmmarTveloba. misi iq yofnis dros. qari. calkeuli wvril­ mani. pinjabis S. Strich] – 1. (wign. StEfsel­i [germ. erTeuli.  Stepseli Scd. StAt­i1 [germ. (saub. StUrval­i [holand.  S. saStormo. Stempel] – xelsawyo. ro­ melic gaficvis dros mu­ Saobs sawarmoSi da amiT gaficulTa interesebs Ra­ latobs. (aSS­Si). Streikbrecher] – (moZv. StAt­i2 [germ. avstraliis S. iyeneben anabeW­ dis misaRebad. S. Stat] – dawese­ bulebis TanamSromelTa mudmivi Semadgenloba. Rrubeli. StAndart­i [germ. store] – fanjris farda erTgvari.) igivea.. Tanamdeboba.romelsac aRmarTaven xolme sasaxleze. StrQx­i [germ. romlis saSualebiTac mas­ Tan SeerTebuli eleqtro­ xelsawyos (mag.  S.  s. (indo­ eTSi). StOrm­i [holand. TviT misi anabeWdi. 2. Standarte] – 1. saxelmwifos meTauris (im­ peratoris.) alami.

scooner] – ialq­ (TviTmfrinavis) an misi na­ niani gemi. mimarT gadauxados Cekis CaintAun­i [ingl. limani mamakacebi ixveven Tavze garkveuli wesiT. safari. safreni aparatis gzis­ < geogr. gakontroleba] – 1. romelsac mus­ asarebad. upiratesad or­ wilis ijariT aRebis Se­ an samanZiani. traqtorze.-565- Cek – saWis borbali gemze. vebels Soris dadebuli xelSekruleba mTeli gemis SxUna [ingl. saxeb garkveuli vadiT (an garkveul reisze). (upiratesad samxreT­aRmo­ TviTmfrinavze. sandali. savleT aziis) qalaqebSi: Ci­ kombainze da sxv. Chinatown mflobels masSi naCvenebi < China Cinuri da town qa­ fulis raodenoba (suma).. candyr karavi] – me­5 s. Ta­ musulmani qalebis msubuqi maSobdnen oTxni. specia­ gamosaxeds. wyalqveSa na­ CArlston­i [ingl. welTaRr. saxvevi. nelebiT dasaxlebuli kvar­ tali.­Si Zv. CArter­i [ingl. Sturm] – gadam­ wyveti ieriSi mowinaaRmde­ CAlma [Turq. Stuurman] – gemis. cheque < check ga­ sinjva. samejliso cekva erTgvari.] – amerikuli kvlevis specialisti. skär] – patara akompaniasa) da damqira­ kldovani kunZuli. StUrman­i [holand. sax.). charter] – kosmosuri xomaldis S. luri dokumenti (sabuTi). mxolod Tvalebs utovebs fasiani qaRaldi. romelic sa­ xes da tans ufaravs maT da CEk­i [ingl.] – qsovilis grZe­ gis gamagrebuli adgilis li naWeri. Charleston vis. CatUranga [sanskr. laqi] – sxvadasxva qveynis . StUrm­i [germ. gemTmflobelsa (an avi­ SxEr­i [Sved.] – Zveli C induri TamaSi. chain jaW­ romelic Seicavs werilo­ vi da word sityva] – kros­ biT gankargulebas bankis vordis nairsaxeoba.  Soreuli naosnobis S. Wadrakis winamorbedi (warmoiSva CAdr­i [Turq. CaQnvord­i [ingl.

champion < fr. cicerone] _ ita­ liaSi (upiratesad): piri. sxvag­ varad vauCeri – 1. safexburTo C.Cel -566- saprivatizacio Ceki. Sebrawuli kartofili. CempQon­i [ingl. romelic turistebs aZlevs axsna­ganmartebas RirsSesa­ niSnaobaTa daTvalierebi­ sas (sinon. CQpi [ingl. romelsac iyeneben Cqari gadaRebis dros. Zeitlupe] – specialuri kinogadasaRebi aparati. rac violino.  msoflios C. rome­ lic gadaxdil iqna saqon­ lis SeZenis dros. romelmac gaimarjva pirvelobaze gamarTul Se­ jibrebaSi sportis raime saxeobaSi.  CiCeronesi  CiCeronisa – Scd. 2. zanzalakisebr xmebs. agreTve qviTari salaroSi fulis raodenobis CvenebiT. caQtnot­i [germ. champion mebrZoli] – sportsmeni an sportuli gundi. gidi.] _ inglisuri avejis stili.. celesta < laT. fasiani saxelmwifo qaRaldi mini­ maluri RirebulebiT.)] – Txlad daWrili da Semwvari. Zeitnot > Zeit dro da Not saWiroeba] – 1. CQfs­i [ingl. rome­ lic gaicema moqalaqeebze saxelmwifo sakuTrebis privatizaciis procesSi reali­ zaciisaTvis. rome­ lic gadaxdil unda iqnes. chips (mr. CElo _ igivea. ga­ moscems naz. WadrakSi. Wadrakisa da SaSis TamaS­ . Chippendale < sakuT. caelestis ciuri] – saorkest­ ro klaviSiani sakravi. warmoadgens rokokos. CempiOnat­i – Sejibreba Cem­ pionis wodebis mosapoveb­ lad. c caQtlupa [germ. CElesta [it. Ci pendEil­i [ingl. didad iyo gan­ viTarebuli me­18­19 ss. in­ tegraluri mikrosqema.­Si. kompiuteruli teqnikis um­ niSvnelovanesi detali. Cekisa. sax. eqskursiamZRoli).-is salaroSi gaxvreta. CiCErone [it. gotikuri da Ci­ nuri xelovnebis motivTa kombinacias. ¥ saCeko. chip] – eleqtronuli.  saWadrako C. sakaso taloni fulis ra­ odenobis CvenebiT.  C.

ujredisi. rac Scd. cedro limoni] – 1. iyeneben lodiaSi. romlisganac Sedgeba 2. Seferili fena. phanos svlebis mosafiqreblad naTeli] – Txeli gamWvirva­ (Cveulebriv. [Svedi astronomisa da fi­ cEdent­i [< laT.) – sa­ 2. damzadebisas. cEzura [< laT. for­ celUloza [fr. c. wamlebis da  c.) kanis ze­ cellula ujredi] – 1. nivTie­ da. cellulose laT. romelsac yinulis vis kuTvnil uflebas dnobisa da wylis duRilis gadascems sxva pirs. dna. asafeTqebel niv­ celQbat­i [laT. romelic Ta­ metri. oficialur le wyalgauvali masala. wertilebs Soris 100­gra­ cEdra [< it. nawarmSi). (mus. xelovnuri ab­ reSumis.  c.  polieTilenis (ix. (gadat. caelibatus < TierebaTa da sxv. forToxlis an limonis gam­ mcenaris ujredis garsi. loba.-Si moxvedra. xelad (`celofanis parkio~ arqona. liero pirTa dauqorwineb­  celulozisa. caesura gaxle­ 2. reba.-567- cel Si: mdgomareoba.) pauza musikalur me­ da Reroebisagan. ro­ SejibrebaSi. . qaRaldis. nivTiereba. cedo vuT­ zikosis Celsius­is (1701­1744) mob] – samoqalaqo samar­ gvaris mixedviT] _ Termo­ TalSi: piri. (lit.-Si yofna. romelic mii­ Ca] – 1.) pauza leqsis Reba zogi mcenaris qimiu­ striqonSi.) drois ukmarisoba. < celmoTamaSes ar hyofnis dro lula ujredi da berZ. dasamza­ caelebs uqorwinoba] – sasu­ deblad. xmari kani: iyeneben rogorc iyeneben nedleulad sxvada­ sanelebels (sakonditro sxva samrewvelo nakeTobaTa da sxv. iyeneben sakvebi ze TamaSoben). rodesac celOfan­i [cellulose laT. citrusebis (limonis. rodesac spe­ melic miiReba celuloidis cialur saWadrako saaTeb­ damuSavebiT.. dusiani skala aqvs. _ amboben). rad damuSavebuli merqnisa 2. Toxlis da misT. produqtebis.-Si CavarsxvaTa SesafuTavad. celsQus­is TermOmetri  ceitnoti Scd.

risame Sua nawili.  asakobrivi c. pirovnebas isargeblos ama 2. informaciis sxva saSuale­  raionuli c. kulturuli da sxva dviT sityvasa da masobrivi mniSvneloba. didi dasaxlebuli cEnzor­i [laT. saTa­ fulis erTeulis measedi maSoebs da sxv. raime RerZis. c. samrew­ cEnzura [laT. Sua Tu im politikuri (mag. moednis c. anekdoti. samrewvelo c. Semkvreli masa. administrabebze (radioze.cel -568- ucenzuro – sazogadoebaSi  celulozasi Scd. cellula si. SuaarCevno) uflebiT. – magari. nawili). uwmawuri. c. qalaqi.. sityvebi. televizia­ ciuli c. cEntr­i [laT. sa­ adgili (qarT. cent] – aSS­sa da zog sxva qveynebSi: xurda foto da kinofirebs. zogi iseTi dawesebulebis lobis sistema. guli). centrum < berZ. ganaTlebis c. c... miuRebeli. udris 100 areviT) miiReba qvisebri kilograms. ujredi da berZ. an ganyofilebis saxelwo­  samxedro c. Suaguli. romelsac aqvs raime namdebobis piri. linzis c. xazebis gadakveTis cEnz­i [laT. u.-is narevi. census] – piroba. censura] – beW­ velo. eidos saxe]  u. advilad aalebadi nivTiereba. misgan amzadeben cEnt­i [ingl. romelic saSualebas aZlevs  wrexazis c...-is iataki. kentron wveri (cirkulisa).. Zement] – mine­ raluri nivTiereba – fxvni­ cEntner­i [germ. qonebrivi  qalaqis c. ze) saxelmwifo zedamxedve­ 4. uxam­ celulOid­i [laT.-is qarxana. wertili figuraSi. qveynisaTvis. . romlisganac (wyalSi wonis erTeuli. romelic adgilisaTvis. censor] – Ta­ punqti.  c. cEment­i [germ. Zentner] – zomaTa metruli sistemis li. iyeneben samSeneblo saqmeSi.. politikuri debis Semadgeneli nawili. romelic rasme ganagebs. sinon. c. administraciuli. saga­ fuli (mocemuli qveynis lenterio nawarms. centri] – 1. cenzuras axorcielebs.. 3.

mrisxane da fxizeli yarauli.. centraluri nervuli sistema – (anat. cer centrQfuga [germ.  nostradamusis c. 4. (gadat. saarCevno komisia. moqalaqeTa jgufi.  saxelmwifos c. samxedro qvedanayofi. Cerberus < berZ.) mZvinvare.  c. moedani. cepElin­i [kreb.] – 1. mmarTvelobis c. qalaqis c. wertili. vinc mkacr kontrols awe­ sebs vinmes mimarT. ro­ melic Sedgeba Tavis tvinisa da zurgis tvinisagan.  c.-569 satelevizio c. Kerberos sakuT.] – diriJablis ti pi. romlis drosac adgilobrivi organoebi emorCilebian centralur xelisuflebas. romelic miwis­ qveSeTis samefos Sesasv­ lels icavs. rome­ lic iqmneboda mosaxleobis dayofisas qonebrivi cenzis mixedviT. sax. romelic centri­ danuli Zalebis moqmedebiT meqanikurad yofs narevs Semadgenel nawilebad. c. aseuli). centrSi (mniSv. centralizAcia da cent­ ralQzeba – erT centrSi Tavmoyra. Zentrifuge] – manqana. mTavari.) nervuli sis­ temis ZiriTadi nawili. 2. 2) arsebuli.. 1) dakavSirebuli. rac mTel sistemas amoq­ medebs. gaerTianeba. xelmZRvanelobis c. is. centrAlizm­i – mmarTvelo­ bis an organizaciis iseTi sistema. gamoTvliTi c.. kompiuteruli c.. romelic pir­ vel xanebSi 100 kacisgan Sedgeboda (Sdr.  centralizireba Scd. raioni. centrs. savaWro c. berZnul miTologiaSi: avi ZaRli. legionis nawili. centUria [laT. xelisufleba. 2. iye­ neben sxvadasxva xelsawyos gamosacdelad da mfrina­ vebis.  sagadamxdelo (sagadasa­ xado) c. Zv. umTavresi. qarT. 2. mTel sistemas em­ saxureba. cErber­i [laT.-ebi. kosmonavtebis varji­ SisaTvis. xel­ mZRvaneli. 3. centrAlur­i 1. centuria < centum asi] – Zvel romSi: 1. gaTboba.. centrTan (mniSv.  c. .  c.

civilis samo­ sabameba demetra). – 1. c. Tanamedrove ubodiSo. sazogadoebrivi da ma­ 3.cer -570- ceremOnia [laT. uceremonio – mouridebeli. mowiweba. maciam. doebriv­ekonomikurma for­  c.  c. rituali). civilis sa­ miwaTmoqmedebisa da nayo­ moqalaqo] – samoqalaqo sa­ fierebis qalRmerTi (berZ­ marTali.) samoqalaqo. cxalmSobSi sisxlis mwo­ cQkl­i [berZ.  c.  antikuri c. salami. romelsac dacva qcevaSi. Careva sxvis saqmeSi. Zilis da . ceremoniebi – (saub.) ga­ terialuri kulturis gan­ daWarbebuli pirobiTobis viTarebis done.] – co­ ara samxedro. civilisation miRebulia an dadgenilia < laT. moqmedebis wesi. dones miaRwia. Kyanos muqi lur­ ji. ra­ tarebisa (sinon. msoflios mowinave. tropikul da subtropikul procesTa. romelic civilizAcia [fr. wre­ veli buzi. tikuri ganviTarebis maRal ¥ ceremonialuri. nialis] – oficialurad miRe­ buli wesi ceremoniis Ca­ civilizEbuli – vinc. Ceros (cereris)] – romaul miTologiaSi: civilQstika [laT. winaswar Sedgenili lavi (Sxamiani) gazi. c. sazogadoeba. gavrcelebulia xazi] – 1.samuSaoTa erTob­ afrikaSi: saRaTas. ceremonQal­i [laT. ceremoganaTleba. caeremonia zogi sxva daavadebebis gav­ rcelebis gadamtani. qveynebi. laJvardovani] – mwvave imi. Kyklos wre. Tayvanis cema] – 1. 2. cEce [bantu­enidan. oficialuri xasiaTis ze­ cQan­i [berZ. gegmiT tardeba. qveyne­ bis Tanamedrove kultura. romelic garkveuli we­ sunis mqone ufero momwam­ sebiT. cErera [laT. miaRwia ama Tu im sazoga­ ¥ ceremoniuli. afr. nul miTologiaSi mas See­ civQlur­i [laT. Sexvedra.  u. raime movlenaTa. 2. mac kulturuli da poli­  sadResaswaulo c. civilis samoqalaqo] sazeimo SemTxvevebisaTvis.. qalaqo] – (wign.

2. romlis arenazec imarTeba aseTi sanaxaoba..  moxetiale c. ¥ cinikuri. cilindriani da cilindrosani (mniSv. cQklon­i [berZ. 2­isaT­ vis).  c. Kylindros < Kylindô vagoreb. kaci. (Zvelad). avtomobilis c. WurWeli. Sigawvis Zravas c.  c. c.  c. Zirkular . Kyklon mbru­ navi] – atmosferuli gri­ gali.  Zravas c. ¥ ciklonuri. Sesasrulebeli. saerTo niSniT (mizniT. ganviTareba. Kynismos] – Tavxeduri gulaxdiloba. 1­isaTvis). pasuxi.  c. cQnizm-i [berZ. cinQkos-i [berZ. geometriuli sxeuli. sawarmoo c. ro­ melic warmoqmnilia mar­ TkuTxedis brunviT misi erT­erTi gvrdis garSemo. vabruneb] – 1. ganviTarebis dasrulebul wres.  c. mrgvali Senoba. ¥ sacirko.  ciniki Scd. 1) formisa.  c. aseTi formis mqone detali an mowyobiloba. circus] – 1.-ma gadaiara. cQrk­i [laT. romelsac cinizmi axasiaTebs. romelsac Tan axlavs uxvi naleqebi da Zlieri Rrublianoba.  c. cxo­ velebis mwvrTnelebi da sxv.ebi.  c. maRali cir da viwro farflebiani. 3. Te­ miT) gaerTianebul nawarmo­ ebTa. ¥ cilindruli (mniSv. ¥ cikluri (mniSv.  koncertebis c.-571lioba. Teat­ raluri xelovnebis saxeoba.  c... programa.. leqciebis c. cilindriani (mniSv. grigali. romelic qmnis risa­ me moqmedebis. klounebi. cirkUlar­i [germ. s. c. romelSic gaerTianebuli arian akrobatebi. warmodgena. cQlindr­i [berZ. SekiTxva. 2. ¥ cinikuri. nomrebi. mamakacis qudi cilindris (mniSv.-is dguSi. gad­ mosacemi risame wyeba. 3­isaTvis).  geologiuri c. 2. manqanebi. gulaxdiloba. Kyrikos] – adamiani. Rumeli. s. 1­isaT­ vis).  s. tanmo­ varjiSeebi.

cQroz­i [berZ.. III.-ebi.. didi rezervuari wylis. citrUsebi [laT. sisxlis c. yviTeli] – (medic. 2. cirkulAcia da cirkulQ­ reba [laT. (wign.  RviZlis c.-ebis plantaciebi. forToxlis. rZis c. 2.  citati Scd.). cifra < arab. 2.) raime organos SemaerTebe­ li qsovilis gazrda. Zvelad: qalaqis SigniTa cixesimagre (qarT. Zitat] – raime teqstidan ucvlelad.). sinon. 3.  rkinigzis c.  c. cQtata [germ. cittadella < citta qalaqi] – 1. Zifferblatt] – saaTis an sxva raime xel­ sawyos danayofebiani fir­ fita. milebi. sinon.cir -572- laT. gadat. c. Kystis saSarde buSti] – (medic.  c.  cerozi Scd.-ebis gaSeneba. circulatio da zirkulieren] – wriuli moZrao­ ba. 4 da sxv. cQstit­i [berZ. ricxvis aRmniSvneli ni­ Sani.] – 1.  cisterni Scd. IV da sxv. sadireqtivo gankarguleba.) risame mTa­ vari dasayrdeni punqti (qarT. ¥ sacirkulacio. sity­ va­sityviT moyvanili adgi­ li. cQsterna [laT.-ebi (I.  haeris c.  cirkuliacia. cisterna wyal­ sacavi] – 1. filtvebis c. romelic eg­ zavnebaT daqvemdebarebul dawesebulebebs an xelqve­ iT Tanamdebobis pirebs. rac am organos funqciis dar­ Rvevas iwvevs. man­ darinis da misT. II. cQfr­i [polon. vagoni an avtomobili. burji). ¥ citrusovani. kulturebi. citrus (mx. circularis wriuli] – werilobiTi. saerTo saxeli.  benzinis c.  arabuli c. sacirkuliacio Scd. rom­ lis Zara warmoadgens ci­ lindrul rezervuars si­ Txeebis gadasazidad. citAdel­i [fr.) saSarde buStis anTeba.-ebi (1. . romauli c. navTobis da sxva siTxeebis Sesanaxad.. Sidacixe). romelzedac isrebi (an isari) moZraobs. cifErblAt­i [germ. citadelle < it.  s.  cirkuliari Scd.)] – limonis. kirros limo­ nisferi.

eleqtronaTuris liTonis nawili. sa­ zamTrosi.  egvi ptis x.  xakma.  sakontrolo c. Se­ nobis gareTa kedlis qve­ da nawili.  xalifasi – Scd. cifrebi – risame maC­ venebeli. moadgile] – (ist.) – 1. 2. talaxisferi < spars. cOkol­i [it. xalaT-Sarvali. mr.] _ iaponuri Wida­ oba Tavisufali stilisa. xSirad icis wynar okeaneSi. xalQfat­i (ist. astronomiuli cifrebi _ (ix. romliTac is ix­ raxneba vaznaSi. xaks Scd. xal Z ZabUton­i [iap. am qso­ vilis tansacmeli (upira­ tesad samxedro forma). saZirkveli). sinon.) umaRlesi tituli zogi qveynis mus­ limanTa mmarTvelisa. moya­ visfro mwvane. astronomia).] – giganturi (15­ 20 m simaRlis) talRebi.] _ iaponiaSi: iatakze dasajdomi brtyeli baliSi.-ebi. nesvisa. chalifa nacvali. x xAki [hindi enis Khāki miwis­ feri. WuWyi] – 1. ¥ xakim. xakis. 2. feoda­ . zoccolo] – 1. romelic saZir­ kvels eyrdnoba da cotaTi gamoweulia kedelTan Se­ darebiT (qarT. cUgcvang­i [germ.-5732. moyavisfro­mwvane mkvrivi qsovili erTgvari. romlis drosac aucilebelia iseTi morigi svlis gakeTeba. romelsac mosdevs mdgomareobis ga­ uareseba da partiis wage­ bac ki.  x. romlebic Cndeba okeaneSi wyalqveSa miwisZvrebis Se­ degad. xAlifa [arab. Zugzwang] – WadrakSi: figurebis gan­ lageba. qerqi citrusisa. sanapiroze iwvevs did ngrevas. xakisferi – moyavisfro­ mwvane. ZQudo [iap. ricxvebiT gamoxa­ tuli. saxalifo – qveyana. romel­ sac xalifa marTavda. cUnam­i [iap. Khāk miwa. ¥ xalifisa. Cukata < cukier Saqari] – daSaqruli xili an kani. cUkat­i [polon.

xaji gaakeTa. han] – (ist. saxa­  xuntasi – Scd. (saub. rcelebulia Savi zRvis xAji [arab. am titulis mqone xe.] – saxelwodeba ramdenime saxis xisa. jota] – espanuri sa­ jAdo [sp. iseTi ram (nivTi. gakeTeba. junta] – 1. saxelmwifo wyobilebis 3. haggi] – musulmanis gaukeTeben. – nayofismomcemi tituli. vis saxelzec sapatio tituli. rac da laTinuri amerikis zog jadosnuri.] – Zv. saxelmwifo.) aR­ xUrma [spars. ro­ piras – kavkasiaSi. alebis Sedegad Seqmnili 2. xOta [esp. veSic xalifa idga. espanuri 2. qveyanaSi: sxvadasxva ga­  j. ro­ dinareobs. sadac Teokratiuli nebSi: saxelmwifo gadatri­ xelisufleba iyo.  j. (saub. rac viTomda avnebs. xUnta [esp. . romelic CineTidan da piri. zogierT laTinuri amerikis qveynebSi: aRmasrulebeli jadObazi [sp. xinj adamianze. xalxo cekva. arabebis dapyrobaTa Sede­ samxedro mTavrobis sa­ gad Seqmnili feodaluri xelwodeba. rac jadoqari. ebr. romelmac gaakeTeben) – Tilisma. abano­ mosavleTis zog qveyanaSi zis (akalmexis) ojaxidan. romlis saTa­ ¥ xuntisa. melmac religiuri mogzau­ roba Caatara meqaSi. gadat. xErem­i [Zv. SeboWavs adamians (visac xOja [arab.] – 1.) igivea. Sua saukuneebSi: mTavarTa  iaponuri x. Rame. wamali). ebraelur j religiur yofaSi – gankveTa. 2. agreTve gav­ melsac xani marTavda.) ityvian ma­ wodeba. lifo. gadat.] – musulmani. samxreT iaponiidan mom­ saxano – qveynis nawili. laTinuri amrikis zog qvey­ sistema. xAn­i [Turq.] _ igivea. erTianebis.xan -574- lur muslimanur qveynebSi: samTavrobo xelisuflebis organo. anaTema. kavSiris saxel­ 3.

doqroba. wamali.) momxiblavi. gadoebaSi miRebuli qcevis jadOqroba – jadoqris Tvi­ wesebs da normebs. Cezve yavadani] – Ceva daxvewili manerebiTa yavis asaduRebeli patara da Cacma­daxurviT (zogjer taniani WurWeli. Si afrikuli da avropuli jadOsan­i _ igivea. .) musika. doqari.  j. (s. gentlman] Sekvra SeuZlia – jadosani. iTqmis Tavazian mamakacze. warm­ jEmpr­i da (moZv. beli orkestri. j. agreTve imaze. [ingl. jam] – xilis sqe­ dos Zala aqvs – saswau­ li muraba. ic­ lad. Pame’] – sakrebulo 2.­ is bolos warmoiqmna aSS­ keTeba. jAz­i [ingl. romelsac deben dauwerlad.) rasac ja­ jEm­i [ingl. moadgens mTlian masas.-575- jen jadOoba (Zv. (Zv. melic zustad icavs sazo­  cekvis j. datani. seba. rac ja­ ¥ jazuri da sajazo. romelic gavrcelebulia jentlmenuri SeTanxmeba – kavkasiaSi da Sua aziaSi saerTaSoriso SeTanxmeba. romelic war­ lebrivi. jadOqar­i [sp. vinc gamoir­ jEzve [Turq. ironiiT). jadOsnur­i 1. romelsac ara aqvs jadOsnurad – momajadoeb­ sayelo da Sesakravebi. romelic XIX s.] – gazelis ¥ jentlmenuri.  j. jeQran­i [Turq. 2. 2. ojaxis gareuli cxoveli. profesiu­ zepirad. qceva.  jempre Scd. jumper] – naqsovi ze­  j.) – jados ga­ li stili. Rimili. – 1. meCeTi. sityvis patroni. (Sdr – jixvi). jAme [arab. jazz] – 1.) jEmper­i taci. (gadat. warmtacad. romelsac viTomda jadoTi jEntlmen­i [ingl.  j. rac ja­ musikis sinTezis gziT.] – adamiani. vamen Tavze CamocmiT. hangi. vaJkaci.  xendros j. amgvari musikis Semsrule­ ¥ jadosnisa. ro­ grZneuli. inglisSi: mamakaci. jadOsnoba _ igivea.

¥ hagiografiuli. miwisqveSa samefos mbrZanebeli. boroti suli.  h.  jinsebi Scd. mwerloba. . jUs­i [ingl. jentlementi.] – uiaraRod Tavdacvis (agreTve Setevis) Taviseburi ileTebis sis­ tema. jUngl­i [ingl. jOistik­i – kompiuteris pe­ riferiuli mowyobiloba. agreTve adamianisa. hadçs] _ berZnul miTologiaSi: 1. specialuri berketi video­ TamaSebis samarTavad. romelic Sedgeba cecxlisa da haerisagan da. h. hagios wminda da graphô vwer] _ qristianuli literaturis dargi _ wmindanTa cxovre­ bis aRwera. jeep] – yvelganma­ vali msubuqi avtomobili. jingoism] _ inglisuri ukiduresi So­ vinizmi. jQn­i1 [arab. jQn­i2 [ingl. jQp­i [ingl. gin] _ inglisuri arayi. juice wveni] – xi­ lis wveni (sasmelad mom­ zadebuli). `ur­ wmunoTa~ winaaRmdeg. jinn] – arabul da sparsul miTologiaSi: go­ nieri fantastikuri arseba.) garegnuli Sesaxedaoba cxo­ velisa. mcenarisa. jQxad­i [< arab.  jentlemeni. jQns­i [ingl. jentlemenuri. hAdesi [berZ.  junglebi Scd.jin -576junglis kanoni _ ityvian aSkara Zaladobasa da TviTnebobaze. demoni. h habQtus­i [laT. jungle sanskr.] – tropikuli da subtropi­ kuli uRrani tye (upirate­ sad indoeTSi). Txzuleba. jeans (mr. agreT­ ve muslimanur qveynebSi mowodeba brZolisaken sam­ Soblos dasacavad.)] – viw­ ro sportuli Sarvali spe­ cialuri qsovilisa. romelsac aqvs unari gadaiqces adami­ anad an cxovelad. agiografiuli Scd. habitus] _ (wign. hagiogrAfia [berZ. jingOizm­i [ingl. jQu­jQcu [iap.  agiografia. jentlementuri Scd. džihad omi rwmenisaTvis] – yuranis Tanaxmad `wminda omi~.

ro­ melic gamowveulia tvinis moqmedebis darRveviT (eCve­ nebaT ararsebuli sagnebi.  ganteli Secd. raime sportul SejibrebaSi (mag. sinon. xmebi da sxv.. ri­ same mwyobri SeTanxme­ ba. harmonia Tanazomiereba] _ 1. miwisqveSa samefo. harAmxana [arab. hAlstux­i [germ.  xalva Scd. rbenaSi).) fexburTis an hokeis gundSi: naxevarmcveli.  galstuki Scd.) hAmak­i [fr. hamac] _ badise­ burad moqsovili Camosaki­ debeli sawoli. halucinatio motyueba.Sexameba. jojo­ xeTi. SedarebiT susti monawilisaTvis mi­ cemuli upiratesoba.-5772.  xeebze gabmuli h. perangis sayelos qveS da win ikraven naskvad (qarT. war­ moadgens magar masas. romelSic sxvada­ sxva asakis cxenebi monawi­ leoben. harAkir­i [harakiri < hara muce­ li da kiri gaWra] _ iaponi­ aSi samuraebis TviTmkvle­ lobis xerxi _ mucelSi xanjlis gamosmiT (gamo­ fatvriT. hAntel­i [berZ. hAlva [arab.-ebiT varjiSi. half-back] _ (moZv. smeniTi. nigvzis h. halucinAcia [laT. romlebic erTmaneTTan mokle mrgvali tariT aris SeerTebuli.bina.  gamaki Scd. har hambUrger­i [ingl. hAvbek­i [ingl. handikap] _ 1. halva] _ aRmo­ savluri tkbileuli. romelsac ikeTeben yelze.  h.Secdoma] _ mcdari mxedvelobiTi. yelsaxvevi). ro­ melic damzadebulia zogi zeTovani gaxexili an dana­ yili Teslisgan an nigvzi­ sagan. harâmchâne ak­ rZaluli saxli] _ mdidari muslimanis sasaxleSi misi colebisTvis gamoyofili saxli. Hantel] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ Tu­ jis ori birTvi. doRi.  araqisis h. harmOnia (berZ. ynos­ viTi an SexebiTi aRqma. 2. . hamburger < Hamburg steak hamburgis bifSteqsi] _ dakepili bif­ SteqsiT Semwvari funTuSa. gamofuSviT). handQkap­i [ingl. Halstuch] _ qsovilis grZeli naWeri.

mdgomareoba.  bgeraTa h. heliotropi helioTerApia [berZ. haðið] _ narko­ tikuli nivTiereba.  gegemonia. sapatio tituli mus­ limanisa.). sitkboeba. romelsac iyeneben veSapeb­ sa da did Tevzebze sana­ dirod. hçdons siamovneba] _ eTikis ide­ alisturi mimdinareoba.har -578moiloca. ro­ melmac daamuSava idea­ listuri dialeqtikis Te­ oria. zevsisa da heras Svili. hegemonia] _ (wign.rom­ lis mixedviTac cxovrebis mizans warmoadgens udidesi siamovneba. garmonuli. Hçbe] _ berZnul mi­ TologiaSi: siWabukis qal­ RmerTi. hegemOnia [berZ. ¥ hegemoniuri. Hauptwache] _ dapatimrebul samxedro mosamsaxureTa sadgomi. garmoniuli Scd.) xelmZRvaneloba. hegelianEloba _ moZRvreba germanuli filosofosisa hegelisa (1770_1831 w.] _ iaponiaSi: Cxirebi. ferTa h. romelic muslimanTa rigebSi RvTis­ mosaobis gmirobad iTvle­ ba. olimpze RmerTebs neqtarsa da ambrozias mi­ arTmevda xolme. harpeon] _ satyorcni iaraRi (barji). [berZ. be­ ladoba. h. h. hedOnizm­i [< berZ. Cangali). helio. erTsulovneba. romelmac mesa . harmonuli. hASiS­i [arab. romel­ sac iReben induri kanafi­ sagan.  garmonia. hAj­i [arab.. romlebsac saWmlis asa­ Rebad da pirSi Casadebad xmaroben (Sdr.  h. hEbe [berd. gauptvaxta Scd. batonoba. hçlios mze da herapeia mkurnaloba] _ 2.  heliofizika. ferebi. ¥ harmoniuli.  gauptvaxti. hArpun­i (holand.. am titulis mqone piri. gegemoniuli Scd..  h.w. roli. helios mze] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `mzes exeba~. hAsi [iap. bgerebi.  h. hagg] _ mesaSi locva muslimanTa `wmin­ da adgilSi~ qanaanSi an medinaSi muhamedis aklda­ masTan (kubosTan). haUptvaxt­i [germ.-Si Casves.

romelsac gadaaqvs Jan­ gbadi da amdenad didi mniSvneloba aqvs sunTqvi­ saTvis. rac iwvevs sisxlis denas mcire dazi­ anebis drosac. hemOstaz­i [berZ. heliofObur­i [berZ. hemOroi [berZ. haimorrahagia] _ (medic.) Crdilis moyvaruli mcenareebi. hçlios mze da laT. hemorAgia [berZ. hemoglObin­i [berZ. helQos­i [berZ.) sinaTlis moyvaru­ li mcenareebi. (anat. hçlios mze] _ qimiuri elementi. globus birTvi] _ sisxlis wiTeli nawilakebis (eriTroci­ tebis) Semadgeneli nawi­ li (saRebavi nivTiereba). Hçlios] _ ber­ Znul miTologiaSi: mzis RmerTi. haima sisxli da laT. haima sisxli da therapia mkurna­ loba] _ (medic.) sisxlis gadasxmiT mkurnaloba. haimorrhoia sisxldena] _ buasili. hemQsfero [berZ. haima sisx­ li da stasis SeCereba] _ sis­ xldenis SeCereba. centrum centri] _ samyaros heliocentruli sistema _ mzis sistemis Se­ saxeb kopernikis (1473­1543 w.w.) moZRvreba. hçlios mze da phobos SiSi] _ heli­ ofoburi mcenareebi _ (bo­ tan. haima sisxli da philia midrekileba] _ (me­ dic. hcmisphairion] hem _ 1.) Tavis tvinis naxe­ varsfero. ro­ . hemofQlia [berZ. helQum­i [berZ. wyalba­ dis Semdeg yvelaze msubuqi inertuli.) sisxldena. heliocEntrul­i [berZ. heliofQlur­i [berZ. dedamiwis an cis naxe­ varsfero. ufero da usuno gazi (airi). hemoTerApia [berZ.-579mzis sxivebiT mkurnaloba.) sisxlis Sededebis unaris dakargva. hematolOgia [berZ. heliotEqnika _ teqnikis dargi. haima (haimatos] sisxli da logos moZRvreba] _ mecniereba. hçlios mze da phileô miyvars] _ he­ liofiluri mcenareebi _ (botan. romelic exeba mzis energiis gamoyenebas sam­ rewvelo da sayofacxovre­ bo miznebisaTvis. 2. romlis mi­ xedviTac mze warmoadgens centrs da mis garSemo moZraoben planetebi.

hep -580- melic swavlobs sisxlis Semadgenlobasa da Tvise­ bebs. germetuli. germetiuli Scd. araCveulebrivad Ronieri gmiri [laT. Hçra] _ berZ. Rmer­ Tebis Sikriki. mi­ TologiaSi: qalRmerTi. Hermes] _ ber­ Znul miTologiaSi: saZov­ rebisa da jogebis. hepArin­i [< berZ.) dawva artemida efeselis Sesa­ niSnavi taZari]. herOika [< fr. hermEtuli [fr. (Zv. herpetolOgia [berZ. hEpi­End­i [ingl. hermticus] _ rac ise mWidrod aris daxuruli. dagmanuli. heraldus macne] _ damxmare istoriuli dis­ ci plina. heroiuque gmi­ ruli] _ (wign. brZolis h. gmiruli mxare risme. agreTve sisxlis daa­ vadebebs. rom haers sru­ liad ar atarebs. romanis) keTili dasasruli. hEra [berZ. hçpar RviZli] _ nivTiereba. Hçraklçs] _ ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Svili. herpeton qvewarmavali da logos moZRvreba] _ zoo­ logiis dargi.  h. erT­erTi yvelaze ufaro popularuli.  hermetiuli. romelic gerbebs swavlobs. happy end] _ `keTili bolo~. herba ba­ laxi] _ specialurad Seg­ rovili da gamxmari mcena­ reebis koleqcia. Hçrostratos­is saxelis mixedviT.) gmiruli Sinaarsi. kamera. hermafrOdit­i _ cxoveli an adamiani. qorwinebis mfarveli. gzebisa da vaWrobis RmerTi. heroinum] _ narkotikuli saSualeba (morfinze Zlieri). herAldika [laT. hErakle [berZ. romelic . mxatv­ ruli nawarmoebis (kino­ filmis. gerbTmcodneoba. herbarQum­i [< laT. hErmes­i [fr.romelsac orive sqesis niSnebi aqvs. welTaRr. uRirsi saq­ cieliT ganTqmuli saxeli [berZ. herOin­i [laT. herOstrate­s saxeli _ saZ­ raxisi saqmiT. hermetique < laT. zevsis meuRle.romelic xels uSlis sisxlis Sededebas. romelmac saxe­ lis ukvdavyofis mizniT 356 w.  Sromis h.. Herkules]. naxevrad adamiani _ naxevrad RmerTi.

hErcog­i [germ. ¥ hibriduli. hetairon] _ Zvel saberZneTSi: ganaTlebuli gauTxovari qali.  heqtari.  h. ¥ heqtarisa.  hercoginiasi. eqtari.saxeobis misaRebad. damoukidebel cxovrebas eweoda. _ TavsarTi. litre litri] _ siTxis an fxvieri nivTierebis sa­ zomi (metruli sistemis).-581qvewarmavlebs swavlobs. higQena [berZ. sqesobrivi ltolva sapirispiro sqe­ sis individisadmi.-is wesebi.  gercoginia. hibrida narevi. piradi h. najvari] _ mcenareTa da cxovelTa sxvadasxva sa­ xeobis Sejvarebis Sedegad warmoqmnili organizmi. hEtera [berZ.  gercogi Scd.  h. Herzog] _ da­ savleT evropis qveynebSi Tavad­aznaurTa erT­erTi umaRlesi tituli. Herzogin] _ hercogis coli an qaliS­ vili. ektari Scd. janmrTelobis dacvas. Hçphaistos] _ berZnul miTologiaSi: cecxlisa da mWedlobis RmerTi. udris 100 ars anu 10000 kv. hig gektari. gercoginiisa Scd. heteros sxva da laT. Tesli. sapirispiro sqesis damaxa­ siaTebeli niSnebis gaCena. heqtOlitr­i [berZ. romlebic iTva­ liswineben sisufTavis. geqtari. hectare] _ miwis farTobis sazomi erTeuli (metruli sistemisa).m. romelic Seiswavlis janmrTelobis SenarCunebis pirobebs. romelic Tavisufal. hekaton asi da fr. hercogQnia [germ. heqto.  gibridi. 2. sexsualis sqesobrivi] _ 1. hQbrid­i [laT.. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aRniSnavs mis asjer gazrdas. h. heteroseqsuAlizm­i [berZ. im RonisZiebaTa sistema.. hEqtar­i [fr. heqtrisa. Sromis h.. . samyura. gibriduli Scd. hibridizAcia _ mcenareebis an cxovelebis sxvadasxva saxeobis Sejvareba gaum­ jobesebuli jiSis. hefEstos­i [berZ. hygiaino janm­ rTeli var] _ medicinis na­ wili. 1 heqtolitri = 100 litrs.

¥ hidravlikuri _ rac siTxis wnevis ZaliT moZraobs. hidrogrAfia [berZ. [< berZ. ¥ higienuri. hydôr wya­ li da lysis daSla] _ (qim. tanvarjiSi..  hidravliuri. hydôr wyali da logos moZRvreba] _ mecniereba. hidravluri. hidraulikos wylisa] _ mecniereba si­ Txeebis wonasworobisa da moZraobis kanonTa da maTi praqtikuli gamoyenebis sa­ SualebaTa Sesaxeb. Zrava. gidravlikuri Scd. mdi­ nareebi.) wylis moyvaruli (mcenare). hidrolizi. hydôr wyali da graphô vwer] _ mecniereba. hidroenergetika.  h. hidrAvlika [< berZ. romlis mizania wylis energiis gamoyeneba eleq­ truli energiis sawarmo­ eblad. hidro. romelic akravs dedamiwas (okeaneebi. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebSi. avtomobilis h.hig -582lobs miwisqveSa wylebis warmoSobas.  hidrobiologia. h. hidrOsfero _ wylis garsi. gidravlika. hydôr wyali] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `wyals exeba~. hidrOliz­i [berZ. higrofQluri [berZ. h.. hidroenergEtika _ mecni­ erebisa da teqnikis dar­ gi. pirobebi. romelic swav­ . wnexi. moZraobasa da Tvisebebs. abazana.. TrTvili da sxva.  h.). muxruWebi. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebs.  gigiena. nisli. hidrolOgia [< berZ. gidravluri. romelic swav­ lobs wylis cxovelebsa da mcenareebs. hidrobiolOgia _ biolo­ giis nawili. gidravliuri.) rTuli nivTierebis daSla wylis zemoqmedebis Sede­ gad. hidrometeOreb­i [berZ. hidrogeolOgia _ geolo­ giis nawili. zRvebi. cvari. gigienuri Scd. h. hygros teniani da phileô miyvars] _ (botan.. tbebi. hydôr wyali da meteôrôs haerSi molivlive] _ atmosferoSi wylis orTqlis produqtebi.

 gilzi. 2. (medic. mcenareebi. im mxares] _ TavsarTi. luri ganviTareba. hydôr beWdilebebis gaZlierebis wyali da phyton mcenare] _ mizniT. papirosis qaRaldis masra. [berZ. hipertrOfia [berZ. Hulse] _ 1. ro­ melSic Tavsdeba feTqebadi hipertOnia [berZ. hydôr wya­ saSualebiT konusis gadak­ li da phobos SiSi] _ (me­ veTisas. simbolo.) Sorsmxedveloba.. raime organos metismeti simRera. (maTem..romelic miRebulia gadideba avadmyofobis di­ rogorc saxelmwifoebrivi di datvirTvis an sxva mi­ an socialuri erTianobis zezebis gamo. hyper avadeba). hyperTanado (hidroteqnikur) na­ bolc gazviadeba] _ 1. hyper ­ze.) sisxlis wnevis awe­ 2.) ortotiani mrudi. dameteba~ (sap. hyper ­ze zeviT. poezia. romelic ganaxor­ cielebs am amocanebs sa­ hipErbola [berZ.) wylis SiSi. ra cilindruli mili. resursebis gamoyenebas sa­ mniSvnelobiT `normis ga­ meurneo saWiroebisaTvis. (botan. hymnos] _ sazeimo 1. metismetad da trophç kveba] _ hQmn­i [berZ. hiperinflianebel moqmedebas. cecx­ da ôps (ôpos) mxedveloba] _ lsasrol iaraRSi: pata­ (medic. gebobaTa saSualebiT. mxatvruli xerxi _ me­ tismeti gazviadeba STa­ hidrofQteb­i [berZ. hipertonia. dic. (gadat. zevidan da tonos daZabva] _ nivTiereba. nian. gilza Scd. hyper ­ze. romelic miiReba sibrtyis hidrofObia [berZ.) wyalSi mcxovrebi 2. teqnikis cia. himnolOgia _ sasuliero . dargi.) risame aranorma­  gimni Scd.-583- hi p hidrotEqnika _ mecniereba. ­ze metismetad. agreTve wylis stiqiis mav­  hiperbola. hipo). rac hipertoniuli da­ romelsac TambaqoTi te­ avadebis ZiriTadi mizezia. cofi (da­ hipermetrOpia [berZ. va. metron zoma hQlz­i [germ. romelic swavlobs wylis hiper.

napralebSi. potetiuri. hipOgia [berZ. hipotetiuri. gi pnozuri Scd. zemoqmedeba vinmeze aseT mdgomareobaSi mosaqcevad. TavsarTi. hQpnoz­i [berZ. hipnoziOr­i [fr.. lis ueWveloba jer ar tansacmlis sisadaves (ub­ aris damtkicebuli.] _ hipnozis specia­ _ (maTem. hypoteinusa] < berZ. h. hipos cxeni  h. rom­ Tabare) cxovrebis wess. hipopOtam­i [berZ.  hi pofunqcia (sap. hippie. slengi (Jargoni) _ piri. romelic Tvalyurs adev­ nebs musikis. ro­ gviandeli. [< berZ. ¥ hipnozuri. Txedis gverdi. gazrda dajgufebebs ga­ nekuTvnebian da uaryofen hipOTeza [berZ.) marTkuTxa samku­ listi. dabla da dynamis Zala. sisxlis wnevis daqveiTeba. mdebareobs swori kuTxis hipo. msjeloba. hypo qveviT da dedamiwa] _ sicocxle. hyppotamos]  h. hypothesis va­ saerTod miRebul qcevis raudi] _ raime movlenis wesebs da upiratesobas asaxsnelad wamoyenebuli aZleven mawanwalur (mom­ mecnieruli varaudi. laT.. _ 1.hi p -584- hQp­i [ingl.). h.  gi pnozi.  dedamiwis warmoSobis h. ereba cxenebis Sesaxeb. raloebas). modis si­ hipodinAmika [berZ. hypnotiseur hipotEnuza [berZ.  gi popotami Scd. _ igivea rac behemoTi. da tonos daZabva] _ (medic.-iT mkurnada logos moZRvreba] _ mecni­ loba. hipilOgia [berZ. hypo qveS da gç hipOqsia [berZ.). hippy < hip melic mimdinareobs miwis­ qveSeTSi. hypo qveS normis qveviT dawevas. ZilTan miaxloebuli  hipoteza. romelic uCvenebs hipotOnia [berZ. Zili. romelic  gi pnotiziori Scd.-is seansi. hypo qve­ viT. gamoqvabulebSi. hi per. ¥ hipoTezuri. gimdgomareoba. gi poteza Scd. hypnos Zili]  h. oxi (genium) . mdgomareoba. romlebic axal­ ris daqveiTeba. 2. axleebs] _ axalgazrda Zliereba] _ moZraobis una­ adamianebi... hypo qveviT] _ pirdapir.

hidžra(t) gaqce­ va] _ muslimanur qveyneb­ Si gavrcelebuli welT­ aRricxva (kalendari).) sastumroSi. hockey] _ yinulze burTis TamaSi erTgvari.-585Jangbadi] _ Jangbadis nak­ leboba sisxlSi.  goboi Scd. hOboi [germ.  xobi Scd. welTaRr.). adgil­mamu­ li. sruli da (foto) grafia] _ moculobiTi la­ zeruli fotografia. holos mTeli. 2. hQjra [arab. h.). hom hOkei [ingl. homos msgavsi da laT. ba­ toni. homoplAstika [berZ. heat] _ 1. aferxebs sisxlis Sededebas. kanis. sexsualis sqesobrivi] _ arabunebrivi sqesobrivi ltolva Tavi­ sive sqesis pirisadmi.  xokei Scd. wesis darRveva krivSi _ erT­erTi monawilis mier meoris xe­ lebis an tanis daWera.  xoli Scd. . sacxe­ nosno sportSi: cxenis gar­ bena mokle manZilze. 2. holding Cab­ Rujva] _ 1. samflobelo. hirUdin­i [< laT. hall] _ didi sadgomi. hologrAfia [berZ. hObi (ingl. Tir­ kmlis) gadanergva meori­ sadmi.  golografia Scd.­is dasabamidan iTvleba 622 weli (Cv. romlis monawi­ leebic garkveul manZils saTiTaod gadian. TeatrSi) da­ sasveneblad.  giti Scd. aCemebuli saqmi­ anoba. romelsac misdeven Tavisufal dros. velo­ da motosportSi: Sejibreba. hobby] _ rameTi gataceba. hOlderi _ mflobeli. rode­ sac mahmadi da pirveli mus­ limanebi meqadan medinaSi gadasaxldnen (gaiqcnen). (mag. hOlding­i [ingl. ro­ melsac gamoyofs samedici­ no wurbelis sanerwyve jir­ kvlebi. homos msgavsi] _ (medic. Hoboe] _ xis mu­ sikaluri Casaberi sakravi erTgvari.) erTi adamianis raime organos an qsovils (mag. Cveulebriv. sazo­ gadoebriv SenobebSi. mosacdelad. hOl­i (ingl. hiruodinis wurbela] _ nivTiereba. (sport. hQt­i [ingl. homoseqsuAlizm­i [berZ.

TvalTaxedva.  h. miaCndaT osirisisa da isidas Svilad. romelsac gaSlil adgilze xedavs damkvirveblis Tvali. dedamiwis ze­ . horizontalu­ ri xazi (sapirisp. hormos ma­ moZravebeli] _ (fiziol. horOskop­i [berZ. geodeziaSi: mrudi. sibrtye.  h. vertikaluri). hôra dro da skopeô vuyureb] _ varskv­ honOrar­i [laT. romelsac gamo­ yofen Sinagani sekreciis jirkvlebi. 2.  ixmareba agreTve hormonaluri. monawileobs cocxali organizmis funq­ ciebis regulirebaSi.  h. cis dasalieri. bareliefi) horQzont­i [berZ. ¥ hormonuli.  s. yoyoCoba. xazebi. romelsac aZ­ leven (xelSekrulebis sa­ fuZvelze) literatorebs. xazi. honorarium sapatio jildo] _ fuladi gasamrjelo. izohifsi).  gorizontaluri Scd. horizôn (horizôntos] _ 1. mxatvrebs da sxva. zRvaSi).hon -586dapiris nawili. wylis simaRle (done) (mdi­ nareSi. sagonoraro Scd. romelic amoburcu­ lia brtyel zedapirze Ta­ visi savaraudo moculobis naxevarze metad (Sdr. 3. haut-relief] _ skulpturuli gamosaxu­ leba. romelic iTvlebida fara­ onis xelisuflebis mfar­ velad. rome­ lic rukaze an gegmaze aer­ Tebs erTi simaRlis mqone adgilebis wertilebs (si­ non. h. hOr­i [egvi pt. hOnori [laT. tbaSi. pativi] _ gazviadebuli warmodgena sakuTar Rirse­ bebze. honor Rirseba. warmod­ genili hyavdaT Sevardnis (SevardnisTaviani adami­ anis) anda frTosani mzis diskis saxiT.  gonorari. fondi. mediduroba. preparati. hOrmon­i [berZ.  gorizonti Scd. qedmaRloba.) nivTiereba. ¥ sahonoraro.] _ egvi ptur mi­ TologiaSi: mzis RmerTi.-ze gemi gamoCnda. 2. Horizontale] _ 1. horizontAlur­i [germ. horelQefi [fr. romlis gayolebazec ca TiTqos dedamiwas exeba.

humanisme < marad norCi lamazi qalebi. saTnoeba. _ msoflmxedveloba. mTavroba. adamiani. humanitAruli [fr. ro­ romelsac astrologebi melic gamsWvalulia ada­ adgenen Suasaukuneebidan mianis siyvaruliT. h. Hûri arab.  h. hymus ni­ adagi da facio vakeTeb] _ 16­17 s. humanita¥ hospitlisa. ganaT gospitalizacia Scd. hugenotebis xocva­Jleta moewyo 1572 w. hurQebi (spars. tansac­ ta. Hospital]  humaniuri. mecnierebani. hospQtal­i [germ. deba.-587- hur lavTa ganlagebis cxrili. muslima­ `barTlomes Rames~. h. ¥ humanuri. mtredi) TavisiT mliT. mdidari qvey­ dabruneba] _ movlena. humanus adamianuri] . h. ire] _ rac dakavSirebulia  hospitalisa. gumanizmi. toriis SeswavlasTan (sabu­ hospitalizAcia _ saavad­ nebismetyvelo da teqnikur myofoSi dawvena (avadmyo­ mecnierebaTagan gansxvavebiT). cxeni.s. ro­ nebis mier gaRatakebuli desac saxlidan Sors way­ qveynebisaTvis gaweuli dax­ vanili cxoveli (ZaRli.­ebSi safrangeTSi: niadagSi cxoveluri da protestantebi (kalvinismcenareuli narCenebis gax­ tebi). kac­ rovnebis bedis sawinaswar­ Tmoyvareoba. medikamentebiT da sxv. ka­ mareba sursaTiT. samxedro. leba. metyvelod. saqcieli. daxmareba _ gan­ hoUming­i [ingl. gu_ saavadmyofo. gospitali xalxis kulturisa da is­ Scd. homing Sin viTarebuli. nur samoTxeSi mcxovrebi humAnizm­i [fr. ignebs gzas da Sin brun­  gumanitaruli Scd. fisa). hugenOteb­i [fr.  h. laT. misi moyolebuli ama Tu im pi­ Rirsebis pativiscemiT.) _ yuranis mixedviT. romelTac sdevnida rwna mikroorganizmebis moq­ kaTolikuri eklesia da medebis Sedegad. upiratesad maniuri Scd. hyguenots] _ me­ humifikAcia (laT.

-588- danarTi .

NIHIL A ME ALIÉNUM PÚTO HÓMO SÁPIENS IN LÓCO ÉCCE HÓMO! ÁLIBI ÁNNI CURRÉNTIES (A. adamiani.) NIL ADMIRÁRI NON BIS IN ÍDEM EX NÍHILO NÍHIL PERSÓNA NON GRÁTA NON PÓSSUMUS ÉST MÓDUS ÍN REBÚS . HUMÁNI. rogorc gonieri ar­ seba adgilze ai kaci! alibi – sxva adgilze ama wlis araferi ar unda gagikvirdeT (araferi ar aris sakvirveli) ara orjer erTi da igivesaT­ vis (ar SeiZleba orjer pa­ suxisgeba erTi da igive dar­ RvevisaTvis) araraisgan – araferi arasasurveli piri ar SegviZlia – kategoriuli uari aris zomiereba sagnebSi ­ yve­ laferSi zomiereba.-589- laTinuri sityvebi da gamonaTqvamebi adamiani var da araferi adam­ ianuri CemTvis ucxo ar aris. HÓMO SUM. yvela­ fers aqvs sazRvari.C.

aqac gadaxti – aq gamoiCire Tavi (ezopes iga­ vis mixedviT). gamomdinareobs SeniSvna gaugebaria gaSlilia – naTelia gaZlev. aseve aucilebeli piroba aqac rodosia. axali adamiani (metiCara) bolos gamarjoba! gamarjoba. (romaeli gladiatorebis mimarTva impe­ ratorisadmi brZolis win). HIC SÁLTA HÓMO NÓVUS IN FÍNE SÁLVE! ÁVE CÁESAR. brZolis win gesalmebiT Sen.-590arsebuli mdgomareoba ase! ase qreba miwieri dideba. SALÚTANT MORITÚRI TE SAPIÉNTI SAT REPETÍTIO EST MÁTER STUDIÓRUM AD NOTÁNDA NON LÍQUET EXPLÍCITE DO UT DES . cezar. raTa Senc momce STÁTUS QUO SIC! SIC TRÁNSIT GLÓRIA MÚNDI ÍTEM CONDÍTIO SINE QUA NON HIC RHODÚS. gamgebi gaigebs gameoreba codnis dedaa.

formalurad de­faqto – faqtiurad da iyos sinaTle! de msubuqi yofiliyos SenT­ vis miwa! droni icvlebian da masTan erTad Cvenc vicvlebiT dReidan ekliani gziT varskvlavebisa­ ken! erTguli da guladi erTi da igive ese igi. ET NOS MUTÁMUR IN ÍLLIS A DÍE PER ÁSPERA AD ÁSTRA FÍDELIS ET FÓRTIS ÚNUM ET ÍDEM ID EST . samar­ TliT. da sxva dasasruli dayavi da ibatone! dedis saSodan ­ dasabamidan de­iure ­ iuridiulad. e. MEMÉNTO MÓRI DE GÚSTIBUS DISPUTÁNDUM NON (EST) ET CÁETERA (ETC.i.-591gaxsovdes sikvdili gemovnebaze ar daoben/kacia da guneba (gemovneba ar aris sakamaTo sagani).) FÍNIS DÍVIDE ET ÍMPERA AB ÓVO DE JÚRE DE FÁCTO FÍAT LÚX! SÍT TÍBI TÉRRA LEVÍS! TÉMPORA MUTÁNTUR.

PÁRA BÉLLUM FESTÍNA LÉNTE EX CÁTHEDRA LEX ÍPSO JÚRE DÚRA LEX. SED LEX .-592vazrovneb. magram kano­ nia CÓGITO. vimedovneb vinc swrafad gascems. miaxloebiT Tavisufleba TvalnaTliv. ÉRGO SUM DÉXI. da amiT gulze momeSva vidre vsunTqav. ET ÁNIMAM LEVÁVI DUM SPÍRO. amdenad. QUI CÍTO DAT CÚI PRÓDEST? VÉTO GRÓSSO MÓDO LIBÉRTAS DE VÍSU SI VIS PÁCEM. orma­ gad aZlevs visTvisaa xelsayreli? vkZalav zogadad. SPÉRO BIS DAT. ukamaTod (ironiulad) kanoni kanonis ZaliT kanoni mkacria. varsebob ­ frangi filosofosis dekar­ tis sityvebi (1596­1650) vTqvi. omisTvis emzade iCqare nela kaTedridan ­ gansakuTrebu­ li avtoritetiT. rogorc TviT­ mxilveli Tu mSvidoba ginda.

ironiiT. omamde me me rac SevZeli is gavakeTe. an. oridan _ erTi romelic iyo BÓNA FÍDE PIA DESÍDERIA CÁVEANT CÓNSULES! PRIVATÍSSIME CÍRCULUS VITIÓSUS CUM GRÁNO SÁLIS MAGÍSTER DÍXIT ÉRGO STÁTUS QUO ÁNTE STÁTUS QUO ÁNTE BÉLLUM ÉGO FÉCI QUOD POTUÍ. jadosnuri wre – gamouvali mdgomareoba marilis marcvliT namceciT ­ gonebiT. FACIÁNT MELLÓRA POTÉNTES TÉRTIUM NON DÁTUR . mzad iya­ viT dasacavad piradad.. romelic iyo gansazRvrul momentamde mgdomareoba.-593keTili rwmeniT – ndobiT. gesli­ anad maswavlebelma ase Tqva maSasadame mgdomareoba. ga­ nuzraxvelad keTili survilebi konsulebo fxizlad! –romis senatis miTiTeba konsulebi­ sadmi – frTxilad. kerZod – saidumlod mankieri wre. visac SeuZlia ukeT gaakeTos mesame gza ar aris ­ an .. sruliad gulwrfelad.

ar gqondes mo­ mavlis imedi msgavsi mSobeli deda – umaRlesi skolis kursdamTavrebulTa gamonaTqvami o driebav. VÍCI POST SCRÍPTUM (P.-594mesame moxarulia mivedi. O MÓRES BIS ÁUREA MEDIÓCRITAS HONÓRIS CÁUSA . gamoiyene yoveli dRe. VÍDI. gavimarjve iulius cezaris sityvebi minaweri micvalebulze an kargi unda Tqva. ÁUT NÍHIL GAUDEÁMUS PRO ET CÓNTRA POST FÁCTUM CÁRPE DÍEM AD MÓDUM ÁLMA MÁTER O TÉMPORA. vnaxe. Sem­ deg mowyvite dRe – e.) DE MÓRTUIS ÁUT BÉNE. an araferi movilxinoT – studentebis Zveli laTinuri simReris da­ sawyisi momxre da mowinaaRmdege (momxdari) faqtis mere.i. o zne – Cveulebav orjer – meored oqros Suaguli pativis gulisaTvis.S. damsaxu­ rebisaTvis _ TÉRTIUS GÁUDENS VÉNI.

rwmena. naja­ xiT ver gadaSli rac maqvs Tan vatareb – ber­ Zeni brZenis biantis gamonaT­ qvami – adamianis WeSmariti simdidre misi Sinagani Rir­ sebaa rjuli. NON LÍCET BÓVI LÍTTERA SCRÍPTA MÁNET ÓMNIA MÉA MÉCUM PÓRTO CRÉDO PÉREAT TÍTIA MÚNDUS. romc daingres qveyana samni Seadgenen kolegias sasurveli sasurveli piri saukeTeso formaSi – yvela wesiT saqmes bolo agvirgvinebs saqmis SuagulSi – saqmis ar­ sSi saSiSroeba dayovnebaSia AMÍCUS PLÁTO. is ar epatieba xars rac kalmiT dawerilia. SED MÁGIS AMÍCA (EST) VÉRITAS ARISTÓTELES QUOD LÍCET JÓVI. FÍAT JUS- TRES FÁCTIUNT COLLÉGIUM DESIDERÁTA PERSÓNA GRÁTA IN ÓPTIMA FÓRMA FÍNIS CORÓNAT ÓPUS IN MÉDIAS RES PERÍCULUM IN MÓRA . WeSma­ riteba ki ­ megobari – aris­ totele rac iupiters epatieba.-595platoni Cemi amxanagia. mrwamsi samarTalma unda izeimos.

ufrosi ucnobi miwa – Seuswavleli.C. CÓRAM yvela simarTliTa da usamarT­ lobiT – kanonieri / nebadar­ Tuli da arakanonieri gzebiT yvelas Tavisi yvela omi yvelas winaaRmdeg – ingliseli filosofosis hobsis aforizmi (1588­1679) PER FAS ET NÉFAS SÚUM CUIQUE BÉLLUM ÓMNES ÓMNIUM CÓNTRA .-596saxelmwifo _ saxelmwifoSi sinaTle aRmosavleTidan modis sruli SemadgenlobiT swavlebiT vswavlob sxva me – axlo megobari da Tanamoazre ukuniTi ukunisamde unda movusminoT meore mxa­ resac – kamaTSi da a. gamoukvlevi dargi faqtis ZaliT qristeSobamde Riad.S. xalxis STÁTUS IN STÁTU EX ORIÉNTE LUX IN CÓRPORE DOCÉNDO DÍSCIMUS ÁLTER ÉGO IN SÁECULA SAECULÓRUM AUDIÁTUR ET ÁLTERA PARS SÉNIOR TÉRRA INCÓGNITA ÍPSO FÁCTO ÁNTE CHRÍSTUM (A. win sayovelTaod.) CÓRAM PÚBLICO PÓPULO.

rodesac Tavis mkvlelebs Soris dainaxa misi megobari bruti Secdomebi Secdoma adamianisTvisaa dama­ xasiaTebeli Casaxvis mdgomareobaSi – aR­ mocenebis momentSi Citi frTiTa. brut! – iulius cezar­ is sityvebi. qali TmiTa – lomi brWyalebiT icnoba cecxliTa da maxviliT cnobisaTvis Zegli avige xelTuqmneli. BRUTE! ERRÁTA ERRÁRE HUMÁNUM EST IN STÁTU NASCÉNDI EX ÚNGUE LEÓNEM ÍGNI ET FÉRRO AD NÓTAM ÉXEGI MONUMÉNTUM GÚTTA CAVÁT LAPIDÉM HABÉNT SUA FÁTA LIBÉLLI ÁLEA JÁCTA EST . Senze laparakoben SeniSvna Senc.-597“Seican Tavi Seni!” ­ markus iulius ciceronis gamonaTqvami Senze zRaprebs yvebian. ma­ rad ukvdavi wveTi qvas xvrets – ovidiusi wignebsac aqvT TavianTi bedi wili nayaria – arCevani moxda – iulius cezari NÓSCE TE ÍPSUM! DE TE FÁBULA NARRÁTUR AD NOTÁTA TU QUÓQUE.

-598winaaRmdeg winandeli mdgomareoba xelovneba mudmivia / xang­ Zlivia. IN CÓRPORE . cxovreba (adamianisa) – mokle xeli xels bans jansaR suli sxeulSi – jansaRi CÓNTRA IN STÁTU QUO ÁNTE ART LÓNGA. VÍTA BRÉVIS MÁNUS MÁNUM LÁVAT MENS SÁNO SÁNA.

Tbilisi. WabaSvili m. 1949. 2001. `ganaTleba~.. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. gamomcemloba qarTuli enciklopedia. 3. Кудрявцев Т. 12-е издание. С.. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. Лёхин И. WabaSvili m. 1999. redaqtori). Sps `kenari~. Tbilisi. Москва. 6. 5. “Просвещение”. III gamocema. ortomeuli. 1986. 1983. kikaliSvili r. Tbilisi.-599- leqsikografiuli wyaroebi 1. `qarTuli enis ganmartebiTi leqsikoni (erTtomeuli). и др.П. bagaliSvili g. Москва. bakur sulakauris gamomcemloba. WabaSvili m. . “ЮНВЕС”. “Словарь иностранных слов”. (mT. Tbilisi. 2001. Петрова Д. (redaqtori). 1985.. Москва. и др.. Пухаева Л. `ucxo sityvaTa leqsikoni~. “Русский словарь иностранных слов” (Словарь для школьников). 2. Смолницкая Р. 6.В.В.С.И. Ciqobava arn. 4. Одинцов В. saskolo gamocema. “Госиздат” иностранных и национальных словарей. “Словарь иностранных слов”.

................................................8 saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni ..................................................9 danarTi laTinuri sibrZne ...........................................................................2 SemoklebaTa sia ...................................................................................................................7 laTinuri anbani .................................................................................................................-600- sarCevi winasityvaoba ...........................................................................................3 leqsikonis agebuleba ......................589 leqsikografiuli wyaroebi ...............699 ...........................................................................................

-601- SeniSvnebi .

-602- SeniSvnebi .

-603- SeniSvnebi .

NINO LEVAN ROLAND KLDIASHVILI (YOUNGER) KLDIASHVILI KARTVELI (KLDIASHVILI) EXPLANATORY DICTIONARY OF INTERNATIONAL WORDS saredaqcio kolegia: mT.. 8(97) 07­66­90. 8(95) 91­97­92 gamomcemeli: 8(99) 50­92­66 ps `imedi~ misamarTi: Tbilisi. 8(93) 79­90­69 . abaSiZis gamz. ir. tel. redaqtori redaqtori stilist­koreqtori teqnikuri redaqtori mxatvruli redaqtori iana roze irma qobulaSvili roland qarTveli oTar CxaiZe gia dvaliSvili AN SekveTa # tiraJi 200 wigni gamodis avtoris xarjiT telefonebi: avtorebi: 8(57) 26­34­95. 70.